9. Navamavaggo9. 第九品
9. Navamavaggo9. 第九品
(84) 1. Ānisaṃsadassāvīkathā(84) 1. 利益见者论
§547
Ānisaṃsadassāvissa saṃyojanānaṃ pahānanti? Āmantā. Nanu saṅkhāre aniccato manasikaroto saṃyojanā pahīyantīti? Āmantā. Hañci saṅkhāre aniccato manasikaroto saṃyojanā pahīyanti, no ca vata re vattabbe – ‘‘ānisaṃsadassāvissa saṃyojanānaṃ pahāna’’nti.
「见利益者断结」吗?「是的」。难道不是作意诸行为无常时,诸结被断吗?「是的」。如果作意诸行为无常时诸结被断,那么确实不应说「见利益者断结」。
Nanu saṅkhāre dukkhato…pe… rogato… gaṇḍato… sallato… aghato… ābādhato… parato… palokato… ītito… upaddavato… bhayato… upasaggato… calato… pabhaṅguto… addhuvato… atāṇato… aleṇato… asaraṇato… asaraṇībhūtato… rittato… tucchato… suññato… anattato… ādīnavato…pe… vipariṇāmadhammato manasikaroto saṃyojanā pahīyantīti? Āmantā. Hañci saṅkhāre vipariṇāmadhammato manasikaroto saṃyojanā pahīyanti, no ca vata re vattabbe – ‘‘ānisaṃsadassāvissa saṃyojanānaṃ pahāna’’nti.
难道不是作意诸行为苦……(中略)……为病、为痈、为刺、为祸、为疾、为他、为坏、为灾、为难、为怖、为障碍、为动、为破、为不恒、为无护、为无依、为无归依处、为无归依处性、为空虚、为空无、为空、为无我、为过患……(中略)……为变易法时,诸结被断吗?「是的」。如果作意诸行为变易法时诸结被断,那么确实不应说「见利益者断结」。
Saṅkhāre ca aniccato manasi karoti nibbāne ca ānisaṃsadassāvī hotīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… saṅkhāre ca aniccato manasi karoti nibbāne ca ānisaṃsadassāvī hotīti? Āmantā. Dvinnaṃ phassānaṃ…pe… dvinnaṃ cittānaṃ samodhānaṃ hotīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… saṅkhāre ca dukkhato…pe… vipariṇāmadhammato manasi karoti nibbāne ca ānisaṃsadassāvī hotīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… saṅkhāre ca vipariṇāmadhammato manasi karoti nibbāne ca ānisaṃsadassāvī hotīti? Āmantā . Dvinnaṃ phassānaṃ…pe… dvinnaṃ cittānaṃ samodhānaṃ hotīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「作意诸行为无常,且是见涅槃之利益者」吗?不应如此说……(中略)……「作意诸行为无常,且是见涅槃之利益者」吗?「是的」。「是二触……(中略)……二心的混合」吗?不应如此说……(中略)……「作意诸行为苦……(中略)……为变易法,且是见涅槃之利益者」吗?不应如此说……(中略)……「作意诸行为变易法,且是见涅槃之利益者」吗?「是的」。「是二触……(中略)……二心的混合」吗?不应如此说……(中略)……
§548
Na vattabbaṃ – ‘‘ānisaṃsadassāvissa saṃyojanānaṃ pahāna’’nti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘idha, bhikkhave, bhikkhu nibbāne sukhānupassī viharati sukhasaññī sukhapaṭisaṃvedī, satataṃ samitaṃ abbokiṇṇaṃ cetasā adhimuccamāno paññāya pariyogāhamāno’’ti ! Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi ānisaṃsadassāvissa saṃyojanānaṃ pahānanti.
不应说「见利益者断结」吗?「是的」。难道世尊不是说「诸比库!于此,比库住于随观涅槃之乐,有乐想,感受乐,以心恒常、持续、不间断地胜解,以慧深入」吗!有此经吗?「是的」。那么,「见利益者断结」。
Ānisaṃsadassāvīkathā niṭṭhitā. · 利益见者论完
9. Navamavaggo
9. 第九品
(85) 2. Amatārammaṇakathā(85) 2. 不死所缘论
§549
Amatārammaṇaṃ saṃyojananti? Āmantā. Amataṃ saṃyojaniyaṃ ganthaniyaṃ oghaniyaṃ yoganiyaṃ nīvaraṇiyaṃ parāmaṭṭhaṃ upādāniyaṃ saṃkilesiyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu amataṃ asaṃyojaniyaṃ aganthaniyaṃ…pe… asaṃkilesiyanti? Āmantā. Hañci amataṃ asaṃyojaniyaṃ…pe… asaṃkilesiyaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘amatārammaṇaṃ saṃyojana’’nti.
「以不死为所缘的结」吗?「是的」。「不死是应结缚的、应系缚的、应暴流的、应轭的、应盖的、应执取的、应取的、应杂染的」吗?不应如此说……(中略)……难道不死不是不应结缚的、不应系缚的……(中略)……不应杂染的吗?「是的」。如果不死是不应结缚的……(中略)……不应杂染的,那么确实不应说「以不死为所缘的结」。
Amataṃ ārabbha rāgo uppajjatīti? Āmantā. Amataṃ rāgaṭṭhāniyaṃ rajaniyaṃ kamaniyaṃ madaniyaṃ bandhaniyaṃ mucchaniyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu amataṃ na rāgaṭṭhāniyaṃ na rajaniyaṃ na kamaniyaṃ na madaniyaṃ na bandhaniyaṃ na mucchaniyanti? Āmantā. Hañci amataṃ na rāgaṭṭhāniyaṃ na rajaniyaṃ na kamaniyaṃ na madaniyaṃ na bandhaniyaṃ na mucchaniyaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘amataṃ ārabbha rāgo uppajjatī’’ti.
「缘不死而贪生起」吗?「是的」。「不死是贪的住处、应染的、应欲的、应醉的、应缚的、应痴的」吗?不应如此说……(中略)……难道不死不是贪的住处、不应染的、不应欲的、不应醉的、不应缚的、不应痴的吗?「是的」。如果不死不是贪的住处、不应染的、不应欲的、不应醉的、不应缚的、不应痴的,那么确实不应说「缘不死而贪生起」。
Amataṃ ārabbha doso uppajjatīti? Āmantā. Amataṃ dosaṭṭhāniyaṃ kopaṭṭhāniyaṃ paṭighaṭṭhāniyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu amataṃ na dosaṭṭhāniyaṃ na kopaṭṭhāniyaṃ na paṭighaṭṭhāniyanti? Āmantā. Hañci amataṃ na dosaṭṭhāniyaṃ na kopaṭṭhāniyaṃ na paṭighaṭṭhāniyaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘amataṃ ārabbha doso uppajjatī’’ti.
「缘不死而嗔生起」吗?「是的」。「不死是嗔的住处、忿的住处、恚的住处」吗?不应如此说……(中略)……难道不死不是嗔的住处、不是忿的住处、不是恚的住处吗?「是的」。如果不死不是嗔的住处、不是忿的住处、不是恚的住处,那么确实不应说「缘不死而嗔生起」。
Amataṃ ārabbha moho uppajjatīti? Āmantā. Amataṃ mohaṭṭhāniyaṃ aññāṇakaraṇaṃ acakkhukaraṇaṃ paññānirodhiyaṃ vighātapakkhiyaṃ anibbānasaṃvattaniyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu amataṃ na mohaṭṭhāniyaṃ na aññāṇakaraṇaṃ na acakkhukaraṇaṃ paññābuddhiyaṃ avighātapakkhiyaṃ nibbānasaṃvattaniyanti? Āmantā. Hañci amataṃ na mohaṭṭhāniyaṃ na aññāṇakaraṇaṃ…pe… nibbānasaṃvattaniyaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘amataṃ ārabbha moho uppajjatī’’ti.
「缘于不死,痴生起」吗?「是的,尊者。」「不死是痴的住处、作无智者、作无眼者、慧的障碍者、属于障碍方、导向非涅槃」吗?「不应如是说……难道不死不是痴的住处、不作无智者、不作无眼者、慧的觉悟者、属于无障碍方、导向涅槃」吗?「是的,尊者。」「如果不死不是痴的住处、不作无智者……导向涅槃,那么确实不应说——『缘于不死,痴生起』。」
§550
Rūpaṃ ārabbha saṃyojanā uppajjanti, rūpaṃ saṃyojaniyaṃ ganthaniyaṃ…pe… saṃkilesiyanti? Āmantā . Amataṃ ārabbha saṃyojanā uppajjanti, amataṃ saṃyojaniyaṃ…pe… saṃkilesiyanti ? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「缘于色,结生起,色是结的、缚的……杂染的」吗?「是的,尊者。」「缘于不死,结生起,不死是结的……杂染的」吗?「不应如是说……」
Rūpaṃ ārabbha rāgo uppajjati, rūpaṃ rāgaṭṭhāniyaṃ rajaniyaṃ kamaniyaṃ madaniyaṃ bandhaniyaṃ mucchaniyanti? Āmantā. Amataṃ ārabbha rāgo uppajjati, amataṃ rāgaṭṭhāniyaṃ…pe… mucchaniyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「缘于色,贪生起,色是贪的住处、染着处、可爱处、令醉处、系缚处、迷醉处」吗?「是的,尊者。」「缘于不死,贪生起,不死是贪的住处……迷醉处」吗?「不应如是说……」
Rūpaṃ ārabbha doso uppajjati, rūpaṃ dosaṭṭhāniyaṃ kopaṭṭhāniyaṃ paṭighaṭṭhāniyanti? Āmantā. Amataṃ ārabbha doso uppajjati, amataṃ dosaṭṭhāniyaṃ kopaṭṭhāniyaṃ paṭighaṭṭhāniyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「缘于色,嗔生起,色是嗔的住处、忿的住处、恚的住处」吗?「是的,尊者。」「缘于不死,嗔生起,不死是嗔的住处、忿的住处、恚的住处」吗?「不应如是说……」
Rūpaṃ ārabbha moho uppajjati, rūpaṃ mohaṭṭhāniyaṃ aññāṇakaraṇaṃ…pe… anibbānasaṃvattaniyanti? Āmantā. Amataṃ ārabbha moho uppajjati, amataṃ mohaṭṭhāniyaṃ aññāṇakaraṇaṃ…pe… anibbānasaṃvattaniyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「缘于色,痴生起,色是痴的住处、作无智者……导向非涅槃」吗?「是的,尊者。」「缘于不死,痴生起,不死是痴的住处、作无智者……导向非涅槃」吗?「不应如是说……」
Amataṃ ārabbha saṃyojanā uppajjanti, amataṃ asaṃyojaniyaṃ aganthaniyaṃ anoghaniyaṃ ayoganiyaṃ anīvaraṇiyaṃ aparāmaṭṭhaṃ anupādāniyaṃ asaṃkilesiyanti? Āmantā. Rūpaṃ ārabbha saṃyojanā uppajjanti, rūpaṃ asaṃyojaniyaṃ aganthaniyaṃ…pe… asaṃkilesiyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「缘于不死,结生起,不死是非结的、非缚的、非暴流的、非轭的、非盖的、非执取的、非取的、非杂染的」吗?「是的,尊者。」「缘于色,结生起,色是非结的、非缚的……非杂染的」吗?「不应如是说……」
Amataṃ ārabbha rāgo uppajjati, amataṃ na rāgaṭṭhāniyaṃ na rajaniyaṃ na kamaniyaṃ na madaniyaṃ na bandhaniyaṃ na mucchaniyanti? Āmantā . Rūpaṃ ārabbha rāgo uppajjati, rūpaṃ na rāgaṭṭhāniyaṃ…pe… na mucchaniyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「缘于不死,贪生起,不死不是贪的住处、不是染着处、不是可爱处、不是令醉处、不是系缚处、不是迷醉处」吗?「是的,尊者。」「缘于色,贪生起,色不是贪的住处……不是迷醉处」吗?「不应如是说……」
Amataṃ ārabbha doso uppajjati, amataṃ na dosaṭṭhāniyaṃ na kopaṭṭhāniyaṃ na paṭighaṭṭhāniyanti? Āmantā. Rūpaṃ ārabbha doso uppajjati, rūpaṃ na dosaṭṭhāniyaṃ na kopaṭṭhāniyaṃ na paṭighaṭṭhāniyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「缘于不死,嗔生起,不死不是嗔的住处、不是忿的住处、不是恚的住处」吗?「是的,尊者。」「缘于色,嗔生起,色不是嗔的住处、不是忿的住处、不是恚的住处」吗?「不应如是说……」
Amataṃ ārabbha moho uppajjati, amataṃ na mohaṭṭhāniyaṃ na aññāṇakaraṇaṃ…pe… nibbānasaṃvattaniyanti? Āmantā. Rūpaṃ ārabbha moho uppajjati, rūpaṃ na mohaṭṭhāniyaṃ na aññāṇakaraṇaṃ…pe… nibbānasaṃvattaniyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
缘于不死,痴生起,不死不是痴的住处、不是造作无知者……导向涅槃吗?是的。缘于色,痴生起,色不是痴的住处、不是造作无知者……导向涅槃吗?不应如是说……
§551
Na vattabbaṃ – ‘‘amatārammaṇaṃ saṃyojana’’nti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘nibbānaṃ nibbānato sañjānāti, nibbānaṃ nibbānato sañjānitvā nibbānaṃ maññati, nibbānasmiṃ maññati, nibbānato maññati, nibbānaṃ meti maññati, nibbānaṃ abhinandatī’’ti ! Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi amatārammaṇaṃ saṃyojananti.
不应说「以不死为所缘的结」吗?是的。世尊不是说过「他想知涅槃为涅槃,想知涅槃为涅槃后,他想涅槃,他想于涅槃中,他想从涅槃,他想『涅槃是我的』,他欢喜涅槃」吗!有此经吗?是的。那么,以不死为所缘的结。
Amatārammaṇakathā niṭṭhitā. · 不死所缘论完
9. Navamavaggo
9. 第九品
(86) 3. Rūpaṃ sārammaṇantikathā(86) 3. 色有所缘等论
§552
Rūpaṃ sārammaṇanti? Āmantā. Atthi tassa āvaṭṭanā ābhogo samannāhāro manasikāro cetanā patthanā paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu natthi tassa āvaṭṭanā ābhogo…pe… paṇidhīti? Āmantā. Hañci natthi tassa āvaṭṭanā ābhogo…pe… paṇidhi, no ca vata re vattabbe – ‘‘rūpaṃ sārammaṇa’’nti.
色是有所缘吗?是的。有其转向、倾向、结合、作意、思、愿求、誓愿吗?不应如是说……难道没有其转向、倾向……誓愿吗?是的。如果没有其转向、倾向……誓愿,确实不应说「色是有所缘」。
Phasso sārammaṇo, atthi tassa āvaṭṭanā ābhogo…pe… paṇidhīti? Āmantā . Rūpaṃ sārammaṇaṃ, atthi tassa āvaṭṭanā ābhogo…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
触是有所缘,有其转向、倾向……誓愿吗?是的。色是有所缘,有其转向、倾向……誓愿吗?不应如是说……
Vedanā…pe… saññā cetanā cittaṃ saddhā vīriyaṃ sati samādhi paññā rāgo doso moho māno diṭṭhi vicikicchā thinaṃ uddhaccaṃ ahirikaṃ…pe… anottappaṃ sārammaṇaṃ, atthi tassa āvaṭṭanā ābhogo…pe… paṇidhīti? Āmantā. Rūpaṃ sārammaṇaṃ, atthi tassa āvaṭṭanā ābhogo…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
受……想、思、心、信、精进、念、定、慧、贪、嗔、痴、慢、见、疑、昏沉、掉举、无惭……无愧是有所缘,有其转向、倾向……誓愿吗?是的。色是有所缘,有其转向、倾向……誓愿吗?不应如是说……
Rūpaṃ sārammaṇaṃ, natthi tassa āvaṭṭanā ābhogo…pe… paṇidhīti? Āmantā. Phasso sārammaṇo, natthi tassa āvaṭṭanā ābhogo…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
色是有所缘,没有其转向、倾向……誓愿吗?是的。触是有所缘,没有其转向、倾向……誓愿吗?不应如是说……
Rūpaṃ sārammaṇaṃ, natthi tassa āvaṭṭanā ābhogo…pe… paṇidhīti? Āmantā. Vedanā…pe… anottappaṃ sārammaṇaṃ, natthi tassa āvaṭṭanā ābhogo…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
色是有所缘,没有其转向、倾向……誓愿吗?是的。受……无愧是有所缘,没有其转向、倾向……誓愿吗?不应如是说……
§553
Na vattabbaṃ – ‘‘rūpaṃ sārammaṇa’’nti? Āmantā. Nanu rūpaṃ sappaccayanti? Āmantā. Hañci rūpaṃ sappaccayaṃ, tena vata re vattabbe – ‘‘rūpaṃ sārammaṇa’’nti.
不应说「色有所缘」吗?「是的。」难道色不是有缘吗?「是的。」如果色是有缘的,那么实在应该说「色有所缘」。
Rūpaṃ sārammaṇantikathā niṭṭhitā. · 色有所缘等论完
9. Navamavaggo
9. 第九品
(87) 4. Anusayā anārammaṇakathā(87) 4. 随眠无所缘论
§554
Anusayā anārammaṇāti? Āmantā. Rūpaṃ nibbānaṃ cakkhāyatanaṃ…pe… phoṭṭhabbāyatananti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
随眠无所缘吗?「是的。」色、涅槃、眼处……[中略]……触处吗?不应如是说……[中略]……
Kāmarāgānusayo anārammaṇoti? Āmantā. Kāmarāgo kāmarāgapariyuṭṭhānaṃ kāmarāgasaṃyojanaṃ kāmogho kāmayogo kāmacchandanīvaraṇaṃ anārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… kāmarāgo kāmarāgapariyuṭṭhānaṃ kāmarāgasaṃyojanaṃ kāmogho kāmayogo kāmacchandanīvaraṇaṃ sārammaṇanti? Āmantā. Kāmarāgānusayo sārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
欲贪随眠无所缘吗?「是的。」欲贪、欲贪缠、欲贪结、欲流、欲轭、欲欲盖无所缘吗?不应如是说……[中略]……欲贪、欲贪缠、欲贪结、欲流、欲轭、欲欲盖有所缘吗?「是的。」欲贪随眠有所缘吗?不应如是说……[中略]……
Kāmarāgānusayo anārammaṇoti? Āmantā. Katamakkhandhapariyāpannoti ? Saṅkhārakkhandhapariyāpannoti. Saṅkhārakkhandho anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… saṅkhārakkhandho anārammaṇoti? Āmantā. Vedanākkhandho saññākkhandho viññāṇakkhandho anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
欲贪随眠无所缘吗?「是的。」摄属于哪一蕴?摄属于行蕴。行蕴无所缘吗?不应如是说……[中略]……行蕴无所缘吗?「是的。」受蕴、想蕴、识蕴无所缘吗?不应如是说……[中略]……
Kāmarāgānusayo saṅkhārakkhandhapariyāpanno anārammaṇoti? Āmantā. Kāmarāgo saṅkhārakkhandhapariyāpanno anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… kāmarāgo saṅkhārakkhandhapariyāpanno sārammaṇoti? Āmantā. Kāmarāgānusayo saṅkhārakkhandhapariyāpanno sārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
摄属于行蕴的欲贪随眠无所缘吗?「是的。」摄属于行蕴的欲贪无所缘吗?不应如是说……[中略]……摄属于行蕴的欲贪有所缘吗?「是的。」摄属于行蕴的欲贪随眠有所缘吗?不应如是说……[中略]……
Kāmarāgānusayo saṅkhārakkhandhapariyāpanno anārammaṇo, kāmarāgo saṅkhārakkhandhapariyāpanno sārammaṇoti? Āmantā. Saṅkhārakkhandho ekadeso sārammaṇo ekadeso anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… saṅkhārakkhandho ekadeso sārammaṇo ekadeso anārammaṇoti? Āmantā. Vedanākkhandho saññākkhandho viññāṇakkhandho ekadeso sārammaṇo ekadeso anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
摄属于行蕴的欲贪随眠无所缘,摄属于行蕴的欲贪有所缘吗?「是的。」行蕴一部分有所缘、一部分无所缘吗?不应如是说……[中略]……行蕴一部分有所缘、一部分无所缘吗?「是的。」受蕴、想蕴、识蕴一部分有所缘、一部分无所缘吗?不应如是说……[中略]……
§555
Paṭighānusayo mānānusayo diṭṭhānusayo vicikicchānusayo bhavarāgānusayo avijjānusayo anārammaṇoti? Āmantā. Avijjā avijjogho avijjāyogo avijjānusayo avijjāpariyuṭṭhānaṃ avijjāsaṃyojanaṃ avijjānīvaraṇaṃ anārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… avijjā avijjogho…pe… avijjānīvaraṇaṃ sārammaṇanti? Āmantā. Avijjānusayo sārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
嗔恚随眠、慢随眠、见随眠、疑随眠、有贪随眠、无明随眠无所缘吗?「是的。」无明、无明流、无明轭、无明随眠、无明缠、无明结、无明盖无所缘吗?不应如是说……[中略]……无明、无明流……[中略]……无明盖有所缘吗?「是的。」无明随眠有所缘吗?不应如是说……[中略]……
Avijjānusayo anārammaṇoti? Āmantā. Katamakkhandhapariyāpannoti? Saṅkhārakkhandhapariyāpannoti. Saṅkhārakkhandho anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… saṅkhārakkhandho anārammaṇoti? Āmantā. Vedanākkhandho saññākkhandho viññāṇakkhandho anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
无明随眠是无所缘的吗?是的。它被包摄于哪个蕴?被包摄于行蕴。行蕴是无所缘的吗?不应如此说……行蕴是无所缘的吗?是的。受蕴、想蕴、识蕴是无所缘的吗?不应如此说……
Avijjānusayo saṅkhārakkhandhapariyāpanno anārammaṇoti? Āmantā. Avijjā saṅkhārakkhandhapariyāpannā anārammaṇāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… avijjā saṅkhārakkhandhapariyāpannā sārammaṇāti? Āmantā. Avijjānusayo saṅkhārakkhandhapariyāpanno sārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
被包摄于行蕴的无明随眠是无所缘的吗?是的。被包摄于行蕴的无明是无所缘的吗?不应如此说……被包摄于行蕴的无明是有所缘的吗?是的。被包摄于行蕴的无明随眠是有所缘的吗?不应如此说……
Avijjānusayo saṅkhārakkhandhapariyāpanno anārammaṇo, avijjā saṅkhārakkhandhapariyāpannā sārammaṇāti? Āmantā. Saṅkhārakkhandho ekadeso sārammaṇo ekadeso anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… saṅkhārakkhandho ekadeso sārammaṇo ekadeso anārammaṇoti? Āmantā. Vedanākkhandho saññākkhandho viññāṇakkhandho ekadeso sārammaṇo ekadeso anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
被包摄于行蕴的无明随眠是无所缘的,被包摄于行蕴的无明是有所缘的吗?是的。行蕴一部分是有所缘的、一部分是无所缘的吗?不应如此说……行蕴一部分是有所缘的、一部分是无所缘的吗?是的。受蕴、想蕴、识蕴一部分是有所缘的、一部分是无所缘的吗?不应如此说……
§556
Na vattabbaṃ – ‘‘anusayā anārammaṇā’’ti? Āmantā. Puthujjano kusalābyākate citte vattamāne sānusayoti vattabboti? Āmantā. Atthi tesaṃ anusayānaṃ ārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… tena hi anusayā anārammaṇāti. Puthujjano kusalābyākate citte vattamāne sarāgoti vattabboti? Āmantā. Atthi tassa rāgassa ārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Tena hi rāgo anārammaṇoti.
不应说「诸随眠是无所缘的」吗?是的。应说凡夫在善与无记心生起时是有随眠的吗?是的。那些随眠有所缘吗?不应如此说……那么,诸随眠是无所缘的。应说凡夫在善与无记心生起时是有贪的吗?是的。那个贪有所缘吗?不应如此说……那么,贪是无所缘的。
Anusayā anārammaṇātikathā niṭṭhitā. · 随眠无所缘等论完
9. Navamavaggo
9. 第九品
(88) 5. Ñāṇaṃ anārammaṇantikathā(88) 5. 智无所缘等论
§557
Ñāṇaṃ anārammaṇanti? Āmantā. Rūpaṃ nibbānaṃ cakkhāyatanaṃ…pe… phoṭṭhabbāyatananti? Na hevaṃ vattabbe…pe… ñāṇaṃ anārammaṇanti? Āmantā. Paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo sārammaṇoti? Āmantā. Ñāṇaṃ sārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
智是无所缘的吗?是的。色、涅槃、眼处……触处吗?不应如此说……智是无所缘的吗?是的。慧、慧根、慧力、正见、择法觉支是无所缘的吗?不应如此说……慧、慧根、慧力、正见、择法觉支是有所缘的吗?是的。智是有所缘的吗?不应如此说……
Ñāṇaṃ anārammaṇanti? Āmantā. Katamakkhandhapariyāpannanti? Saṅkhārakkhandhapariyāpannanti. Saṅkhārakkhandho anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… saṅkhārakkhandho anārammaṇoti ? Āmantā. Vedanākkhandho saññākkhandho viññāṇakkhandho anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… ñāṇaṃ saṅkhārakkhandhapariyāpannaṃ anārammaṇanti? Āmantā. Paññā saṅkhārakkhandhapariyāpannā anārammaṇāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… paññā saṅkhārakkhandhapariyāpannā sārammaṇāti? Āmantā. Ñāṇaṃ saṅkhārakkhandhapariyāpannaṃ sārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
智是无所缘的吗?是的。被包摄于哪个蕴?被包摄于行蕴。行蕴是无所缘的吗?不应如此说……行蕴是无所缘的吗?是的。受蕴、想蕴、识蕴是无所缘的吗?不应如此说……被包摄于行蕴的智是无所缘的吗?是的。被包摄于行蕴的慧是无所缘的吗?不应如此说……被包摄于行蕴的慧是有所缘的吗?是的。被包摄于行蕴的智是有所缘的吗?不应如此说……
Ñāṇaṃ saṅkhārakkhandhapariyāpannaṃ anārammaṇaṃ, paññā saṅkhārakkhandhapariyāpannā sārammaṇāti? Āmantā. Saṅkhārakkhandho ekadeso sārammaṇo ekadeso anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… saṅkhārakkhandho ekadeso sārammaṇo ekadeso anārammaṇoti? Āmantā. Vedanākkhandho saññākkhandho viññāṇakkhandho ekadeso sārammaṇo ekadeso anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
被包摄于行蕴的智是无所缘的,被包摄于行蕴的慧是有所缘的吗?是的。行蕴一部分是有所缘的、一部分是无所缘的吗?不应如此说……行蕴一部分是有所缘的、一部分是无所缘的吗?是的。受蕴、想蕴、识蕴一部分是有所缘的、一部分是无所缘的吗?不应如此说……
§558
Na vattabbaṃ – ‘‘ñāṇaṃ anārammaṇa’’nti? Āmantā. Arahā cakkhuviññāṇasamaṅgī ñāṇīti vattabboti? Āmantā. Atthi tassa ñāṇassa ārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… tena hi ñāṇaṃ anārammaṇanti. Arahā cakkhuviññāṇasamaṅgī paññavāti vattabboti? Āmantā. Atthi tāya paññāya ārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Tena hi paññā anārammaṇāti.
不应说「智无所缘」吗?是的。应说阿拉汉具眼识者为智者吗?是的。彼智有所缘吗?不应如是说……那么,智是无所缘。应说阿拉汉具眼识者为有慧者吗?是的。彼慧有所缘吗?不应如是说……那么,慧是无所缘。
Ñāṇaṃ anārammaṇantikathā niṭṭhitā. · 智无所缘等论完
9. Navamavaggo
9. 第九品
(89) 6. Atītānāgatārammaṇakathā(89) 6. 过去未来所缘论
§559
Atītārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇanti? Āmantā. Nanu atītārammaṇanti? Āmantā. Hañci atītārammaṇaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘atītārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇa’’nti. Atītārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇanti micchā. Hañci vā pana anārammaṇaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘atītārammaṇa’’nti. Anārammaṇaṃ atītārammaṇanti micchā.
以过去为所缘之心是无所缘吗?是的。难道不是以过去为所缘吗?是的。若以过去为所缘,则确实不应说「以过去为所缘之心是无所缘」。「以过去为所缘之心是无所缘」是错误的。或者若是无所缘,则确实不应说「以过去为所缘」。「无所缘是以过去为所缘」是错误的。
Atītārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇanti? Āmantā. Nanu atītaṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Hañci atītaṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, no ca vata re vattabbe – ‘‘atītārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇa’’nti.
以过去为所缘之心是无所缘吗?是的。难道缘于过去没有转向……决意吗?是的。若缘于过去有转向……决意,则确实不应说「以过去为所缘之心是无所缘」。
§560
Anāgatārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇanti? Āmantā. Nanu anāgatārammaṇanti? Āmantā. Hañci anāgatārammaṇaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘anāgatārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇa’’nti. Anāgatārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇanti micchā. Hañci vā pana anārammaṇaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘anāgatārammaṇa’’nti. Anārammaṇaṃ anāgatārammaṇanti micchā.
以未来为所缘之心是无所缘吗?是的。难道不是以未来为所缘吗?是的。若以未来为所缘,则确实不应说「以未来为所缘之心是无所缘」。「以未来为所缘之心是无所缘」是错误的。或者若是无所缘,则确实不应说「以未来为所缘」。「无所缘是以未来为所缘」是错误的。
Anāgatārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇanti? Āmantā. Nanu anāgataṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Hañci anāgataṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, no ca vata re vattabbe – ‘‘anāgatārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇa’’nti.
以未来为所缘之心是无所缘吗?是的。难道缘于未来没有转向……决意吗?是的。若缘于未来有转向……决意,则确实不应说「以未来为所缘之心是无所缘」。
Paccuppannaṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, paccuppannārammaṇaṃ cittaṃ sārammaṇanti? Āmantā. Atītaṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, atītārammaṇaṃ cittaṃ sārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… paccuppannaṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, paccuppannārammaṇaṃ cittaṃ sārammaṇanti? Āmantā. Anāgataṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, anāgatārammaṇaṃ cittaṃ sārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
缘于现在有转向……决意,以现在为所缘之心是有所缘吗?是的。缘于过去有转向……决意,以过去为所缘之心是有所缘吗?不应如是说……缘于现在有转向……决意,以现在为所缘之心是有所缘吗?是的。缘于未来有转向……决意,以未来为所缘之心是有所缘吗?不应如是说……
Atītaṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, atītārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇanti? Āmantā. Paccuppannaṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, paccuppannārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
缘于过去有转向……决意,以过去为所缘之心是无所缘吗?是的。缘于现在有转向……决意,以现在为所缘之心是无所缘吗?不应如是说……
Anāgataṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, anāgatārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇanti? Āmantā. Paccuppannaṃ ārabbha atthi āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, paccuppannārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
关于未来,有转起……乃至……愿,以未来所缘的心是无所缘吗?是的。关于现在,有转起……乃至……愿,以现在所缘的心是无所缘吗?不应如此说……乃至……
§561
Na vattabbaṃ – ‘‘atītānāgatārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇa’’nti? Āmantā. Nanu atītānāgataṃ natthīti? Āmantā. Hañci atītānāgataṃ natthi, tena vata re vattabbe – ‘‘atītānāgatārammaṇaṃ cittaṃ anārammaṇa’’nti…pe….
不应说「以过去未来所缘的心是无所缘」吗?是的。难道过去未来不存在吗?是的。如果过去未来不存在,那么实在应说「以过去未来所缘的心是无所缘」……乃至……
Atītānāgatārammaṇakathā niṭṭhitā. · 过去未来所缘论完
9. Navamavaggo
9. 第九品
(90) 7. Vitakkānupatitakathā(90) 7. 寻随转论
§562
Sabbaṃ cittaṃ vitakkānupatitanti? Āmantā. Sabbaṃ cittaṃ vicārānupatitaṃ pītānupatitaṃ sukhānupatitaṃ dukkhānupatitaṃ somanassānupatitaṃ domanassānupatitaṃ upekkhānupatitaṃ saddhānupatitaṃ vīriyānupatitaṃ satānupatitaṃ samādhānupatitaṃ paññānupatitaṃ rāgānupatitaṃ dosānupatitaṃ…pe… anottappānupatitanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
一切心都随伴寻吗?是的。一切心都随伴伺、随伴喜、随伴乐、随伴苦、随伴悦、随伴忧、随伴舍、随伴信、随伴精进、随伴念、随伴定、随伴慧、随伴贪、随伴嗔……乃至……随伴无惭吗?不应如此说……乃至……
Sabbaṃ cittaṃ vitakkānupatitanti? Āmantā. Nanu atthi avitakko vicāramatto samādhīti? Āmantā. Hañci atthi avitakko vicāramatto samādhi, no ca vata re vattabbe – ‘‘sabbaṃ cittaṃ vitakkānupatita’’nti .
一切心都随伴寻吗?是的。难道不是有无寻唯伺的定吗?是的。如果有无寻唯伺的定,那么实在不应说「一切心都随伴寻」。
Sabbaṃ cittaṃ vitakkānupatitanti? Āmantā. Nanu atthi avitakko avicāro samādhīti? Āmantā. Hañci atthi avitakko avicāro samādhi, no ca vata re vattabbe – ‘‘sabbaṃ cittaṃ vitakkānupatita’’nti. Sabbaṃ cittaṃ vitakkānupatitanti? Āmantā. Nanu tayo samādhī vuttā bhagavatā – savitakko savicāro samādhi, avitakko vicāramatto samādhi, avitakko avicāro samādhīti ? Āmantā. Hañci tayo samādhī vuttā bhagavatā – savitakko savicāro samādhi, avitakko vicāramatto samādhi, avitakko avicāro samādhi, no ca vata re vattabbe – ‘‘sabbaṃ cittaṃ vitakkānupatita’’nti.
一切心都随伴寻吗?是的。难道不是有无寻无伺的定吗?是的。如果有无寻无伺的定,那么实在不应说「一切心都随伴寻」。一切心都随伴寻吗?是的。难道世尊不是说了三种定——有寻有伺定、无寻唯伺定、无寻无伺定吗?是的。如果世尊说了三种定——有寻有伺定、无寻唯伺定、无寻无伺定,那么实在不应说「一切心都随伴寻」。
Vitakkānupatitakathā niṭṭhitā. · 寻随转论完
9. Navamavaggo
9. 第九品
(91) 8. Vitakkavipphārasaddakathā(91) 8. 寻扩散声论
§563
Sabbaso vitakkayato vicārayato vitakkavipphāro saddoti? Āmantā. Sabbaso phusayato phassavipphāro saddo, sabbaso vedayato vedanāvipphāro saddo, sabbaso sañjānato saññāvipphāro saddo, sabbaso cetayato cetanāvipphāro saddo, sabbaso cintayato cittavipphāro saddo, sabbaso sarato sativipphāro saddo, sabbaso pajānato paññāvipphāro saddoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
凡是寻思、伺察者,寻的扩散是声吗?是的。凡是触者,触的扩散是声;凡是受者,受的扩散是声;凡是想者,想的扩散是声;凡是思者,思的扩散是声;凡是心思者,心的扩散是声;凡是忆念者,念的扩散是声;凡是了知者,慧的扩散是声吗?不应如此说……乃至……
Sabbaso vitakkayato vicārayato vitakkavipphāro saddoti? Āmantā. Vitakkavipphāro saddo sotaviññeyyo sotasmiṃ paṭihaññati sotassa āpāthaṃ āgacchatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Nanu vitakkavipphāro saddo na sotaviññeyyo na sotasmiṃ paṭihaññati na sotassa āpāthaṃ āgacchatīti? Āmantā. Hañci vitakkavipphāro saddo na sotaviññeyyo na sotasmiṃ paṭihaññati na sotassa āpāthaṃ āgacchati, no ca vata re vattabbe – ‘‘sabbaso vitakkayato vicārayato vitakkavipphāro saddo’’ti.
一切从寻思、伺察者,寻的扩散是声吗?是的。寻的扩散之声是耳识所识知的,撞击于耳,来到耳的范围吗?不应如此说……难道寻的扩散之声不是耳识所识知的,不撞击于耳,不来到耳的范围吗?是的。如果寻的扩散之声不是耳识所识知的,不撞击于耳,不来到耳的范围,那么确实不应说——「一切从寻思、伺察者,寻的扩散是声」。
Vitakkavipphārasaddakathā niṭṭhitā. · 寻扩散声论完
9. Navamavaggo
9. 第九品
(92) 9. Na yathācittassa vācātikathā(92) 9. 非如心之语论
§564
Na yathācittassa vācāti? Āmantā. Aphassakassa vācā avedanakassa vācā asaññakassa vācā acetanakassa vācā acittakassa vācāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu saphassakassa vācā savedanakassa vācā sasaññakassa vācā sacetanakassa vācā sacittakassa vācāti? Āmantā. Hañci saphassakassa vācā…pe… sacittakassa vācā, no ca vata re vattabbe – ‘‘na yathācittassa vācā’’ti.
不如心之语吗?是的。无触者之语、无受者之语、无想者之语、无思者之语、无心者之语吗?不应如此说……难道不是有触者之语、有受者之语、有想者之语、有思者之语、有心者之语吗?是的。如果是有触者之语……有心者之语,那么确实不应说——「不如心之语」。
Na yathācittassa vācāti? Āmantā. Anāvaṭṭentassa vācā…pe… anābhogassa vācā…pe… appaṇidahantassa vācāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu āvaṭṭentassa vācā ābhogassa vācā…pe… paṇidahantassa vācāti? Āmantā. Hañci āvaṭṭentassa vācā ābhogassa vācā paṇidahantassa vācā, no ca vata re vattabbe – ‘‘na yathācittassa vācā’’ti.
不如心之语吗?是的。不转向者之语……无作意者之语……不倾向者之语吗?不应如此说……难道不是转向者之语、作意者之语……倾向者之语吗?是的。如果是转向者之语、作意者之语、倾向者之语,那么确实不应说——「不如心之语」。
Na yathācittassa vācāti? Āmantā. Nanu vācā cittasamuṭṭhānā cittena sahajātā cittena saha ekuppādāti? Āmantā. Hañci vācā cittasamuṭṭhānā cittena sahajātā cittena saha ekuppādā, no ca vata re vattabbe – ‘‘na yathācittassa vācā’’ti.
不如心之语吗?是的。难道语不是心所生起的、与心俱生的、与心一起生起的吗?是的。如果语是心所生起的、与心俱生的、与心一起生起的,那么确实不应说——「不如心之语」。
Na yathācittassa vācāti? Āmantā. Na bhaṇitukāmo bhaṇati, na kathetukāmo katheti, na ālapitukāmo ālapati, na voharitukāmo voharatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu bhaṇitukāmo bhaṇati, kathetukāmo katheti, ālapitukāmo ālapati, voharitukāmo voharatīti? Āmantā. Hañci bhaṇitukāmo bhaṇati, kathetukāmo katheti, ālapitukāmo ālapati, voharitukāmo voharati, no ca vata re vattabbe – ‘‘na yathācittassa vācā’’ti.
不如心之语吗?是的。不欲说而说,不欲谈而谈,不欲言而言,不欲语而语吗?不应如此说……难道不是欲说而说,欲谈而谈,欲言而言,欲语而语吗?是的。如果是欲说而说,欲谈而谈,欲言而言,欲语而语,那么确实不应说——「不如心之语」。
§565
Na vattabbaṃ – ‘‘na yathācittassa vācā’’ti? Āmantā. Nanu atthi koci ‘‘aññaṃ bhaṇissāmī’’ti aññaṃ bhaṇati, ‘‘aññaṃ kathessāmī’’ti aññaṃ katheti, ‘‘aññaṃ ālapissāmī’’ti aññaṃ ālapati, ‘‘aññaṃ voharissāmī’’ti aññaṃ voharatīti? Āmantā. Hañci atthi koci ‘‘aññaṃ bhaṇissāmī’’ti aññaṃ bhaṇati,…pe… ‘‘aññaṃ voharissāmī’’ti aññaṃ voharati, tena vata re vattabbe – ‘‘na yathācittassa vācā’’ti.
不应说——「不如心之语」吗?是的。难道不是有某人「我将说其他」而说其他,「我将谈其他」而谈其他,「我将言其他」而言其他,「我将语其他」而语其他吗?是的。如果有某人「我将说其他」而说其他,……「我将语其他」而语其他,那么确实应说——「不如心之语」。
Na yathācittassa vācātikathā niṭṭhitā. · 非如心之语论完
9. Navamavaggo
9. 第九品
(93) 10. Na yathācittassa kāyakammantikathā(93) 10. 非如心之身业论
§566
Na yathācittassa kāyakammanti? Āmantā. Aphassakassa kāyakammaṃ…pe… acittakassa kāyakammanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu saphassakassa kāyakammaṃ…pe… sacittakassa kāyakammanti? Āmantā. Hañci saphassakassa kāyakammaṃ…pe… sacittakassa kāyakammaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘na yathācittassa kāyakamma’’nti.
「不是如心的身业」吗?是的。「无触者的身业……无心者的身业」吗?不应如此说……难道不是「有触者的身业……有心者的身业」吗?是的。如果是「有触者的身业……有心者的身业」,那么确实不应说「不是如心的身业」。
Na yathācittassa kāyakammanti? Āmantā. Anāvaṭṭentassa kāyakammaṃ…pe… appaṇidahantassa kāyakammanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu āvaṭṭentassa kāyakammaṃ…pe… paṇidahantassa kāyakammanti? Āmantā. Hañci āvaṭṭentassa kāyakammaṃ…pe… paṇidahantassa kāyakammaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘na yathācittassa kāyakamma’’nti.
「不是如心的身业」吗?是的。「不转向者的身业……不倾向者的身业」吗?不应如此说……难道不是「转向者的身业……倾向者的身业」吗?是的。如果是「转向者的身业……倾向者的身业」,那么确实不应说「不是如心的身业」。
Na yathācittassa kāyakammanti? Āmantā. Nanu kāyakammaṃ cittasamuṭṭhānaṃ cittena sahajātaṃ cittena saha ekuppādanti? Āmantā . Hañci kāyakammaṃ cittasamuṭṭhānaṃ cittena sahajātaṃ cittena saha ekuppādaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘na yathācittassa kāyakamma’’nti.
「不是如心的身业」吗?是的。难道不是「身业是心等起的、与心俱生的、与心一起生起的」吗?是的。如果「身业是心等起的、与心俱生的、与心一起生起的」,那么确实不应说「不是如心的身业」。
Na yathācittassa kāyakammanti? Āmantā. Na abhikkamitukāmo abhikkamati, na paṭikkamitukāmo paṭikkamati, na āloketukāmo āloketi, na viloketukāmo viloketi, na samiñjitukāmo samiñjeti, na pasāretukāmo pasāretīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Nanu abhikkamitukāmo abhikkamati, paṭikkamitukāmo paṭikkamati, āloketukāmo āloketi, viloketukāmo viloketi, samiñjitukāmo samiñjeti, pasāretukāmo pasāretīti? Āmantā. Hañci abhikkamitukāmo abhikkamati…pe… pasāretukāmo pasāreti, no ca vata re vattabbe – ‘‘na yathācittassa kāyakamma’’nti.
「不是如心的身业」吗?是的。「不是欲前进者前进,不是欲后退者后退,不是欲前视者前视,不是欲旁视者旁视,不是欲屈者屈,不是欲伸者伸」吗?不应如此说……难道不是「欲前进者前进,欲后退者后退,欲前视者前视,欲旁视者旁视,欲屈者屈,欲伸者伸」吗?是的。如果「欲前进者前进……欲伸者伸」,那么确实不应说「不是如心的身业」。
§567
Na vattabbaṃ – ‘‘na yathācittassa kāyakamma’’nti? Āmantā. Nanu atthi koci ‘‘aññatra gacchissāmī’’ti aññatra gacchati…pe… ‘‘aññaṃ pasāressāmī’’ti aññaṃ pasāretīti? Āmantā. Hañci atthi koci ‘‘aññatra gacchissāmī’’ti aññatra gacchati…pe… ‘‘aññaṃ pasāressāmī’’ti aññaṃ pasāreti, tena vata re vattabbe – ‘‘na yathācittassa kāyakamma’’nti.
不应说「不是如心的身业」吗?是的。难道不是「有某人『我将去别处』而去别处……『我将伸别的』而伸别的」吗?是的。如果「有某人『我将去别处』而去别处……『我将伸别的』而伸别的」,那么确实应说「不是如心的身业」。
Na yathācittassa kāyakammantikathā niṭṭhitā. · 非如心之身业论完
9. Navamavaggo
9. 第九品
(94) 11. Atītānāgatasamannāgatakathā(94) 11. 过去未来具足论
§568
Atītena samannāgatoti? Āmantā. Nanu atītaṃ niruddhaṃ vigataṃ vipariṇataṃ atthaṅgataṃ abbhatthaṅgatanti? Āmantā. Hañci atītaṃ niruddhaṃ vigataṃ vipariṇataṃ atthaṅgataṃ abbhatthaṅgataṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘atītena samannāgato’’ti.
「具有过去」吗?是的。难道不是「过去是已灭的、已去的、已变易的、已没的、已消失的」吗?是的。如果「过去是已灭的、已去的、已变易的、已没的、已消失的」,那么确实不应说「具有过去」。
Anāgatena samannāgatoti? Āmantā. Nanu anāgataṃ ajātaṃ abhūtaṃ asañjātaṃ anibbattaṃ anabhinibbattaṃ apātubhūtanti? Āmantā. Hañci anāgataṃ ajātaṃ abhūtaṃ asañjātaṃ anibbattaṃ anabhinibbattaṃ apātubhūtaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘anāgatena samannāgato’’ti.
「具有未来」吗?是的。难道不是「未来是未生的、未有的、未生起的、未出生的、未现起的、未显现的」吗?是的。如果「未来是未生的、未有的、未生起的、未出生的、未现起的、未显现的」,那么确实不应说「具有未来」。
§569
Atītena rūpakkhandhena samannāgato, anāgatena rūpakkhandhena samannāgato, paccuppannena rūpakkhandhena samannāgatoti? Āmantā. Tīhi rūpakkhandhehi samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… atītehi pañcahi khandhehi samannāgato, anāgatehi pañcahi khandhehi samannāgato, paccuppannehi pañcahi khandhehi samannāgatoti? Āmantā. Pannarasahi khandhehi samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「具有过去的色蕴,具有未来的色蕴,具有现在的色蕴」吗?是的。「具有三个色蕴」吗?不应如是说……具有过去的五蕴,具有未来的五蕴,具有现在的五蕴」吗?是的。「具有十五蕴」吗?不应如是说……
Atītena cakkhāyatanena samannāgato, anāgatena cakkhāyatanena samannāgato, paccuppannena cakkhāyatanena samannāgatoti? Āmantā. Tīhi cakkhāyatanehi samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… atītehi dvādasahi āyatanehi samannāgato, anāgatehi dvādasahi āyatanehi samannāgato, paccuppannehi dvādasahi āyatanehi samannāgatoti? Āmantā. Chattiṃsāyatanehi samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「具有过去的眼处,具有未来的眼处,具有现在的眼处」吗?是的。「具有三个眼处」吗?不应如是说……「具有过去的十二处,具有未来的十二处,具有现在的十二处」吗?是的。「具有三十六处」吗?不应如是说……
Atītāya cakkhudhātuyā samannāgato, anāgatāya cakkhudhātuyā samannāgato, paccuppannāya cakkhudhātuyā samannāgatoti? Āmantā . Tīhi cakkhudhātūhi samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… atītāhi aṭṭhārasahi dhātūhi samannāgato, anāgatāhi aṭṭhārasahi dhātūhi samannāgato , paccuppannāhi aṭṭhārasahi dhātūhi samannāgatoti? Āmantā. Catupaññāsadhātūhi samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「具有过去的眼界,具有未来的眼界,具有现在的眼界」吗?是的。「具有三个眼界」吗?不应如是说……「具有过去的十八界,具有未来的十八界,具有现在的十八界」吗?是的。「具有五十四界」吗?不应如是说……
Atītena cakkhundriyena samannāgato, anāgatena cakkhundriyena samannāgato, paccuppannena cakkhundriyena samannāgatoti? Āmantā. Tīhi cakkhundriyehi samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… atītehi bāvīsatindriyehi samannāgato, anāgatehi bāvīsatindriyehi samannāgato, paccuppannehi bāvīsatindriyehi samannāgatoti? Āmantā. Chasaṭṭhindriyehi samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
「具有过去的眼根,具有未来的眼根,具有现在的眼根」吗?是的。「具有三个眼根」吗?不应如是说……「具有过去的二十二根,具有未来的二十二根,具有现在的二十二根」吗?是的。「具有六十六根」吗?不应如是说……
§570
Na vattabbaṃ – ‘‘atītānāgatehi samannāgato’’ti? Āmantā. Nanu atthi aṭṭhavimokkhajhāyī catunnaṃ jhānānaṃ nikāmalābhī navannaṃ anupubbavihārasamāpattīnaṃ lābhīti? Āmantā. Hañci atthi aṭṭhavimokkhajhāyī catunnaṃ jhānānaṃ nikāmalābhī navannaṃ anupubbavihārasamāpattīnaṃ lābhī, tena vata re vattabbe – ‘‘atītānāgatehi samannāgato’’ti.
不应说「具有过去与未来」吗?是的。难道没有修习八解脱的禅那者、随意获得四禅那者、获得九次第住定者吗?是的。如果有修习八解脱的禅那者、随意获得四禅那者、获得九次第住定者,那么确实应说「具有过去与未来」。
Atītānāgatasamannāgatakathā niṭṭhitā. · 过去未来具足论完
Navamavaggo. · 第九品
Tassuddānaṃ –
其摄颂——
Ānisaṃsadassāvissa saṃyojanānaṃ pahānaṃ, amatārammaṇaṃ saṃyojanaṃ, rūpaṃ sārammaṇaṃ, anusayā anārammaṇā, evamevaṃ ñāṇaṃ, atītānāgatārammaṇaṃ cittaṃ, sabbaṃ cittaṃ vitakkānupatitaṃ, sabbaso vitakkayato vicārayato vitakkavipphāro saddo, na yathācittassa vācā, tatheva kāyakammaṃ atītānāgatehi samannāgatoti.
利益、见、随眠、结的舍断、不死所缘、结、色有所缘、随眠无所缘、如是如是智、过去未来所缘心、一切心随寻、完全从寻思与伺察而寻的扩散是声、非如心之语、如是身业、具有过去与未来。