MN 136 · 大业分别经
298如是我闻：有一次，世尊住在王舍城的竹林栗鼠庇护所。那时，沙密地尊者正在一间林中小屋里住着。这时，外道游方者波塔利子正漫游散步，到处走走看看，就来到了沙密地尊者那里。到了之后，和沙密地尊者互相问候寒暄。说了一些客气、值得记念的话后，就坐在了一边。坐在一边的游方者波塔利子对沙密地尊者这样说：‘沙密地道友，这是我从沙门乔达摩面前亲耳听到、亲自受持的：身业是空虚无用的，语业是空虚无用的，只有意业才是真实的。而且，还有一种等至，入了那种等至的人，什么也感受不到。’‘波塔利子道友，不要这样说，不要这样诽谤世尊。诽谤世尊是不好的。世尊不会这样说：身业是空虚无用的，语业是空虚无用的，只有意业才是真实的。不过，道友，确实有那种等至，入了那种等至的人，什么也感受不到。’‘沙密地道友，你出家多久了？’‘道友，没多久，才三年。’‘到了这个地步，我们还能对这些长老比丘说什么呢，一个这么年轻的新比丘，竟然就想着要这样维护师父了。沙密地道友，有意地造了身业、语业、意业之后，他会感受到什么呢？’‘波塔利子道友，有意地造了身业、语业、意业之后，他会感受到苦。’游方者波塔利子听了沙密地尊者的话，既不欢喜，也不反驳；不欢喜也不反驳之后，就从座位上起身离开了。
Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe. Tena kho pana samayena āyasmā samiddhi araññakuṭikāyaṃ viharati. Atha kho potaliputto paribbājako jaṅghāvihāraṃ anucaṅkamamāno anuvicaramāno yenāyasmā samiddhi tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā samiddhinā saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho potaliputto paribbājako āyasmantaṃ samiddhiṃ etadavoca – ‘‘sammukhā metaṃ, āvuso samiddhi, samaṇassa gotamassa sutaṃ, sammukhā paṭiggahitaṃ – ‘moghaṃ kāyakammaṃ moghaṃ vacīkammaṃ, manokammameva sacca’nti. Atthi ca sā samāpatti yaṃ samāpattiṃ samāpanno na kiñci vediyatī’’ti? ‘‘Mā hevaṃ, āvuso potaliputta, avaca; (mā hevaṃ, āvuso potaliputta, avaca;) mā bhagavantaṃ abbhācikkhi. Na hi sādhu bhagavato abbhakkhānaṃ. Na hi bhagavā evaṃ vadeyya – ‘moghaṃ kāyakammaṃ moghaṃ vacīkammaṃ, manokammameva sacca’nti. Atthi ca kho sā, āvuso, samāpatti yaṃ samāpattiṃ samāpanno na kiñci vediyatī’’ti. ‘‘Kīvaciraṃ pabbajitosi, āvuso samiddhī’’ti? ‘‘Na ciraṃ, āvuso! Tīṇi vassānī’’ti. ‘‘Ettha dāni mayaṃ there bhikkhū kiṃ vakkhāma, yatra hi nāma evaṃnavo bhikkhu satthāraṃ parirakkhitabbaṃ maññissati. Sañcetanikaṃ, āvuso samiddhi, kammaṃ katvā kāyena vācāya manasā kiṃ so vediyatī’’ti? ‘‘Sañcetanikaṃ, āvuso potaliputta, kammaṃ katvā kāyena vācāya manasā dukkhaṃ so vediyatī’’ti. Atha kho potaliputto paribbājako āyasmato samiddhissa bhāsitaṃ neva abhinandi nappaṭikkosi; anabhinanditvā appaṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi.
299不久，当游方者波塔利子离开后，沙密地尊者就到阿难尊者那里去了。到了之后，和阿难尊者互相问候寒暄。说了一些客气、值得记念的话后，就坐在了一边。坐在一边的沙密地尊者，就把之前和游方者波塔利子所进行的那一整段谈话，都告诉了阿难尊者。
Atha kho āyasmā samiddhi acirapakkante potaliputte paribbājake yenāyasmā ānando tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā ānandena saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā samiddhi yāvatako ahosi potaliputtena paribbājakena saddhiṃ kathāsallāpo taṃ sabbaṃ āyasmato ānandassa ārocesi.
3听沙密地尊者这么一说，阿难尊者对他这样说：‘沙密地道友，这件事，正好值得我们拿去见世尊。走吧，沙密地道友，我们去世尊那里。到了之后，就把这件事禀告世尊。世尊怎么给我们解答，我们就怎么持守它。’‘好的，道友。’沙密地尊者回应阿难尊者。
Evaṃ vutte, āyasmā ānando āyasmantaṃ samiddhiṃ etadavoca – ‘‘atthi kho idaṃ, āvuso samiddhi, kathāpābhataṃ bhagavantaṃ dassanāya. Āyāmāvuso samiddhi, yena bhagavā tenupasaṅkamissāma; upasaṅkamitvā etamatthaṃ bhagavato ārocessāma. Yathā no bhagavā byākarissati tathā naṃ dhāressāmā’’ti. ‘‘Evamāvuso’’ti kho āyasmā samiddhi āyasmato ānandassa paccassosi.
4于是，阿难尊者和沙密地尊者就去世尊那里。到了之后，礼拜世尊，坐在一旁。坐在一旁的阿难尊者，就把沙密地尊者和游方者波塔利子之间所进行的那一整段谈话，原原本本地告诉了世尊。听阿难尊者这样说后，世尊就对阿难尊者说：‘阿难，我连见都没见过那个游方者波塔利子，又怎么会有这样的谈话呢？阿难，这个愚人沙密地，把游方者波塔利子那个应该被分别解答的问题，给片面地、绝对地回答了。’世尊这样说完后，伍达夷尊者就对世尊说：‘尊者，但如果沙密地尊者是这么想的才那样说：凡是被感受到的任何事物，都在苦之中。’
Atha kho āyasmā ca ānando āyasmā ca samiddhi yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā ānando yāvatako ahosi āyasmato samiddhissa potaliputtena paribbājakena saddhiṃ kathāsallāpo taṃ sabbaṃ bhagavato ārocesi. Evaṃ vutte, bhagavā āyasmantaṃ ānandaṃ etadavoca – ‘‘dassanampi kho ahaṃ, ānanda, potaliputtassa paribbājakassa nābhijānāmi, kuto panevarūpaṃ kathāsallāpaṃ? Iminā ca, ānanda, samiddhinā moghapurisena potaliputtassa paribbājakassa vibhajjabyākaraṇīyo pañho ekaṃsena byākato’’ti. Evaṃ vutte, āyasmā udāyī bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘sace pana , bhante, āyasmatā samiddhinā idaṃ sandhāya bhāsitaṃ – yaṃ kiñci vedayitaṃ taṃ dukkhasmi’’nti.
300接着，世尊就对阿难尊者说：‘阿难，你看到这个愚人伍达夷的糊涂心思了吗？阿难，我早就知道，这个愚人伍达夷现在会不合时宜地冒出他的糊涂想法来。阿难，游方者波塔利子一开始问的就是三种感受啊。阿难，如果这个愚人沙密地，被游方者波塔利子这么问的时候，能这样回答他：波塔利子道友，有意地造了身业、语业、意业之后，如果那业是能带来乐受的，他就会感受到乐；波塔利子道友，有意地造了身业、语业、意业之后，如果那业是能带来苦受的，他就会感受到苦；波塔利子道友，有意地造了身业、语业、意业之后，如果那业是能带来不苦不乐受的，他就会感受到不苦不乐。阿难，愚人沙密地如果能这样解答，那他就正确地解答了游方者波塔利子的问题。再说了，阿难，那些无知、不善巧的外道游方者们，又怎么能了解如来所分别的广大业力的详细情况呢？阿难，你们要是能听听如来分别解说这广大的业力详情就好了。'
Atha kho bhagavā āyasmantaṃ ānandaṃ āmantesi – ‘‘passasi no tvaṃ, ānanda, imassa udāyissa moghapurisassa ummaṅgaṃ ? Aññāsiṃ kho ahaṃ, ānanda – ‘idānevāyaṃ udāyī moghapuriso ummujjamāno ayoniso ummujjissatī’ti. Ādiṃyeva , ānanda, potaliputtena paribbājakena tisso vedanā pucchitā. Sacāyaṃ, ānanda, samiddhi moghapuriso potaliputtassa paribbājakassa evaṃ puṭṭho evaṃ byākareyya – ‘sañcetanikaṃ, āvuso potaliputta, kammaṃ katvā kāyena vācāya manasā sukhavedanīyaṃ sukhaṃ so vedayati; sañcetanikaṃ, āvuso potaliputta, kammaṃ katvā kāyena vācāya manasā dukkhavedanīyaṃ dukkhaṃ so vedayati; sañcetanikaṃ, āvuso potaliputta, kammaṃ katvā kāyena vācāya manasā adukkhamasukhavedanīyaṃ adukkhamasukhaṃ so vedayatī’ti. Evaṃ byākaramāno kho, ānanda, samiddhi moghapuriso potaliputtassa paribbājakassa sammā (byākaramāno) byākareyya. Api ca, ānanda, ke ca aññatitthiyā paribbājakā bālā abyattā ke ca tathāgatassa mahākammavibhaṅgaṃ jānissanti? Sace tumhe, ānanda, suṇeyyātha tathāgatassa mahākammavibhaṅgaṃ vibhajantassā’’ti.
6‘世尊，现在是时候了，善逝，现在是时候了，请世尊为我们分别解说广大的业力详情吧。比丘们听了世尊的开示，会牢牢记住的。’‘那么，阿难，你听着，好好用心思惟，我要说了。’‘好的，尊者。’阿难尊者回应世尊。世尊就这样开示道：
‘‘Etassa, bhagavā, kālo, etassa, sugata, kālo yaṃ bhagavā mahākammavibhaṅgaṃ vibhajeyya . Bhagavato sutvā bhikkhū dhāressantī’’ti. ‘‘Tena hānanda, suṇāhi, sādhukaṃ manasi karohi; bhāsissāmī’’ti. ‘‘Evaṃ, bhante’’ti kho āyasmā ānando bhagavato paccassosi. Bhagavā etadavoca –
7阿难，这世上存在且能找到四种人。哪四种？阿难，这里有一种人，他在这世上杀生、不与取、行邪淫、说谎、说离间语、说粗恶语、说杂秽语、有贪欲、有嗔恚心、有邪见。他在身体崩解、死后，投生到苦界、恶趣、堕落处、地狱。
‘‘Cattārome, ānanda, puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Idhānanda, ekacco puggalo idha pāṇātipātī hoti, adinnādāyī hoti, kāmesumicchācārī hoti, musāvādī hoti, pisuṇavāco hoti, pharusavāco hoti, samphappalāpī hoti, abhijjhālu hoti, byāpannacitto hoti, micchādiṭṭhi hoti. So kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati.
8然而，阿难，这里还有一种人，他在这世上杀生、不与取、行邪淫、说谎、说离间语、说粗恶语、说杂秽语、有贪欲、有嗔恚心、有邪见。他却在身体崩解、死后，投生到善趣、天界。
‘‘Idha panānanda, ekacco puggalo idha pāṇātipātī hoti, adinnādāyī hoti, kāmesumicchācārī hoti, musāvādī hoti, pisuṇavāco hoti, pharusavāco hoti, samphappalāpī hoti, abhijjhālu hoti, byāpannacitto hoti, micchādiṭṭhi hoti. So kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati.
9阿难，这里有一种人，他在这世上远离杀生、远离不与取、远离邪淫、远离说谎、远离离间语、远离粗恶语、远离杂秽语、无贪欲、无嗔恚心、有正见。他在身体崩解、死后，投生到善趣、天界。
‘‘Idhānanda, ekacco puggalo idha pāṇātipātā paṭivirato hoti, adinnādānā paṭivirato hoti, kāmesumicchācārā paṭivirato hoti, musāvādā paṭivirato hoti, pisuṇāya vācāya paṭivirato hoti, pharusāya vācāya paṭivirato hoti, samphappalāpā paṭivirato hoti, anabhijjhālu hoti, abyāpannacitto hoti, sammādiṭṭhi hoti. So kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati.
10然而，阿难，这里还有一种人，他在这世上远离杀生、远离不与取、远离邪淫、远离说谎、远离离间语、远离粗恶语、远离杂秽语、无贪欲、无嗔恚心、有正见。他却在身体崩解、死后，投生到苦界、恶趣、堕落处、地狱。
‘‘Idha panānanda, ekacco puggalo idha pāṇātipātā paṭivirato hoti, adinnādānā paṭivirato hoti, kāmesumicchācārā paṭivirato hoti, musāvādā paṭivirato hoti, pisuṇāya vācāya paṭivirato hoti, pharusāya vācāya paṭivirato hoti, samphappalāpā paṭivirato hoti, anabhijjhālu hoti, abyāpannacitto hoti, sammādiṭṭhi hoti. So kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati.
301阿难，这里有一位沙门或婆罗门，靠着勤奋、靠着精进、靠着不懈修习、靠着不放逸、靠着正确的注意力，触达了那种心灵集中的状态。当他的心如此集中时，便以清净、超越凡人的天眼，看到那个人——这个世上的杀生者、不与取者……乃至邪见者——在身体崩解、死后，投生到了苦界、恶趣、堕落处、地狱。他就这样说：‘看来，朋友，确实有恶行，恶行的果报是真实存在的。我亲眼见到那个人，这个世上的杀生者、不与取者……乃至邪见者，在身体崩解、死后，我看到他投生到了苦界、恶趣、堕落处、地狱。’他因此下结论说：‘看来，朋友，凡是杀生者、不与取者……乃至邪见者，所有人都会在身体崩解、死后，投生到苦界、恶趣、堕落处、地狱。那些这样理解的人，就是正确的理解；那些以其他方式理解的人，他们的智慧就是错误的。’就这样，对于他自己所深知、亲眼所见、亲自了解的这一点，他顽固地执着、抓取、沉迷于此，并宣称：‘只有这个是真实的，其余都是虚妄的。’
‘‘Idhānanda, ekacco samaṇo vā brāhmaṇo vā ātappamanvāya padhānamanvāya anuyogamanvāya appamādamanvāya sammāmanasikāramanvāya tathārūpaṃ cetosamādhiṃ phusati yathāsamāhite citte dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena amuṃ puggalaṃ passati – idha pāṇātipātiṃ adinnādāyiṃ kāmesumicchācāriṃ musāvādiṃ pisuṇavācaṃ pharusavācaṃ samphappalāpiṃ abhijjhāluṃ byāpannacittaṃ micchādiṭṭhiṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passati apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapannaṃ. So evamāha – ‘atthi kira, bho, pāpakāni kammāni, atthi duccaritassa vipāko. Amāhaṃ puggalaṃ addasaṃ idha pāṇātipātiṃ adinnādāyiṃ…pe… micchādiṭṭhiṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passāmi apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapanna’nti. So evamāha – ‘yo kira, bho, pāṇātipātī adinnādāyī…pe… micchādiṭṭhi, sabbo so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. Ye evaṃ jānanti, te sammā jānanti; ye aññathā jānanti, micchā tesaṃ ñāṇa’nti . Iti so yadeva tassa sāmaṃ ñātaṃ sāmaṃ diṭṭhaṃ sāmaṃ viditaṃ tadeva tattha thāmasā parāmāsā abhinivissa voharati – ‘idameva saccaṃ, moghamañña’’’nti.
12然而，阿难，这里有另一位沙门或婆罗门，靠着勤奋、靠着精进、靠着不懈修习、靠着不放逸、靠着正确的注意力，触达了那种心灵集中的状态。当他的心如此集中时，便以清净、超越凡人的天眼，看到那个人——这个世上的杀生者、不与取者……乃至邪见者——在身体崩解、死后，投生到了善趣、天界。他就这样说：‘看来，朋友，根本没有恶行，恶行的果报是不存在的。我亲眼见到那个人，这个世上的杀生者、不与取者……乃至邪见者，在身体崩解、死后，我看到他投生到了善趣、天界。’他因此下结论说：‘看来，朋友，凡是杀生者、不与取者……乃至邪见者，所有人都会在身体崩解、死后，投生到善趣、天界。那些这样理解的人，就是正确的理解；那些以其他方式理解的人，他们的智慧就是错误的。’就这样，对于他自己所深知、亲眼所见、亲自了解的这一点，他顽固地执着、抓取、沉迷于此，并宣称：‘只有这个是真实的，其余都是虚妄的。’
‘‘Idha panānanda, ekacco samaṇo vā brāhmaṇo vā ātappamanvāya padhānamanvāya anuyogamanvāya appamādamanvāya sammāmanasikāramanvāya tathārūpaṃ cetosamādhiṃ phusati yathāsamāhite citte dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena amuṃ puggalaṃ passati – idha pāṇātipātiṃ adinnādāyiṃ…pe… micchādiṭṭhiṃ, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passati sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapannaṃ. So evamāha – ‘natthi kira, bho, pāpakāni kammāni, natthi duccaritassa vipāko. Amāhaṃ puggalaṃ addasaṃ – idha pāṇātipātiṃ adinnādāyiṃ…pe… micchādiṭṭhiṃ, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passāmi sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapanna’nti. So evamāha – ‘yo kira, bho, pāṇātipātī adinnādāyī…pe… micchādiṭṭhi, sabbo so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. Ye evaṃ jānanti te sammā jānanti; ye aññathā jānanti, micchā tesaṃ ñāṇa’nti. Iti so yadeva tassa sāmaṃ ñātaṃ sāmaṃ diṭṭhaṃ sāmaṃ viditaṃ tadeva tattha thāmasā parāmāsā abhinivissa voharati – ‘idameva saccaṃ, moghamañña’’’nti.
13阿难，在此，有某位沙门或婆罗门，靠着精勤、靠着努力、靠着实践、靠着不放逸、靠着正确的注意，证得了那样的心定。在入定之后，他用那清净的、超越凡人的天眼，看见某个人——此人在这辈子是远离杀生、远离不与取、远离欲邪行、远离妄语、远离离间语、远离粗恶语、远离杂秽语、不贪婪、没有瞋恨心、具有正见——他在身体崩解、死后，被天眼见到投生到了善道、天界。他便这么说：'先生们，原来确实有善业，确实有善行的果报。因为我亲眼看见那个人——在这辈子远离杀生、远离不与取……具有正见，在身体崩解、死后，我看见他投生到了善道、天界。'他又这么说：'先生们，只要是远离杀生、远离不与取……具有正见的人，所有人都会在身体崩解、死后投生到善道、天界。那些知道这个道理的人，他们才算真的知道；那些用别的方式理解的人，他们的智就错了。'就这样，他死死抓住自己仅凭一己所知、一己所见、一己所体会的东西，偏执地固守其上，然后宣称：'只有这个才是真的，别的全是虚妄。'
‘‘Idhānanda, ekacco samaṇo vā brāhmaṇo vā ātappamanvāya padhānamanvāya anuyogamanvāya appamādamanvāya sammāmanasikāramanvāya tathārūpaṃ cetosamādhiṃ phusati yathāsamāhite citte dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena amuṃ puggalaṃ passati – idha pāṇātipātā paṭivirataṃ adinnādānā paṭivirataṃ kāmesumicchācārā paṭivirataṃ musāvādā paṭivirataṃ pisuṇāya vācāya paṭivirataṃ pharusāya vācāya paṭivirataṃ samphappalāpā paṭivirataṃ anabhijjhāluṃ abyāpannacittaṃ sammādiṭṭhiṃ, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passati sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapannaṃ. So evamāha – ‘atthi kira, bho, kalyāṇāni kammāni, atthi sucaritassa vipāko. Amāhaṃ puggalaṃ addasaṃ – idha pāṇātipātā paṭivirataṃ adinnādānā paṭivirataṃ…pe… sammādiṭṭhiṃ, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passāmi sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapanna’nti. So evamāha – ‘yo kira, bho, pāṇātipātā paṭivirato adinnādānā paṭivirato…pe… sammādiṭṭhi sabbo so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. Ye evaṃ jānanti te sammā jānanti; ye aññathā jānanti, micchā tesaṃ ñāṇa’nti. Iti so yadeva tassa sāmaṃ ñātaṃ sāmaṃ diṭṭhaṃ sāmaṃ viditaṃ tadeva tattha thāmasā parāmāsā abhinivissa voharati – ‘idameva saccaṃ, moghamañña’’’nti.
14然而阿难，在此，又有某位沙门或婆罗门，靠着精勤……证得了那样的心定。在入定之后，他用那个天眼看见某个人——在这辈子是远离杀生……具有正见——在身体崩解、死后，却被看见投生到了恶道、苦难界、堕落处、地狱。他便这么说：'先生们，原来没有善业，没有善行的果报。因为我亲眼看见那个人——在这辈子远离杀生……具有正见，在身体崩解、死后，我看见他投生到了恶道、苦难界、堕落处、地狱。'他又这么说：'先生们，只要是远离杀生……具有正见的人，所有人都必定在身体崩解、死后投生到恶道、苦难界、堕落处、地狱。那些知道这个道理的人，他们才算真的知道；那些用别的方式理解的人，他们的智就错了。'就这样，他死死抓住自己仅凭一己所知、一己所见、一己所体会的东西，偏执地固守其上，然后宣称：'只有这个才是真的，别的全是虚妄。'
‘‘Idha panānanda, ekacco samaṇo vā brāhmaṇo vā ātappamanvāya padhānamanvāya anuyogamanvāya appamādamanvāya sammāmanasikāramanvāya tathārūpaṃ cetosamādhiṃ phusati yathāsamāhite citte dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena amuṃ puggalaṃ passati – idha pāṇātipātā paṭivirataṃ…pe… sammādiṭṭhiṃ, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passati apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapannaṃ. So evamāha – ‘natthi kira, bho kalyāṇāni kammāni, natthi sucaritassa vipāko. Amāhaṃ puggalaṃ addasaṃ – idha pāṇātipātā paṭivirataṃ adinnādānā paṭivirataṃ…pe… sammādiṭṭhiṃ, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passāmi apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapanna’nti. So evamāha – ‘yo kira, bho, pāṇātipātā paṭivirato adinnādānā paṭivirato…pe… sammādiṭṭhi, sabbo so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. Ye evaṃ jānanti te sammā jānanti; ye aññathā jānanti, micchā tesaṃ ñāṇa’nti. Iti so yadeva tassa sāmaṃ ñātaṃ sāmaṃ diṭṭhaṃ sāmaṃ viditaṃ tadeva tattha thāmasā parāmāsā abhinivissa voharati – ‘idameva saccaṃ, moghamañña’’’nti.
302阿难，在那种情况下，如果有沙门或婆罗门这么说：'先生们，确实有恶业，确实有恶行的果报'——这个我认可他；他这么说：'我亲眼看见那个人——在这辈子杀生、不与取……持有邪见，在身体崩解、死后，我看见他投生到了恶道、苦难界、堕落处、地狱'——这个我也认可他；但是，他这么说：'先生们，只要是杀生、不与取……持有邪见的人，所有人都会在身体崩解、死后投生到恶道、苦难界、堕落处、地狱'——这个我不认可他；他这么说：'那些知道这个道理的人，他们才算真的知道；那些用别的方式理解的人，他们的智就错了'——这个我也不认可他；还有，他死死抓住自己仅凭一己所知、一己所见、一己所体会的东西，偏执地固守其上，然后宣称：'只有这个才是真的，别的全是虚妄'——这个我同样不认可他。为什么呢？阿难，因为在这方面，如来的大业分别智，是别有洞见的。
‘‘Tatrānanda, yvāyaṃ samaṇo vā brāhmaṇo vā evamāha – ‘atthi kira, bho, pāpakāni kammāni, atthi duccaritassa vipāko’ti idamassa anujānāmi; yampi so evamāha – ‘amāhaṃ puggalaṃ addasaṃ – idha pāṇātipātiṃ adinnādāyiṃ…pe… micchādiṭṭhiṃ, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passāmi apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapanna’nti idampissa anujānāmi; yañca kho so evamāha – ‘yo kira, bho, pāṇātipātī adinnādāyī…pe… micchādiṭṭhi, sabbo so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjatī’ti idamassa nānujānāmi; yampi so evamāha – ‘ye evaṃ jānanti te sammā jānanti; ye aññathā jānanti, micchā tesaṃ ñāṇa’nti idampissa nānujānāmi; yampi so yadeva tassa sāmaṃ ñātaṃ sāmaṃ diṭṭhaṃ sāmaṃ viditaṃ tadeva tattha thāmasā parāmāsā abhinivissa voharati – ‘idameva saccaṃ, moghamañña’nti idampissa nānujānāmi. Taṃ kissa hetu? Aññathā hi, ānanda, tathāgatassa mahākammavibhaṅge ñāṇaṃ hoti.
16阿难，在那种情况下，如果有沙门或婆罗门这么说：'先生们，没有恶业，没有恶行的果报'——这个我不认可他；但是，他这么说：'我亲眼看见那个人——在这辈子杀生、不与取……持有邪见，在身体崩解、死后，我看见他投生到了善道、天界'——这个我认可他；而他这么说：'先生们，只要是杀生、不与取……持有邪见的人，所有人都必定在身体崩解、死后投生到善道、天界'——这个我不认可他；他这么说：'那些知道这个道理的人，他们才算真的知道；那些用别的方式理解的人，他们的智就错了'——这个我也不认可他；还有，他死死抓住自己仅凭一己所知、一己所见、一己所体会的东西，偏执地固守其上，然后宣称：'只有这个才是真的，别的全是虚妄'——这个我同样不认可他。为什么呢？阿难，因为在这方面，如来的大业分别智，是别有洞见的。
‘‘Tatrānanda, yvāyaṃ samaṇo vā brāhmaṇo vā evamāha – ‘natthi kira, bho, pāpakāni kammāni, natthi duccaritassa vipāko’ti idamassa nānujānāmi; yañca kho so evamāha – ‘amāhaṃ puggalaṃ addasaṃ – idha pāṇātipātiṃ adinnādāyiṃ…pe… micchādiṭṭhiṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passāmi sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapanna’nti idamassa anujānāmi; yañca kho so evamāha – ‘yo kira, bho, pāṇātipātī adinnādāyī…pe… micchādiṭṭhi, sabbo so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjatī’ti idamassa nānujānāmi; yampi so evamāha – ‘ye evaṃ jānanti te sammā jānanti; ye aññathā jānanti, micchā tesaṃ ñāṇa’nti idampissa nānujānāmi; yampi so yadeva tassa sāmaṃ ñātaṃ sāmaṃ diṭṭhaṃ sāmaṃ viditaṃ tadeva tattha thāmasā parāmāsā abhinivissa voharati – ‘idameva saccaṃ, moghamañña’nti idampissa nānujānāmi. Taṃ kissa hetu? Aññathā hi, ānanda, tathāgatassa mahākammavibhaṅge ñāṇaṃ hoti.
17阿难，在那种情况下，如果有沙门或婆罗门这么说：'先生们，确实有善业，确实有善行的果报'——这个我认可他；他这么说：'我亲眼看见那个人——在这辈子远离杀生、远离不与取……具有正见，在身体崩解、死后，我看见他投生到了善道、天界'——这个我也认可他；但是，他这么说：'先生们，只要是远离杀生、远离不与取……具有正见的人，所有人都会在身体崩解、死后投生到善道、天界'——这个我不认可他；他这么说：'那些知道这个道理的人，他们才算真的知道；那些用别的方式理解的人，他们的智就错了'——这个我也不认可他；还有，他死死抓住自己仅凭一己所知、一己所见、一己所体会的东西，偏执地固守其上，然后宣称：'只有这个才是真的，别的全是虚妄'——这个我同样不认可他。为什么呢？阿难，因为在这方面，如来的大业分别智，是别有洞见的。
‘‘Tatrānanda, yvāyaṃ samaṇo vā brāhmaṇo vā evamāha – ‘atthi kira, bho, kalyāṇāni kammāni, atthi sucaritassa vipāko’ti idamassa anujānāmi; yampi so evamāha – ‘amāhaṃ puggalaṃ addasaṃ – idha pāṇātipātā paṭivirataṃ adinnādānā paṭivirataṃ…pe… sammādiṭṭhiṃ, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passāmi sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapanna’nti idampissa anujānāmi; yañca kho so evamāha – ‘yo kira, bho, pāṇātipātā paṭivirato adinnādānā paṭivirato…pe… sammādiṭṭhi, sabbo so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjatī’ti idamassa nānujānāmi; yampi so evamāha – ‘ye evaṃ jānanti te sammā jānanti; ye aññathā jānanti, micchā tesaṃ ñāṇa’nti idampissa nānujānāmi; yampi so yadeva tassa sāmaṃ ñātaṃ sāmaṃ diṭṭhaṃ sāmaṃ viditaṃ tadeva tattha thāmasā parāmāsā abhinivissa voharati – ‘idameva saccaṃ, moghamañña’nti idampissa nānujānāmi. Taṃ kissa hetu? Aññathā hi, ānanda, tathāgatassa mahākammavibhaṅge ñāṇaṃ hoti.
18阿难，在那种情况下，如果有沙门或婆罗门这么说：'先生们，没有善业，没有善行的果报'——这个我不认可他；但是，他这么说：'我亲眼看见那个人——在这辈子远离杀生、远离不与取……具有正见，在身体崩解、死后，我看见他投生到了恶道、苦难界、堕落处、地狱'——这个我认可他；而他这么说：'先生们，只要是远离杀生……具有正见的人，所有人都必定在身体崩解、死后投生到恶道、苦难界、堕落处、地狱'——这个我不认可他；还有，他这么说：'那些知道这个道理的人，他们才算真的知道；那些用别的方式理解的人，他们的智就错了'——这个我也不认可他；他死死抓住自己仅凭一己所知、一己所见、一己所体会的东西，偏执地固守其上，然后宣称：'只有这个才是真的，别的全是虚妄'——这个我同样不认可他。为什么呢？阿难，因为在这方面，如来的大业分别智，是别有洞见的。
‘‘Tatrānanda, yvāyaṃ samaṇo vā brāhmaṇo vā evamāha – ‘natthi kira, bho, kalyāṇāni kammāni, natthi sucaritassa vipāko’ti idamassa nānujānāmi; yañca kho so evamāha – ‘amāhaṃ puggalaṃ addasaṃ – idha pāṇātipātā paṭivirataṃ adinnādānā paṭivirataṃ…pe… sammādiṭṭhiṃ, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā passāmi apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapanna’nti idamassa anujānāmi; yañca kho so evamāha – ‘yo kira, bho, pāṇātipātā paṭivirato adinnādānā paṭivirato…pe… sammādiṭṭhi, sabbo so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjatī’ti idamassa nānujānāmi; yañca kho so evamāha – ‘ye evaṃ jānanti te sammā jānanti; ye aññathā jānanti, micchā tesaṃ ñāṇa’nti idampissa nānujānāmi; yampi so yadeva tassa sāmaṃ ñātaṃ sāmaṃ diṭṭhaṃ sāmaṃ viditaṃ tadeva tattha thāmasā parāmāsā abhinivissa voharati – ‘idameva saccaṃ, moghamañña’nti idampissa nānujānāmi. Taṃ kissa hetu? Aññathā hi, ānanda, tathāgatassa mahākammavibhaṅge ñāṇaṃ hoti.
303阿难，这里，有一种人在这辈子杀生、偷盗……乃至持有邪见，在身体崩解、死后投生到苦界、恶趣、堕处、地狱。那是因为他之前造下了某个能带来苦受的恶业，或者之后造下了某个能带来苦受的恶业，或者在临终时，他完备地持有、执取了邪见。因为这个缘故，他在身体崩解、死后投生到苦界、恶趣、堕处、地狱。而他在这一生中所做的杀生、偷盗……乃至持有邪见这些行为，其果报，他会在当生就感受到，或者在来生，或者在其后的某个时机感受到。
‘‘Tatrānanda, yvāyaṃ puggalo idha pāṇātipātī adinnādāyī…pe… micchādiṭṭhi, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati, pubbe vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ, pacchā vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ, maraṇakāle vāssa hoti micchādiṭṭhi samattā samādinnā. Tena so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. Yañca kho so idha pāṇātipātī hoti adinnādāyī hoti…pe… micchādiṭṭhi hoti tassa diṭṭheva dhamme vipākaṃ paṭisaṃvedeti upapajja vā apare vā pariyāye.
20阿难，这里，有一种人在这辈子杀生、偷盗……乃至持有邪见，却在身体崩解、死后投生到善趣、天界。那是因为他之前造下了某个能带来乐受的善业，或者之后造下了某个能带来乐受的善业，或者在临终时，他完备地持有、执取了正见。因为这个缘故，他在身体崩解、死后投生到善趣、天界。而他在这一生中所做的杀生、偷盗……乃至持有邪见这些行为，其果报，他会在当生就感受到，或者在来生，或者在其后的某个时机感受到。
‘‘Tatrānanda, yvāyaṃ puggalo idha pāṇātipātī adinnādāyī…pe… micchādiṭṭhi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati, pubbe vāssa taṃ kataṃ hoti kalyāṇakammaṃ sukhavedanīyaṃ, pacchā vāssa taṃ kataṃ hoti kalyāṇakammaṃ sukhavedanīyaṃ, maraṇakāle vāssa hoti sammādiṭṭhi samattā samādinnā. Tena so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. Yañca kho so idha pāṇātipātī hoti adinnādāyī hoti…pe… micchādiṭṭhi hoti tassa diṭṭheva dhamme vipākaṃ paṭisaṃvedeti upapajja vā apare vā pariyāye.
21阿难，这里，有一种人在这辈子远离杀生、远离偷盗……乃至持有正见，在身体崩解、死后投生到善趣、天界。那是因为他之前造下了某个能带来乐受的善业，或者之后造下了某个能带来乐受的善业，或者在临终时，他完备地持有、执取了正见。因为这个缘故，他在身体崩解、死后投生到善趣、天界。而他在这一生中所做的远离杀生、远离偷盗……乃至持有正见这些行为，其果报，他会在当生就感受到，或者在来生，或者在其后的某个时机感受到。
‘‘Tatrānanda , yvāyaṃ puggalo idha pāṇātipātā paṭivirato adinnādānā paṭivirato…pe… sammādiṭṭhi, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati, pubbe vāssa taṃ kataṃ hoti kalyāṇakammaṃ sukhavedanīyaṃ, pacchā vāssa taṃ kataṃ hoti kalyāṇakammaṃ sukhavedanīyaṃ, maraṇakāle vāssa hoti sammādiṭṭhi samattā samādinnā. Tena so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. Yañca kho so idha pāṇātipātā paṭivirato hoti adinnādānā paṭivirato hoti…pe… sammādiṭṭhi hoti, tassa diṭṭheva dhamme vipākaṃ paṭisaṃvedeti upapajja vā apare vā pariyāye.
22阿难，这里，有一种人在这辈子远离杀生、远离偷盗……乃至持有正见，却在身体崩解、死后投生到苦界、恶趣、堕处、地狱。那是因为他之前造下了某个能带来苦受的恶业，或者之后造下了某个能带来苦受的恶业，或者在临终时，他完备地持有、执取了邪见。因为这个缘故，他在身体崩解、死后投生到苦界、恶趣、堕处、地狱。而他在这一生中所做的远离杀生、远离偷盗……乃至持有正见这些行为，其果报，他会在当生就感受到，或者在来生，或者在其后的某个时机感受到。
‘‘Tatrānanda , yvāyaṃ puggalo idha pāṇātipātā paṭivirato adinnādānā paṭivirato…pe… sammādiṭṭhi, kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati, pubbe vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ, pacchā vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ, maraṇakāle vāssa hoti micchādiṭṭhi samattā samādinnā. Tena so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. Yañca kho so idha pāṇātipātā paṭivirato hoti, adinnādānā paṭivirato hoti…pe… sammādiṭṭhi hoti, tassa diṭṭheva dhamme vipākaṃ paṭisaṃvedeti upapajja vā apare vā pariyāye.
23阿难，像这样，有看似不可能、也显得不可能成熟的业；有看似不可能、却显得可能成熟的业；有既可能、也显得可能成熟的业；有可能、却显得不可能成熟的业。
‘‘Iti kho, ānanda, atthi kammaṃ abhabbaṃ abhabbābhāsaṃ, atthi kammaṃ abhabbaṃ bhabbābhāsaṃ, atthi kammaṃ bhabbañceva bhabbābhāsañca, atthi kammaṃ bhabbaṃ abhabbābhāsa’’nti.
24这是世尊所说。阿难尊者内心喜悦，欢喜信受世尊的开示。
Idamavoca bhagavā. Attamano āyasmā ānando bhagavato bhāsitaṃ abhinandīti.
25大业分别经完 第六
Mahākammavibhaṅgasuttaṃ niṭṭhitaṃ chaṭṭhaṃ.