小品
小品
Cūḷavaggo
1别住篇集之释
Pārivāsikakkhandhakakathā
2748二七四八。
2748.
3谴责、依止、驱摈、下意,以及三种举罪,我将阐明此七种甘马。
Tajjanīyaṃ niyassañca, pabbājaṃ paṭisāraṇaṃ;
4『三类举罪』者,当阐明七种业事也。
Tividhukkhepanañcāti, satta kammāni dīpaye.
2749二七四九。
2749.
6在名为甘马的篇集中,有四十三种行法;在其后的篇集中,则有三十九种。
Tecattālīsa vattāni, khandhake kammasaññite;
7此后篇集中,三十又九条。
Navādhikāni tiṃseva, khandhake tadanantare.
2750
2750.
9如是一切事,大仙说八十二;篇集之事者,以取与不取。
Evaṃ sabbāni vattāni, dvāsīteva mahesinā;
10篇集所说诸事,依已受与未受而定。
Honti khandhakavattāni, gahitāgahaṇena tu.
2751
2751.
12别住与事者,已受之比丘;夜破如何说,事破如何有?
Pārivāsañca vattañca, samādinnassa bhikkhuno;
13夜间中断如何说?行仪违犯如何成?
Ratticchedo kathaṃ vutto, vattabhedo kathaṃ bhave?
2752二七五二。
2752.
15共住、别住,以及不告知,
Sahavāso vināvāso, anārocanameva ca;
16对别住比丘而言,夜分断绝亦为恶作。
Pārivāsikabhikkhussa, ratticchedo ca dukkaṭaṃ.
2753二七五三。
2753.
18然而在一屋盖下住,与本性比丘,
Ekacchanne panāvāse, pakatattena bhikkhunā;
19以水施与而住,对被举罪者禁止。
Nivāso dakapātena, ukkhittassa nivārito.
2754二七五四。
2754.
21「对于行别住的比丘,内部不得;」如是已说,然而大注疏中。
Pārivāsikabhikkhussa, antoyeva na labbhati;
22二七五五。
Iccevaṃ pana niddiṭṭhaṃ, mahāpaccariyaṃ pana.
2755「在大注疏等中,无差别地已说;」
2755.
24「以两者烧毁之故,住处被禁止。」
‘‘Avisesena niddiṭṭhaṃ, mahāaṭṭhakathādisu;
25「在大注疏等中,无差别地已说;以两者烧毁之故,住处被禁止。」
Ubhinnaṃ dakapātena, nivāso vārito’’ti hi.
2756
2756.
27于有比丘之住处,或于任何无住处;住于别住者,夜分断绝为恶作。
Abhikkhuke panāvāse, anāvāsepi katthaci;
28住于离去别住者,夜间中断及恶作。
Vippavāsaṃ vasantassa, ratticchedo ca dukkaṭaṃ.
2757行别住之比丘,见比丘时于彼刹那;若不告知彼者,夜分断绝为恶作。
2757.
30行别住之比丘,一见比丘即于彼时;
Pārivāsikabhikkhussa, bhikkhuṃ disvāna taṅkhaṇe;
31不令其满意者,心(之罪)及夜间截断,皆为恶作。
Nārocentassa cetassa, ratticchedo ca dukkaṭaṃ.
2758
2758.
33行别住者,依其戒腊,得五事;
Pañceva ca yathāvuḍḍhaṃ, labhate pārivāsiko;
34住于彼处,得行伍波萨他与巴瓦喇那。
Kātuṃ tattheva ca ṭhatvā, uposathapavāraṇaṃ.
2759
2759.
36若僧团施主依戒腊施与瓦萨衣,
Vassasāṭiṃ yathāvuḍḍhaṃ, denti ce saṅghadāyakā;
37如是食物与调味品,彼得此五事。
Oṇojanaṃ tathā bhattaṃ, labhate pañcime pana.
38别住篇集之释。
Pārivāsikakkhandhakakathā.
39止争论篇集之释
Samathakkhandhakakathā
2760二七六〇。
2760.
41争论事之执持,以及随争论事;
Vivādādhāratā cānu-vādādhikaraṇampi ca;
42犯事之执持,以及义务事。
Āpattādhāratā ceva, kiccādhikaraṇampi ca.
2761二七六一。
2761.
44此等四种者,大仙已宣说;
Etāni pana cattāri, vuttāni ca mahesinā;
45诸破坏因事,争论依止于彼。
Bhedakārakavatthūni, vivādo tattha nissito.
2762二七六二。
2762.
47失败有四种,诽谤已到来;名为持罪者,七罪被认为。
Vipattiyo catassova, anuvādo upāgato;
48二七六三。
Āpattādhāratā nāma, satta āpattiyo matā.
2763依于僧团事务,事争论可能生起;
2763.
50对于这四种,完全的止息被认为。
Saṅghakiccāni nissāya, kiccādhikaraṇaṃ siyā;
51对于这四种,完全的止息被认为。
Etesaṃ tu catunnampi, samattā samathā matā.
2764二七六四。
2764.
53现前、忆念与不痴,以及自认调伏,
Sammukhā sati cāmūḷho, paṭiññāvinayopi ca;
54惩彼过以及多数决,
Tassapāpiyasī ceva, tathā yebhuyyasīpi ca.
2765二七六五。
2765.
56覆草调伏为第七,此调伏被认为;
Tiṇavatthārako ceva, sattamo vinayo mato;
57此七种止争论法已被日种亲佛陀所说。
Sattime samathā vuttā, buddhenādiccabandhunā.
2766
2766.
59争论以二止,随争论以四止;罪以三止,事以一止。
Vivādo sammati dvīhi, anuvādo catūhi ca;
60然而,争论事仅以三种(调伏法)即可平息,或以一种亦得平息。
Āpatti pana tīheva, kiccamekena sammati.
2767
2767.
62于此,争论亦以第六及第一止;以现前调伏等,依次序以三止。
Chaṭṭhena paṭhamenāpi, vivādo ettha sammati;
63依现前调伏等,依次亦以三种(调伏法平息)。
Sammukhāvinayādīhi, anupubbena tīhipi.
2768二七六八。
2768.
65同样地,以第五种也是,因为随顺被认可;以现前承认,以及以草覆地。
Tatheva pañcamenāpi, anuvādo hi sammati;
66以现前(调伏)与认罪,以及以草覆地(调伏平息)。
Sammukhena paṭiññāya, tiṇavatthārakena ca.
2769二七六九。
2769.
68那罪的止息,仅以三种止争论法而行;仅以现前调伏,以一种义务被认可。
Āpattūpasamaṃ yāti, tīheva samathehi sā;
69仅以现前调伏,争论事即以一种得以平息。
Sammukhāvinayeneva, kiccamekena sammati.
2770二七七〇。
2770.
71于多数决甘马中,智者应取筹;
Yebhuyyasikakamme tu, salākaṃ gāhaye budho;
72以覆藏或公开,或以耳语。
Gūḷhena vivaṭenāpi, kaṇṇajappena vā pana.
2771二七七一。
2771.
74于无惭者以覆藏,于有惭者以公开;
Alajjussade gūḷhena, vivaṭeneva lajjisu;
75于愚者以耳语,智者应取筹。
Bālesu kaṇṇajappena, salākaṃ gāhaye budho.
2772
2772.
77有惭耻心者与无惭者、愚者,以何能了知?
Lajjī alajjī bāloti, kena sakkā vijānituṃ?
78唯以自己之业,以此能了知。
Sakena kammunāyeva, tena sakkā vijānituṃ.
2773
2773.
80故意犯罪,且覆藏罪过;
Āpajjati ca sañcicca, āpattiṃ parigūhati;
81行欲等非道,如此者应是无惭者。
Chandādiagatiṃ yāti, alajjī ediso siyā.
2774
2774.
83不故意犯罪,亦不覆藏罪;不趣向恶趣,如是具惭愧之人。
Nāpajjati ca sañcicca, āpattiṃ na ca gūhati;
84如此有惭耻心之人,不会趋赴(恶趣),亦不会趋赴其去处(轮回)。
Na gacchatigatiñcāpi, ediso lajji puggalo.
2775
2775.
86恶思惟、恶言说,以及作恶行者;
Duccintito ca dubbhāsī, tathā dukkaṭakāriko;
87如是之人则以『愚者』之相而被知。
Ediso pana ‘‘bālo’’ti, lakkhaṇeneva ñāyati.
2776
2776.
89以三种取筹法,众多法说者;以多数甘马,胜者说应作。
Tidhā salākagāhena, bahukā dhammavādino;
90应以多数决甘马处理,胜者如是宣说。
Yebhuyyasikakammena, kattabbanti jinobravi.
2777
2777.
92无惭且随顺者,及不净且从业者;彼人堪为惩彼过甘马之对象。
Alajjī sānuvādo ca, asucī kammato ca yo;
93彼人即应受惩彼过甘马之处置。
Tassapāpiyasīkamma-yoggo so hoti puggalo.
2778
2778.
95当争论、吵闹生起时,当不小的争论论生起时;
Bhaṇḍane kalahe jāte, vivādasmiṃ anappake;
96当造作了许多非沙门法时,当言说无止境时。
Bahuassāmaṇe ciṇṇe, anaggepi ca bhassake.
2779
2779.
98寻求根本之根本者,会变得粗暴且刚硬;
Mūlamūlaṃ gavesantaṃ, hoti vāḷañca kakkhaḷaṃ;
99应当如同以草覆盖一般而作——如是已显示。
Tiṇavatthārakeneva, kātabbanti pakāsitaṃ.
2780
2780.
101如以草叶覆盖粪尿,
Yathā ca tiṇapaṇṇena, channaṃ gūthañca muttakaṃ;
102不散发恶臭,当时即止息。
Na ca vāyati duggandhaṃ, vūpasammati taṅkhaṇe.
2781
2781.
104除去粗重罪,与在家人相关者,
Ṭhapetvā thullavajjañca, gihīhi paṭisaṃyutaṃ;
105以及见处罪,凡不属于此者。
Diṭṭhāvikammikañceva, yo ca tattha na hoti taṃ.
2782
2782.
107对于其余的罪,直至达上坛场为止,清净无罪;对于草席亦然。
Sesāyāpattiyā yāva, upasampadamāḷato;
108彼即清净、无犯,如草覆地也是这样。
Suddho hoti nirāpatti, tiṇavatthārake tathā.
109止争论篇集之释。
Samathakkhandhakakathā.
110小事篇集之释
Khuddakavatthukkhandhakakathā
2783
2783.
112或在树上,或在小屋中,或在楼阁、柱子等处,
Rukkhe vā pana kuṭṭevā, aṭṭāne thambhakesu vā;
113沐浴时露出自己的身体,犯恶作。
Nhāyamāno sakaṃ kāyaṃ, ugghaṃseyyassa dukkaṭaṃ.
2784
2784.
115以健达巴手,以咖鲁温德咖线,以摩擦物不应摩擦身,亦不应以身互相摩擦。
Kāyaṃ gandhabbahatthena, kuruvindakasuttiyā;
116不应以钵器相互摩擦,亦不应以身体相互摩擦。
Mallakena na ghaṃseyya, nāññamaññañca kāyato.
2785
2785.
118未制作之摩擦物者,唯对病者允许;已制作之摩擦物者,对一切人皆不允许。
Akataṃ mallakaṃ nāma, gilānasseva vaṭṭati;
119此即所谓钵器,于一切人皆不适当。
Kataṃ taṃ mallakaṃ nāma, sabbesampi na vaṭṭati.
2786
2786.
121头盖骨片、一切粗糙之石片,对病者与非病者,衣带亦许可。
Kapāliṭṭhakakhaṇḍāni, sabbassa puthupāṇikaṃ;
122对病者与非病者,布料卷绕皆适当。
Gilānassāgilānassa, vatthavaṭṭi ca vaṭṭati.
2787
2787.
124已说浮石与石块用于足部摩擦之论述,圆形或四方形,人工制作者不许可。
Vuttā pheṇakapāsāṇa-kathalā pādaghaṃsane;
125圆形或四方形[的戒指]均可,而套环则不合用。
Vaṭṭaṃ vā caturassaṃ vā, katakaṃ na ca vaṭṭati.
2788二七八八。
2788.
127任何装饰品,持有者亦恶作;
Yaṃ kiñcipi alaṅkāraṃ, dhārentassapi dukkaṭaṃ;
128比丘即使持有如多罗叶大小者亦然。
Hoti antamaso tāla-paṇṇamattampi bhikkhuno.
2789二七八九。
2789.
130若以手刀或,
Osaṇheyya sake kese, yo hatthaphaṇakena vā;
131以剃刀剃除自己头发者,我说彼为恶作。
Phaṇakenapi kocchena, dukkaṭaṃ tassa niddise.
2790
2790.
133以芝麻油、蜜蜡油,为庄严故不允许;为顺毛、令倒下故,比丘以向上涂抹。
Sitthatelodatelehi , maṇḍanatthaṃ na vaṭṭati;
134为随顺[毛发生长]方向之故,比丘应逆毛发方向[擦拭]。
Anulomanipātatthaṃ, uddhaṃlomena bhikkhunā.
2791
2791.
136以油润湿手后,应拭头发;对于以圆形热器加热者,以湿手拭之允许。
Hatthaṃ telena temetvā, puñchitabbā siroruhā;
137对于因热水浴而身体燥热者,以湿润之手擦拭,此乃合用之事。
Vaṭṭatuṇhābhitattassa, allahatthena puñchituṃ.
2792
2792.
139于镜中、于水中,或于任何处所,无因而观看自己的面容者,恶作。
Ādāse udapatte vā, yattha katthaci attano;
140无故凝视他人面容者,犯恶作。
Mukhabimbaṃ vinā hetuṃ, olokentassa dukkaṭaṃ.
2793
2793.
142然而,为了观看「面部有伤否」之病缘故,以及为了知「老否」之寿行故,则允许。
‘‘Sañchaviṃ tu mukhaṃ, no’’ti, daṭṭhumābādhapaccayā;
143『我等已老』——为了了知寿行[之衰竭],此亦合用。
‘‘Jiṇṇo no’’tāyusaṅkhāra-jānanatthañca vaṭṭati.
2794二七九四。
2794.
145比丘若为观看舞蹈、歌唱,或为观看、听闻乐器演奏而前往,犯恶作。
Naccaṃ vā pana gītaṃ vā, vāditaṃ vāpi bhikkhuno;
146即使仅为观看孔雀之舞,亦不允许;即使仅为听闻象之鸣叫,亦不允许。
Daṭṭhuṃ vā pana sotuṃ vā, gacchato hoti dukkaṭaṃ.
2795二七九五。
2795.
148即使仅为观看孔雀之舞,亦不允许;
Daṭṭhumantamaso mora-naccampi ca na vaṭṭati;
149即使仅为听闻象之鸣叫,亦不允许。
Sotumantamaso danta-gītampi ca na vaṭṭati.
2796二七九六。
2796.
151自己跳舞或令他人跳舞者,恶作。于寺院内站立听闻或观看,无犯。
Naccantassa sayaṃ vāpi, naccāpentassa dukkaṭaṃ;
152于寺院内站立听闻或观看,无犯。
Anāpattantarārāme, ṭhatvā suṇāti passati.
2797二七九七。
2797.
154为了「我将观看」而从住处前往住处,或为了观看舞蹈、歌唱或演奏,
‘‘Passissāmī’’ti naccaṃ vā, gītaṃ vā pana vāditaṃ;
155从住处前往住处者,恶作。
Vihārato vihāraṃ vā, gacchato hoti dukkaṭaṃ.
2798二七九八。
2798.
157即使在罪中住,起身而行时;
Āpattantovihārepi, uṭṭhahitvāna gacchato;
158站立伸颈,在道路上观看。
Ṭhatvā gīvaṃ pasāretvā, passatopi ca vīthiyaṃ.
2799二七九九。
2799.
160不应蓄长发,若蓄者恶作;
Kesā dīghā na dhāreyyā, yo dhāreyyassa dukkaṭaṃ;
161二指或两马萨咖,超过此则不允许。
Dvaṅgulaṃ vā dumāsaṃ vā, tato uddhaṃ na vaṭṭati.
2800
2800.
163指甲与鼻毛,长者不应持;
Nakhe nāsikalomāni, dīghāni na tu dhāraye;
164二十或八指,比丘不应作。
Na ca vīsatimaṭṭhaṃ vā, kātuṃ vaṭṭati bhikkhuno.
2801二八〇一。
2801.
166若令剃净须,或留颏须者;
Kappāpeyya visuṃ massuṃ, dāṭhikaṃ vā ṭhapeyya yo;
167或令拔除毛,于此等恶作。
Saṃharāpeyya vā lomaṃ, sambādhe tassa dukkaṭaṃ.
2802二八〇二。
2802.
169剪断者,恶作已说,以剪刀剪发,或者,
Chindato dukkaṭaṃ vuttaṃ, kese kattarikāya vā;
170对无病者以其他方式,或者令剪断者,亦如是。
Agilānassa aññena, chindāpentassa vā tathā.
2803二八〇三。
2803.
172剪断自己的肢体生者,应为土喇咤亚;
Chindato attano aṅga-jātaṃ thullaccayaṃ siyā;
173于其余肢体剪断中,于自杀中,罪为恶作。
Sesaṅgachedane atta-vadhe āpatti dukkaṭaṃ.
2804
2804.
175若见蛇、虫等,因彼等病缘故,切断肢体者、放出血者,无罪。
Ahikīṭādidaṭṭhassa, tādisābādhapaccayā;
176截断肢体者无犯,放出血液者亦无犯。
Na doso chindato aṅgaṃ, mocentassa ca lohitaṃ.
2805
2805.
178若不询问而行路,恶作;若于路上乞求者,如是不给予,亦恶作。
Aparissāvano maggaṃ, sace gacchati dukkaṭaṃ;
179于路途中向乞求者布施,以及于路途中给予者,其(恶作)亦同。
Yācamānassa vā magge, tathevādadatopi taṃ.
2806
2806.
181「裸者不应食、不应饮、不应嚼食、不应尝食;不应施与、不应受取,亦不应直行。」
Na bhuñje na pive naggo, na khāde na ca sāyaye;
182「不应施与、不应受取,亦不应直行。」
Na dade na ca gaṇheyya, na gaccheyyapi añjasaṃ.
2807
2807.
184「不应由裸者礼敬,亦不应令礼敬;不应作服侍,亦不应令裸者作服侍。」
Vanditabbaṃ na naggena, vandāpetabbameva vā;
185「不应作服侍,亦不应令裸者作服侍。」
Parikammaṃ na kātabbaṃ, na naggena ca kāraye.
2808
2808.
187于预备工作中,遮覆者有三种:产房等。已说衣遮覆者,于一切处皆许可。
Parikamme paṭicchādī, tisso jantāgharādikā;
188(上述规定)已说明,遮覆身体之衣物等,然于一切处皆得行之。
Vuttā, vatthapaṭicchādī, sabbattha pana vaṭṭati.
2809
2809.
190于任何处所之床榻上,不许可食用;于一侧食用者,于一钵中有恶作。
Yattha katthaci peḷāyaṃ, bhuñjituṃ na ca vaṭṭati;
191共同受食者,于同一器皿中(受食),犯恶作。
Ekato bhuñjato hoti, dukkaṭaṃ ekabhājane.
2810
2810.
193若以一覆盖物或一敷具而卧,
Ekapāvuraṇā eka-ttharaṇā vā nipajjare;
194或彼等共一床,则有恶作罪。
Ekamañcepi vā tesaṃ, hoti āpatti dukkaṭaṃ.
2811
2811.
196不应着桑喀帝而结跏趺坐,
Na nisīdeyya saṅghāṭi-pallatthikamupāgato;
197不应作任何戏笑,不应令人捉白发。
Kiñci kīḷaṃ na kīḷeyya, palitaṃ na ca gāhaye.
2812
2812.
199生于眉间、额上,或生于齿间者,如是之白发及其他,令人拔除亦许可。
Bhamukāya nalāṭe vā, dāṭhikāyapi uggataṃ;
200命人取取那样的白发及其他(异色发),亦得行之。
Tādisaṃ palitaṃ caññaṃ, gāhāpetumpi vaṭṭati.
2813
2813.
202若比丘无病而持伞,为恶作;然为守护自己之衣等,则许可。
Agilāno sace bhikkhu, chattaṃ dhāreyya dukkaṭaṃ;
203然为护卫自己衣物等之目的,则得行之。
Attano cīvarādīnaṃ, guttatthaṃ pana vaṭṭati.
2814二八一四。
2814.
205象鼻形、四角形、衣服、鱼尾形;
Hatthisoṇḍaṃ catukkaṇṇaṃ, vasanaṃ macchavāḷakaṃ;
206圆形、棕榈叶形,穿着者恶作。
Velliyaṃ tālavaṇṭañca, nivāsentassa dukkaṭaṃ.
2815二八一五。
2815.
208或者居士式披覆,披覆者恶作;
Gahipārupanaṃ vāpi, pārupantassa dukkaṭaṃ;
209下衣与上衣,圆满性被认为。
Nivāsane pārupane, parimaṇḍalatā matā.
2816二八一六。
2816.
211不应教授顺世论,亦不应学习彼;
Lokāyataṃ na vāceyya, na ca taṃ pariyāpuṇe;
212畜生明亦不应教,比丘不应教授。
Na tiracchānavijjā vā, vācetabbāva bhikkhunā.
2817二八一七。
2817.
214不允许持有一切阿玛利种子;
Na ca vaṭṭati dhāretuṃ, sabbā cāmaribījanī;
215不应涂抹继承物,亦不应涂抹脸于唾液中。
Na cālimpeyya dāyaṃ vā, na ca lañje mukhampi ca.
2818二八一八。
2818.
217非车辆两端所生者,非圆轮之间所生者;
Na vahe ubhatokājaṃ, vaṭṭatantarakājakaṃ;
218头颅、肩胛、膝盖、重担,此等无过失。
Sīsakkhandhakaṭolamba-bhāre doso na vijjati.
2819二八一九。
2819.
220比丘若用八指长等,最后四指长;
Aṭṭhaṅgulādikaṃ bhikkhu, pacchimaṃ caturaṅgulā;
221嚼齿木者,有恶作罪。
Khādato dantakaṭṭhañca, hoti āpatti dukkaṭaṃ.
2820
2820.
223不应攀登树木,即使有男子之事;于危难时,随意攀登则许可。
Rukkhaṃ nevābhirūheyya, kicce satipi porisaṃ;
224于危难之时,随意登乘,亦得行之。
Āpadāsu yathākāmaṃ, vaṭṭatevābhirūhituṃ.
2821不应食蒜,若非病者;佛语不应令人攀附,然则另当别论。
2821.
226「大蒜不得食」者,除非有病缘方可;
Lasuṇaṃ na ca khādeyya, sace nākallako siyā;
227佛语不得擅自更改,另作异说。
Nāropetabbakaṃ buddha-vacanaṃ aññathā pana.
2822
2822.
229以「愿活」一词应对被投掷者;在家人再以「愿汝等活」;以「愿汝活」所说者,「愿长久活」是允许的。
Khipitena ca vattabbaṃ, ‘‘jīvā’’ti, gihinā puna;
230「愿汝等活」以此所说者,「愿长久活」是允许的。
‘‘Jīvathā’’ti ca vuttena, ‘‘ciraṃ jīvā’’ti vaṭṭati.
2823
2823.
232对沙玛内拉或在家人,击打者为恶作;在花散布的卧具上,不允许卧躺。
Sāmaṇeraṃ gahaṭṭhaṃ vā, ākoṭentassa dukkaṭaṃ;
233在花散布的卧具上,不允许卧躺。
Sayane pupphasaṃkiṇṇe, na vaṭṭati nipajjituṃ.
2824
2824.
235「不应取剃刀器具,若曾为理发师者;不应持热水器,一切外道发相者。」
Khurabhaṇḍaṃ na gaṇheyya, sace nhāpitapubbako;
236「不应持热水器,一切外道发相者。」
Na ca dhāraṇiyā uṇhī, sabbā bāhiralomikā.
2825
2825.
238「作炭涂身者,恶作已说出;不系腰带者,及入村落者。」
Aṅgarāgaṃ karontassa, dukkaṭaṃ samudīritaṃ;
239「不系腰带者,及入村落者。」
Akāyabandhanassāpi, gāmaṃ pavisatopi ca.
2826
2826.
241铁制者、木制者,一切陶土制者皆为如法;
Lohajaṃ dārujaṃ sabbaṃ, kappiyaṃ mattikāmayaṃ;
242除刀与钵外,陶工所作之器皿亦然。
Vinā satthañca pattañca, katakaṃ kumbhakārikaṃ.
243小事篇集注释。
Khuddakavatthukkhandhakakathā.
244住所篇集注释
Senāsanakkhandhakakathā
2827
2827.
246有靠背者,即使超过量度亦为允许;
Āsandiko atikkanta-pamāṇopi ca vaṭṭati;
247同样,五支座具亦允许,七支者亦允许。
Tathā pañcaṅgapīṭhampi, sattaṅgampi ca vaṭṭati.
2828二八二八。
2828.
249棉絮敷具在家中,床榻座椅以坐卧;
Tūlonaddhā ghareyeva, mañcapīṭhā nisīdituṃ;
250头枕足枕作依靠,无病者亦许使用。
Sīsapādūpadhānañca, agilānassa vaṭṭati.
2829二八二九。
2829.
252为病者铺设敷具,并置枕垫于其处;
Santharitvā gilānassa, upadhānāni tattha ca;
253给予覆盖布之后,卧躺之时许使用。
Paccattharaṇakaṃ datvā, nipajjantassa vaṭṭati.
2830
2830.
255横向一握宝量,是宾波哈那的度量;长度则一倍半,或二肘,在库伦迪亚中。
Tiriyaṃ muṭṭhiratanaṃ, hoti bimbohanaṃ mitaṃ;
256「纵向量取一肘半」,此乃《古论》所说「二肘」之义。
Dīghato ca diyaḍḍhaṃ vā, dvihatthanti kurundiyaṃ.
2831
2831.
258以布片、叶、羊毛、草、树皮这五种充填;五个皮囊被说为,棉花的计算终结。
Pūritā coḷapaṇṇuṇṇa-tiṇavākehi pañcahi;
259座垫共说有五种,乃依绒毛之数量而分类。
Bhisiyo bhāsitā pañca, tūlānaṃ gaṇanāvasā.
2832二八三二。
2832.
261五种枕垫与三种棉,
Bhisitūlāni pañceva, tathā tūlāni tīṇipi;
262兽毛与鸟毛,胎毛、宾波花、哈那花。
Lomāni migapakkhīnaṃ, gabbhā bimbohanassime.
2833二八三三。
2833.
264人毛在毛类中,巴枯喇等花在花类中;
Manussalomaṃ lomesu, pupphesu bakulādikaṃ;
265纯净的多摩喇叶在叶类中,皆不允许。
Suddhaṃ tamālapattañca, paṇṇesu na ca vaṭṭati.
2834
2834.
267羊毛等五种棉,
Uṇṇādikaṃ pañcavidhañca tūlaṃ;
268大仙所说的毛毯,
Mahesinā yaṃ bhisiyaṃ pavuttaṃ;
269然而在扁豆色中是允许的,
Masūrake taṃ pana vaṭṭatīti;
270在《咖伦地亚》注疏中如是说。
Kurundiyaṃ aṭṭhakathāya vuttaṃ.
2835
2835.
272凡此三种棉,于枕中皆不许;
Yadetaṃ tividhaṃ tūlaṃ, bhisiyaṃ taṃ akappiyaṃ;
273混合者与多罗叶,于一切处则允许。
Missaṃ tamālapattaṃ tu, sabbattha pana vaṭṭati.
2836二八三六。
2836.
275若男子、女人之形,或畜生道者之形;
Rūpaṃ tu purisitthīnaṃ, tiracchānagatassa vā;
276令作者或自作者,皆有恶作罪。
Kārentassa karoto vā, hoti āpatti dukkaṭaṃ.
2837二八三七。
2837.
278本生图或故事,或令他人作;
Jātakaṃ pana vatthuṃ vā, kārāpetuṃ parehi vā;
279花鬘工作与藤蔓工作,自己作亦可。
Mālākammaṃ latākammaṃ, sayaṃ kātumpi vaṭṭati.
2838
2838.
281同座者,即以二瓦萨;
Samānāsaniko nāma, dvīhi vassehi yo pana;
282或长老或年少,或以一瓦萨。
Vuḍḍho vā daharo vāpi, vassenekena vā pana.
2839
2839.
284「应对同瓦萨者行」,此中有何名?
Samānavasse vattabbaṃ, kiñca nāmidha vijjati;
285七瓦萨与十瓦萨者,五瓦萨者应坐。
Sattavassativassehi, pañcavasso nisīdati.
2840
2840.
287下方三者之长座,凡能坐者;
Heṭṭhā dīghāsanaṃ tiṇṇaṃ, yaṃ pahoti nisīdituṃ;
288即使一床或一椅,二人坐亦允许。
Ekamañcepi pīṭhe vā, dve nisīdanti vaṭṭati.
2841
2841.
290除般哒咖外,两性人与女人,
Ubhatobyañjanaṃ itthiṃ, ṭhapetvā paṇḍakaṃ pana;
291于长座上,一切人皆许坐。
Dīghāsane anuññātaṃ, sabbehipi nisīdituṃ.
2842
2842.
293前行者、后行者,以及中间解脱者,
Purimiko pacchimiko, tathevantaramuttako;
294三种住所取得者,由正自觉者所宣说。
Tayo senāsanaggāhā, sambuddhena pakāsitā.
2843
2843.
296从前晨至伍波萨他日,
Pubbāruṇā pāṭipadassa yāva;
297直到次晨未破晓前,
Punāruṇo bhijjati neva tāva;
298此为住所取得者之,
Idañhi senāsanagāhakassa;
299界域,于瓦萨入时说。
Khettanti vassūpagame vadanti.
2844
2844.
301清晨取得之住所,另一比丘于其中,
Pātova gāhite añño, bhikkhu senāsane pana;
302若来请求,应告知『已被取』。
Sace yācati āgantvā, vattabbo gāhitanti so.
2845
2845.
304未求听僧团而取得的瓦萨住处物,即使在瓦萨期间离去,若回来则得其所生之物。
Saṅghikaṃ apaloketvā, gahitaṃ vassavāsikaṃ;
305即便在瓦萨期间内舍戒离去者,若符合条件,仍得获该处所生之利益。
Antovassepi vibbhanto, labhate tatrajaṃ sace.
2846
2846.
307若比丘已出瓦萨,从住处主人手中得任何物,
Vuṭṭhavasso sace bhikkhu, kiñci āvāsihatthato;
308取得净物后,再从自己处给予。
Gahetvā kappiyaṃ bhaṇḍaṃ, datvā tassattano pana.
2847
2847.
310「在某家族,我的瓦萨衣已被取得,你去取来」,如是说后,他前往他方。
‘‘Asukasmiṃ kule mayhaṃ, vassāvāsikacīvaraṃ;
311彼说道:「已受领者,汝自取去。」说毕便往他方而去。
Gāhitaṃ gaṇha’’iccevaṃ, vatvā gacchati so disaṃ.
2848若在所去之处出离,则不得。
2848.
313若在彼处还俗,于所往之处,则不得(重新出家);
Uppabbajati ce tattha, gataṭṭhāne, na labbhati;
314若取得彼之所得,彼应成为僧团之物。
Gahetuṃ tassa sampattaṃ, saṅghikaṃyeva taṃ siyā.
2849二八四九。
2849.
316然而,若于彼处当面令人受取,
Manusse sammukhā tattha, paṭicchāpeti ce pana;
317则获得一切所得,即瓦萨住衣。
Sabbaṃ labhati sampattaṃ, vassāvāsikacīvaraṃ.
2850二八五〇。
2850.
319园与精舍,以及二种之地基,
Ārāmo ca vihāro ca, vatthūni duvidhassapi;
320垫褥、枕头、床榻、椅凳,此为第三。
Bhisi bimbohanaṃ mañca-pīṭhanti tatiyaṃ pana.
2851
2851.
322铜锅、铜釜、铜瓶、铜水器;刀、斧、锄、斧头及钉锤。
Lohakumbhī kaṭāhañca, bhāṇako lohavārako;
323斧头、锛子、锄头,以及凿子;
Vāsi pharasu kuddālo, kuṭhārī ca nikhādanaṃ.
2852
2852.
325藤、竹、草、叶,以及蒙加草与芦苇。
Valli veḷu tiṇaṃ paṇṇaṃ, muñjapabbajameva ca;
326泥土、木材与物品,第五如其所说。
Mattikā dārubhaṇḍañca, pañcamaṃ tu yathāha ca.
2853二八五三。
2853.
328二者以二摄,第三以四摄;第四九部分,第五知为八分。
‘‘Dvīhi saṅgahitāni dve, tatiyaṃ catusaṅgahaṃ;
329二八五四。
Catutthaṃ navakoṭṭhāsaṃ, pañcamaṃ aṭṭhadhā mataṃ.
2854如是以五聚,五无垢眼者;
2854.
331如是以五聚,五无垢眼者;
Iti pañcahi rāsīhi, pañcanimmalalocano;
332「大师开示了二十五种重物。」
Pañcavīsavidhaṃ nātho, garubhaṇḍaṃ pakāsayi’’.
2855
2855.
334此乃僧团现存之重物;
Idañhi pana saṅghassa, santakaṃ garubhaṇḍakaṃ;
335若比丘分配、分发之,则犯土喇咤亚。
Vissajjento vibhājento, bhikkhu thullaccayaṃ phuse.
2856
2856.
337比丘之重物,应由僧团或众团;
Bhikkhunā garubhaṇḍaṃ tu, saṅghena hi gaṇena vā;
338已施与者为未舍弃,已分配者为未分别。
Vissajjitamavissaṭṭhaṃ, vibhattamavibhājitaṃ.
2857
2857.
340于前三者中,此处不属第四重物品;铜锅、铜釜,以及铜器皿。
Purimesu hi tīsvettha, na catthāgarubhaṇḍakaṃ;
341铁锅、铁鼎,以及铁制食器;
Lohakumbhī kaṭāho ca, lohabhāṇakameva ca.
2858
2858.
343三种小物品,或此重物品;
Tividhaṃ khuddakaṃ vāpi, garubhaṇḍakamevidaṃ;
344足数器、铁锅、应分者,被认为。
Pādagaṇhanako loha-vārako bhājiyo mato.
2859二八五九。
2859.
346然而从此以上,铁锅为重物;
Uddhaṃ pana tato loha-vārako garubhaṇḍakaṃ;
347瓶等一切,确实皆为重物。
Bhiṅkārādīni sabbāni, garubhaṇḍāni honti hi.
2860二八六〇。
2860.
349铁钵应被分配;
Bhājetabbo ayopatto;
350铜制的水壶亦然;
Tambāyothālakāpi ca;
351烟管等诸物,实不
Dhūmanettādikaṃ neva;
352应受用,如是已显示。
Bhājetabbanti dīpitaṃ.
2861
2861.
354凡自己所获得的,任何铜制器具;
Attanā paṭiladdhaṃ taṃ, lohabhaṇḍaṃ tu kiñcipi;
355比丘不应以私人所有物而受用。
Na puggalikabhogena, bhuñjitabbañhi bhikkhunā.
2862
2862.
357青铜器、铜器、铁器,以及一切容器;不得以个人所有物,用于受用。
Kaṃsavaṭṭakalohānaṃ, bhājanānipi sabbaso;
358不得以私人所有之方式受用;
Na puggalikabhogena, vaṭṭanti paribhuñjituṃ.
2863
2863.
360对于三宝物品,亦应以此方式,由辨别者了知;对于僧团所有物,或在家众所有物中,皆无过失。
Tipubhaṇḍepi eseva, nayo ñeyyo vibhāvinā;
361于僧团所有物中无过失,于在家人所有物中亦然;
Na doso saṅghike atthi, gihīnaṃ santakesu vā.
2864二八六四。
2864.
363由乳石所生者、重者、铜盘等;
Khīrapāsāṇasambhūtaṃ, garukaṃ taṭṭakādikaṃ;
364从足握持以上者,瓶匠之重物。
Pādagaṇhanato uddhaṃ, ghaṭako garubhaṇḍako.
2865二八六五。
2865.
366由角、象牙所成者、项链、假宝、水晶所生者;
Siṅgisajjhumayaṃ hāra-kūṭajaṃ phalikubbhavaṃ;
367诸容器不适合,即使是在家众所有者亦然。
Bhājanāni na vaṭṭanti, gihīnaṃ santakānipi.
2866二八六六。
2866.
369斧是可分割之小物,大者为重物;医师之斧亦然,乃至刺络刀亦是。
Vāsi bhājaniyā khuddā, garubhaṇḍaṃ mahattarī;
370同样,外科医生所用之斧形器具,以及放血针(刺络针)亦然。
Tathā pharasu vejjānaṃ, sirāvedhanakampi ca.
2867二八六七。
2867.
372斧、凿、锄是重物,掘具亦然;山峰亦以此同理而取,如是已说明。
Kuṭhāri vāsi kuddālo, garubhaṇḍaṃ nikhādanaṃ;
373『连同其顶端,亦以此而取得』,此义已被阐明。
Sikharampi ca teneva, gahitanti pakāsitaṃ.
2868二八六八。
2868.
375四角口、斗口、弯曲口,以及那里的;
Caturassamukhaṃ doṇi-mukhaṃ vaṅkampi tattha ca;
376有柄的、小的、一切,重物品、埋藏物。
Sadaṇḍaṃ khuddakaṃ sabbaṃ, garubhaṇḍaṃ nikhādanaṃ.
2869二八六九。
2869.
378拳量器、钳子或秤等;
Muṭṭhikamadhikaraṇī , saṇḍāso vā tulādikaṃ;
379若任何施与僧团者,彼一切皆重物品。
Kiñci saṅghassa dinnaṃ ce, taṃ sabbaṃ garubhaṇḍakaṃ.
2870二八七〇。
2870.
381理发师的钳子与大剪刀,
Nhāpitassa ca saṇḍāso, kattarī ca mahattarī;
382大毕钵罗果是毛织工的重物品。
Mahāpipphalakaṃ tunna-kārānaṃ garubhaṇḍakaṃ.
2871二八七一。
2871.
384藤蔓施予僧团,或生于彼处而受保护者,
Valli saṅghassa dinnā vā, tatthajātāpi rakkhitā;
385乃至半臂长量的藤条类等亦为重物。
Aḍḍhabāhuppamāṇāpi, garu vettalatādikā.
2872二八七二。
2872.
387由经线等所生之绳索或绳带,于施与僧团之时,则成为重物。
Suttavākādinibbattā, rajjukā yottakāni vā;
388然而,在布施给僧团之时,则归入重物之列。
Saṅghassa dinnakāle tu, gacchanti garubhaṇḍataṃ.
2873二八七三。
2873.
390于椰子之纤维或树皮,或以任何物,
Nāḷikerassa hīre vā, vāke vā pana kenaci;
391卷绕而作成之一卷,亦为重物。
Vaṭṭetvā hi katā eka-vaṭṭāpi garubhaṇḍakaṃ.
2874二八七四。
2874.
393竹若施与僧团,或守护于彼处所生者;八指长、针杖量者,应为重物。
Veḷu saṅghassa dinno vā, rakkhito tatthajātako;
394长八指、针杆大小者,可成为重物。
Aṭṭhaṅgulāyato sūci-daṇḍamatto garuṃ siyā.
2875二八七五。
2875.
396伞杖、签、剃刀、杖、剪刀、手杖,
Chattadaṇḍasalākāyo, daṇḍo kattarayaṭṭhipi;
397足握器、油管、容器,此等为应分配物。
Pādagaṇhanakā tela-nāḷī bhājaniyā ime.
2876
2876.
399于蒙迦草等中,任何一握量者,亦为重物;贝叶等中,即使一片,或于彼处所生者,若已施与。
Muñjādīsupi yaṃ kiñci, muṭṭhimattaṃ garuṃ siyā;
400棕榈叶等,即使只布施一片,或在该处所生长之物,
Tālapaṇṇādimekampi, dinnaṃ vā tatthajātakaṃ.
2877八指量之空白书册,亦为重物;
2877.
402黏土、天然土,或五色土,或石灰,亦然。
Aṭṭhaṅgulappamāṇopi, garukaṃ rittapotthako;
403泥土之原状,或五种颜色之石灰亦然。
Mattikā pakatī vāpi, pañcavaṇṇā sudhāpi vā.
2878二八七八。
2878.
405于石等处,或任何已给予之物,或生于彼处者;然如多罗果大小者,说为重物。
Silesādīsu vā kiñci, dinnaṃ vā tatthajātakaṃ;
406以棕榈果之大小为量,此即被阐明为重物。
Tālapakkapamāṇaṃ tu, garubhaṇḍanti dīpitaṃ.
2879二八七九。
2879.
408藤篱等任何物,若无守护、无覆藏者;
Valliveḷādikaṃ kiñci, arakkhitamagopitaṃ;
409非重物,可随意取。
Garubhaṇḍaṃ na hoteva, gahetabbaṃ yathāsukhaṃ.
2880
2880.
411「守护者或被守护者,取者应取;」
Rakkhitaṃ gopitaṃ vāpi, gahetabbaṃ tu gaṇhatā;
412「等量或过量,或给予破损者。」
Samakaṃ atirekaṃ vā, datvā phātikameva vā.
2881
2881.
414「眼药、雌黄,以及阿魏、雄黄;」
Añjanaṃ haritālañca, tathā hiṅgu manosilā;
415「应分配,此应被了知,由智者、通晓律者。」
Bhājetabbanti viññeyyaṃ, viññunā vinayaññunā.
2882二八八二。
2882.
417于木器中,任何针杖量者,
Dārubhaṇḍepi yo koci, sūcidaṇḍappamāṇako;
418八指长之木器,为重器。
Aṭṭhaṅgulāyato dāru-bhaṇḍako garubhaṇḍakaṃ.
2883二八八三。
2883.
420于大注疏中,分别而示,
Mahāaṭṭhakathāyaṃ tu, vibhajitvāva dassitaṃ;
421有脚床亦七支,贤座与小座。
Āsandikopi sattaṅgo, bhaddapīṭhañca pīṭhikā.
2884二八八四。
2884.
423椅座与椅脚,以及圆形坐垫,
Pīṭhameḷakapādañca, tathāmaṇḍakavaṭṭakaṃ;
424篮筐与草席座,以及洗涤用木板。
Kocchaṃ palālapīṭhañca, dhovane phalakampi ca.
2885二八八五。
2885.
426箱笼与木槌,以及捶打衣布之木槌,
Bhaṇḍikā muggaro ceva, vatthaghaṭṭanamuggaro;
427以及容器与箱柜,船只与染料槽。
Ambaṇampi ca mañjūsā, nāvā rajanadoṇikā.
2886
2886.
429伍隆果、萨木果、咖兰达、咖德朱;
Uḷuṅkopi samuggopi, karaṇḍampi kaṭacchupi;
430如是等一切,皆为僧团重物。
Evamādi tu sabbampi, saṅghikaṃ garubhaṇḍakaṃ.
2887
2887.
432一切木制家具用品,被认为是重物;
Sabbaṃ dārumayaṃ geha-sambhāraṃ garukaṃ mataṃ;
433可分配者为净物,皮革不可分配者为非净物。
Bhājiyaṃ kappiyaṃ cammaṃ, akappiyamabhājiyaṃ.
2888二八八八。
2888.
435羊皮革被说为重物,同样地,臼等亦然;
Eḷacammaṃ garuṃ vuttaṃ, tathevodukkhalādikaṃ;
436榨油者等的器具,以及属于僧团的农具。
Pesakārādibhaṇḍañca, kasibhaṇḍañca saṅghikaṃ.
2889二八八九。
2889.
438同样地,钵的底座、钵盖、扇子;
Tathevādhārako patta-pidhānaṃ tālavaṇṭakaṃ;
439筛子、箕、篮子,一切扫帚皆为重物。
Bījanī pacchi caṅkoṭaṃ, sabbā sammuñjanī garu.
2890
2890.
441凡任何地敷物,凡任何草席;
Yaṃ kiñci bhūmattharaṇaṃ, yo koci kaṭasārako;
442以及车轮相应之车乘,一切重物品。
Cakkayuttakayānañca, sabbampi garubhaṇḍakaṃ.
2891
2891.
444伞与扇,角制容器与葫芦容器;
Chattañca muṭṭhipaṇṇañca, visāṇaṃtumbabhājanaṃ;
445鞋、钻火木、作事等,此为轻物。
Upāhanāraṇīdhamma-karaṇādi lahuṃ idaṃ.
2892二八九二。
2892.
447象牙与牙,如其所来未切削者;床脚等任何应切削而未完成者。
Hatthidanto visāṇañca, yathāgatamatacchitaṃ;
448二八九三。
Mañcapādādi yaṃ kiñci, bhājanīyamaniṭṭhitaṃ.
2893已完成或已切削之阿魏盒;眼药盒与药签,应切削物与水拭布。
2893.
450『已完工、已刨光者』,谓已制成之木板;『药粉盒』者,乃盛放[Pali: hiṅgu](阿魏香料)之容器也。
Niṭṭhito tacchito vāpi, vidho hiṅgukaraṇḍako;
451『眼药管』与『药棒』,『药器』与『拭水布』也。
Añjanī ca salākāyo, bhājanī udapuñchanī.
2894二八九四。
2894.
453一切陶工器物,若适合受用者;钵、炭、锅,以及烟筒、瓦片。
Sabbaṃ kulālabhaṇḍampi, paribhogārahaṃ pana;
454二八九五。
Pattaṅgārakaṭāhañca, dhūmadānaṃ kapallikā.
2895
2895.
456塔、灯树,以及堆积物、覆盖物、砖;凡属僧团所有的一切,皆已阐明为重物。
Thūpikā dīparukkho ca, cayanacchadaniṭṭhakā;
457然凡属僧团所有者,一切皆说为重物。
Saṅghikaṃ pana sabbampi, garubhaṇḍanti dīpitaṃ.
2896
2896.
459金钵、盘、水瓶,
Patto kañcanako ceva, thālakaṃ kuṇḍikāpi ca;
460铜罐、铁器、陶瓶。
Ghaṭako lohabhaṇḍepi, kuṇḍikāpi ca bhājiyā.
2897
2897.
462以重物换重物,以固定物换固定物,
Garunā garubhaṇḍañca, thāvarena ca thāvaraṃ;
463转让给僧团后,取用是允许的。
Saṅghassa parivattetvā, gaṇhituṃ pana vaṭṭati.
2898
2898.
465以未洗之足,不应登卧坐具;或比丘以湿足,或如是着鞋。
Adhotena ca pādena, nakkame sayanāsanaṃ;
466比丘以湿脚踩踏,或穿着鞋履踩踏,亦同论。
Allapādena vā bhikkhu, tatheva saupāhano.
2899
2899.
468对于地面吐唾者,或因已作预备故;不见已作预备之墙壁者,恶作。
Bhūmiyā niṭṭhubhantassa, parikammakatāya vā;
469对于未曾修缮之墙壁视若无睹者,犯恶作。
Parikammakataṃ bhittiṃ, apassentassa dukkaṭaṃ.
2900
2900.
471已作预备之地,僧团之床座,
Parikammakataṃ bhūmiṃ, saṅghikaṃ mañcapīṭhakaṃ;
472以自己之敷具铺设后,由某人。
Attano santakeneva, pattharitvāna kenaci.
2901
2901.
474应卧,突然,若彼睡眠时;
Nipajjitabbaṃ, sahasā, tassa niddāyato yadi;
475身体之任何部分,触床者,恶作。
Sarīrāvayavo koci, mañcaṃ phusati dukkaṭaṃ.
2902
2902.
477于诸毛中,仅数毛者,恶作。
Lomesu pana lomānaṃ, gaṇanāyeva dukkaṭaṃ;
478以手掌、足掌,许量度。
Talena hatthapādānaṃ, vaṭṭatakkamituṃ pana.
2903
2903.
480某千价值之团食与衣,
Sahassagghanako koci, piṇḍapāto sacīvaro;
481钵与必需品,比丘书写后置放亦可。
Patto avassikaṃ bhikkhuṃ, likhitvā ṭhapitopi ca.
2904
2904.
483如是之钵食,六十年过后;六十年生起者,觉者施与住立。
Tādiso piṇḍapātova, saṭṭhivassānamaccaye;
484智者应将已生满六十年者,施与以作维持(寿命)之用。
Uppanno saṭṭhivassassa, ṭhitikāya dade budho.
2905
2905.
486食指定食已,若生为沙玛内拉;后得取彼,依沙玛内拉之律文。
Uddesabhattaṃ bhuñjitvā, jāto ce sāmaṇerako;
487(该份额)可于事后取得,依据沙玛内拉之律文。
Gahetuṃ labhati taṃ pacchā, sāmaṇerassa pāḷiyā.
2906
2906.
489满二十岁者,明日将得诵戒;今日彼达上,过去住立期应成。
Sampuṇṇavīsavasso yo, sve uddesaṃ labhissati;
490若彼今日受达上,则(昨日之)住期已成过去。
Ajja so upasampanno, atītā ṭhitikā siyā.
2907
2907.
492然而若得签筹,当日未得食;
Sace pana salākā tu, laddhā bhattaṃ na taṃdine;
493次日所得者,应取之,无疑。
Laddhaṃ, punadine tassa, gāhetabbaṃ, na saṃsayo.
2908二九〇八。
2908.
495对于上衣与下衣、食物、单一行者,应作清净住立后,给予签筹。
Uttaruttaribhaṅgassa, bhattassekacarassa hi;
496应将住期单独计算清楚,而后方可分发签筹。
Visuñhi ṭhitikā katvā, dātabbā tu salākikā.
2909二九〇九。
2909.
498若仅得食物,而未得上衣与下衣;或得上衣与下衣,而未得食物。
Bhattameva sace laddhaṃ, na panuttaribhaṅgakaṃ;
499或已得上衣份额,或仅得饮食份额而未得上衣。
Laddhamuttaribhaṅgaṃ vā, na laddhaṃ bhattameva vā.
2910二九一〇。
2910.
501凡以任何方式未得任何物者,对于彼彼,
Yena yena hi yaṃ yaṃ tu, na laddhaṃ, tassa tassa ca;
502于次日亦应取彼彼,如是已显示。
Taṃ taṃ punadine cāpi, gāhetabbanti dīpitaṃ.
2911二九一一。
2911.
504僧团指定食等食,此亦有七种,
Saṅghuddesādikaṃ bhattaṃ, idaṃ sattavidhampi ca;
505以及客比丘等食,已说为四种。
Āgantukādibhattañca, catubbidhamudīritaṃ.
2912
2912.
507寺院轮次食与常住小屋食,
Vihāravārabhattañca, niccañca kuṭibhattakaṃ;
508十五种食已宣说,一切种类皆如是。
Pannarasavidhaṃ bhattaṃ, uddiṭṭhaṃ sabbamevidha.
2913
2913.
510圣典与注疏,再三审察后,
Pāḷimaṭṭhakathañceva, oloketvā punappunaṃ;
511对僧团资具,智者应正确分配。
Saṅghike paccaye sammā, vibhajeyya vicakkhaṇo.
512住所篇集注释。
Senāsanakkhandhakakathā.
513行仪篇集注释
Vattakkhandhakakathā
2914
2914.
515于客比丘、住处比丘、行乞食者;
Āgantukāvāsikapiṇḍacārī-;
516于卧坐处、阿兰若、随喜;
Senāsanāraññanumodanāsu ;
517于食物、于行者、于众人;
Vattāni bhatte gamikassa jantā-;
518于家、于厕所入口,亦有诸义务。
Ghare tathā vaccakuṭippavese.
2915
2915.
520老师、亲教师、弟子、同住者之诸义务,
Ācariyupajjhāyakasissasaddhi- ;
521以及住处义务,一切这些义务,
Vihārivattānipi sabbasova;
522共十四种义务,已被宣说,
Vattāni vuttāni catuddaseva;
523由清净心之律师所说。
Visuddhacittena vināyakena.
2916
2916.
525客比丘进入寺院时,
Āgantukena ārāmaṃ, pavisantena bhikkhunā;
526应除去伞盖,应脱去鞋履。
Chattaṃ panāpanetabbaṃ, muñcitabbā upāhanā.
2917
2917.
528不应覆头,或以衣覆于头上;不应以彼饮用水洗足。
Oguṇṭhanaṃ na kātabbaṃ, sīse cīvarameva vā;
529盖不应以饮用之水洗涤双足。
Na hi tena ca dhotabbā, pādā pānīyavārinā.
2918应礼敬并问讯住于寺中的长老比丘;
2918.
531应先请问后礼拜,(请问)寺中年长比丘。
Vanditabbāva pucchitvā, vihāre vuḍḍhabhikkhuno;
532比丘应于适时向彼询问住处。
Kāle senāsanaṃ tena, pucchitabbañca bhikkhunā.
2919
2919.
534大便处、小便处、饮用水、可食用物、僧团甘马、行乞处等。
Vaccaṭṭhānañca passāva-ṭṭhānaṃ pānīyameva ca;
535应受用之物,乃僧团所议定者,如施食区等。
Paribhojanīyaṃ saṅgha-katikaṃ gocarādikaṃ.
2920见到年长来访者时,即使是住处比丘,
2920.
537见到年长的来访者,即便是比丘尼住处的居住者,亦应如此。
Vuḍḍhamāgantukaṃ disvā, bhikkhunāvāsikenapi;
538应接受钵,应前往迎接并接受衣。
Pattaṃ paṭiggahetabbaṃ, paccuggantvāna cīvaraṃ.
2921
2921.
540应设座,亦应为彼设洗足水;
Āsanaṃ paññapetabbaṃ, tassa pādodakampi ca;
541应放置,亦应以水询问。
Upanikkhipitabbañca, pucchitabbañca vārinā.
2922
2922.
543应礼敬,应为彼设住处;
Vandeyyo paññapetabbaṃ, tassa senāsanampi ca;
544已住处与未住处,以及行处与非行处。
Ajjhāvutthamavutthaṃ vā, gocarāgocarampi ca.
2923
2923.
546大便处与小便处,以及应学诸家;入时与出时之时节,应告知饮水等事。
Vaccaṭṭhānañca passāva-ṭṭhānaṃ sekkhakulāni ca;
547进入或离开之时机,应予告知,并提供饮水等物。
Pavese nikkhame kālo, vattabbo pāniyādikaṃ.
2924若彼为新学者;
2924.
549若彼为新近受戒者——
Sace so navako hoti;
550如来者与去者,
Āgatāgantuko yathā;
551彼坐着时,
Nisinneneva tenassa;
552一切住处比丘应如是。
Sabbamāvāsibhikkhunā.
2925
2925.
554「于此处置钵」,「坐此座」,
‘‘Atra pattaṃ ṭhapehīti, nisīdāhīdamāsanaṃ’’;
555应如是说,亦应给予住处。
Iccevaṃ pana vattabbaṃ, deyyaṃ senāsanampi ca.
2926
2926.
557欲往他处的比丘,应将木器、陶器等物品
Dārumattikabhaṇḍāni, gantukāmena bhikkhunā;
558修补应修补之处,覆盖住所亦应覆盖。
Gantabbaṃ paṭisāmetvā, thaketvāvasathampi ca.
2927
2927.
560比丘应询问后方可离去,关于卧坐具之事;
Āpucchitvāpi gantabbaṃ, bhikkhunā sayanāsanaṃ;
561即使无可询问之人,亦应善加守护后离去。
Pucchitabbe asantepi, gopetvā vāpi sādhukaṃ.
2928
2928.
563不应突然进入,也不应突然离去;不应站得太远,也不应站得太近,行乞食者应如是站立。
Sahasā pavise nāpi, sahasā na ca nikkhame;
564托钵行乞者,站立之处不可太远,亦不可太近。
Nātidūre naccāsanne, ṭhātabbaṃ piṇḍacārinā.
2929
2929.
566以左手托起桑喀帝,然后托起钵;
Vāmahatthena saṅghāṭiṃ, uccāretvātha bhājanaṃ;
567以右手伸出,智者应受取施食。
Dakkhiṇena paṇāmetvā, bhikkhaṃ gaṇheyya paṇḍito.
2930
2930.
569「欲施汤者,应观察片刻;比丘应观察其间,不应观施食者之面。」
Sūpaṃ vā dātukāmāti, sallakkheyya muhuttakaṃ;
570比丘行进途中应观望四方,而不应凝视施食者的面孔。
Olokeyyantarā bhikkhu, na bhikkhādāyikāmukhaṃ.
2931
2931.
572「饮水等不应携带者,即使是住阿兰若之比丘;星宿与彼之结合,以及方位亦应知。」
Pānīyādi panāneyyaṃ, bhikkhunāraññakenapi;
573星宿与其相应之法,以及方位,皆应知晓。
Nakkhattaṃ tena yogo ca, jānitabbā disāpi ca.
2932
2932.
575大便、小便、水之处所,依次第而有;
Vaccapassāvatitthāni, bhavanti paṭipāṭiyā;
576作者依长幼次第,有恶作罪。
Karontassa yathāvuḍḍhaṃ, hoti āpatti dukkaṭaṃ.
2933
2933.
578或突然冲入,不应入厕所;
Sahasā ubbhajitvā vā, na ca vaccakuṭiṃ vise;
579咳嗽后站在外面,然后缓慢进入。
Ukkāsitvā bahi ṭhatvā, pavise saṇikaṃ pana.
2934
2934.
581比丘不应吐出粪便,而应当做;
Vaccaṃ na nitthunantena, kātabbaṃ pana bhikkhunā;
582若咀嚼齿木或做时,则犯恶作。
Khādato dantakaṭṭhaṃ vā, karoto hoti dukkaṭaṃ.
2935
2935.
584然而不应在粪桶外排粪;
Vaccaṃ pana na kātabbaṃ, bahiddhā vaccadoṇiyā;
585亦不应在尿桶外排尿。
Passāvopi na kātabbo, bahi passāvadoṇiyā.
2936
2936.
587不应以粗物刮船,不应将木投入厕坑;
Kharena nāvalekheyya, na kaṭṭhaṃ vaccakūpake;
588不应弃掷或投掷,痰唾于尿器中。
Chaḍḍeyya na ca pāteyya, kheḷaṃ passāvadoṇiyā.
2937
2937.
590智者应站立于鞋履上而小便;
Pādukāsu ṭhitoyeva, ubbhajeyya vicakkhaṇo;
591应于彼处站立遮覆,然于出去时。
Paṭicchādeyya tattheva, ṭhatvā nikkhamane pana.
2938二九三八。
2938.
593「若于水中,排便已,不应饮用;」
Nācameyya sace vaccaṃ, katvā yo salile sati;
594「对此,牟尼、破痴者,已说恶作。」
Tassa dukkaṭamuddiṭṭhaṃ, muninā mohanāsinā.
2939二九三九。
2939.
596「排便已,不应作声而饮用,发出『咖布、咖布』之声;」
Sasaddaṃ nācametabbaṃ, katvā capu capūti ca;
597「饮用已,即使在钵中,应留余水,不应倒弃水。」
Ācamitvā sarāvepi, sesetabbaṃ na tūdakaṃ.
2940
2940.
599即使已挖掘地下,出去时亦有恶作;
Ūhatampi adhovitvā, nikkhamantassa dukkaṭaṃ;
600若有污泥,应无余清除。
Uklāpāpi sace honti, sodhetabbaṃ asesato.
2941
2941.
602若满则以刮除木,或以瓦片;
Avalekhanakaṭṭhena, pūro ce pīṭharo pana;
603若便桶空则应弃,若便桶满则应以水充满。
Chaḍḍeyya kumbhi rittā ce, kumbhiṃ pūreyya vārinā.
2942二九四二。
2942.
605未被长老所同意者,不应诵巴帝摩卡;不应说法,不应问问题,不应解答。
Anajjhiṭṭho hi vuḍḍhena, pātimokkhaṃ na uddise;
606不应诵法,不应答问,不应发问,亦不应作答。
Dhammaṃ na ca bhaṇe, pañhaṃ, na puccheyya na vissaje.
2943二九四三。
2943.
608对于已请问而正在说话的长老,或更长老到来时,
Āpucchitvā kathentassa, vuḍḍhaṃ vuḍḍhatarāgame;
609再次请问之义务不存在,如此已阐明。
Puna āpucchane kiccaṃ, natthīti paridīpitaṃ.
2944
2944.
611于长老独住处中,与之共住者,不问而诵习,任何时候皆不应作。
Vuḍḍhenekavihārasmiṃ, saddhiṃ viharatā pana;
612于长老独住处中,与之共住者,不问而诵习,任何时候皆不应作。
Anāpucchā hi sajjhāyo, na kātabbo kadācipi.
2945
2945.
614诵出亦不应作,何况遍问?
Uddesopi na kātabbo, paripucchāya kā kathā;
615具法眼之比丘,不应说法。
Na ca dhammo kathetabbo, bhikkhunā dhammacakkhunā.
2946
2946.
617不应点灯,亦不应作;不应开窗户门扇,应关闭,不应开启。
Na dīpo vijjhāpetabbo, kātabbo vā na ceva so;
618窗户门扇,应予关闭,不应开启。
Vātapānakavāṭāni, thakeyya vivareyya no.
2947
2947.
620于经行处经行时,应从长老处转回;
Caṅkame caṅkamanto ca, vuḍḍhato parivattaye;
621亦不应以衣角、以身触碰彼。
Tampi cīvarakaṇṇena, kāyena na ca ghaṭṭaye.
2948
2948.
623不应在长老们前面沐浴,也不应在上方;
Purato neva therānaṃ, nhāyeyya na panūpari;
624对正在下水者,应让路,不应碰撞。
Uttaraṃ otarantānaṃ, dade maggaṃ, na ghaṭṭaye.
2949
2949.
626不圆满行仪者,不能圆满戒;
Vattaṃ aparipūrento, na sīlaṃ paripūrati;
627戒不清净、慧劣者,不能获得心一境性。
Asuddhasīlo duppañño, cittekaggaṃ na vindati.
2950
2950.
629心散乱不得一境者,不见正法;
Vikkhittacittonekaggo, saddhammaṃ na ca passati;
630不见正法者,不从苦解脱。
Apassamāno saddhammaṃ, dukkhā na parimuccati.
2951
2951.
632所以胜者之子、有慧者,应圆满职责;
Tasmā hi vattaṃ pūreyya, jinaputto vicakkhaṇo;
633奉行诸佛中最胜者之教诫后,当来此涅槃。
Ovādaṃ buddhaseṭṭhassa, katvā nibbānamehiti.
634行仪篇集注释。
Vattakkhandhakakathā.
635比丘尼篇集注释
Bhikkhunikkhandhakakathā
2952二九五二。
2952.
637比丘尼不得露出身体、大腿或乳房,
Kāyaṃ ūruṃ thanaṃ vāpi, vivaritvāna bhikkhunī;
638亦不得向比丘展示自己的肢体。
Attano aṅgajātaṃ vā, bhikkhussa na ca dassaye.
2953二九五三。
2953.
640若与比丘一起从事任何事务,
Bhikkhunā saha yaṃ kiñci, sampayojentiyāpi ca;
641由此而对比丘说话者,犯恶作。
Tato bhāsantiyā bhikkhuṃ, hoti āpatti dukkaṭaṃ.
2954
2954.
643比丘尼不应持长腰带;
Na ca bhikkhuniyā dīghaṃ, dhāreyya kāyabandhanaṃ;
644以该腰带、或以胸带。
Teneva kāyabandhena, thanapaṭṭena vā pana.
2955
2955.
646或以缠带、或以皮带、或同样地;
Vilīvena ca paṭṭena, cammapaṭṭena vā tathā;
647或以布带、或以布编带、或以布卷带。
Dussapaṭṭena vā dussa-veṇiyā dussavaṭṭiyā.
2956
2956.
649不应使弯曲肋骨,若使弯曲者,恶作。比丘尼不应以骨等摩擦臀部。
Na phāsukā nametabbā, dukkaṭaṃ tu namentiyā;
650比丘尼不应以骨节等摩擦〔他人的〕臀部。
Na ghaṃsāpeyya samaṇī, jaghanaṃ aṭṭhikādinā.
2957若使彼女以手、或手肘、或足、或口、或大腿
2957.
652击打者,有恶作罪。
Hatthaṃ vā hatthakocchaṃ vā, pādaṃ vā mukhamūrukaṃ;
653若令〔他人〕用力敲打,则彼〔比丘尼〕犯恶作罪。
Koṭṭāpeti sace tassā, hoti āpatti dukkaṭaṃ.
2958
2958.
655不应涂抹面部,亦不应施粉;以雄黄涂面者,或以胭脂涂面者,皆有罪。
Na mukhaṃ limpitabbaṃ tu, na cuṇṇetabbameva ca;
656以雄黄涂抹面部者,亦〔同样〕犯罪。
Manosilāya vāpatti, mukhaṃ lañjantiyā siyā.
2959
2959.
658不应作炭黑染,亦不应作面部染色;不应作面部装饰,不应作特殊装饰。
Aṅgarāgo na kātabbo, mukharāgopi vā tathā;
659不应做向下的动作,也不应做特别的标记。
Avaṅgaṃ na ca kātabbaṃ, na kātabbaṃ visesakaṃ.
2960
2960.
661「因观看而生贪欲,不应观看;不应站在可见之处,亦不应使其站立。」
Olokanakato rāgā, oloketuṃ na vaṭṭati;
662「不应站在可见之处,亦不应使其站立。」
Ṭhātabbaṃ na ca sāloke, sanaccaṃ na ca kāraye.
2961
2961.
664「牟尼所说之恶作:令妓女起立,」
Dukkaṭaṃ muninā vuttaṃ, gaṇikaṃ vuṭṭhapentiyā;
665「或者售卖酒、肉、叶。」
Suraṃ vā pana maṃsaṃ vā, paṇṇaṃ vā vikkiṇantiyā.
2962
2962.
667不允许从事增殖或贸易;
Vaḍḍhiṃ vāpi vaṇijjaṃ vā, payojetuṃ na vaṭṭati;
668若持有横刀或甲胄,则犯恶作。
Tirīṭaṃ kañcukaṃ vāpi, yadi dhāreti dukkaṭaṃ.
2963
2963.
670不应令奴仆或婢女,以及雇工,
Dāso vā pana dāsī vā, tathā kammakaropi vā;
671亦不应令畜生道众生服侍。
Na cevupaṭṭhapetabbo, tiracchānagatopi vā.
2964
2964.
673比丘尼不应持全青等色之衣;
Na ca bhikkhuniyā sabba-nīlādiṃ pana cīvaraṃ;
674不应持,亦不应持一切未染色者。
Dhāretabbaṃ, na dhāreyya, sabbaṃ namatakampi ca.
2965
2965.
676覆盖或未覆盖,截断或未截断;
Paṭicchannāpaṭicchannaṃ , chinnaṃ vācchinnameva vā;
677一切男性特征,观看皆不许。
Purisabyañjanaṃ sabbaṃ, oloketuṃ na vaṭṭati.
2966二九六六。
2966.
679从远处见到比丘时,比丘尼应当让路,从远处退下。
Dūratova ca passitvā, bhikkhuṃ bhikkhuniyā pana;
680应当给他让出道路。
Maggo tassa padātabbo, okkamitvāna dūrato.
2967二九六七。
2967.
682行乞食的比丘尼见到比丘时,
Bhikkhuṃ pana ca passitvā, pattaṃ bhikkhaṃ carantiyā;
683应当取出钵,展示给比丘看。
Nīharitvā tamukkujjaṃ, dassetabbaṃ tu bhikkhuno.
2968二九六八。
2968.
685为作缠裹,或为持腰带,在时节时,大仙允许给月经来者。
Saṃvellikañca kātuṃ vā, dhāretuṃ kaṭisuttakaṃ;
686在时节时,大仙允许给月经来者。
Utukāle anuññātaṃ, utunīnaṃ mahesinā.
2969二九六九。
2969.
688女人所用之车乘,或象轿,
Itthiposayutaṃ yānaṃ, hatthavaṭṭakameva vā;
689以及卧椅,对病者,允许乘坐。
Pāṭaṅkī ca gilānāya, vaṭṭatevābhirūhituṃ.
2970
2970.
691即使住于重法中,然而正行僧悦时,应经僧团认可后,给予第二位比丘尼。
Garudhamme ṭhitāyāpi, mānattaṃ tu carantiyā;
692应经僧团认可后给予,第二位比丘尼。
Sammannitvā padātabbā, dutiyā pana bhikkhunī.
2971
2971.
694若于出家之时,女人之胎已出生,
Yassā pabbajjakāle tu, gabbho vuṭṭhāti itthiyā;
695若彼女亦有儿子,同样应给予第二位比丘尼。
Putto yadi ca tassāpi, dātabbā dutiyā tathā.
2972二九七二。
2972.
697母亲得以饮用、得以食用自己儿子的(乳汁);她也得以将(儿子)置于胸前装饰,并得以躺卧。
Mātā labhati pāyetuṃ, bhojetuṃ puttamattano;
698然而,除了与那第二妻共同躺卧之外;对于其他男子,也应当如是行持。
Maṇḍetumpi ure katvā, setuṃ labhati sā pana.
2973二九七三。
2973.
700除了与那第二妻共同躺卧之外;
Ṭhapetvā sahaseyyaṃ tu, tasmiṃ dutiyikāya hi;
701对于其他男子,也应当如是行持。
Purisesu yathāññesu, vattitabbaṃ tatheva ca.
2974
2974.
703仅以离去即成,因此处为比丘尼;
Vibbhameneva sā hoti, yasmā idha abhikkhunī;
704故比丘尼之舍学不存在。
Tasmā bhikkhuniyā sikkhā-paccakkhānaṃ na vijjati.
2975
2975.
706如彼已离去者,无再达上;
Vibbhantāya yathā tassā, puna natthūpasampadā;
707已往外道处者,亦无达上。
Gatāya titthāyatanaṃ, tathā natthūpasampadā.
2976
2976.
709剪除指甲与头发,以及男子之礼敬;对伤口之处理,亦许可食用。
Chedanaṃ nakhakesānaṃ, purisehi ca vandanaṃ;
710然而,对伤口进行处理,则是允许的。
Vaṇassa parikammampi, sādituṃ pana vaṭṭati.
2977不应于厕所中,以任何身体排泄;下方开放处、上方遮蔽处,皆许可。
2977.
712不应用任何茅厕来大便;
Na vaccakuṭiyā vacco, kātabbo yāya kāyaci;
713在下方开口处、上方,以及有遮蔽处,皆是允许的。
Heṭṭhāpi vivaṭe uddhaṃ, paṭicchannepi vaṭṭati.
2978
2978.
715不允许在一切处,以结跏趺坐而坐;对病者半结跏趺坐,是允许的,如是已显示。
Na ca vaṭṭati sabbattha, pallaṅkena nisīdituṃ;
716已阐明:对于病人,半跏趺坐是允许的。
Gilānāyaḍḍhapallaṅkaṃ, vaṭṭatīti pakāsitaṃ.
2979
2979.
718比丘尼不应以任何方式,住于阿兰若;
Na ca bhikkhuniyāraññe, vatthabbaṃ tu kathañcana;
719在无渡处或有男子渡处,不允许沐浴。
Atitthe naratitthe vā, nhāyituṃ na ca vaṭṭati.
2980
2980.
721女沙门若以香粉,或以香油涂身;
Samaṇī gandhacuṇṇena, yā ca vāsitamattiyā;
722或逆流沐浴者,彼女得恶作罪。
Nhāyeyya paṭisote vā, tassā āpatti dukkaṭaṃ.
2981
2981.
724「汝自受用」,为自己受用之目的;
‘‘Tvaṃyeva paribhuñjā’’ti, paribhogatthamattano;
725所施之物未受用而施与他人者,施与者得恶作罪。
Dinnaṃ abhutvā aññassa, dentiyā pana dukkaṭaṃ.
2982
2982.
727令比丘们接受一切后,得以受用;
Sabbaṃ paṭiggahāpetvā, bhikkhūhi paribhuñjituṃ;
728对于未达上的比丘尼们,则是允许的。
Asantenupasampanne, bhikkhunīnaṃ tu vaṭṭati.
729比丘尼篇集论。
Bhikkhunikkhandhakakathā.
730如是,《律抉择》中篇集论终。
Iti vinayavinicchaye khandhakakathā niṭṭhitā.
731四种甘马论
Catubbidhakammakathā
2983
2983.
733此四种甘马,称为求听甘马;
Cattārimāni kammāni, apalokanasaññitaṃ;
734单白、白二甘马,以及白四甘马。
Ñatti ñattidutiyañca, kammaṃ ñatticatutthakaṃ.
2984二九八四。
2984.
736求听甘马行于五处;
Apalokanakammaṃ tu, pañca ṭhānāni gacchati;
737单白甘马行于九处,白二甘马行于七处。
Ñattikammaṃ navaṭṭhānaṃ, dutiyaṃ satta gacchati.
2985二九八五。
2985.
739同样,白四甘马亦行于七处;
Tathā ñatticatutthampi, satta ṭhānāni gacchati;
740驱摈与收摄、拒绝、梵罚。
Nissāraṇañca osāro, bhaṇḍukaṃ brahmadaṇḍako.
2986
2986.
742求听甘马者,甘马相第五;驱摈与摄受,应从沙玛内拉说起。
Apalokanakammañhi, kammalakkhaṇapañcamaṃ;
743驱摈与重新接纳,应对沙玛内拉宣说。
Nissāraṇañca osāraṃ, samaṇuddesato vade.
2987
2987.
745对出家的盘杜咖,对覆藏者行梵罚;对其他如是类的比丘,亦应作此。
Bhaṇḍukaṃ pabbajantena, channena brahmadaṇḍakaṃ;
746亦应为其他具备如此情形之比丘作之。
Aññassapi ca kātabbo, tathārūpassa bhikkhuno.
2988二九八八。
2988.
748一切僧众集会后,向一切询问后;衣等资具,僧团给予彼者。
Sabbo sannipatitvāna, āpucchitvāna sabbaso;
749二九八九。
Cīvarādiparikkhāraṃ, saṅgho yaṃ deti tassa hi.
2989三次求听后,依比丘们的意欲;如是僧团的给予,即是甘马的特相。
2989.
751三度求听之后,依比丘们的意愿;
Tikkhattuṃ apaloketvā, bhikkhūnaṃ ruciyā pana;
752如此,对僧团之布施,即成为具有该甘马特征者。
Evaṃ saṅghassa dānaṃ tu, hoti taṃ kammalakkhaṇaṃ.
2990
2990.
754驱摈与其要义,伍波萨他与巴瓦喇那;
Nissāraṇamathosāro , uposathapavāraṇā;
755认可及布施,受取为第七。
Sammuti ceva dānañca, paṭiggāho ca sattamo.
2991
2991.
757撤销性亦然,第八已宣说;
Paccukkaḍḍhanatā ceva, aṭṭhamī parikittitā;
758甘马之相,此为单白之九处。
Kammassa lakkhaṇañcāti, nava ṭhānāni ñattiyā.
2992
2992.
760当决断未达成时,对于彼不知律之长老;所说之驱摈,即是彼所谓之驱摈。
Vinicchaye asampatte, therassāvinayaññuno;
761其驱摈之说,即所谓『驱摈』者是也。
Tassa nissāraṇā vuttā, yā sā nissāraṇāti hi.
2993对于期望达上者,彼『来』之驱摈;
2993.
763依伍波萨他之方式,亦依巴瓦喇那之方式。
Upasampadāpekkhassa, āgacchosāraṇāti sā;
764亦依伍波萨他之缘故,亦依巴瓦喇那之缘故。
Uposathavasenāpi, pavāraṇavasenapi.
2994
2994.
766因由单白而设立故,此二者为单白甘马;
Ñattiyā ṭhapitattā hi, ñattikammānime duve;
767「应教诫求达上者」,以及
‘‘Upasampadāpekkhañhi, anusāseyyaha’’nti ca.
2995
2995.
769「我应询问名为某某之比丘关于律」,以及
‘‘Itthannāmamahaṃ bhikkhuṃ, puccheyyaṃ vinaya’’nti ca;
770如是等进行者,此等单白为约定。
Evamādipavattā hi, edisā ñatti sammuti.
2996
2996.
772舍弃衣等之施与,称为『施与』;
Nissaṭṭhacīvarādīnaṃ, dānaṃ ‘‘dāna’’nti vuccati;
773诸罪之受取,称为『受取』。
Āpattīnaṃ paṭiggāho, ‘‘paṭiggāho’’ti vuccati.
2997
2997.
775『反拉回』者,谓巴瓦喇那之拉回;
Paccukkaḍḍhanatā nāma, pavārukkaḍḍhanā matā;
776『作此伍波萨他后,我将于时节巴瓦喇那』。
‘‘Imaṃ uposathaṃ katvā, kāle pavārayāmi’’ti.
2998
2998.
778草席事中,最初为单白,其余为白二;业之相者,单白有九处。
Tiṇavatthārake sabba-paṭhamā ñatti cetarā;
779『此即甘马之特征』者,单白之处有九。
Kammalakkhaṇametanti, nava ṭhānāni ñattiyā.
2999
2999.
781白二甘马亦行于七处:驱摈、下放、认可、布施。
Ñattidutiyakammampi, satta ṭhānāni gacchati;
782驱摈、以及其余事项、世俗许可、施予诸事。
Nissāraṇamathosāraṃ, sammutiṃ dānameva ca.
3000
3000.
784提起、说示、甘马之相为第七;
Uddhāraṃ desanaṃ kamma-lakkhaṇaṃ pana sattamaṃ;
785钵之覆藏等,驱摈与灭摈被认为。
Pattanikkujjanādī tu, nissārosāraṇā matā.
3001三千零一。
3001.
787名为约定者,界等也,彼被认为有十五种;
Sammuti nāma sīmādi, sā pañcadasadhā matā;
788咖提那衣物之施与,死者衣之施与。
Dānaṃ kathinavatthassa, dānaṃ matakavāsaso.
3002
3002.
790咖提那衣的举起,被称为「举起」;对库提地基、对精舍地基的指定。
Kathinassantarubbhāro, ‘‘ubbhāro’’ti pavuccati;
791关于小屋地基与精舍地基之教示。
Desanā kuṭivatthussa, vihārassa ca vatthuno.
3003
3003.
793在草席作业中,在覆盖等事中;在此依甘马语的方式,被认为是甘马的特相。
Tiṇavatthārakamme ca, mohāropanatādisu;
794此处以甘马语为准,彼等被认定为甘马之特相。
Kammavācāvasenettha, kammalakkhaṇatā matā.
3004
3004.
796如是白二甘马,此七种已宣说;白四甘马亦如是,行于七处。
Iti ñattidutiyassa, ime satta pakāsitā;
797同样地,白四甘马亦历经七个阶段。
Tathā ñatticatutthampi, satta ṭhānāni gacchati.
3005
3005.
799驱摈、下降、认可、布施禁止;
Nissāraṇamathosāraṃ, sammutiṃ dānaniggahaṃ;
800以及劝诫,第七为甘马之相。
Samanubhāsanañceva, sattamaṃ kammalakkhaṇaṃ.
3006
3006.
802七种呵责等甘马之施行,驱摈之后的安息,被认为是彼等之复归。
Sattannaṃ tajjanādīnaṃ, kammānaṃ karaṇaṃ pana;
803驱摈之后,再行摄受,此即彼等之摄受,如是认定。
Nissāraṇātha passaddhi, tesaṃ osāraṇā matā.
3007
3007.
805对比丘尼众之教诫,被阐明为认可。僧悦与别住之给予,被称为『给予』。
Ovādo bhikkhunīnaṃ tu, sammutīti pakāsitā;
806授予僧悦与别住,称为『施予』。
Mānattaparivāsānaṃ, dānaṃ ‘‘dāna’’nti vuccati.
3008
3008.
808再者,根本退回原本,被称为『灭摈』;对被举罪者的随顺,八种乃至第三次。
Puna mūlāpaṭikkasso, ‘‘niggaho’’ti pavuccati;
809阿利德与旃德咖离,十一种在此处;对这些应知别住,十一种与僧悦。
Ukkhittassānuvattikā, aṭṭha yāvatatīyakā.
3009
3009.
811阿利德与旃德咖离,十一种在此处;
Ariṭṭho caṇḍakāḷī ca, ekādasa bhavantime;
812对这些应知别住,十一种与僧悦。
Imesaṃ tu vasā ñeyyā, dasekā samanubhāsanā.
3010
3010.
814达上甘马与称为甘马告白者,此于白四甘马中,为第七种甘马相。
Upasampadakammañca, kammamabbhānasaññitaṃ;
815此为白四甘马中,第七种甘马之相。
Idaṃ ñatticatutthe tu, sattamaṃ kammalakkhaṇaṃ.
3011三〇一一。
3011.
817求听甘马者,求听之后即应作;以单白与白二亦可作,不以白四作。
Apalokanakammañcā-paloketvāva kāraye;
818以单白甘马、或白二甘马,不得执行之。
Ñattiyā dutiyenāpi, catutthena na kāraye.
3012
3012.
820白二甘马诸事中,无有任何轻微者;
Ñattidutiyakammāni, lahukānatthi kānici;
821未求听应作之事,一切规定皆不成。
Kātabbānapaloketvā, sabbā sammutiyo siyuṃ.
3013
3013.
823其余诸事未求听,作之则为不适当;
Sesāni apaloketvā, kātuṃ pana na vaṭṭati;
824应依如前所说法,以彼彼法而作之。
Yathāvuttanayeneva, tena teneva kāraye.
825四种甘马论。
Catubbidhakammakathā.
826甘马失坏论
Kammavipattikathā
3014
3014.
828从事、从白、从告知界,
Vatthuto ñattito ceva, anussāvanasīmato;
829从众,此五种甘马过失已被阐明。
Parisatoti pañceva, kammadosā pakāsitā.
3015
3015.
831应当现前而作之事,若不现前而作,
Sammukhākaraṇīyaṃ yaṃ, taṃ karoti asammukhā;
832彼甘马为事过失,被称为非法。
Kammaṃ vatthuvipannaṃ taṃ, adhammanti pavuccati.
3016
3016.
834不现前而作之事,实有八种:
Asammukhākaraṇīyāni, aṭṭheva ca bhavanti hi;
835覆钵与解覆钵。
Pattanikkujjanañceva, pattassukkujjanampi ca.
3017
3017.
837告白甘马、有学者共许、疯狂者共许;
Pakāsanīyakammañca , sekkhaummattasammuti;
838不礼拜、梵罚、遣使达上。
Avandiyo tathā brahma-daṇḍo dūtūpasampadā.
3018
3018.
840除此八种之外,其余一切
Imānaṭṭha ṭhapetvāna, sesāni pana sabbaso;
841诸甘马皆应现前作,善逝如是说。
Sammukhākaraṇīyāni, kammāni sugatobravi.
3019
3019.
843从单白起,以五种败坏方式而知,
Ñattito pana pañceva, vipajjananayā matā;
844不触及事、不触及僧团、亦不触及补特伽罗。
Na parāmasati vatthuñca, saṅghaṃ puggalameva vā.
3020
3020.
846不触及单白,或于后舍弃单白;以五因故,诸甘马仅因单白而失坏。
Na parāmasati ñattiṃ vā, pacchā ñattiṃ ṭhapeti vā;
847五种原因使诸甘马,仅因白文而告失败。
Pañcahetehi kammāni, ñattitova vipajjare.
3021
3021.
849从告白起,五种甘马过失已被显示:不触及事,或不触及僧团,或不触及补特伽罗。
Anussāvanato pañca, kammadosā pakāsitā;
850未触碰所依事,或僧团、或特定个人。
Na parāmasati vatthuṃ vā, saṅghaṃ puggalameva vā.
3022
3022.
852或者废止告白,或者在应告白之时,
Hāpeti sāvanaṃ vāpi, sāvetasamayepi vā;
853如是则失败,由于不告白之故。
Evaṃ pana vipajjanti, anussāvanatopi ca.
3023
3023.
855以十一种界,由界而有甘马之过失,
Ekādasahi sīmāhi, sīmato kammadosatā;
856我已在伍波萨他篇集中完全说示。
Vuttā uposathe tāva, khandhake sabbaso mayā.
3024
3024.
858以四众应作之甘马,已达甘马之人已来,而欲未被带来,当面反对。
Catuvaggena kātabbe, kammappattā anāgatā;
859欲求未被带来,且当面提出异议。
Chando ca na panānīto, paṭikkosanti sammukhā.
3025
3025.
861如是三支之过失,可能在僧团权力之下:已来者、已达甘马者,而欲未被带来。
Evaṃ tivaṅgiko doso, parisāya vasā siyā;
862已到场且在甘马效力所及之人,其欲求未被带来。
Āgatā kammapattā ca, chando ca na panāgato.
3026
3026.
864在第二个四人组中,当面禁止,
Sammukhā paṭisedhenti, dutiye catuvaggike;
865已来者与业已至者,以及欲已收集。
Āgatā kammapattā ca, chandopi ca samāhaṭo.
3027
3027.
867在第三个四人组中,此处唯有拒绝;
Paṭikkosova etthatthi, tatiye catuvaggike;
868如是在五人等组中,在三种僧团中亦然。
Evaṃ pañcādivaggesu, saṅghesu tividhesupi.
3028三〇二八。
3028.
870四种罪可能生起,十二种僧团残留;如是在此有十二种,甘马确实会失败。
Catutthikā siyuṃ dosā, dasa dve parisāvasā;
871如是在此有十二种,甘马确实会失败。
Evaṃ dvādasadhā ettha, kammāni hi vipajjare.
872甘马失坏论。
Kammavipattikathā.
873发汗论
Sedamocanakathā
282
Ka.
875对于十六种随行,对随行者恭敬地;请听我所说的微细问题,隐藏之义。
Soḷasaparivārassa , parivārassa sādarā;
876请听我所说的微细问题,隐藏之义。
Suṇātha nipuṇe pañhe, gūḷhatthe bhaṇato mama.
283佉(Kha)。
Kha.
878白日犯而非夜间,或唯夜间而非白日;
Divāpajjati no rattiṃ, rattiṃyeva ca no divā;
879如何受持而不犯,不受持者又如何。
Kathañca paṭiggaṇhanto, na gaṇhanto kathaṃ pana.
284
Ga.
881截断者有罪,不截断者亦同样有罪;
Chindantassa siyāpatti, tathevāchindatopi ca;
882覆盖者有罪,不覆盖之比丘则无罪。
Chādentassa tathāpatti-na chādentassa bhikkhuno.
285伽(Gha)。
Gha.
884何为比丘之罪,何为证得等至?
Kā cāpatti samāpatti-lābhinoyeva bhikkhuno;
885对于未得定者,彼于有中,何名为彼?
Asamāpattilābhissa, kā ca nāmassa sā bhave.
286
Ṅa.
887说重之真实,说轻之虚妄,应有;
Garukaṃ bhaṇato saccaṃ, alikaṃ bhaṇato siyuṃ;
888说轻之真实者,说妄语之重。
Lahuṃ saccaṃ bhaṇantassa, musā ca bhaṇato garuṃ.
287
Ca.
890入园时,不犯出;
Pavisanto ca ārāmaṃ, āpajjati na nikkhamaṃ;
891唯出时犯,然非入时;
Nikkhamantova āpatti, na ceva pavisaṃ pana;
288遮(Cha)。
Cha.
893受持者与不受持者;
Samādiyanto asamādiyanto;
894不取者亦为取者;
Anādiyantopi ca ādiyanto;
895施与者与不施与者皆可有过;
Dento adentopi siyā sadoso;
896如是作者与不作者亦然。
Tathā karontopi ca no karonto.
289
Ja.
898持者犯,不持者亦犯;
Āpajjati ca dhārento, adhārento tatheva ca;
899二人之母与父同一,如何可能?请为我说。
Dvinnaṃ mātā pitā sāva, kathaṃ hoti? Bhaṇāhi me.
290浊送气腭音。
Jha.
901两性者既是女人,自己怀孕;又使他人怀孕,因此她既是母亲也是父亲。
Ubhatobyañjanā itthī, gabbhaṃ gaṇhāti attanā;
902使他人怀孕,因此她既是母亲也是父亲。
Gaṇhāpeti paraṃ gabbhaṃ, tasmā mātāpitā ca sā.
291
Ña.
904无论在村落或在林野,凡是他人所有之物;若不取走它则非盗,如何能成巴拉基咖?
Gāme vā yadi vāraññe, yaṃ paresaṃ mamāyitaṃ;
905若不取走它则非盗,如何能成巴拉基咖?
Na harantova taṃ theyyā, kathaṃ pārājiko bhave;
292
Ṭa.
907此人是盗共住者,是盗相共住者;
Theyyasaṃvāsako eso, liṅgasaṃvāsathenako;
908不取他人之物者,由此不成巴拉基咖。
Parabhaṇḍaṃ agaṇhanto, tena hoti parājito.
293清送气卷舌音。
Ṭha.
910比丘对美貌女人染心不制,
Nāriṃ rūpavatiṃ bhikkhu, rattacitto asaññato;
911即使与彼女行淫,如何不成巴拉基咖?
Methunaṃ tāya katvāpi, na so pārājiko kathaṃ;
294
Ḍa.
913梦中见到天女般的女人,
Accharāsadisaṃ nāriṃ, supinantena passati;
914即使与彼行淫交合,亦不成巴拉基咖。
Tāya methunasaṃyoge, katepi na bhavissati.
295浊送气卷舌音。
Ḍha.
916比丘在屋外,女人进入屋内;
Bahiddhā gehato bhikkhu, itthī gabbhantaraṃ gatā;
917屋无孔隙,如何从交媾而堕?
Chiddaṃ gehassa nevatthi, kathaṃ methunato cuto;
296
Ṇa.
919以站立于布帐内之,女人行交媾;
Antodussakuṭiṭṭhena, mātugāmena methunaṃ;
920仅以敷具等方式,行已即成巴拉基咖。
Santhatādivaseneva, katvā hoti parājito.
297
Ta.
922于经与律中,于篇集及其顺从法;
Sutte ca vinayeyeva, khandhake sānulomike;
923「诸智者于一切处皆精通,彼等宣说此等问题。」
Sabbattha nipuṇā dhīrā, ime pañhe bhaṇanti te.
298(承上文)。
Tha.
925「于篇集、附随篇,以及律与其顺律中;」
Khandhake parivāre ca, vinaye sānulomike;
926「应当恭敬作为,欲求精通者。」
Ādaro karaṇīyova, paṭubhāvaṃ panicchitā.
927发汗论。
Sedamocanakathā.
928杂项抉择论
Pakiṇṇakavinicchayakathā
3029三零二九。
3029.
930「某些叶制之伞,外内及一切处;」
Chattaṃ paṇṇamayaṃ kiñci, bahi anto ca sabbaso;
931不允许用五色线缝制。
Pañcavaṇṇena suttena, sibbituṃ na ca vaṭṭati.
3030
3030.
933不允许裁剪半月形,或叶片上的摩咖拉牙饰;不允许有壶形或蛇形;不允许在伞柄上刻画。
Chindituṃ aḍḍhacandaṃ vā, paṇṇe makaradantakaṃ;
934(器盖上的)小壶形或猛兽形,以及刻于柄杖上的图纹,皆不得为之。
Ghaṭakaṃ vāḷarūpaṃ vā, lekhā daṇḍe na vaṭṭati.
3031
3031.
936允许用单色线缝制伞。
Sibbituṃ ekavaṇṇena, chattaṃ suttena vaṭṭati;
937为了三股线,或为了五色线,或为了编织笼子。
Thiratthaṃ, pañcavaṇṇānaṃ, pañjaraṃ vā vinandhituṃ.
3032
3032.
939或为了壶形,或为了钩形,或仅为了线条;或破开后,或磨擦后,持用是允许的。
Ghaṭakaṃ vāḷarūpaṃ vā, lekhā vā pana kevalā;
940(若已有此等纹饰,)将其击破或磨去之后,方可持用。
Bhinditvā vāpi ghaṃsitvā, dhāretuṃ pana vaṭṭati.
3033
3033.
942蛇伞形状,在杖头上是允许的;
Ahichattakasaṇṭhānaṃ, daṇḍabundamhi vaṭṭati;
943「刻划而作之线,适于系缚。」
Ukkiritvā katā lekhā, bandhanatthāya vaṭṭati.
3034
3034.
945「以种种色之线,为庄严衣;平整地缝合百足虫等,不适宜。」
Nānāvaṇṇehi suttehi, maṇḍanatthāya cīvaraṃ;
946同样,缝制百足虫形等(图案花纹),亦不得为之。
Samaṃ satapadādīnaṃ, sibbituṃ na ca vaṭṭati.
3035
3035.
948「于钵之边缘,或于钵口,」
Pattassa pariyante vā, tathā pattamukhepi vā;
949编辫、制链,或者制作,皆为恶作。
Veṇiṃ saṅkhalikaṃ vāpi, karoto hoti dukkaṭaṃ.
3036
3036.
951又制作布带、结绳、绳索,八角等种种形式;
Paṭṭampi gaṇṭhipāsānaṃ, aṭṭhakoṇādikaṃvidhiṃ;
952于此制作刀剑形状,以及锤等。
Tatthagghiyagadārūpaṃ, muggarādiṃ karonti ca.
3037
3037.
954于此,竖立蟹钳,不允许。
Tattha kakkaṭakakkhīni, uṭṭhāpenti na vaṭṭati;
955此中,『缝线』与『补缀』二者,已被阐明为难以理解之义。
Suttā ca piḷakā tattha, duviññeyyāva dīpitā.
3038
3038.
957『四角』者,转为结缀、带缀、布缀;于衣之角隅处,应以线缝之。
Catukoṇāva vaṭṭanti, gaṇṭhipāsakapaṭṭakā;
958于衣之角隅处,应以线缝之。
Kaṇṇakoṇesu suttāni, ratte chindeyya cīvare.
3039
3039.
960『针作之变异』者,或其他任何事物;
Sūcikammavikāraṃ vā, aññaṃ vā pana kiñcipi;
961比丘不允许自己制作衣,也不允许令他人制作。
Cīvare bhikkhunā kātuṃ, kārāpetuṃ na vaṭṭati.
3040三零四零。
3040.
963若比丘将衣投入
Yo ca pakkhipati bhikkhu cīvaraṃ;
964米粥、面糊、碱水、泥浆等中,
Kañjipiṭṭhakhaliallikādisu;
965为他人期望获得色泽,
Vaṇṇamaṭṭhamabhipatthayaṃ paraṃ;
966则彼无免于恶作之解脱。
Tassa natthi pana mutti dukkaṭā.
3041
3041.
968针筒、污垢等,为制作衣时;以及污秽时,为洗涤则允许。
Sūcihatthamalādīnaṃ , karaṇe cīvarassa ca;
969针筒、污垢等,为制作衣时;以及污秽时,为洗涤则允许。
Tathā kiliṭṭhakāle ca, dhovanatthaṃ tu vaṭṭati.
3042
3042.
971然而在染色时,或香、或油、或紫胶;
Rajane pana gandhaṃ vā, telaṃ vā lākhameva vā;
972任何投入于其中,对比丘不允许。
Kiñci pakkhipituṃ tattha, bhikkhuno na ca vaṭṭati.
3043
3043.
974不应以螺贝、宝珠,或以任何其他物,摩擦衣;亦不应在槽中搓揉。
Saṅkhena maṇinā vāpi, aññenapi ca kenaci;
975将衣置于槽中后,不应以拳击打;但以手掌拍打染色之物,则是允许的。
Cīvaraṃ na ca ghaṭṭeyya, ghaṃsitabbaṃ na doṇiyā.
3044
3044.
977将衣置于槽中后,不应以拳击打;但以手掌拍打染色之物,则是允许的。
Cīvaraṃ doṇiyaṃ katvā, nāpi ghaṭṭeyya muṭṭhinā;
978将衣置于槽中后,不应以拳击打;但以手掌拍打染色之物,则是允许的。
Rattaṃ paharituṃ kiñci, hattheheva ca vaṭṭati.
3045三〇四五。
3045.
980于结节处,无论是刻线或疮疱,皆不允许;或因点滴之变形,或因边缘之破损。
Gaṇṭhike pana lekhā vā, piḷakā vā na vaṭṭati;
981三〇四六。
Kappabinduvikāro vā, pāḷikaṇṇikabhedato.
3046于盘钵与钵,无论外部或内部;以边缘所作之刻线,任何皆不允许。
3046.
983至于碗盘的外侧与内侧,
Thālakassa ca pattassa, bahi antopi vā pana;
984以针尖所刻划的任何纹线,皆不得为之。
Āraggena katā lekhā, na ca vaṭṭati kācipi.
3047三〇四七。
3047.
986若将钵置于火上旋转,浸染后又煮之;『我等将使之成宝石色』,如是作不允许。
Āropetvā bhamaṃ pattaṃ, majjitvā ce pacanti ca;
987『当做成宝石色』,如此意图而制作,则不如法。
‘‘Maṇivaṇṇaṃ karissāma’’, iti kātuṃ na vaṭṭati.
3048三〇四八。
3048.
989于钵圆圈上作任何壁画不允许;于其上作鳄齿纹,于此无过失。
Pattamaṇḍalake kiñci, bhittikammaṃ na vaṭṭati;
990于此制作鳄鱼齿纹,并无任何过失。
Na doso koci tatthassa, kātuṃ makaradantakaṃ.
3049
3049.
992于法事伞盖上,任何书写皆不许;
Na dhammakaraṇacchatte, lekhā kācipi vaṭṭati;
993除于腹部置彼外,书写于口缘处。
Kucchiyaṃ vā ṭhapetvā taṃ, lekhaṃ tu mukhavaṭṭiyaṃ.
3050
3050.
995或将线作二倍后,于此处彼处敲打;
Suttaṃ vā diguṇaṃ katvā, koṭṭenti ca tahiṃ tahiṃ;
996为身缚庄严之故,彼不许于比丘。
Kāyabandhanasobhatthaṃ, taṃ na vaṭṭati bhikkhuno.
3051
3051.
998于十口处及坚固处,于两端处,皆不允许;
Dasāmukhe daḷhatthāya, dvīsu antesu vaṭṭati;
999花环作、藤蔓作、图画作,亦不允许。
Mālākammalatākamma-cittikampi na vaṭṭati.
3052
3052.
1001于彼处显示眼睛,于敲击时,何须说?
Akkhīni tattha dassetvā, koṭṭite pana kā kathā;
1002或于彼处,令起螃蟹眼,不允许。
Kakkaṭakkhīni vā tattha, uṭṭhāpetuṃ na vaṭṭati.
3053三〇五三。
3053.
1004瓶、青蛙头、或摩咖拉之口——任何变形之形状,于十指量中皆不许。
Ghaṭaṃ deḍḍubhasīsaṃ vā, makarassa mukhampi vā;
1005变形之形状,无论何种,于十指量中皆不许。
Vikārarūpaṃ yaṃ kiñci, na vaṭṭati dasāmukhe.
3054三〇五四。
3054.
1007笔直的鱼骨、或者平直的薄片——
Ujukaṃ macchakaṇṭaṃ vā, maṭṭhaṃ vā pana paṭṭikaṃ;
1008作成枣椰叶形状,敲打成形者则许。
Khajjūripattakākāraṃ, katvā vaṭṭati koṭṭitaṃ.
3055
3055.
1010「绷带与猪鼻绳」者,二种身缚;
Paṭṭikā sūkarantanti, duvidhaṃ kāyabandhanaṃ;
1011绳索、布带等,一切与彼相顺者。
Rajjukā dussapaṭṭādi, sabbaṃ tassānulomikaṃ.
3056
3056.
1013鼓、马达维那琴、德杜布鼓及咖拉布咖鼓;
Murajaṃ maddavīṇañca, deḍḍubhañca kalābukaṃ;
1014绳索不适用,前二者可为十二种。
Rajjuyo na ca vaṭṭanti, purimā dvedasā siyuṃ.
3057
3057.
1016十种手指量形状,已说于身缚之中;一种、二种或四种,许可,不超过于此。
Dasā pāmaṅgasaṇṭhānā, niddiṭṭhā kāyabandhane;
1017一条、两条、三条或四条皆如法,超过此数则不如法。
Ekā dviticatasso vā, vaṭṭanti na tato paraṃ.
3058
3058.
1019单绳所成者,已由牟尼说为身缚;彼手指量形状者,一种亦不许可。
Ekarajjumayaṃ vuttaṃ, muninā kāyabandhanaṃ;
1020而那种臂章形状,即便一条也不如法。
Tañca pāmaṅgasaṇṭhānaṃ, ekampi ca na vaṭṭati.
3059三〇五九。
3059.
1022将诸绳索集于一处,以众多绳索为一绳索;
Rajjuke ekato katvā, bahū ekāya rajjuyā;
1023无间断地缠绕后,所作成者允许系缚。
Nirantarañhi veṭhetvā, kataṃ vaṭṭati bandhituṃ.
3060
3060.
1025由齿木、角、骨、铁、竹、芦苇所生者;
Dantakaṭṭhavisāṇaṭṭhi-lohaveḷunaḷabbhavā;
1026由树胶、螺贝所成者、线、由果实所生者,被认为是允许的。
Jatusaṅkhamayāsutta-phalajā vidhakā matā.
3061
3061.
1028于身缚带法中,变形不许可;
Kāyabandhanavidhepi, vikāro na ca vaṭṭati;
1029然于彼彼处,仅作界限线则许可。
Tattha tattha pariccheda-lekhāmattaṃ tu vaṭṭati.
3062
3062.
1031花鬘作业、藤蔓作业、种种色彩装饰;
Mālākammalatākamma-nānārūpavicittitā ;
1032眼药、悦众眼药,于诸比丘不许可。
Na ca vaṭṭati bhikkhūnaṃ, añjanī janarañjanī.
3063
3063.
1034然而,对于如此磨平后,或以线缠绕之;
Tādisaṃ pana ghaṃsitvā, veṭhetvā suttakena vā;
1035正在卷边的比丘,不存在任何过失。
Vaḷañjantassa bhikkhussa, na doso koci vijjati.
3064
3064.
1037圆形或四方形,或八角形的眼药棒;
Vaṭṭā vā caturassā vā, aṭṭhaṃsā vāpi añjanī;
1038『圆形的』者,如此所说,仅为颜色的八角形不允许。
Vaṭṭatevāti niddiṭṭhā, vaṇṇamaṭṭhā na vaṭṭati.
3065三〇六五。
3065.
1040同样,眼药棒、眼药盒,以及用种种色线作画工,皆不允许。
Tathāñjanisalākāpi , añjanithavikāya ca;
1041同样,眼药棒、眼药盒,以及用种种色线作画工,皆不允许。
Nānāvaṇṇehi suttehi, cittakammaṃ na vaṭṭati.
3066三〇六六。
3066.
1043用单色线,以任何方式缝边,
Ekavaṇṇena suttena, sipāṭiṃ yena kenaci;
1044缝任何东西后,作缘饰者,允许。
Yaṃ kiñci pana sibbetvā, vaḷañjantassa vaṭṭati.
3067三〇六七。
3067.
1046宝珠或疮疖,毕钵罗、阿拉刺,
Maṇikaṃ piḷakaṃ vāpi, pipphale ārakaṇṭake;
1047然而比丘不应,放置任何物。
Ṭhapetuṃ pana yaṃ kiñci, na ca vaṭṭati bhikkhuno.
3068三〇六八。
3068.
1049于杖上仅作记号线之量则许;
Daṇḍakepi pariccheda-lekhāmattaṃ tu vaṭṭati;
1050折叠而作剪爪,如是则许。
Valitvā ca nakhacchedaṃ, karontīti hi vaṭṭati.
3069
3069.
1052于上层林野中,或于弓、投石杖,
Uttarāraṇiyaṃ vāpi, dhanuke pelladaṇḍake;
1053花环制作等任何,为装饰目的者不许。
Mālākammādi yaṃ kiñci, vaṇṇamaṭṭhaṃ na vaṭṭati.
3070
3070.
1055于钳、齿木,以及切割刀,
Saṇḍāse dantakaṭṭhānaṃ, tathā chedanavāsiyā;
1056于两侧面以铁,绑缚则许可。
Dvīsu passesu lohena, bandhituṃ pana vaṭṭati.
3071
3071.
1058同样,在刮刀杖上,彩绘工作不被允许;如圆圈线纹则被允许,或在下方有一条或两条。
Tathā kattaradaṇḍepi, cittakammaṃ na vaṭṭati;
1059圆形线纹方为如法,下方一条或两条亦可。
Vaṭṭalekhāva vaṭṭanti, ekā vā dvepi heṭṭhato.
3072
3072.
1061在角制品、竹管中,或同样在阿曼达萨拉咖中;在油容器中,一切色彩装饰则被允许。
Visāṇe nāḷiyaṃ vāpi, tathevāmaṇḍasārake;
1062油器上,打磨光亮色泽则如法。
Telabhājanake sabbaṃ, vaṇṇamaṭṭhaṃ tu vaṭṭati.
3073
3073.
1064于饮水之水瓢、染料之容器、
Pānīyassa uḷuṅkepi, doṇiyaṃ rajanassapi;
1065瓶、板凳、环状支架等。
Ghaṭe phalakapīṭhepi, valayādhārakādike.
3074
3074.
1067同样于钵盖、棕榈扇、扇子、
Tathā pattapidhāne ca, tālavaṇṭe ca bījane;
1068足拭布、或扫帚。
Pādapuñchaniyaṃ vāpi, sammuñjaniyameva ca.
3075
3075.
1070床、地敷、椅、皮革、皮囊、皮桶等,
Mañce bhūmatthare pīṭhe, bhisibimbohanesu ca;
1071花环制作等的图画,一切皆允许。
Mālākammādikaṃ cittaṃ, sabbameva ca vaṭṭati.
3076
3076.
1073种种宝珠所成的柱、门扇、门、墙壁,
Nānāmaṇimayatthambha-kavāṭadvārabhittikaṃ ;
1074住所既已允许,何况在顶盖上的装饰。
Senāsanamanuññātaṃ, kā kathā vaṇṇamaṭṭhake.
3077
3077.
1076金制的门扉所系缚者;
Sovaṇṇiyaṃ dvārakavāṭabaddhaṃ;
1077金与种种宝石为壁与地者;
Suvaṇṇanānāmaṇibhittibhūmiṃ;
1078无有任何一物应被禁止;
Na kiñci ekampi nisedhanīyaṃ;
1079一切住所皆为适宜。
Senāsanaṃ vaṭṭati sabbameva.
3078
3078.
1081不应为供养佛、法、僧而燃火;
Buddhaṃ dhammañca saṅghañca, na uddissa davaṃ kare;
1082不应受持哑戒等外道之戒。
Mūgabbatādikaṃ neva, gaṇheyya titthiyabbataṃ.
3079
3079.
1084不应显示身体、或肢体、或大腿;
Kāyaṃ vā aṅgajātaṃ vā, ūruṃ vā na tu dassaye;
1085对比丘尼们,她们也不应以水等浇灌。
Bhikkhunīnaṃ tu tā vāpi, na siñce udakādinā.
3080
3080.
1087若于一处度瓦萨后,于他处取分,
Vassamaññattha vuṭṭho ce, bhāgamaññattha gaṇhati;
1088应再给与恶作,即使颈带已失或已破损。
Dukkaṭaṃ puna dātabbaṃ, gīvā naṭṭhepi jajjare.
3081
3081.
1090若彼被诸比丘举罪后,仍不给与,
Codito so sace tehi, bhikkhūhi na dadeyyataṃ;
1091于彼等卸责时,应以夺取物品之方式令其履行。
Dhuranikkhepane tesaṃ, bhaṇḍaggheneva kāraye.
3082
3082.
1093取不如法者,于作时有恶作;
Akappiyasamādānaṃ, karoto hoti dukkaṭaṃ;
1094穿透药物或石块者,不脱恶作。
Davā silaṃ pavijjhanto, dukkaṭā na ca muccati.
3083
3083.
1096于在家人守护之施,取者无任何过失;
Gihīgopakadānasmiṃ, na doso koci gaṇhato;
1097已说限定之方法,于僧团与塔庙之边界。
Paricchedanayo vutto, saṅghacetiyasantake.
3084
3084.
1099与人相应的车乘,或者手推车,
Yānaṃ purisasaṃyuttaṃ, hatthavaṭṭakameva vā;
1100以及病者的轿舆,允许登乘。
Pāṭaṅkiñca gilānassa, vaṭṭatevābhirūhituṃ.
3085三零八五。
3085.
1102不应与比丘尼共同约定任何事;
Na ca bhikkhuniyā saddhiṃ, sampayojeyya kiñcipi;
1103若比丘因贪而教导比丘尼,恶作。
Dukkaṭaṃ bhikkhuniṃ rāgā, obhāsentassa bhikkhuno.
3086三零八六。
3086.
1105比丘确实不应对比丘尼们诵巴帝摩卡;
Bhikkhunīnaṃ have bhikkhu, pātimokkhaṃ na uddise;
1106或者若接受她们的罪,则犯恶作。
Āpattiṃ vā sace tāsaṃ, paṭiggaṇheyya dukkaṭaṃ.
3087
3087.
1108为自己受用之目的而施予某人之物,
Attano paribhogatthaṃ, dinnamaññassa kassaci;
1109未作受用而施予他人者,犯恶作。
Paribhogamakatvāva, dadato pana dukkaṭaṃ.
3088
3088.
1111若一切不适宜者,即使全部舍弃亦可;
Asappāyaṃ sace sabbaṃ, apanetumpi vaṭṭati;
1112或取最上者而施与,此法则于钵等亦同。
Aggaṃ gahetvā dātuṃ vā, pattādīsupyayaṃ nayo.
3089
3089.
1114五群比丘之达上、革履、革屣,
Pañcavaggūpasampadā , guṇaṅguṇaupāhanā;
1115皮革铺展、常浴,于中国不许。
Cammatthāro dhuvanhānaṃ, majjhadese na vaṭṭati.
3090
3090.
1117于狭窄处之周围,刀治疗二指宽;
Sambādhassa ca sāmantā, satthakammaṃ duvaṅgulā;
1118被禁止,灸治疗亦,于狭窄处由大师。
Vāritaṃ, vatthikammampi, sambādheyeva satthunā.
3091
3091.
1120阿朱咖等之叶,或盐以热粥;
Paṇṇāni ajjukādīnaṃ, loṇaṃ vā uṇhayāguyā;
1121投入后为煮熟,搅动不允许。
Pakkhipitvāna pākatthaṃ, cāletuṃ na ca vaṭṭati.
3092
3092.
1123若为众所知者,则犯恶作;
Sace parisamaññassa, upaḷāleti dukkaṭaṃ;
1124于此,对彼说其过患,则是适当的。
Tattha cādīnavaṃ tassa, vattuṃ pana ca vaṭṭati.
3093
3093.
1126「如以粪尿涂抹已,再以水沐浴;
‘‘Makkhanaṃ gūthamuttehi, gatena nhāyituṃ viya;
1127依于所作之恶戒,汝如是而住。」
Kataṃ nissāya dussīlaṃ, tayā viharatā’’ti ca.
3094
3094.
1129在食堂、在粥堂、在村内、在街道上;
Bhattagge yāgupāne ca, antogāme ca vīthiyaṃ;
1130在黑暗中无过失,单转与双转。
Andhakāre anāvajjo, ekāvatto ca byāvaṭo.
3095
3095.
1132睡眠者、食嚼食者、食噉食者、作大便、或作小便;
Sutto khādañca bhuñjanto, vaccaṃ muttampi vā karaṃ;
1133此十三种之礼敬,以不适当之义而被禁止。
Vandanā terasannaṃ tu, ayuttatthena vāritā.
3096
3096.
1135裸形者、未达上者、别住共住者,
Naggo anupasampanno, nānāsaṃvāsakopi ca;
1136后达上者、被举者、般哒咖。
Yo pacchā upasampanno, ukkhitto mātugāmako.
3097
3097.
1138十一种不能者,以及五种重罪者;
Ekādasa abhabbā ca, garukaṭṭhā ca pañcime;
1139礼敬时说恶作,二十二种人。
Vandato dukkaṭaṃ vuttaṃ, bāvīsati ca puggale.
3098
3098.
1141先达上者、别住长老、
Yo pure upasampanno, nānāsaṃvāsavuḍḍhako;
1142说法者及正自觉者,此三者应礼敬。
Dhammavādī ca sambuddho, vandanīyā tayo ime.
3099
3099.
1144于此呵责等中,然而对四种人,
Tajjanādikate ettha, caturo pana puggale;
1145即使礼敬亦无犯,由彼等作甘马时。
Vandatopi anāpatti, tehi kammañca kubbato.
3100
3100.
1147然而,一人、二人或三人的决意;
Adhiṭṭhānaṃ panekassa, dvinnaṃ vā tiṇṇameva vā;
1148已说见与业,超过那个则是阻止。
Diṭṭhāvikammamuddiṭṭhaṃ, tato uddhaṃ nivāraṇaṃ.
3101
3101.
1150已见、已共食、已共饮、已取其心者,信赖有五种。
Sandiṭṭho hoti sambhatto, jīvatālapitopi ca;
1151心被执取,信解有五种。
Gahitattamano hoti, vissāso pañcadhā siyā.
3102
3102.
1153戒失坏与见失坏,以及行为与活命所生者;
Sīladiṭṭhivipatti ca, ācārājīvasambhavā;
1154此四种失坏,已由日种亲族所说。
Vipattiyo catassova, vuttā ādiccabandhunā.
3103三一零三。
3103.
1156其中,无可补救者,以及导向出离者;
Tattha appaṭikammā ca, yā ca vuṭṭhānagāminī;
1157此二种罪已被阐明为戒失坏。
Āpattiyo duve sīla-vipattīti pakāsitā.
3104三一零四。
3104.
1159边执见,即十事见;
Antaggāhikadiṭṭhi ca, yā diṭṭhi dasavatthukā;
1160此为见失,二种见已显示。
Ayaṃ diṭṭhivipattīti, duvidhā diṭṭhi dīpitā.
3105
3105.
1162导向教诫之五种土喇咤亚等;
Desanāgāminikā yā ca, pañca thullaccayādikā;
1163已说为行失,彼由善巧行者而知。
Vuttācāravipattīti, ācārakusalena sā.
3106
3106.
1165『诈现威仪等之行相』者,已阐明为『邪命』;
Kuhanādippavatto hi, micchājīvoti dīpito;
1166『依命缘之罪』,已显示为『六种』。
Ājīvapaccayāpatti, chabbidhāti pakāsitā.
3107
3107.
1168『由甘马、由得、由界限』,『别住者』有三种;
Kammunā laddhisīmāhi, nānāsaṃvāsakā tayo;
1169『被举罪者』有三种,被认为是『甘马别住者』。
Ukkhitto tividho kamma-nānāsaṃvāsako mato.
3108
3108.
1171坐于非法说者一方时,若思惟:
Adhammavādipakkhasmiṃ, nisinnova vicintiyaṃ;
1172「然而这些人是法说者」,当此心生起时。
‘‘Dhammavādī panete’’ti, uppanne pana mānase.
3109
3109.
1174此于得处中所说明者,名为别众住者;
Nānāsaṃvāsako nāma, laddhiyāyaṃ pakāsito;
1175然而住于彼处者,破坏二者的僧团甘马。
Tatraṭṭho pana so dvinnaṃ, kammaṃ kopeti saṅghikaṃ.
3110
3110.
1177来自界外者、界内别住者、死者;
Bahisīmāgato sīmā-nānāsaṃvāsako mato;
1178如是别住者三种,大仙所说。
Nānāsaṃvāsakā evaṃ, tayo vuttā mahesinā.
3111
3111.
1180命终者、未达上者,别住者三种;
Cuto anupasampanno, nānāsaṃvāsakā tayo;
1181比丘十一种无能力者,此等应为不共住者。
Bhikkhūnekādasābhabbā, asaṃvāsā ime siyuṃ.
3112
3112.
1183对于一切不共住者,以及应作甘马者;
Asaṃvāsassa sabbassa, tathā kammārahassa ca;
1184对于僧团中的疯狂者等,拒绝不成立。
Saṅghe ummattakādīnaṃ, paṭikkhepo na rūhati.
3113三一一三。
3113.
1186对于共住的、一界内的、本性的比丘;
Sasaṃvāsekasīmaṭṭha-pakatattassa bhikkhuno;
1187以言语拒绝,即使对其他人也成立。
Vacanena paṭikkhepo, rūhatānantarassapi.
3114三一一四。
3114.
1189比丘以六种行相犯罪。
Bhikkhu āpajjatāpattiṃ, ākārehi panacchahi;
1190已说沙门行仪五种,清净五种。
Vuttā samaṇakappā ca, pañca, pañca visuddhiyo.
3115三一一五。
3115.
1192因缘、补特伽罗、事物、方法、制定,
Nidānaṃ puggalaṃ vatthuṃ, vidhiṃ paññattiyā pana;
1193违犯、犯罪、不犯、生起、决断亦然。
Vipattāpattanāpatti, samuṭṭhānanayampi ca.
3116三一一六。
3116.
1195应呵责甘马之行、想,以及心之种种法则;
Vajjakammakriyāsaññā, cittāṇattividhiṃ pana;
1196如是肢体之规定,以及受、善三法。
Tathevaṅgavidhānañca, vedanā kusalattikaṃ.
3117
3117.
1198觉者示此十七种相后,
Sattarasavidhaṃ etaṃ, dassetvā lakkhaṇaṃ budho;
1199应于诸学处中,于彼彼处如理配属。
Sikkhāpadesu yojeyya, tattha tattha yathārahaṃ.
3118
3118.
1201因缘于彼处,毗舍离,以及王舍城;
Nidānaṃ tattha vesālī, tathā rājagahaṃ puraṃ;
1202舍卫城、阿拉维、国桑比,萨咖巴嘎已宣说。
Sāvatthāḷavi kosambī, sakkabhaggā pakāsitā.
3119
3119.
1204十则于毗舍离说,二十一则于山城;
Dasa vesāliyā vuttā, ekavīsaṃ giribbaje;
1205六百减去者,三则应属舍卫城。
Satāni hi cha ūnāni, tīṇi sāvatthiyā siyuṃ.
3120
3120.
1207六条在阿拉维说,八条在国桑比制定;
Cha panāḷaviyaṃ vuttā, aṭṭha kosambiyaṃ katā;
1208八条在释迦族中施设,三条在瓦基宣说。
Aṭṭha sakkesu paññattā, tayo bhagge pakāsitā.
3121
3121.
1210二十三种所说,苏定那、达尼亚等;
Tevīsatividhā vuttā, sudinnadhaniyādayo;
1211比丘们的巴帝摩卡中,最初制戒的人物。
Bhikkhūnaṃ pātimokkhasmiṃ, ādikammikapuggalā.
3122
3122.
1213对于比丘尼众,在巴帝摩卡中,初业者有:
Bhikkhunīnaṃ tathā pāti-mokkhasmiṃ ādikammikā;
1214图拉南达等七人,彼等全部成为三十人。
Thullanandādayo satta, sabbe tiṃsa bhavanti te.
3123
3123.
1216此树有三根、九叶,
Taruṃ timūlaṃ navapattamenaṃ;
1217二芽、七果、六花,
Dvayaṅkuraṃ sattaphalaṃ chapupphaṃ;
1218了知者知其有二源、二枝。
Jānāti yo dvippabhavaṃ dvisākhaṃ;
1219彼以无余之方式了知施设。
Jānāti paññattimasesato so.
3124三一二四。
3124.
1221如是此最上之决择,
Iti paramamimaṃ vinicchayaṃ;
1222凡诵读、听闻、询问此甘美词义、无混乱者,
Madhurapadatthamanākulaṃ tu yo;
1223彼于决择中,
Paṭhati suṇati pucchate ca so;
1224愿成为巴利之等同者。
Bhavatupālisamo vinicchaye.
1225如此,《律抉择》中的杂项抉择论已圆满。
Iti vinayavinicchaye pakiṇṇakavinicchayakathā samattā.
1226业处修习方法论
Kammaṭṭhānabhāvanāvidhānakathā
3125三一二五。
3125.
1228『巴摩克』者,于巴帝摩卡中;『木克』者,于解脱之入门中;
Pāmokkhe pātimokkhasmiṃ, mukhe mokkhappavesane;
1229『萨巴杜卡卡耶』者,于一切苦之灭尽中所说;此三者即如是所说。
Sabbadukkhakkhaye vutte, vuttamevitarattayaṃ.
3126三一二六。
3126.
1231了知此四种戒已,安立于彼处;
Idaṃ catubbidhaṃ sīlaṃ, ñatvā tattha patiṭṭhito;
1232再修习定后,以慧而得解脱。
Samādhiṃ puna bhāvetvā, paññāya parimuccati.
3127三一二七。
3127.
1234已说十随念,十遍及十不净;
Dasānussatiyo vuttā, kasiṇā ca dasāsubhā;
1235四无量,以及无色与其余二。
Catasso appamaññāyo, tathāruppā paradvayaṃ.
3128三一二八。
3128.
1237如是一切,共有四十种;
Iccevaṃ pana sabbampi, cattālīsavidhaṃ siyā;
1238业处已总说,为意调伏者之要处。
Kammaṭṭhānaṃ samuddiṭṭhaṃ, mammaṭṭhānaṃ manobhuno.
3129
3129.
1240从近行与安止,从禅那的差别与超越;
Upacārappanāto ca, jhānabhedā atikkamā;
1241从增长与不增长,以及从所缘与地;
Vaḍḍhanāvaḍḍhanā cāpi, tathārammaṇabhūmito.
3130
3130.
1243从取与缘更多,以及从行相应;
Gahaṇā paccayā bhiyyo, tathā cariyānukūlato;
1244此等之间的差别,应由辨别者了知。
Viseso ayametesu, viññātabbo vibhāvinā.
3131三一三一。
3131.
1246八随念、想、与界差别,此等为近行所持;其余三十被认为是禅那所持。
Aṭṭhānussatiyo saññā-vavatthānañca tatthime;
1247(其余诸相)引生近行,其余三十种被认为引生禅那。
Upacāravahā, sesā, tiṃsa jhānavahā matā.
3132三一三二。
3132.
1249其中,不净、身至念、入出息念与诸遍,此等为四禅那所持。
Paṭhamajjhānikā tattha, asubhā kāyagatāsati;
1250入出息念与遍,此等(业处)属四禅那。
Ānāpānañca kasiṇā, catukkajjhānikā ime.
3133三一三三。
3133.
1252三禅那者唯三,无量则为最后;
Tikajjhānāni tissova, appamaññātha pacchimā;
1253四无色亦四,被认为是第四禅那者。
Cattāropi ca āruppā, catutthajjhānikā matā.
3134三一三四。
3134.
1255超越说为二种,以支与所缘故;
Atikkamo dvidhā vutto, aṅgārammaṇatopi ca;
1256于四法与三禅那中,以支超越被认为。
Catukkatikajhānesu, aṅgātikkamatā matā.
3135三一三五。
3135.
1258第四无量亦可由超越支分而生起;然而无色则由超越所缘而生起。
Catutthā appamaññāpi, aṅgātikkamato siyā;
1259超越所缘,无色(定)则由此生起。
Ārammaṇamatikkamma, āruppā pana jāyare.
3136三一三六。
3136.
1261此中十遍应由瑜伽者增长;然而其余一切则不应增长。
Kasiṇāni dasevettha, vaḍḍhetabbāni yoginā;
1262然而其余一切,皆不应增长彼(相)。
Sesaṃ pana ca sabbampi, na vaḍḍhetabbameva taṃ.
3137三一三七。
3137.
1264其中以相为所缘者,十遍与十不净,
Nimittārammaṇā tattha, kasiṇā ca dasāsubhā;
1265身念与入出息念,此等二十二为修习所缘。
Kāye satānāpānañca, bāvīsati bhavantime.
3138三一三八。
3138.
1267其余八随念,想、界差别,
Sesānussatiyo aṭṭha, saññā dhātuvavatthanaṃ;
1268识与非想,此十二为修习行境。
Viññāṇaṃ nevasaññā ca, dasa dve bhāvagocarā.
3139
3139.
1270四无量、二无色心,此等诸法已分别,六者非转起之境。
Catasso appamaññāyo, dve ca āruppamānasā;
1271此等诸法已分别,六者非转起之境。
Ime dhammā viniddiṭṭhā, cha navattabbagocarā.
3140
3140.
1273十不净、厌逆想、身至念,于诸天不转起,从地而言十二者。
Dasāsubhā paṭikkūla-saññā kāyagatāsati;
1274于诸天不转起,从地而言十二者。
Devesu na pavattanti, dvādasevāti bhūmito.
3141三一四一。
3141.
1276彼等十二及更多,入出息念亦复然;
Tāni dvādasa bhiyyo ca, ānāpānasatīpi ca;
1277或者全部十三种,不生于梵天界中。
Sabbaso terasa vāpi, brahmaloke na jāyare.
3142三一四二。
3142.
1279除去四种无色定,于无色行处当知;
Ṭhapetvā caturāruppe, arūpāvacare kira;
1280其余诸定不生起,一切皆生于人间。
Aññe pana na jāyanti, sabbe jāyanti mānuse.
3143三一四三。
3143.
1282除第四遍外,诸遍与十不净,应以所见而取,彼等在前分中。
Catutthaṃ kasiṇaṃ hitvā, kasiṇā ca dasāsubhā;
1283于前行阶段,彼等须以直接见取。
Diṭṭheneva gahetabbā, pubbabhāge bhavanti te.
3144三一四四。
3144.
1285入出息念以所触而取,五种皮以所见而取,风界以所见所触而取,此中其余以所闻而取。
Ānāpānañca phuṭṭhena, diṭṭhena tacapañcakaṃ;
1286由风大(界)所见、所触,以及于此所闻者,其余亦然。
Māluto diṭṭhaphuṭṭhena, sutena cettha sesakaṃ.
3145
3145.
1288此中虚空遍,除去九遍后;初无色界心,诸缘则生起。
Ākāsakasiṇañcettha, ṭhapetvā kasiṇā nava;
1289然而,初无色定之心的诸缘,于此生起。
Paṭhamāruppacittassa, paccayā pana jāyare.
3146
3146.
1291十遍与三无量,皆成为诸神通之缘;而三无量,则为第四无量之缘。
Bhavanti hi abhiññāṇaṃ, kasiṇāni dasāpi ca;
1292三种无量心亦然,而第四禅那之诸缘(亦如是)。
Tissopi appamaññāyo, catutthassa tu paccayā.
3147
3147.
1294下下无色,及其上上;
Heṭṭhimaheṭṭhimāruppaṃ, parassa ca parassa ca;
1295非想与灭,已说为缘。
Nevasaññā nirodhassa, paccayoti pakāsitā.
3148
3148.
1297一切乐住,及有出离;
Sabbe sukhavihārassa, bhavanissaraṇassa ca;
1298如是有乐,已示为缘。
Tathā bhavasukhānañca, paccayāti ca dīpitā.
3149
3149.
1300应知十不净,以及身至念;此等特别适合贪行者。
Asubhā dasa viññeyyā, tathā kāyagatāsati;
1301此等特别适合贪行者。
Anukūlā ime rāga-caritassa visesato.
3150
3150.
1303四无量,以及色遍;
Catasso appamaññāyo, savaṇṇakasiṇā tathā;
1304此等已被阐明为适合嗔行者。
Anukūlā ime dosa-caritassa pakāsitā.
3151三一五一。
3151.
1306对于寻行者,以及痴行性者,入出息念一法,已被阐明为适宜。
Vitakkacaritassāpi, mohappakatinopi ca;
1307唯入出息念,被阐明为适宜(之业处)。
Ānāpānasatekāva, sappāyāti vibhāvitā.
3152三一五二。
3152.
1309想与简择,以及死随念,这些对于慧行性者,已被显示为顺适。
Saññā ceva vavatthānaṃ, maraṇūpasame sati;
1310这些(业处)被说明为适合慧行者之人的随顺(业处)。
Paññāpakatino ete, anukūlāti dīpitā.
3153
3153.
1312始于随念之六法,信行者所宜修习;四无色与诸遍处,其余十法皆适宜。
Ādianussaticchakkaṃ, saddhācaritavaṇṇitaṃ;
1313无色定、遍(除其余),共十种,乃一切(行者)之随顺(业处)。
Āruppā kasiṇā sesā, dasa sabbānurūpakā.
3154
3154.
1315如是以分别而知,诸业处者为智者;
Evaṃ pabhedato ñatvā, kammaṭṭhānāni paṇḍito;
1316然于诸业处之中,随顺自己行者法。
Cariyāyānukūlaṃ tu, tesu yaṃ attano pana.
3155三一五五。
3155.
1318智者取彼已,成为坚固的善友,
Taṃ gahetvāna medhāvī, daḷhaṃ kalyāṇamittako;
1319首先即断除诸障碍。
Ucchedaṃ palibodhānaṃ, katvā paṭhamameva ca.
3156三一五六。
3156.
1321住于适当的、无过失的住处,
Anurūpe vasantena, vihāre dosavajjite;
1322完全修习从初禅等开始的诸禅那。
Bhāvetvā paṭhamādīni, jhānāni pana sabbaso.
3157
3157.
1324其后,具慧者从初禅等禅那出起,
Tato vuṭṭhāya sappañño, jhānamhā paṭhamādito;
1325作名色分别,超越疑惑。
Nāmarūpavavatthānaṃ, katvā kaṅkhaṃ vitīriya.
3158
3158.
1327染污者为非道,即十种观染等;
Upaklese amaggoti, dasobhāsādayo pana;
1328道者为观智,贤者如是了知。
Maggo vipassanāñāṇaṃ, iti jānāti paṇḍito.
3159三一五九。
3159.
1330当对彼等三者作决定时,仅以此量而作;
Tiṇṇaṃ tesaṃ vavatthāne, kate ettāvatā pana;
1331然而对于三谛,决定已作成。
Tiṇṇaṃ pana ca saccānaṃ, vavatthānaṃ kataṃ siyā.
3160三一六〇。
3160.
1333生灭智与坏灭智、怖畏智、过患智、厌离智;
Udayabbayabhaṅgā ca, bhayādīnavanibbidā;
1334欲解脱智、审察随观智。
Muñcitukamyatāñāṇaṃ, paṭisaṅkhānupassanā.
3161三一六一。
3161.
1336行舍智与第九随顺谛智,
Saṅkhārupekkhāñāṇañca, navamaṃ saccānulomikaṃ;
1337此被阐明为『道智见』。
Ayaṃ ‘‘paṭipadāñāṇa-dassana’’nti pakāsitā.
3162三一六二。
3162.
1339其后,紧接种姓心之后,
Tato gotrabhucittassa, samanantarameva ca;
1340以寂静为所缘,智见生起。
Santimārammaṇaṃ katvā, jāyate ñāṇadassanaṃ.
3163三一六三。
3163.
1342「智见清净」者,此智已被阐明;以省察为边际,其果随之而生。
‘‘Ñāṇadassanasuddhī’’ti, idaṃ ñāṇaṃ pakāsitaṃ;
1343省察为其极限,果报随之而生。
Paccavekkhaṇapariyantaṃ, phalaṃ tassānujāyate.
3164三一六四。
3164.
1345以此同样的方法,反复修习,比丘如何证得其余的道果。
Teneva ca upāyena, bhāvento so punappunaṃ;
1346比丘如是证得,余道果也是这样。
Pāpuṇāti yathā bhikkhu, sesamaggaphalāni ca.
3165三一六五。
3165.
1348如是彻底了知此法,
Iccevamaccantamavecca dhammaṃ;
1349摧破一切不善无余,
Viddhaṃsayitvākusalaṃ asesaṃ;
1350令三有枯竭之后,彼
Visosayitvāna tayo bhave so;
1351证得无余依涅槃寂静。
Upeti santiṃ nirupādisesaṃ.
3166三一六六。
3166.
1353或从识知之能力,或从前后之次第;
Viññāsakkamato vāpi, pubbāparavasena vā;
1354若于字句之连结,显现为似不相应。
Yadi akkharabandhe vā, ayuttaṃ viya dissati.
3167
3167.
1356彼不应如是执取,应从无过失执取;
Taṃ tathā na gahetabbaṃ, gahetabbamadosato;
1357然由我已审察后,一切皆已作成故。
Mayā upaparikkhitvā, katattā pana sabbaso.
3168
3168.
1359在国萨拉国的首邑,中心地带,无有扰乱;
Seṭṭhassa coḷaraṭṭhassa, nābhibhūte nirākule;
1360而对一切世间而言,犹如村落密集一般。
Sabbassa pana lokassa, gāme sampiṇḍite viya.
3169
3169.
1362芭蕉、娑罗、棕榈、甘蔗、椰子林丛生繁茂;
Kadalīsālatālucchu-nāḷikeravanākule;
1363莲花、睡莲覆盖,水池庄严美丽。
Kamaluppalasañchanna-salilāsayasobhite.
3170
3170.
1365在被咖韦利河水浸润的大地上;
Kāverijalasampāta-paribhūtamahītale;
1366繁荣、具足一切支分、吉祥、已成吉祥之处。
Iddhe sabbaṅgasampanne, maṅgale bhūtamaṅgale.
3171
3171.
1368被殊胜的城墙、壕沟所围绕;
Pavarākārapākāra-parikhāparivārite;
1369在韦奴达萨的寺院中,可见、悦意之处。
Vihāre veṇhudāsassa, dassanīye manorame.
3172
3172.
1371岸边树木与渡口、树王辉耀庄严处;
Tīrantaruhavātira-tarurājavirājite;
1372种种鸟群游乐园,种种园林意悦处。
Nānādijagaṇārāme, nānārāmamanorame.
3173
3173.
1374美妙莲花遍布满、池塘清净所庄严;
Cārupaṅkajasaṃkiṇṇa-taḷākasamalaṅkate;
1375天酒净水充满满、胜妙水井所增辉。
Surasodakasampuṇṇa-varakūpopasobhite.
3174
3174.
1377以种种广大高耸的殊胜楼阁所庄严;
Vicitravipulaccugga-varamaṇḍapamaṇḍite;
1378以众多住处,极为庄严。
Āvāsehi canekehi, accantamupasobhite.
3175
3175.
1380以飞升的塔,破开地面;
Uppatena ca thūpena, bhetvāva dharaṇītalaṃ;
1381以征服而带来的,凯拉萨山峰之险峻。
Jitvāvāvahasantena, kelāsasikharaṃ kharaṃ.
3176
3176.
1383如秋云水般,可见且高耸;
Saradambudasaṅkāse, dassanīye samussite;
1384能生净信、可爱,我住于宫殿中。
Pasādajanane ramme, pāsāde vasatā mayā.
3177
3177.
1386佛狮子所说之律的决断;
Vuttassa buddhasīhena, vinayassa vinicchayo;
1387指向佛狮子,我的共住弟子。
Buddhasīhaṃ samuddissa, mama saddhivihārikaṃ.
3178
3178.
1389此论为诸比丘之利益故,以略说方式而作;
Katoyaṃ pana bhikkhūnaṃ, hitatthāya samāsato;
1390为通晓律藏故,且能轻易、迅速地通晓。
Vinayassāvabodhatthaṃ, sukhenevācirena ca.
3179
3179.
1392在阿咖咖与阿咖德二王相继统治,咖蓝巴咖喇难德那王治理大地时,此论已开始并完成。
Accutaccutavikkante, kalambakulanandane;
1393教化大地(众生),(于此法)已发起、已圆满。
Mahiṃ samanusāsante, āraddho ca samāpito.
3180
3180.
1395愿如我所得成就,无有障碍,
Yathā siddhimayaṃ patto, antarāyaṃ vinā tathā;
1396愿一切有情与法相应之愿望皆得成就。
Sabbe sijjhantu saṅkappā, sattānaṃ dhammasaṃyutā.
3181三一八一。
3181.
1398只要世间尚有曼德拉山与美妙山洞,
Yāva tiṭṭhati lokasmiṃ, mandāro cārukandaro;
1399愿佛陀之教法、争论时之教法亦如是长住。
Tāva tiṭṭhatu buddhassa, sāsanaṃ kalisāsanaṃ.
3182三一八二。
3182.
1401愿雨云于适时正确降雨;
Kāle sammā pavassantu, vassaṃ vassavalāhakā;
1402愿地上诸王以法护持整个大地。
Pālayantu mahīpālā, dhammato sakalaṃ mahiṃ.
3183
3183.
1404我作此具核心、有利益、相应于义理之事;
Imaṃ sārabhūtaṃ hitaṃ atthayuttaṃ;
1405凡我所获得之福德;
Karontena pattaṃ mayā yaṃ tu puññaṃ;
1406愿此世间依此趣向牟尼主所行之道。
Ayaṃ tena loko munindappayātaṃ;
1407愿其达到安乐、离忧之城。
Sivaṃ vītasokaṃ puraṃ pāpuṇātu.
1408如此,《律抉择》中的业处修习方法论。
Iti vinayavinicchaye kammaṭṭhānabhāvanāvidhānakathā
454(此品)圆满。
Samattā.
455如是,此《律决择》由铜鍱洲人、最胜解说者、精通三藏法理之善巧者、令诸胜诗人心莲林开敷者、诗人中胜牛王、以最胜喜悦之甘露妙语流出者、龙城人佛授所造。
Iti tambapaṇṇiyena paramaveyyākaraṇena tipiṭakanayavidhikusalena paramakavijanahadayapadumavanavikasanakarena kavivaravasabhena paramaratikaravaramadhuravacanuggārena uragapurena buddhadattena racitoyaṃ vinayavinicchayo.
1411《律抉择》已结束。
Vinayavinicchayo samatto.
1412礼敬彼世尊、阿拉汉、正自觉者
Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa