4. 自恣篇义注
14. 自恣犍度
4. Pavāraṇākkhandhakaṃ
2不安乐住论
Aphāsukavihārakathā
209209. 在自恣犍度中——“我们既不应打招呼，也不应交谈”，此处“打招呼”是指首先开口说话；“交谈”是指随后的对话。“以手越过”是指以手抬起（示意）。“如畜生共住”是指如同畜生那样的共住。因为畜生即使自身生起苦乐，也不会互相告知，不会互相问候，同样，这些人也不这样做；因此他们的共住被称为“如畜生共住”。此理适用于一切处。诸比丘，不应持守外道所行的禁语戒，即不应持守“此三月不应说话”这样的戒禁；因为这是非法之约定。“互相随顺”是指互相说话的随顺状态。因为说“请尊者对我说”时，才有可能说些什么；否则不能。从罪中出罪、以律为先导，是指从诸罪中出罪的状态，以及将律置于首位而行持的状态。因为这样说“请尊者对我说”时，他将从诸罪中出罪，并将以律为先导而住。
209. Pavāraṇākkhandhake – neva ālapeyyāma na sallapeyyāmāti ettha ālāpo nāma paṭhamavacanaṃ; sallāpo pacchimavacanaṃ. Hatthavilaṅghakenāti hatthukkhepakena. Pasusaṃvāsanti pasūnaṃ viya saṃvāsaṃ. Pasavopi hi attano uppannaṃ sukhadukkhaṃ aññamaññassa na ārocenti, paṭisanthāraṃ na karonti, tathā etepi na akaṃsu; tasmā nesaṃ saṃvāso ‘‘pasusaṃvāso’’ti vuccati. Esa nayo sabbattha. Na bhikkhave mūgabbataṃ titthiyasamādānanti ‘‘imaṃ temāsaṃ na kathetabba’’nti evarūpaṃ vatasamādānaṃ na kātabbaṃ; adhammakatikā hesā. Aññamaññānulomatāti aññamaññaṃ vattuṃ anulomabhāvo. ‘‘Vadantu maṃ āyasmanto’’ti hi vadantaṃ sakkā hoti kiñci vattuṃ; na itaraṃ. Āpattivuṭṭhānatā vinayapurekkhāratāti āpattīhi vuṭṭhānabhāvo vinayaṃ purato katvā caraṇabhāvo. ‘‘Vadantu maṃ āyasmanto’’ti hi evaṃ vadanto āpattīhi vuṭṭhahissati, vinayañca purakkhatvā viharissatīti vuccati.
210210. 请僧团听我言，今日是自恣日，若僧团已到适时，僧团应自恣。这称为总摄一切的动议；因为这样说时，可以作三语、二语、一语自恣。同岁者（的自恣）则不适用。若说“应作三语自恣”，则仅三语适用，其他不适用。若说“应作二语自恣”，则二语和三语适用，一语和同岁者不适用。若说“应作一语自恣”，则一语、二语、三语适用，唯同岁者不适用。若说“同岁者”，则一切适用。
210.Suṇātu me bhante saṅgho ajja pavāraṇā, yadi saṅghassa pattakallaṃ, saṅgho pavāreyyāti ayaṃ sabbasaṅgāhikā nāma ñatti; evañhi vutte tevācikaṃ dvevācikaṃ ekavācikañca pavāretuṃ vaṭṭati. Samānavassikaṃ na vaṭṭati. ‘‘Tevācikaṃ pavāreyyā’’ti vutte pana tevācikameva vaṭṭati, aññaṃ na vaṭṭati. ‘‘Dvevācikaṃ pavāreyyā’’ti vutte dvevācikañca tevācikañca vaṭṭati, ekavācikañca samānavassikañca na vaṭṭati. ‘‘Ekavācikaṃ pavāreyyā’’ti vutte pana ekavācika-dvevācika-tevācikāni vaṭṭanti, samānavassikameva na vaṭṭati. ‘‘Samānavassika’’nti vutte sabbaṃ vaṭṭati.
211211. “坐着不动”是指他们只是坐着，而不站起来。“在那期间”是指在那中间；意思是那段时间。
211.Acchantīti nisinnāva honti, na uṭṭhahanti. Tadamantarāti tadantarā; tāvatakaṃ kālanti attho.
6自恣分别论
Pavāraṇābhedakathā
212212. “十四日与十五日”者，此处若为十四日，应作前行准备：“今日是十四日自恣”；若为十五日，应作：“今日是十五日自恣”。
212.Cātuddasikāca pannarasikā cāti ettha cātuddasikāya ‘‘ajja pavāraṇā cātuddasī’’ti evaṃ pubbakiccaṃ kātabbaṃ, pannarasikāya ‘‘ajja pavāraṇā pannarasī’’ti.
5在自恣羯磨中，若在一住处有五位比丘居住，取其中一人的自恣，其余四人设立别众动议而自恣，则为非法别众自恣羯磨。若有四人或三人居住，取其中一人的自恣，其余三人或二人设立僧众动议而自恣，这一切都是非法别众自恣羯磨。
Pavāraṇakammesu sace ekasmiṃ vihāre pañcasu bhikkhūsu vasantesu ekassa pavāraṇaṃ āharitvā cattāro gaṇañattiṃ ṭhapetvā pavārenti, catūsu tīsu vā vasantesu ekassa pavāraṇaṃ āharitvā tayo vā dve vā saṅghañattiṃ ṭhapetvā pavārenti, sabbametaṃ adhammenavaggaṃ pavāraṇakammaṃ.
6然而，若所有五人共集一处，设立别众动议而自恣；或四人、三人、二人居住，共集一处，设立僧众动议而自恣，这一切都是非法和合自恣羯磨。
Sace pana sabbepi pañca janā ekato sannipatitvā gaṇañattiṃ ṭhapetvā pavārenti, cattāro tayo vā dve vā vasantā ekato sannipatitvā saṅghañattiṃ ṭhapetvā pavārenti, sabbametaṃ adhammenasamaggaṃ pavāraṇakammaṃ.
7若在五人中，取其中一人的自恣，其余四人设立僧众动议而自恣；或在四人、三人中，取其中一人的自恣，其余三人或二人设立别众动议而自恣，这一切都是如法别众自恣羯磨。
Sace pañcasu janesu ekassa pavāraṇaṃ āharitvā cattāro saṅghañattiṃ ṭhapetvā pavārenti, catūsu tīsu vā ekassa pavāraṇaṃ āharitvā tayo vā dve vā gaṇañattiṃ ṭhapetvā pavārenti, sabbametaṃ dhammenavaggaṃ pavāraṇakammaṃ .
8然而，若所有五人共集一处，设立僧众动议而自恣；或四人、三人共集一处，设立别众动议而自恣；二人互相自恣；一人独住则作决意自恣，这一切称为如法和合自恣羯磨。
Sace pana sabbepi pañca janā ekato sannipatitvā saṅghañattiṃ ṭhapetvā pavārenti, cattāro vā tayo vā ekato sannipatitvā gaṇañattiṃ ṭhapetvā pavārenti, dve aññamaññaṃ pavārenti, ekako vasanto adhiṭṭhānapavāraṇaṃ karoti, sabbametaṃ dhammenasamaggaṃ nāma pavāraṇakammanti.
12允许受取自恣论
Pavāraṇādānānujānanakathā
213213. “已授与自恣”者，此处，当自恣已如此授与时，持自恣者应前往僧团，如此自恣：“诸位尊者，比丘提舍向僧团自恣，以所见、所闻或所疑，愿僧团出于悲悯而说之，见罪后他将忏悔。第二次……乃至……第三次，诸位尊者，比丘提舍向僧团自恣……见罪后他将忏悔。”然而，若他较年长，则应说：“尊者提舍长老”；因为如此，便是为他而作了自恣。
213.Dinnā hoti pavāraṇāti ettha evaṃ dinnāya pavāraṇāya pavāraṇāhārakena saṅghaṃ upasaṅkamitvā evaṃ pavāretabbaṃ – ‘‘tisso bhante bhikkhu saṅghaṃ pavāreti diṭṭhena vā sutena vā parisaṅkāya vā, vadatu taṃ bhante saṅgho anukampaṃ upādāya, passanto paṭikarissati. Dutiyampi…pe… tatiyampi bhante tisso bhikkhu saṅghaṃ pavāreti…pe… paṭikarissatī’’ti . Sace pana vuḍḍhataro hoti, ‘‘āyasmā bhante tisso’’ti vattabbaṃ; evañhi tena tassatthāya pavāritaṃ hotīti.
10授与自恣者亦应给与意欲，此处，意欲的给与应依布萨犍度中所说的方法而了知。在此，意欲的给与也是为了其余羯磨。因此，若授与自恣时给与意欲，依所说的方法，由该比丘和僧团，自恣即已作。若只授与自恣，不给与意欲，当他的自恣被宣告且僧团已自恣时，一切皆善自恣，但其他羯磨则无效。若只给与意欲，不给与自恣，僧团的自恣和其余羯磨不无效，但该比丘则未自恣。然而，在自恣日，于界外决意自恣后而来者，亦应给与意欲，由此，僧团的自恣羯磨不无效。
Pavāraṇaṃdentena chandampi dātunti ettha chandadānaṃ uposathakkhandhake vuttanayeneva veditabbaṃ. Idhāpi ca chandadānaṃ avasesakammatthāya. Tasmā sace pavāraṇaṃ dento chandaṃ deti, vuttanayena āhaṭāya pavāraṇāya tena ca bhikkhunā saṅghena ca pavāritameva hoti. Atha pavāraṇameva deti, na chandaṃ, tassa ca pavāraṇāya ārocitāya saṅghena ca pavārite sabbesaṃ suppavāritaṃ hoti, aññaṃ pana kammaṃ kuppati. Sace chandameva deti na pavāraṇaṃ, saṅghassa pavāraṇā ca sesakammāni ca na kuppanti, tena pana bhikkhunā appavāritaṃ hoti. Pavāraṇadivase pana bahisīmāyaṃ pavāraṇaṃ adhiṭṭhahitvā āgatenapi chando dātabbo, tena saṅghassa pavāraṇakammaṃ na kuppati.
218218. “今日是我的自恣日”者，此处，若是十四日，应如此决意：“今日是我的十四日自恣”；若是十五日，应如此决意：“今日是我的十五日自恣”。
218.Ajja me pavāraṇāti ettha sace cātuddasikā hoti, ‘‘ajja me pavāraṇā cātuddasī’’ti sace pannarasikā ‘‘ajja me pavāraṇā pannarasī’’ti evaṃ adhiṭṭhātabbaṃ.
219219. “于当日自恣时，有罪……”等，如前所述的方法一样。
219.Tadahupavāraṇāya āpattintiādi vuttanayameva.
17十五日等无犯论
Anāpattipannarasakādikathā
222222. “应再次自恣”是指，再次作前行准备后，设立动议，从僧团长老开始，应行自恣。其余应依布萨犍度注释中所说的方法而了知。
222.Puna pavāretabbanti puna pubbakiccaṃ katvā ñattiṃ ṭhapetvā saṅghattherato paṭṭhāya pavāretabbaṃ. Sesaṃ uposathakkhandhakavaṇṇanāyaṃ vuttanayeneva veditabbaṃ.
228第二百二十八条。外来比丘应随顺常住比丘，因此“今日自恣是十四日”这即是应做的前行准备。十五日的情况也依此理。常住比丘应出界外进行自恣——在自恣末尾，这是经教之外的抉择：若前安居有五比丘入雨安居，后安居也有五比丘，前安居者已作白并自恣后，后安居者应在其面前作清净布萨，不可在同一布萨堂中作两个白。若后安居者为四人、三人、二人或一人，也依此理。若前安居者为四人，后安居者也为四人、三人、二人或一人，也依此理。若前安居者为三人，后安居者也为三人、二人或一人，也依此理。此处的要义是：若后安居者比前安居者人数少或相等，他们即构成僧团自恣的团体，应依僧团自恣而作白。
228.Āgantukehiāvāsikānaṃ anuvattitabbanti ‘‘ajja pavāraṇā cātuddasī’’ti etadeva pubbakiccaṃ kātabbaṃ. Pannarasikavārepi eseva nayo. Āvāsikehi nissīmaṃ gantvā pavāretabbanti assāvasāne ayaṃ pāḷimuttakavinicchayo – sace purimikāya pañca bhikkhū vassaṃ upagatā, pacchimikāyapi pañca, purimehi ñattiṃ ṭhapetvā pavārite pacchimehi tesaṃ santike pārisuddhiuposatho kātabbo, na ekasmiṃ uposathagge dve ñattiyo ṭhapetabbā. Sacepi pacchimikāya upagatā cattāro tayo dve eko vā hoti, eseva nayo. Atha purimikāya cattāro pacchimikāyapi cattāro tayo dve eko vā eseva nayo. Athāpi purimikāya tayo, pacchimikāyapi tayo dve vā, eseva nayo. Idañhettha lakkhaṇaṃ – sace purimikāya upagatehi pacchimikāya upagatā thokatarā ceva honti samasamā ca, saṅghapavāraṇāya gaṇaṃ pūrenti, saṅghapavāraṇāvasena ñatti ṭhapetabbāti.
15然而，若前安居者为三人，后安居者为人，则与此人合计为四人，不可为四人作僧团白而自恣。但此人可令别众白之团体满数，因此应依别众而作白，由前安居者自恣。另一人应在其面前作清净布萨。若前安居者为二人，后安居者为二人或一人，也依此理。若前安居者为人，后安居者也为人，则一人应在一人面前自恣，一人应作清净布萨。然而，若后安居者比前安居者人数更多，则应先诵巴帝摩卡，之后由人数少者在他们面前自恣。
Sace pana purimikāya tayo, pacchimikāya eko hoti, tena saddhiṃ te cattāro honti, catunnaṃ saṅghañattiṃ ṭhapetvā pavāretuṃ na vaṭṭati. Gaṇañattiyā pana so gaṇapūrako hoti, tasmā gaṇavasena ñattiṃ ṭhapetvā purimehi pavāretabbaṃ. Itarena tesaṃ santike pārisuddhiuposatho kātabbo. Sace purimikāya dve pacchimikāya dve vā eko vā hoti, eseva nayo. Sace purimikāya eko, pacchimikāyapi eko hoti, ekena ekassa santike pavāretabbaṃ, ekena pārisuddhiuposatho kātabbo. Sace pana purimavassūpagatehi pacchimavassūpagatā ekenapi adhikatarā honti, paṭhamaṃ pātimokkhaṃ uddisitvā pacchā thokatarehi tesaṃ santike pavāretabbaṃ.
16然而，在迦提月满月自恣时，若先入雨安居者已作大自恣后，后入雨安居者人数更多或相等，则应作自恣白而自恣。他们自恣后，其余人应作清净布萨。若大自恣中已自恣的比丘众多，而后入雨安居者人数较少或仅一人，则在巴帝摩卡诵出后，由该人在他们面前自恣。
Kattikacātumāsiniyā pavāraṇāya pana sace paṭhamaṃ vassūpagatehi mahāpavāraṇāya pavāritehi pacchā upagatā adhikatarā vā samasamā vā honti, pavāraṇāñattiṃ ṭhapetvā pavāretabbaṃ. Tehi pavārite pacchā itarehi pārisuddhiuposatho kātabbo. Atha mahāpavāraṇāya pavāritā bahū bhikkhū honti, pacchimavassūpagatā thokatarā vā eko vā, pātimokkhe uddiṭṭhe pacchā tesaṃ santike tena pavāretabbaṃ.
233第二百三十三条。“诸比丘，不应在未自恣时自恣，除非僧团和合”——此处应知，和合即如憍赏弥和合那样。“今日自恣和合”——此处应如此作前行准备。凡因任何小事而搁置自恣后达成和合者，他们应即在该自恣日进行自恣。作和合自恣者，应从搁置第一次自恣后，自月朔日起直至迦提月满月，于此期间内进行，在此之前或之后均不可。
233.Na ca bhikkhave appavāraṇāya pavāretabbaṃ, aññatra saṅghasāmaggiyāti ettha kosambakasāmaggīsadisāva sāmaggī veditabbā. ‘‘Ajja pavāraṇā sāmaggī’’ti evañcettha pubbakiccaṃ kātabbaṃ. Ye pana kismiñcideva appamattake pavāraṇaṃ ṭhapetvā samaggā honti, tehi pavāraṇāyameva pavāraṇā kātabbā. Sāmaggīpavāraṇaṃ karontehi ca paṭhamapavāraṇaṃ ṭhapetvā pāṭipadato paṭṭhāya yāva kattikacātumāsinī puṇṇamā, etthantare kātabbā, tato pacchā vā pure vā na vaṭṭati.
23二语句等巴瓦喇那论
Dvevācikādipavāraṇākathā
234第二百三十四条。“二语自恣”——此处，即使作白者也应说：“若僧团已到适时，僧团应作二语自恣。”一语自恣时应说：“应作一语自恣。”同雨安居者中也应说：“应作同雨安居者自恣。”此处，众多同雨安居者亦可一同自恣。
234.Dvevācikaṃ pavāretunti ettha ñattiṃ ṭhapentenāpi ‘‘yadi saṅghassa pattakallaṃ saṅgho dvevācikaṃ pavāreyyā’’ti vattabbaṃ, ekavācike ‘‘ekavācikaṃ pavāreyyā’’ti, samānavassikepi ‘‘samānavassikaṃ pavāreyyā’’ti vattabbaṃ, ettha ca bahūpi samānavassā ekato pavāretuṃ labhanti.
25关于遮止巴瓦喇那的论述
Pavāraṇāṭhapanakathā
236第二百三十六条。“已说、已言、未完结”——此处，自恣遮止有两种：全体总括的和针对个人的。其中，全体总括的，从“尊者，请僧团听我……僧团应作三语自恣”中的“su”音开始，直至“re”音，此时自恣为已说、已言、未完结。在此范围内，即使遮止一字，自恣即被遮止。然而，到了“yya”音时，则为已完结，因此从此之后，即使遮止，被遮止也成未被遮止。个人遮止中，从“尊者，我向僧团自恣……乃至第三次，尊者，我向僧团自恣，以所见……若见罪，应受持”中的“saṅ”音开始，直至最后这个“ṭi”音，此时自恣为已说、已言、未完结，在此范围内，即使遮止一字，自恣即被遮止。然而，当说出“我将做”时，则为已完结，因此到了“我将做”这个词时，即使遮止，被遮止也成未被遮止。此理亦适用于二语、一语、同雨安居者自恣。在这些自恣中，遮止的范围也仅以“ṭi”音为终结。
236.Bhāsitāyalapitāya apariyositāyāti ettha sabbasaṅgāhikañca puggalikañcāti duvidhaṃ pavāraṇāṭhapanaṃ. Tattha sabbasaṅgāhike ‘‘suṇātu me bhante saṅgho…pe… saṅgho tevācikaṃ pavāre’’ iti sukārato yāva rekāro, tāva bhāsitā lapitā apariyositāva hoti pavāraṇā. Etthantare ekapadepi ṭhapentena ṭhapitā hoti pavāraṇā. ‘Yya’kāre pana patte pariyositā hoti, tasmā tato paṭṭhāya ṭhapentena ṭhapitāpi aṭṭhapitā hoti. Puggalikaṭhapane pana – ‘‘saṅghaṃ bhante pavāremi…pe… tatiyampi bhante saṅghaṃ pavāremi diṭṭhena vā…pe… passanto paṭī’’ti saṅkārato yāva ayaṃ sabbapacchimo ‘ṭi’kāro tāva bhāsitā lapitā apariyositāva hoti pavāraṇā, etthantare ekapadepi ṭhapentena ṭhapitā hoti pavāraṇā, ‘‘karissāmī’’ti vutte pana pariyositā hoti, tasmā ‘‘karissāmī’’ti etasmiṃ pade patte ṭhapitāpi aṭṭhapitā hoti. Esa nayo dvevācikaekavācikasamānavassikāsupi. Etāsupi hi ṭikārāvasānaṃyeva ṭhapanakhettanti.
237“被追问”——即依后文所说方式被问：“你以何遮止他？”“压制”——即说了“够了，比丘，莫争论”等语，此处“压制”意指言语压制。“承认未诋毁”——即如此承认：“此人未被我用无根的波罗夷所诋毁。”“如法”——以僧残罪诋毁者，波逸提；以其余者，突吉罗。“灭除”——即以灭除相而灭除。
237.Anuyuñjiyamānoti ‘‘kimhi naṃ ṭhapesī’’ti parato vuttanayena pucchiyamāno. Omadditvāti etāni ‘‘alaṃ bhikkhu mā bhaṇḍana’’ntiādīni vacanāni vatvā, vacanomaddanā hi idha omaddanāti adhippetā. Anuddhaṃsitaṃ paṭijānātīti ‘‘amūlakena pārājikena anuddhaṃsito ayaṃ mayā’’ti evaṃ paṭijānāti. Yathādhammanti saṅghādisesena anuddhaṃsane pācittiyaṃ; itarehi dukkaṭaṃ. Nāsetvāti liṅganāsanāya nāsetvā.
238“他的那事已如法应对”——应只说这么多后说“你们自恣吧”，不应说“某某罪”，因为这将成为争论的起因。
238.Sāssa yathādhammaṃ paṭikatāti ettakameva vatvā pavārethāti vattabbā, asukā nāma āpattīti idaṃ pana na vattabbaṃ, etañhi kalahassa mukhaṃ hoti.
29关于安立事由等的论述
Vatthuṭhapanādikathā
239“此事已知，而人未知”——据说，有盗贼在森林寺院的水池中捕鱼，煮熟食用后离去。那位（比丘）看到这破坏的痕迹，或在寺院中看到某个无赖造成的破坏痕迹后，认定“这必定是比丘所为”，于是这样说。所谓“除事之外，僧团应举行自恣”，意思是：“当我们知道那个人时，就会举发他。但现在，请僧团举行自恣吧。”所谓“现在就指出他”，意思是：如果你根据这件事怀疑某个人，现在就指明他。如果指明了，就应对那个人进行调查后再举行自恣；如果不指明，则应说“我们考察后就会知道”，然后举行自恣。
239.Idaṃ vatthu paññāyati na puggaloti ettha corā kira araññavihāre pokkharaṇito macche gahetvā pacitvā khāditvā agamaṃsu. So taṃ vippakāraṃ disvā ārāme vā kiñci dhuttena kataṃ vippakāraṃ disvā ‘‘bhikkhussa iminā kammena bhavitabba’’nti sallakkhetvā evamāha. Vatthuṃ ṭhapetvā saṅgho pavāreyyāti ‘‘yadā taṃ puggalaṃ jānissāma, tadā naṃ codessāma. Idāni pana saṅgho pavāretū’’ti ayamettha attho. Idāneva naṃ vadehīti sace iminā vatthunā kañci puggalaṃ parisaṅkasi, idāneva naṃ apadisāhīti attho. Sace apadisati, taṃ puggalaṃ anuvijjitvā pavāretabbaṃ; no ce apadisati, upaparikkhitvā jānissāmāti pavāretabbaṃ.
23“此人已知，而事未知”——在此，有一位比丘用花、香、涂香等供养了塔，或饮用了阿梨咤（酒），他的身体因此有了相应的香气。他针对这香气，公开此事说：“这位比丘有这样的身体香气。”所谓“除人之外，僧团应举行自恣”，意思是：把这个人放在一边，让僧团举行自恣。所谓“现在就指出他”，意思是：就你搁置的那个人，现在就说出他的过失。如果他说“这就是他的过失”，那么应在澄清那个人之后再举行自恣。如果他说“我不知道”，则应说“我们考察后就会知道”，然后举行自恣。
Ayaṃ puggalo paññāyati na vatthūti ettha eko bhikkhu mālāgandhavilepanehi cetiyaṃ vā pūjesi, ariṭṭhaṃ vā pivi, tassa tadanurūpo sarīragandho ahosi; so taṃ gandhaṃ sandhāya ‘‘imassa bhikkhuno evarūpo sarīragandho’’ti vatthuṃ pakāsento evamāha. Puggalaṃ ṭhapetvā saṅgho pavāreyyāti etaṃ puggalaṃ ṭhapetvā saṅgho pavāretu. Idāneva naṃ vadehīti yaṃ tvaṃ puggalaṃ ṭhapesi, tassa puggalassa idāneva dosaṃ vada. Sace ayamassa dosoti vadati, taṃ puggalaṃ sodhetvā pavāretabbaṃ. Atha nāhaṃ jānāmīti vadati, upaparikkhitvā jānissāmāti pavāretabbaṃ.
24“此事和此人都已知”——如同前面的方式，看到盗贼捕鱼、煮熟、享用的地方，以及用香等沐浴的地方后，认为“这是出家者的行为”，他这样说。所谓“现在就指出他”，意思是：现在就指出根据那件事而被怀疑的人。然而，在两者都看到的情况下，应从看到之时起就作出判断后再举行自恣。所谓“kallaṃ vacanāya”，意思是“适合举发”，即“可以举发”。为什么呢？因为在自恣之前没有作出判断，而之后看到后才举发。所谓“ukkoṭanakaṃ pācittiyaṃ”（翻案波逸提），这是因为比丘们在之前自恣时，看到两者并作出判断后才举行自恣，因此，之后对此翻案者，有罪过。
Idaṃ vatthu ca puggalo ca paññāyatīti purimanayeneva corehi macche gahetvā pacitvā paribhuttaṭṭhānañca gandhādīhi nahānaṭṭhānañca disvā ‘‘pabbajitassa kamma’’nti maññamāno so evamāha. Idāneva naṃ vadehīti idāneva tena vatthunā parisaṅkitaṃ puggalaṃ vadehi; idaṃ pana ubhayampi disvā diṭṭhakālato paṭṭhāya vinicchinitvāva pavāretabbaṃ. Kallaṃ vacanāyāti kallaṃ codanāya; codetuṃ vaṭṭatīti attho. Kasmā? Pavāraṇato pubbe avinicchitattā pacchā ca disvā coditattāti. Ukkoṭanakaṃ pācittiyanti idañhi ubhayaṃ pubbe pavāraṇāya disvā vinicchinitvāva bhikkhū pavārenti, tasmā puna taṃ ukkoṭentassa āpatti.
33关于造争者事缘的论述
Bhaṇḍanakārakavatthukathā
240240. “在十四日布萨时，应作两个或三个”——在此，第四和第五是两个，而第三通常也是十四日。因此，应作第三和第四，或第三、第四和第五，即两个或三个十四日布萨。如果在第四日举行时他们听到了，则应举行第五个十四日布萨。这样也有两个十四日布萨。如此行事者，将在十三日或十四日，为那些制造争论者举行十五日的自恣。而在这样举行自恣时，应将界外的沙弥安置好，听说“他们来了”之后，应迅速集合举行自恣。为了说明这个意思，所以说：“诸比丘，如果那些……应如是行。”
240.Dve tayo uposathe cātuddasike kātunti ettha catutthapañcamā dve, tatiyo pana pakatiyāpi catuddasikoyevāti. Tasmā tatiyacatutthā vā tatiyacatutthapañcamā vā dve tayo cātuddasikā kātabbā. Atha catutthe kate suṇanti, pañcamo cātuddasiko kātabbo. Evampi dve cātuddasikā honti. Evaṃ karontā bhaṇḍanakārakānaṃ terase vā cātuddase vā ime pannarasīpavāraṇaṃ pavāressanti. Evaṃ pavārentehi ca bahisīmāya sāmaṇere ṭhapetvā ‘‘te āgacchantī’’ti sutvā lahuṃ lahuṃ sannipatitvā pavāretabbaṃ. Etamatthaṃ dassetuṃ ‘‘te ce bhikkhave…pe… tathā karontū’’ti vuttaṃ.
26“未作安排”——意思是：没有为了知晓到来而作安排，即没有作安排；也就是“未被知晓”。所谓“使他们混乱”，意思是：以“你们累了，休息片刻吧”等方式，使他们迷惑。所谓“如果不能获得”，意思是：如果不能前往界外；因为制造争论者的沙弥和年轻比丘们持续不断地紧跟着。所谓“在约定的月明之日”——如果针对某个日子，他们定下了动议：“我们将在约定的月明之日举行自恣”，那么在那个约定的月明之日，即在迦摩底月圆日的四个月自恣日，即使不愿意也必须举行自恣，必须举行自恣，因为不能超过那个日子举行自恣。所谓“诸比丘，如果那些比丘正在举行自恣”，意思是：像这样在四个月自恣日举行自恣时。
Asaṃvihitāti saṃvidahanarahitā āgamanajānanatthāya akatasaṃvidahitā; aviññātāva hutvāti attho. Tesaṃ vikkhitvāti ‘‘kilantattha muhuttaṃ vissamathā’’tiādinā nayena sammohaṃ katvāti attho. No ce labhethāti no ce bahisīmaṃ gantuṃ labheyyuṃ; bhaṇḍanakārakānaṃ sāmaṇerehi ca daharabhikkhūhi ca nirantaraṃ anubaddhāva honti. Āgame juṇheti yaṃ sandhāya āgame juṇhe pavāreyyāmāti ñattiṃ ṭhapesuṃ, tasmiṃ āgame juṇhe komudiyā cātumāsiniyā akāmā pavāretabbaṃ, avassaṃ pavāretabbaṃ, na hi taṃ atikkamitvā pavāretuṃ labbhati. Tehi ce bhikkhave bhikkhūhi pavāriyamāneti evaṃ cātumāsiniyā pavāriyamāne.
36关于巴瓦喇那摄要的论述
Pavāraṇāsaṅgahakathā
241241. “某一安适住处”——是指新修止或新修观。“我们将成为局外人”——意思是：由于没有固定的夜间住处和日间住处等，不能完成修行的实践，我们将成为局外人。“所有人都应集合一处”——以此拒绝了授与意欲。因为在分裂的僧团和合时，以及在草覆地和合与这自恣摄受这三种情况下，不能授与意欲。所谓“自恣摄受”，不应给予那些放弃了业处的人、止观已稳固的人以及须陀洹等圣者。然而，对于获得新修止观的人，无论是全部、一半或仅一人，即使只为一人也应给予。当自恣摄受被给予后，在雨安居期间就有免除权，外来者不能占用他们的住处。他们也不应中断雨安居，但在自恣后，即使在期间也可以出行。为了说明这个意思，所以说：“诸比丘，如果那些……”其余各处，意义都是明显的。
241.Aññataro phāsuvihāroti taruṇasamatho vā taruṇavipassanā vā. Paribāhirā bhavissāmāti anibaddharattiṭṭhānadivāṭṭhānādibhāvena bhāvanānuyogaṃ sampādetuṃ asakkontā bāhirā bhavissāma. Sabbeheva ekajjhaṃ sannipatitabbanti iminā chandadānaṃ paṭikkhipati. Bhinnassa hi saṅghassa samaggakaraṇakāle tiṇavatthārakasamathe imasmiñca pavāraṇāsaṅgaheti imesu tīsu ṭhānesu chandaṃ dātuṃ na vaṭṭati. Pavāraṇāsaṅgaho nāmāyaṃ vissaṭṭhakammaṭṭhānānaṃ thāmagatasamathavipassanānaṃ sotāpannādīnañca na dātabbo. Taruṇasamathavipassanālābhino pana sabbe vā hontu, upaḍḍhā vā, ekapuggalo vā ekassapi vasena dātabboyeva. Dinne pavāraṇāsaṅgahe antovasse parihārova hoti, āgantukā tesaṃ senāsanaṃ gahetuṃ na labhanti. Tehipi chinnavassehi na bhavitabbaṃ, pavāretvā pana antarāpi cārikaṃ pakkamituṃ labhantīti dassanatthaṃ ‘‘tehi ce bhikkhave’’tiādimāha. Sesaṃ sabbattha uttānamevāti.
38巴瓦喇那篇集的注释完毕。
Pavāraṇākkhandhakavaṇṇanā niṭṭhitā.