3. 不定篇
3. 不定篇
3. Aniyatakaṇḍaṃ
1第一条不定学处
1. Paṭhamaaniyatasikkhāpadaṃ
2诸具寿，此二不定法
Ime kho panāyasmanto dve aniyatā dhammā
3来诵
Uddesaṃ āgacchanti.
443那时，佛陀世尊住在舍卫城的祇树给孤独园。当时，具寿伍达夷在舍卫城亲近诸家，经常拜访很多家族。那时，具寿伍达夷的一位护持家庭的少女，被许配给了另一个家庭的青年。于是，具寿伍达夷在午前时分，穿好下衣，拿着钵和衣，前往那个家庭；到了以后，问众人：“某某在哪里？”那些人回答说：“尊者，她已经被许配给某某家的青年了。”那个家庭也是具寿伍达夷的护持家庭。于是，具寿伍达夷便前往那个家庭；到了以后，问众人：“某某在哪里？”那些人回答：“她就在那间内室里坐着。”于是，具寿伍达夷就朝着那位少女走去；走到后，便与那位少女独自一男一女，在一个隐蔽、可作不净行的秘密座位上坐下，适时地交谈，适时地讲说与法相应的话。
Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena āyasmā udāyī sāvatthiyaṃ kulūpako hoti, bahukāni kulāni upasaṅkamati. Tena kho pana samayena āyasmato udāyissa upaṭṭhākakulassa kumārikā aññatarassa kulassa kumārakassa dinnā hoti. Atha kho āyasmā udāyī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena taṃ kulaṃ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā manusse pucchi – ‘‘kahaṃ itthannāmā’’ti? Te evamāhaṃsu – ‘‘dinnā, bhante, amukassa kulassa kumārakassā’’ti. Tampi kho kulaṃ āyasmato udāyissa upaṭṭhākaṃ hoti. Atha kho āyasmā udāyī yena taṃ kulaṃ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā manusse pucchi – ‘‘kahaṃ itthannāmā’’ti? Te evamāhaṃsu – ‘‘esāyya, ovarake nisinnā’’ti. Atha kho āyasmā udāyī yena sā kumārikā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā tassā kumārikāya saddhiṃ eko ekāya raho paṭicchanne āsane alaṃkammaniye nisajjaṃ kappesi kālayuttaṃ samullapanto kālayuttaṃ dhammaṃ bhaṇanto.
3那时，韦沙卡弥伽罗之母有很多子女，很多孙辈，子女健康，孙辈健康，被公认为吉祥之人。人们在祭祀、节庆、宴会上都会首先请韦沙卡弥伽罗之母用餐。当时，韦沙卡弥伽罗之母受邀前往那个家庭。她看见具寿伍达夷正和那位少女，独自一男一女，在一个隐蔽、可作不净行的秘密座位上坐着。看见之后，她便对具寿伍达夷说：“尊者，这不合适，不恰当，您这样与女人独自一男一女坐在隐蔽、可作不净行的秘密座位上。虽然尊者可能对那件事并没有染着，但那些缺乏信心、未净信的人会难以生起信心。”即使被韦沙卡弥伽罗之母这样劝告，具寿伍达夷也没有接受。于是，韦沙卡弥伽罗之母离开后，将此事告知了比丘们。那些少欲知足的比丘们……就讥嫌、批评、指责说：“具寿伍达夷怎么能和女人独自一男一女坐在隐蔽、可作不净行的秘密座位上呢！”然后，这些比丘用各种方式呵责了具寿伍达夷之后，把这件事禀告了世尊。……世尊说：“伍达夷，你真的与女人独自一男一女，坐在隐蔽、可作不净行的秘密座位上了吗？”“是真的，世尊。”佛陀世尊呵责他……说：“你这个愚人，怎么能和女人独自一男一女坐在隐蔽、可作不净行的秘密座位上呢！你这样不能让未生信者生信……诸比丘，你们应当这样诵此学处——
Tena kho pana samayena visākhā migāramātā bahuputtā hoti bahunattā arogaputtā aroganattā abhimaṅgalasammatā. Manussā yaññesu chaṇesu ussavesu visākhaṃ migāramātaraṃ paṭhamaṃ bhojenti. Atha kho visākhā migāramātā nimantitā taṃ kulaṃ agamāsi. Addasā kho visākhā migāramātā āyasmantaṃ udāyiṃ tassā kumārikāya saddhiṃ ekaṃ ekāya raho paṭicchanne āsane alaṃkammaniye nisinnaṃ. Disvāna āyasmantaṃ udāyiṃ etadavoca – ‘‘idaṃ, bhante, nacchannaṃ nappatirūpaṃ yaṃ ayyo mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho paṭicchanne āsane alaṃkammaniye nisajjaṃ kappeti. Kiñcāpi, bhante, ayyo anatthiko tena dhammena, apica dussaddhāpayā appasannā manussā’’ti. Evampi kho āyasmā udāyī visākhāya migāramātuyā vuccamāno nādiyi. Atha kho visākhā migāramātā nikkhamitvā bhikkhūnaṃ etamatthaṃ ārocesi. Ye te bhikkhū appicchā…pe… te ujjhāyanti khiyyanti vipācenti – ‘‘kathañhi nāma āyasmā udāyī mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho paṭicchanne āsane alaṃkammaniye nisajjaṃ kappessatī’’ti! Atha kho te bhikkhū āyasmantaṃ udāyiṃ anekapariyāyena vigarahitvā bhagavato etamatthaṃ ārocesuṃ…pe… ‘‘saccaṃ kira tvaṃ, udāyi, mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho paṭicchanne āsane alaṃkammaniye nisajjaṃ kappesī’’ti? ‘‘Saccaṃ, bhagavā’’ti. Vigarahi buddho bhagavā…pe… kathañhi nāma tvaṃ, moghapurisa, mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho paṭicchanne āsane alaṃkammaniye nisajjaṃ kappessasi! Netaṃ, moghapurisa, appasannānaṃ vā pasādāya…pe… evañca pana, bhikkhave , imaṃ sikkhāpadaṃ uddiseyyātha –
444”
ti.
445……凡是……比丘……在此意义上所指的比丘。
ti yo yādiso…pe… ti…pe… ayaṃ imasmiṃ atthe adhippeto bhikkhūti.
6所谓女人，是指人类女性，不是女夜叉，不是女鬼，不是雌性畜生。即使是当日出生的女婴也算，更不用说成年女子了。
nāma manussitthī, na yakkhī na petī na tiracchānagatā. Antamaso tadahujātāpi dārikā, pageva mahattarī.
7“单独”是指聚于一处。
nti ekato.
8即既有比丘，又有女人。
ti bhikkhu ceva hoti mātugāmo ca.
9所谓眼的隐蔽，是指当眨眼睛、抬眉毛或抬头时，无法被看见；所谓耳的隐蔽，是指无法听到一般的谈话声。
nāma cakkhussa raho, sotassa raho. nāma na sakkā hoti akkhiṃ vā nikhaṇīyamāne bhamukaṃ vā ukkhipīyamāne sīsaṃ vā ukkhipīyamāne passituṃ. nāma na sakkā hoti pakatikathā sotuṃ.
10所谓座位的隐蔽，是指座位被墙壁、门扇、草席、布幕、树木、柱子、谷仓等任何东西所遮蔽。
nāma āsanaṃ kuṭṭena vā kavāṭena vā kilañjena vā sāṇipākārena vā rukkhena vā thambhena vā kotthaḷiyā vā yena kenaci paṭicchannaṃ hoti.
11在那里能够行不净行。
ti sakkā hoti methunaṃ dhammaṃ paṭisevituṃ.
12秘密座位是指，当女人坐着时，比丘靠近她坐着或躺着；或当比丘坐着时，女人靠近他坐着或躺着；或两人都坐着，或两人都躺着。
ti mātugāme nisinne bhikkhu upanisinno vā hoti upanipanno vā. Bhikkhu nisinne mātugāmo upanisinno vā hoti upanipanno vā. Ubho vā nisinnā honti ubho vā nipannā.
13所谓有信语的近事女，是指已证得果位、通达法义、了知教法的人。
nāma āgataphalā abhisametāvinī viññātasāsanā.
14她已皈依佛、已皈依法、已皈依僧。
nāma buddhaṃ saraṇaṃ gatā, dhammaṃ saraṇaṃ gatā, saṅghaṃ saraṇaṃ gatā.
15看见。
ti passitvā.
16她应以三种罪中的一种来举发——巴拉基咖，或桑喀地谢萨，或巴吉帝亚。如果比丘承认有那样的共坐，应依三种罪中的一种来处理——巴拉基咖，或桑喀地谢萨，或巴吉帝亚。或者，应按照那位有信语的近事女所说的来处理那位比丘。
Tiṇṇaṃ dhammānaṃ aññatarena vadeyya – pārājikena vā saṅghādisesena vā pācittiyena vā. Nisajjaṃ bhikkhu paṭijānamāno tiṇṇaṃ dhammānaṃ aññatarena kāretabbo – pārājikena vā saṅghādisesena vā pācittiyena vā. Yena vā sā saddheyyavacasā upāsikā vadeyya tena so bhikkhu kāretabbo.
446如果那位（近事女）这样说：“大德！我亲眼看见您坐着，正与那位女性行不净法。”而那位比丘对此表示承认，那就应依其所犯之罪来处治。如果那位比丘这样说：“我确实是坐着，但并没有行不净法。”那就应依其坐姿的行为来处治。如果那位比丘这样说：“我不是坐着，而是卧着。”那就应依其卧姿的行为来处治。如果那位比丘这样说：“我不是坐着，而是站着。”那就不应处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nisinno mātugāmassa methunaṃ dhammaṃ paṭisevanto’’ti, so ca taṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo. Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nisinno mātugāmassa methunaṃ dhammaṃ paṭisevanto’’ti, so ce evaṃ vadeyya – ‘‘saccāhaṃ nisinno, no ca kho methunaṃ dhammaṃ paṭisevi’’nti, nisajjāya kāretabbo. Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nisinno mātugāmassa methunaṃ dhammaṃ paṭisevanto’’ti, so ce evaṃ vadeyya – ‘‘nāhaṃ nisinno, apica kho nipanno’’ti, nipajjāya kāretabbo . Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nisinno mātugāmassa methunaṃ dhammaṃ paṭisevanto’’ti, so ce evaṃ vadeyya – ‘‘nāhaṃ nisinno apica kho ṭhito’’ti, na kāretabbo.
447如果那位（近事女）这样说：“大德！我亲眼看见您卧着，正与那位女性行不净法。”而那位比丘对此表示承认，那就应依其所犯之罪来处治。如果那位比丘这样说：“我确实是卧着，但并没有行不净法。”那就应依其卧姿的行为来处治。如果那位比丘这样说：“我不是卧着，而是坐着。”那就应依其坐姿的行为来处治。如果那位比丘这样说：“我不是卧着，而是站着。”那就不应处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nipanno mātugāmassa methunaṃ dhammaṃ paṭisevanto’’ti, so ca taṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo. Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nipanno mātugāmassa methunaṃ dhammaṃ paṭisevanto’’ti, so ce evaṃ vadeyya – ‘‘saccāhaṃ nipanno, no ca kho methunaṃ dhammaṃ paṭisevi’’nti, nipajjāya kāretabbo. Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nipanno mātugāmassa methunaṃ dhammaṃ paṭisevanto’’ti, so ce evaṃ vadeyya – ‘‘nāhaṃ nipanno, apica kho nisinno’’ti, nisajjāya kāretabbo. Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nipanno mātugāmassa methunaṃ dhammaṃ paṭisevanto’’ti , so ce evaṃ vadeyya – ‘‘nāhaṃ nipanno apica kho ṭhito’’ti, na kāretabbo.
448如果那位（近事女）这样说：“大德！我亲眼看见您坐着，正与那位女性发生身体接触。”而那位比丘对此表示承认，那就应依其所犯之罪来处治……如果他说：“我确实是坐着，但并没有发生身体接触。”那就应依其坐姿的行为来处治……如果他说：“我不是坐着，而是卧着。”那就应依其卧姿的行为来处治……如果他说：“我不是坐着，而是站着。”那就不应处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nisinno mātugāmena saddhiṃ kāyasaṃsaggaṃ samāpajjanto’’ti, so ca taṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo…pe… saccāhaṃ nisinno no ca kho kāyasaṃsaggaṃ samāpajjinti, nisajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nisinno apica kho nipannoti, nipajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nisinno apica kho ṭhitoti, na kāretabbo.
20如果那位（近事女）这样说：“大德！我亲眼看见您卧着，正与那位女性发生身体接触。”而那位比丘对此表示承认，那就应依其所犯之罪来处治……如果他说：“我确实是卧着，但并没有发生身体接触。”那就应依其卧姿的行为来处治……如果他说：“我不是卧着，而是坐着。”那就应依其坐姿的行为来处治……如果他说：“我不是卧着，而是站着。”那就不应处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nipanno mātugāmena saddhiṃ kāyasaṃsaggaṃ samāpajjanto’’ti, so ca taṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo…pe… saccāhaṃ nipanno, no ca kho kāyasaṃsaggaṃ samāpajjinti, nipajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nipanno, apica kho nisinnoti, nisajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nipanno, apica kho ṭhitoti, na kāretabbo.
449如果那位（近事女）这样说：“大德！我亲眼看见您和那位女性，单独在隐蔽、可作不净行的秘密座位处共坐。”而那位比丘对此表示承认，那就应依其坐姿的行为来处治……如果他说：“我不是坐着，而是卧着。”那就应依其卧姿的行为来处治……如果他说：“我不是坐着，而是站着。”那就不应处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho paṭicchanne āsane alaṃkammaniye nisinno’’ti , so ca taṃ paṭijānāti, nisajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nisinno apica kho nipannoti, nipajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nisinno, apica kho ṭhitoti, na kāretabbo.
450如果那位（近事女）这样说：“大德！我亲眼看见您和那位女性，单独在隐蔽、可作不净行的秘密座位处共卧。”而那位比丘对此表示承认，那就应依其卧姿的行为来处治……如果他说：“我不是卧着，而是坐着。”那就应依其坐姿的行为来处治……如果他说：“我不是卧着，而是站着。”那就不应处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho paṭicchanne āsane alaṃkammaniye nipanno’’ti, so ca taṃ paṭijānāti, nipajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nipanno, apica kho nisinnoti, nisajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nipanno, apica kho ṭhitoti, na kāretabbo.
23因此，这属于“不定”法，所犯之罪可能是巴拉基咖、桑喀地谢萨，也可能是巴吉帝亚。
ti na niyato, pārājikaṃ vā saṅghādiseso vā pācittiyaṃ vā.
451如果那位比丘承认去了，也承认坐了，还承认了罪行，那就应按其所犯的罪来处治。如果承认去了，承认了罪行，但不承认坐了，那就应按其所犯的罪来处治。如果承认去了，也承认坐了，但不承认罪行，那就应按其坐姿的行为来处治。如果承认去了，但不承认坐了，也不承认罪行，那就不应处治。
Gamanaṃ paṭijānāti, nisajjaṃ paṭijānāti, āpattiṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo. Gamanaṃ paṭijānāti, nisajjaṃ na paṭijānāti, āpattiṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo. Gamanaṃ paṭijānāti, nisajjaṃ paṭijānāti, āpattiṃ na paṭijānāti, nisajjāya kāretabbo. Gamanaṃ paṭijānāti, nisajjaṃ na paṭijānāti, āpattiṃ na paṭijānāti, na kāretabbo.
27不承认前往，承认坐，承认犯，犯之
Gamanaṃ na paṭijānāti, nisajjaṃ paṭijānāti, āpattiṃ paṭijānāti, āpattiyā
25应处治。如果他不承认去，不承认坐，但承认有犯，应依犯处治。如果他不承认去，承认坐，但不承认有犯，应依坐处治。如果他不承认去，不承认坐，不承认有犯，就不应处治。
Kāretabbo. Gamanaṃ na paṭijānāti, nisajjaṃ na paṭijānāti, āpattiṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo. Gamanaṃ na paṭijānāti, nisajjaṃ paṭijānāti, āpattiṃ na paṭijānāti, nisajjāya kāretabbo. Gamanaṃ na paṭijānāti, nisajjaṃ na paṭijānāti, āpattiṃ na paṭijānāti, na kāretabboti.
29第一不定完
Paṭhamo aniyato niṭṭhito.
26第二不定学处
2. Dutiyaaniyatasikkhāpadaṃ
452那时，世尊住在舍卫城祇树给孤独园。那时，具寿伍达夷心想：‘世尊已经禁止与女人在隐蔽、可作不净行的座位上一对一独坐。’于是他就与那位少女在非隐蔽处一对一地独坐，说着适时的话，讲着适时的法。韦沙卡弥伽罗之母第二次受邀去那一家。她看见具寿伍达夷与那位少女一对一地独坐着。看到后，她对具寿伍达夷说：‘大德，这不合适、不恰当，圣者与女人一对一独坐。大德，即使圣者没有那种事，但那些没有信心、不信的人也会这样想。’虽然被韦沙卡弥伽罗之母这样劝说，具寿伍达夷还是不接受。于是韦沙卡弥伽罗之母离开后，将这件事告诉了比丘们。那些少欲的比丘们呵责、批评、责备说：‘具寿伍达夷怎么能与女人一对一独坐呢！’然后，那些比丘以种种方式呵责了具寿伍达夷之后，向世尊禀告了这件事……‘伍达夷，听说你真的与女人一对一在隐蔽处独坐吗？’‘是真的，世尊。’佛陀世尊呵责……‘愚人！你怎么能与女人一对一在隐蔽处独坐！愚人，这不能让未生信者生信……诸比丘，你们应这样诵此学处——’
Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena āyasmā udāyī – ‘‘bhagavatā paṭikkhittaṃ mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho paṭicchanne āsane alaṃkammaniye nisajjaṃ kappetu’’nti tassāyeva kumārikāya saddhiṃ eko ekāya raho nisajjaṃ kappesi kālayuttaṃ samullapanto kālayuttaṃ dhammaṃ bhaṇanto. Dutiyampi kho visākhā migāramātā nimantitā taṃ kulaṃ agamāsi. Addasā kho visākhā migāramātā āyasmantaṃ udāyiṃ tassāyeva kumārikāya saddhiṃ ekaṃ ekāya raho nisinnaṃ. Disvāna āyasmantaṃ udāyiṃ etadavoca – ‘‘idaṃ, bhante, nacchannaṃ nappatirūpaṃ yaṃ ayyo mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho nisajjaṃ kappeti. Kiñcāpi, bhante, ayyo anatthiko tena dhammena, apica dussaddhāpayā appasannā manussā’’ti. Evampi kho āyasmā udāyī visākhāya migāramātuyā vuccamāno nādiyi. Atha kho visākhā migāramātā nikkhamitvā bhikkhūnaṃ etamatthaṃ ārocesi. Ye te bhikkhū appicchā…pe… te ujjhāyanti khiyyanti vipācenti – ‘‘kathañhi nāma āyasmā udāyī mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho nisajjaṃ kappessatī’’ti! Atha kho te bhikkhū āyasmantaṃ udāyiṃ anekapariyāyena vigarahitvā bhagavato etamatthaṃ ārocesuṃ …pe… ‘‘saccaṃ kira tvaṃ, udāyi, mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho nisajjaṃ kappesī’’ti? ‘‘Saccaṃ bhagavā’’ti. Vigarahi buddho bhagavā…pe… kathañhi nāma tvaṃ, moghapurisa, mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho nisajjaṃ kappessasi! Netaṃ, moghapurisa, appasannānaṃ vā pasādāya…pe… evañca pana, bhikkhave, imaṃ sikkhāpadaṃ uddiseyyātha –
453。」
ti.
454所谓非隐蔽，是指不被墙壁、门、席子、布幕、树、柱子、谷仓等任何东西所遮蔽的。
ti appaṭicchannaṃ hoti kuṭṭena vā kavāṭena vā kilañjena vā sāṇipākārena vā rukkhena vā thambhena vā kotthaḷiyā vā yena kenaci appaṭicchannaṃ hoti.
30所谓不能作不净行，是指不能行淫欲法。
nti na sakkā hoti methunaṃ dhammaṃ paṭisevituṃ.
31所谓可以说粗恶语，是指可以对女人说粗恶语。
nti sakkā hoti mātugāmaṃ duṭṭhullāhi vācāhi obhāsituṃ.
32所谓比丘，是这样、那样的人……（中略）……这就是在此意义上的比丘。
ti yo yādiso…pe… ti…pe… ayaṃ imasmiṃ atthe adhippeto bhikkhūti.
33在这样的座位上。
ti evarūpe āsane.
34是指人类女性，不是女夜叉，不是女鬼，不是雌性畜生，并且有辨别能力，能够理解什么是好话和坏话、什么是粗恶和非粗恶。
nāma manussitthī, na yakkhī na petī na tiracchānagatā, viññū paṭibalā subhāsitadubbhāsitaṃ duṭṭhullāduṭṭhullaṃ ājānituṃ.
35共处。
nti ekato.
36是指既有比丘，也有女人。
ti bhikkhu ceva hoti mātugāmo ca.
37隐蔽，是指眼的隐蔽、耳的隐蔽。眼的隐蔽，是指当他人眨眼、挑眉或抬头时，也不能被看见的情形。耳的隐蔽，是指不能听到正常谈话声的情形。
nāma cakkhussa raho, sotassa raho. nāma na sakkā hoti akkhiṃ vā nikhaṇīyamāne bhamukaṃ vā ukkhipīyamāne sīsaṃ vā ukkhipīyamāne passituṃ. nāma na sakkā hoti pakatikathā sotuṃ.
38是指当女人坐着时，比丘靠近她坐着或躺着；或者当比丘坐着时，女人靠近他坐着或躺着；或者两人都坐着，或者两人都躺着。
ti mātugāme nisinne bhikkhu upanisinno vā hoti upanipanno vā. Bhikkhu nisinne mātugāmo upanisinno vā hoti upanipanno vā. Ubho vā nisinnā honti ubho vā nipannā.
39是指已经证得果位、通达法义、明白佛陀教法的人。
nāma āgataphalā abhisametāvinī viññātasāsanā.
40是指已经皈依佛、皈依法、皈依僧。
nāma buddhaṃ saraṇaṃ gatā, dhammaṃ saraṇaṃ gatā, saṅghaṃ saraṇaṃ gatā.
41看见了这个（之后）。
ti passitvā.
42应以二法中的任一种来判定——僧残或巴吉帝亚。若那比丘承认了那座位，应以二法中的任一种来处治——僧残或巴吉帝亚。那位有信语的近事女如何说，就应如何处治那位比丘。
Dvinnaṃ dhammānaṃ aññatarena vadeyya saṅghādisesena vā pācittiyena vā. Nisajjaṃ bhikkhu paṭijānamāno dvinnaṃ dhammānaṃ aññatarena kāretabbo – saṅghādisesena vā pācittiyena vā. Yena vā sā saddheyyavacasā upāsikā vadeyya, tena so bhikkhu kāretabbo.
455如果她这样说：'我看见圣尊坐着，与女人共入身体接触。'而他也承认此事，应以犯戒处治。如果她这样说：'我看见圣尊坐着，与女人共入身体接触。'而他却这样说：'我确实是坐着，但并没有共入身体接触。'应以坐姿处治……'我不是坐着，而是躺着。'应以卧姿处治……'我不是坐着，而是站着。'不需处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nisinno mātugāmena saddhiṃ kāyasaṃsaggaṃ samāpajjanto’’ti, so ca taṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo. Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nisinno mātugāmena saddhiṃ kāyasaṃsaggaṃ samāpajjanto’’ti, so ce evaṃ vadeyya – ‘‘saccāhaṃ nisinno, no ca kho kāyasaṃsaggaṃ samāpajji’’nti, nisajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nisinno, apica kho nipannoti, nipajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nisinno, apica kho ṭhitoti, na kāretabbo.
44如果她这样说：'我看见圣尊躺着，与女人共入身体接触。'而他也承认此事，应以犯戒处治……'我确实是躺着，但并没有共入身体接触。'应以卧姿处治……'我不是躺着，而是坐着。'应以坐姿处治……'我不是躺着，而是站着。'不需处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho nipanno mātugāmena saddhiṃ kāyasaṃsaggaṃ samāpajjanto’’ti, so ca taṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo…pe… saccāhaṃ nipanno, no ca kho kāyasaṃsaggaṃ samāpajjinti, nipajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nipanno, apica kho nisinnoti, nisajjāya kāretabbo …pe… nāhaṃ nipanno, apica kho ṭhitoti, na kāretabbo.
45如果她这样说：'我听见圣尊坐着时，以粗恶语与女人交谈。'而他也承认此事，应以犯戒处治。如果她这样说：'我听见圣尊坐着时，以粗恶语与女人交谈。'而他却这样说：'我确实是坐着，但并没有以粗恶语交谈。'应以坐姿处治……'我不是坐着，而是躺着。'应以卧姿处治……'我不是坐着，而是站着。'不需处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyassa mayā sutaṃ nisinnassa mātugāmaṃ duṭṭhullāhi vācāhi obhāsantassā’’ti, so ca taṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo. Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyassa mayā sutaṃ nisinnassa mātugāmaṃ duṭṭhullāhi vācāhi obhāsantassā’’ti, so ce evaṃ vadeyya – ‘‘saccāhaṃ nisinno, no ca kho duṭṭhullāhi vācāhi obhāsi’’nti, nisajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nisinno, apica kho nipannoti, nipajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nisinno, apica kho ṭhitoti, na kāretabbo.
46如果她这样说：'我听见圣尊躺着时，以粗恶语与女人交谈。'而他也承认此事，应以犯戒处治……'我确实是躺着，但并没有以粗恶语交谈。'应以卧姿处治……'我不是躺着，而是坐着。'应以坐姿处治……'我不是躺着，而是站着。'不需处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyassa mayā sutaṃ nipannassa mātugāmaṃ duṭṭhullāhi vācāhi obhāsantassā’’ti, so ca taṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo…pe… saccāhaṃ nipanno no ca kho duṭṭhullāhi vācāhi obhāsinti, nipajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nipanno, apica kho nisinnoti, nisajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nipanno, apica kho ṭhitoti, na kāretabbo.
456如果她这样说：'我看见圣尊与女人单独、一对一，在隐秘处坐着。'而他也承认此事，应以坐姿处治……'我不是坐着，而是躺着。'应以卧姿处治……'我不是坐着，而是站着。'不需处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho nisinno’’ti, so ca taṃ paṭijānāti, nisajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nisinno, apica kho nipannoti, nipajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nisinno, apica kho ṭhitoti, na kāretabbo.
48如果她这样说：'我看见圣尊与女人单独、一对一，在隐秘处躺着。'而他也承认此事，应以卧姿处治……'我不是躺着，而是坐着。'应以坐姿处治……'我不是躺着，而是站着。'不需处治。
Sā ce evaṃ vadeyya – ‘‘ayyo mayā diṭṭho mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho nipanno’’ti, so ca taṃ paṭijānāti, nipajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nipanno, apica kho nisinnoti, nisajjāya kāretabbo…pe… nāhaṃ nipanno, apica kho ṭhitoti, na kāretabbo.
49这称为基于前者。
ti purimaṃ upādāya vuccati.
50罪名不定，或是僧残罪，或是巴吉帝亚罪。
ti na niyato, saṅghādiseso vā pācittiyaṃ vā.
457如果他承认去过、承认坐过、承认犯了罪，应按所犯罪处罚他。如果他承认去过、不承认坐过、承认犯了罪，应按所犯罪处罚他。如果他承认去过、承认坐过、不承认犯了罪，应按坐的行为处罚他。如果他承认去过、不承认坐过、不承认犯了罪，不应处罚。
Gamanaṃ paṭijānāti nisajjaṃ paṭijānāti āpattiṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo. Gamanaṃ paṭijānāti nisajjaṃ na paṭijānāti āpattiṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo. Gamanaṃ paṭijānāti nisajjaṃ paṭijānāti āpattiṃ na paṭijānāti, nisajjāya kāretabbo. Gamanaṃ paṭijānāti nisajjaṃ na paṭijānāti āpattiṃ na paṭijānāti, na kāretabbo.
52如果他不承认去过、承认坐过、承认犯了罪，应按所犯罪处罚他。如果他不承认去过、不承认坐过、承认犯了罪，应按所犯罪处罚他。如果他不承认去过、承认坐过、不承认犯了罪，应按坐的行为处罚他。如果他不承认去过、不承认坐过、不承认犯了罪，不应处罚。
Gamanaṃ na paṭijānāti nisajjaṃ paṭijānāti āpattiṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo. Gamanaṃ na paṭijānāti nisajjaṃ na paṭijānāti āpattiṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo. Gamanaṃ na paṭijānāti nisajjaṃ paṭijānāti āpattiṃ na paṭijānāti , nisajjāya kāretabbo. Gamanaṃ na paṭijānāti nisajjaṃ na paṭijānāti āpattiṃ na paṭijānāti, na kāretabboti.
57第二不定完
Dutiyo aniyato niṭṭhito.
458大德们，二不定法已诵出。在此，我问诸大德：“你们对此是否清净？”第二次我问：“你们对此是否清净？”第三次我问：“你们对此是否清净？”诸大德对此清净，因此默然。我这样记住此事。
Uddiṭṭhā kho āyasmanto dve aniyatā dhammā. Tatthāyasmante pucchāmi – ‘‘kaccittha parisuddhā’’? Dutiyampi pucchāmi – ‘‘kaccittha parisuddhā’’? Tatiyampi pucchāmi – ‘‘kaccittha parisuddhā’’? Parisuddhetthāyasmanto; tasmā tuṇhī, evametaṃ dhārayāmīti.
59其偈颂
Tassuddānaṃ –
60足以按所应作而行，同样也并非不能做到；
Alaṃ kammaniyañceva, tatheva ca naheva kho;
61不定法已被最胜的、如是的佛陀善巧制定。
Aniyatā supaññattā, buddhaseṭṭhena tādināti.
62不定篇完
Aniyatakaṇḍaṃ niṭṭhitaṃ.