← 文献总目录

请求者

e1009n.nrf5 · 静态文献页 · 257 段 · 打开交互阅读器

1乞求者
Abhiyācaka
4
4.
2礼敬法与僧已,
Dhamma-saṅghaṃ vanditvāna,
3一切世间之导师;
Sabba-lokassa nāyakaṃ;
4应三钳叭长老所请,
Yācito tikakrapa-therena,
5及明智的学童,
Māṇavena ca dhīmatā.
5
5.
7仅为简要阐明。
Uttānameva saṅkhepaṃ,
8为种种论藏所善持,
Nānā-sattha-sudhāritaṃ;
9我将撰此令人明了之论,
Nara-dakkhaṃ likhissami,
10愿智者与诸信奉者得见。
Passantu dhīra-māmakā.
6
6.
12见懈怠为怖畏,
Kosajjaṃ bhayato disvā,
13视精进为安稳;
Vīriyañjāpi khemato;
14你们应当勇猛精进。
Āraddhavīriyā hotha;
15这就是诸佛的教诫。
Esā buddhānusāsanī.
7
7.
17诸比丘,精进的圣弟子,
Vīriyavā kho bhikkhave ariyasāvako,
18断除不善法,修习善法;
Akusalaṃ pajahati, kusalaṃ bhāveti;
19断除有过失的,修习无过失的,
Sāvajjaṃ pajahati, anavajjaṃ bhāveti,
20使自身清净无垢。
Suddhamattānaṃ pariharatīti.
21有精进者,何事不能成就?
Vīriyavato kiṃ nāma kammaṃ na sijjhati;
22人的努力作为,不会就此灭去,
Purisakāro nāma na nassati,
23我知它立足于安乐之上。
Sukhe patiṭṭhāpetīti jānāmi.
8
8.
25犹如抛向空中的土块,
Yathā khittaṃ nabhe leḍḍu,
26必然坠落于地
Dhuvaṃ patati bhūmiyaṃ;
27如是,诸佛圣者的
Tatheva buddha-seṭṭhānaṃ,
28教法恒常永固
Vacanaṃ dhuva-sassataṃ.
9
9.
30诸佛所说之语,皆无欺诳。
A-dvejjhavacanā buddhā,
31诸胜者之语,绝不虚妄。
A-moghavacanā jinā.
10
10.
33善于听闻者,能得智慧。
Sussusā labhate paññaṃ,
34奋起者获得财富。
Uṭṭhātā vindate dhanaṃ;
35故应敬重圣典,
Tasmā pāḷiṃ guruṃ katvā,
36当观此殊胜之法。
Imaṃ passāhi sobhaṇaṃ.
11
11.
38乐闻而得闻慧者,
Sussusā suta-buddhinī,
39听闻由智慧而增长;
Sutaṃ paññāya vaḍḍhanaṃ;
40以智慧通达其义理,
Paññāya atthaṃ jānāti,
41所了知的义理带来安乐。
Ñāto attho sukhāvaho.
12
12.
43常行禅那之思惟、
Satataṃjjhāyanaṃ vāda,
44观察他人之过失;
Para-tantavalokanaṃ;
45及对一切欲界众生的供养与侍奉,
Sabbijjācera-sevāca,
46智慧与思惟是功德的来源。
Buddhi-mati-karo guṇo.
13
13.
48过于冗长,反致沉闷,
Ati-dīghova nīgho hi,
49懈怠者意志薄弱。
Kusīto hīna-vīriyo;
50因此,应当精勤,
Tasmā vīriyaṃ katvāna,
51诸善士当求智慧。
Vijjaṃ esantu sādhavo.
14
14.
53贤善之人当先通晓技艺,
Suporiso tāva sippaṃ,
54继而善学他人所积之财,
Uggaṇheyya paraṃ dhanaṃ;
55其后应求取正理与谋略,
Gaveseyya tato mantaṃ,
56应当宣说真实之语。
Katheyya sacca-bhāsitaṃ.
15
15.
58第一,不应毁坏技艺;
Pathamaṃ na parājaye sippaṃ,
59第二,不应毁坏财物。
Dutīyaṃ na parājaye dhanaṃ;
60第三种财富,不为败亡所夺
Tatīyaṃ na parājaye dhanaṃ,
61第四种义利,能成就何事
Catutthamatthaṃ kiṃ karissati.
16
16.
63不凋谢者,光彩照人
Sobhanti a-milātāni,
64如花堪作妆饰;
Pupphāniva pilandhituṃ;
65少年儿女亦光彩照人,
Tathā sobhanti dārakā,
66青春年华正宜求学。
Yobbaneyeva sikkhituṃ.
17
17.
68因此,品德实为根基,
Tasmā have guṇādhāraṃ,
69增长智慧最为殊胜;
Paññā-vaḍḍhanamuttamaṃ;
70智者应当修学。
Sikkheyya matimā poso,
71寻求自身的利益。
Patthento hitamattano.
18
18.
73想要在技艺上尽力而为,
Alaṃ vāyamituṃ sippe,
74具有利益意乐的人,
Attha-kāmena jantunā;
75了知‘所作已办’,此即属于智慧。
Kataṃ vijaññā vijjādi,
76愿衰老不降临于你们。
Vayo te mā upajjhagā.
19
19.
78当学智慧,行持戒律。
Vijjaṃ sikkhe, care sīlaṃ,
79与智者同住;
Dhīrena saha saṃvase;
80积聚财富,行正当业;
Dhanācaye, kare kammaṃ,
81说和悦之语,善于言谈。
Piyaṃ vācañca saṃvade.
20
20.
83却不能真正入眠,
Na tveva supituṃ hoti,
84夜晚以星辰为花鬘;
Ratti nakkhatta-mālinī;
85正是为了照料它,
Paṭijaggitumevesā,
86觉知者们,这便是夜。
Ratti hoti vijānataṃ.
21
21.
88奋起吧,端坐吧
Uṭṭhāhatha nisīdatha,
89你们沉睡又有何益?
Ko attho supitena vo;
90技艺与学问,实为可贵;
Sādhu kho sippa-vijjāhvā,
91应恒常修学智慧。
Vijjaṃ sikkhatha santataṃ.
22
22.
93诸子,应常发起精勤。
Ārabbhatha sadā puttā,
94为求多闻
Bahussutaṃ gavesituṃ;
95因世间具技艺者
Yasmā loke sippavantā,
96于诸方中著称
Sabbā-disāsu pākaṭā.
23
23.
98昔日身为释迦子
Sakyarūpaṃ pure santaṃ,
99我未曾修学技艺
Mayā sippaṃ na sikkhitaṃ;
100无技艺者谋生艰难
Kicchā vutti a-sippassa,
101事后,他心生懊悔。
Iti pacchā nutappati.
24
24.
103为世间的利益与世间的事务,
Lokatthaṃ loka-kammantaṃ,
104渴望寻求;
Icchanto pariyesituṃ;
105恒常精进勇猛。
Niccameva vīriyañca,
106应深思其义。
Atthaṃ mantañja cintaye.
25
25.
108世间有财有德者,
Dhanavā guṇavā loke,
109一切方所,悉皆显著;
Sabbā-disāya pākaṭo;
110持戒具慧之人,
Sīlavā paññavā macco,
111为一切世间所尊敬。
Sabba-lokehi pūjito.
26
26.
113其名声得生,
Sajīvati yaso yassa,
114其声誉得生;
Kitti yassa sajīvati;
115于缺名失誉者,
Yasa-kitti vihīnassa,
116虽生犹死。
Jīvantopi matopamā.
27
27.
118信心是人无上财富。
Saddhīdha vittaṃ purisassa seṭṭhaṃ,
119法善修习,带来安乐。
Dhammo suciṇṇo sukhamāvahāti;
120真实确实比诸味更甘美。
Saccaṃ have sādutaraṃ rasānaṃ,
121他们称智慧者的生命为最殊胜。
Paññājīviṃ jīvitamāhu seṭṭhanti.
28
28.
123具念者常得善益。
Satimato sadā bhaddaṃ,
124具念者安乐而住;
Satimā sukhamedhati;
125具念者恒常殊胜,
Satimato suve seyyo,
126并从怨恨中解脱。
Verā ca parimuccati.
29
29.
128你们切莫错失良机,
Mā vo khaṇaṃ virādhetha,
129因为那些错过时机的人,便会陷于忧愁;
Khaṇātītā hi socare;
130你们应当精进于自身的真舍利益。
Sadatthe vāyameyyātha,
131‘时’即当下这一刻,指修行必须就在此时此处着手。
Khaṇo vo paṭipādito.
30
30.
133‘所求不得’,指希求的、想要的尚未实现。
Yathicchitaṃ na pappoti,
134‘非智者亦非无智者’,指既非纯粹的智者,亦非全然愚昧之辈,处于二者之间。
A-phiyo nāvikoṇṇave;
135“正如是,于此应以精进而行”,即应当以适当的精进继续修行,不可懈怠。
Tathevāvīriyopettha,
136因此,应当精勤修习教法。
Tasmārabheyya sāsanaṃ.
31
31.
138人应当精进努力。
Vāyametheva puriso,
139直到真实义圆满成就;
Yāva atthassa nipphadā;
140真实义得以成就庄严,
Nipphannasobhaṇo attho,
141于忍辱之上,更无他法可得。
Khantā bhiyyo na vijjati.
32
32.
143此亦如是:于智慧精勤之中,
Sameva ñāṇa-vāyāme,
144带来安乐、至为吉祥;
Sukhāvaho su-maṅgalo;
145于所依者中,他们亦复如是。
Ñunedhike tathā no hi,
146二种善法而得成就。
Dvayena sādhu sampadā.
33
33.
148身业得以成就,
Kāya-kammāni sijjhanti,
149语业精进;
Vacī-kammāni vīriyaṃ;
150事业并非仅凭思虑便能成就,
Na hi kiccāni cintāhi,
151应于此处奋力精进。
Kareyyāthīdha vāyamaṃ.
34
34.
153应当预先去做,
Paṭikacceva kareyya,
154应了知那于己为益;
Taṃ jaññā hitamattano;
155非如货车夫之思虑,
Na sākaṭikacintāya,
156愚者于精进则怯弱。
Mandā dhīro parakkame.
35
35.
158以坚稳自业,
Thirena saka-kammena,
159其果必定增长,
Vaḍḍhatiyeva saṃ phalaṃ;
160以懈怠不坚,
A-thirena alasena,
161无有作者,无有作业,亦无果报。
Kara-kammaṃ phalañca no.
36
36.
163人当怀有希愿。
Āsīsetheva puriso,
164智者不应心生厌离。
Na nibbindeyya paṇḍito;
165我确实见到了自己,
Passāmi vohaṃ attānaṃ,
166如愿便得成就。
Yathā icchiṃ tathā ahu.
37
37.
168于亲族中已无亏欠。
Aṇaṇo ñātīnaṃ hoti,
169他对天人和父亲也是如此
Devānaṃ pitunañca so;
170履行男子的职责
Karaṃ purisa-kiccāni,
171事后亦不追悔
Na ca pacchānutappati.
38
38.
173所谓“昨日”,即是被消逝所夺之人;
Hiyyoti hiyyati poso,
174若作此念“我当为他人而为”;
Karissāmi pareti yo;
175今日当行的功课,却推至明日。
Ajja kattabba kammaṃ sve,
176他由此退失。
So tato parihāyati.
39
39.
178此人不放逸、不瞋怒,
So a-ppamatto a-kuddho,
179儿啊,当行应办之事;
Tāta kiccāni kāraya;
180应于所应作之事中精勤努力,
Vāyāmassu sa-kiccesu,
181懈怠者不能得安乐。
Nālaso vindate sukhaṃ.
40
40.
183纵使出身低微,
Hīna-jaccopi ce hoti,
184奋起而意志坚定之人;
Uṭṭhātā dhitimā naro;
185具足正行与戒律,
Ācāra-sīla-sampanno,
186于暗夜中如火般照耀。
Nise aggīva bhāsati.
41
41.
188该先做的事,
Yo pubbe karaṇīyāni,
189他后来才想做;
Pacchā so kātumicchati;
190如同那折断的树枝一般,
Varuṇakaṭṭhabhañjova,
191事后,他便懊悔。
Sa pacchā anutappati.
42
42.
193起身之时,他仍不起,
Uṭṭhānakālamhi anuṭṭhahāno,
194年轻力壮,却耽于懈怠;
Yuvā balī ālasiyaṃ upeto;
195思惟未得圆满,懈怠放逸,
A-puṇṇasaṅkappamano kusīto,
196懈怠者不能证得智慧之道。
Paññāya maggaṃ alaso na vindati.
43
43.
198世间愚痴之人,
Dummedho puriso loke,
199懈怠懒散,缺乏精进
Kusīto hīna-vīriyo;
200少闻寡学,行不端正
Appassuto anācāro,
201则从进步中退堕
Parihāyati vuḍḍhiyā.
44
44.
203此少闻之人,
Appassutāyaṃ puriso,
204如同公牛般衰老;
Balībaddova jīrati;
205他的肉却在增长,
Maṃsāni tassa vaḍḍhanti,
206他的智慧便不增长。
Paññā tassa na vaḍḍhati.
45
45.
208对于已得人身者,
Yassa manussa-bhūtassa,
209既无财富亦无技艺,
Natthi bhogā ca sippakaṃ;
210那么,这人身又能带来何等利益?
Kiṃphalaṃ tassa mānussaṃ,
211那两足站立者,正是猎物。
Dvipādaṭṭho hi so migo.
46
46.
213若有人能活至百岁,
Yo ca vassasataṃ jīve,
214懈怠而缺乏精进者;
Kusīto hīna-vīriyo;
215一日之命更为殊胜;
Ekāhaṃ jīvitaṃ seyyo,
216若能精进努力、坚定不移。
Vīriyārabbhato daḷaṃ.
47
47.
218了知法之分别者,
Yo ca dhamma-vibhaṅgaññū,
219适时而起,不懈怠者;
Kāluṭṭhāyī a-tandito;
220随时而起,不违时节。
Anuṭṭhahati kālena,
221“其果实成熟”:他的果报便得以成就。
Phalaṃ tassa samijjhati.
48
48.
223“未行梵行”:即未曾修习梵行。
A-caritvā brahmacariyaṃ,
224“未得年少财富”:即于青春时期未能积聚财富。
A-laddhā yobbane dhanaṃ;
225‘老鹳掠过’:比喻年老体衰,犹如老鹳飞翔时摇摆不定。
Jiṇṇakoñcāva jhāyanti,
226如同干涸池塘中的死鱼。
Khīṇamaccheva pallale.
49
49.
228未修习梵行。
A-caritvā brahmacariyaṃ,
229年少时未曾得财
A-laddhā yobbane dhanaṃ;
230犹如断坏的弓
Sentti cāpātikhīṇāva,
231徒然追叹旧时事
Purāṇāni anutthunaṃ.
50
50.
233纵使才具有限,智慧者
Appakenāpi medhāvī,
234于清晨时分明智
Pābhatena vicakkhaṇo;
235振奋自我
Samuṭṭhāpeti attānaṃ,
236犹如微风吹拂的微小火苗。
Aṇuṃ aggiṃva sandhamaṃ.
51
51.
238人应当如此精进努力,
Vāyāmetheva puriso,
239智者永不会心生厌倦。
Na nibbindeyya paṇḍito;
240请看精进之果报
Vāyāmassa phalaṃ passa,
241所食之果,非凭传闻
Bhuttā ambā anītihaṃ.
52
52.
243懈怠而不精进
Anuṭṭhahaṃ a-vāyāmaṃ,
244安乐在那里增长。
Sukhaṃ yatrādhi gacchati;
245勇者,前往那里吧。
Suvira tattha gacchāhi,
246也将我带到那里吧。
Mañca tattheva pāpaya.
53
53.
248懈怠者沉溺懈怠,
Yatthālaso anuṭṭhātā,
249却全然安享安乐;
Accantaṃ sukhamedhati;
250善勇者,你当往彼处!
Suvira tattha gacchāhi,
251然而在此,恶业显现。
Mañca ttattheva pāpaya.
54
54.
253世间中的主宰果报,
Adhippāya-phalaṃ loke,
254于智者得以成就;
Dhītimanttassa sijjhati;
255唯当力行精进,
Vīriyameva kattabbaṃ,
256此事为诸佛所称叹。
Etaṃ buddhehi vaṇṇitaṃ.