← 文献总目录

舍堕

e0905n.nrf2 · 静态文献页 · 612 段 · 打开交互阅读器

1尼萨耆亚巴吉帝亚
Nissaggipācittiya
21. 衣品 1. 第一咖提那学处问
1. Cīvaravagga 1. paṭhamakathina sikkhāpucchā
1问:贤友,彼世尊、阿拉汉、正自觉者,为超过十日持有额外衣者所制定的舍堕罪,于何处制定?
Pucchā – yaṃ tena āvuso bhagavatā…pe… sammāsambuddhena atirekacīvaraṃ dasāhaṃ atikkāmentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
2答:贤友,于毘舍离制定。
Vissajjanā – vesāliyaṃ bhante paññattaṃ.
3问:贤友,这是针对谁、于何事缘而制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
4答:贤友,这是针对六群比丘而制定的。贤友,六群比丘持有额外衣,正是在此事缘中制定的。
Vissajjanā – chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū atirekacīvaraṃ dhāresuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
71. 衣品 2. 离衣宿学处问
1. Cīvaravagga 2. udosita sikkhāpucchā
5问:贤友,世尊为离开三衣而宿一夜者所制定的舍堕罪,是在何处制定的?
Pucchā – ekarattaṃ āvuso ticivarena vippavasantassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
6回答:尊者,这条学处是在舍卫城制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
7问:贤友,是关系到谁、在什么事缘中制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
8回答:尊者,是关系到众多比丘而制定的。尊者,众多比丘将衣存放于诸比丘手中后,仅着内衣、上衣便出发游行人间,尊者,正是在此事缘中制定的。
Vissajjanā – sambahule bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū bhikkhūnaṃ hatthe cīvaraṃ nikkhipitvā santaruttarena janapadacārikaṃ pakkamiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
121. 衣品 3. 第三咖提那学处问
1. Cīvaravagga 3. tatiyakathina sikkhāpucchā
9问:尊者,接受非时衣后,超过一月者,犯舍堕。世尊这是在何处制定的?
Pucchā – akālacīvaraṃ āvuso paṭiggahetvā māsaṃ atikkāmentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
10答言:尊者,是在舍卫城制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
11问:尊者,这是关于何人,又是在何事缘上制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
12答:尊者,这是因众多比丘而制定的。尊者,众多比丘接受非时衣后,超过一个月,正是在那件事缘上制定的。
Vissajjanā – sambahule bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū akālacīvaraṃ paṭiggahetvā māsaṃ atikkāmesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
1一、衣品 四、旧衣学处问
1. Cīvaravagga 4. purāṇacīvara sikkhāpucchā
14问:尊者,让非亲里比丘尼洗旧衣者,犯舍堕。世尊在何处制定?
Pucchā – aññātikāya āvuso bhikkhuniyā purāṇacīvaraṃ dhovāpentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
15答:于舍卫城所制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
16问:尊者,是缘于何人、在何种事缘上制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
17答:尊者,是缘于具寿优陀夷而制定的。具寿优陀夷曾让非亲里比丘尼洗了旧衣,尊者,正是在那件事缘上制定的。
Vissajjanā – āyasmantaṃ bhante udāyiṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante udāyī aññātikāya bhikkhuniyā purāṇacīvaraṃ dhovāpesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
1一、衣品 五、受衣学处问
1. Cīvaravagga 5. cīvarapaṭiggahaṇa sikkhāpucchā
19问:尊者,从非亲里比丘尼手中接受衣,犯舍堕。世尊于何处制定?
Pucchā – aññātikāya āvuso bhikkhuniyā hatthato cīvaraṃ paṭiggaṇhantassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
20答:尊者,制定于王舍城。
Vissajjanā – rājagahe bhante paññattaṃ.
21问:尊者,这是针对谁、在何事缘上制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
22答:尊者,这是针对具寿优陀夷制定的;具寿优陀夷从非亲戚的比丘尼手中接受了衣服。尊者,正是在此事缘上制定的。
Vissajjanā – āyasmantaṃ bhante udāyiṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante udāyī aññātikāya bhikkhuniyā hatthato cīvaraṃ paṭiggahesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
1一、衣品 第六 向非亲戚乞衣学处问
1. Cīvaravagga 6. aññātakaviññatti sikkhāpucchā
24问:朋友,世尊在何处制定了向非亲里居士或居士女乞衣者的舍堕?
Pucchā – aññātakaṃ āvuso gahapatiṃvā gahatāniṃvā cīvaraṃ viññāpentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
25答:尊者,是在舍卫城制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
26问:朋友,是缘于何人、于何事缘而制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
27答:尊者,此学处是缘于具寿释子乌巴难达而制定的。具寿释子乌巴难达曾向非亲戚的长者子乞衣,尊者,正是依据这件事缘而制定的。
Vissajjanā – āyasmantaṃ bhante upanandaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante upanando sakyaputto aññātakaṃ seṭṭhiputtaṃ cīvaraṃ viññāpesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
1一、衣品 第七 过量学处问
1. Cīvaravagga 7. tatuttari sikkhāpucchā
29问:朋友,世尊于何处制定了:向非亲戚的居士或居士女乞取过量衣者,犯舍堕?
Pucchā – aññātakaṃ āvuso gahapatiṃ vā gahapatāniṃ vā tatuttari cīvaraṃ viññāpentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
30答:尊者,是在舍卫城制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
31问:贤友,是针对何人、于何事缘而制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
32答:尊者,是缘六群比丘而制定的。尊者,六群比丘不知量,多乞衣服。尊者,即是依此事缘而制定。
Vissajjanā – chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū na mattaṃ jānitvā bahumpi cīvaraṃ viññāpesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
33问:“尊者,对于先前未被邀请,便前往不认识的男居士或女居士处,并就着衣作净施;以及前往不认识的众居士处,并就着衣作净施,由此所犯的舍堕罪,世尊是于何处制定的呢?”
Pucchā – pubbe appavāritassa āvuso aññātakaṃ gahapatiṃ vā gahatāniṃ vā upasaṅkamitvā cīvare vikappaṃ āpajjantassa ca aññātake gahapatike upasaṅkamitvā cīvare vikappaṃ āpajjantassa ca nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
34答:“尊者,是在舍卫城制定的。”
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
35问:“尊者,是缘于何人、以何事为缘而制定的呢?”
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
36尊者,这是缘于具寿乌巴难达·释迦子而制定的。尊者,具寿乌巴难达·释迦子先前未受邀请,便走去一位不相识的男居士处,在衣上作了净施。尊者,正是这位具寿乌巴难达·释迦子,先前未受邀请,又走去不相识的居士们那里,在衣上作了净施。尊者,此戒正是以此事为缘而制定的。
Vissajjanā – āyasmantaṃ bhante upanandaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante upanando sakyaputto pubbe appavārito aññātakaṃ gahapatikaṃ upasaṅkamitvā cīvare vikappaṃ āpajji. Soyeva bhante āyasmā upanando sakyaputto pubbe appavārito aññātake gahapatike upasaṅkamitvā cīvare vikappaṃ āpajji, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
411. 衣品 10. 王学处问
1. Cīvaravagga 10. rāja sikkhāpucchā
37尊者,世尊在何处制定了关于比丘通过超过三次的催促、超过六次的站立而获得衣所犯的舍堕罪?
Pucchā – atirekatikkhattuṃ āvuso codanāya atireka chakkhattuṃ ṭhānena cīvaraṃ abhinipphādentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
38尊者,是在舍卫城制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
39尊者,这是缘于何人、在何等事缘上制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
40尊者,这是缘于具寿乌巴难达·释迦子而制定的。尊者,具寿乌巴难达·释迦子在一位优婆塞对他说“尊者,请稍等”时,却没有等候。尊者,正是因此事缘而制定的。
Vissajjanā – āyasmantaṃ bhante upanandaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante upanando sakyaputto upāsakena ajjaṇho bhante āgamehīti vuccamāno nāgamesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
462. 国西亚品,1. 国西亚学处问
2. Kosiyavagga, 1. kosiya sikkhāpucchā
41尊者,对于令人制作掺有蚕丝的敷具而犯的舍堕罪,世尊是在何处制定的?
Pucchā – kosiyamissakaṃ āvuso santhakaṃ kārāpentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
42答:尊者,此规定是在阿罗毗制定的。
Vissajjanā – āḷaviyaṃ bhante paññattaṃ.
43问:尊者,此规定是因何人、于何事而制定的?
Pucchā – kaṃ 0 āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
44答:尊者,此规定是因六群比丘而制定的。尊者,六群比丘到织绸工那里,这样说道:“朋友,请多织些绸,也给我们一些,我们想制作一些丝毛混织物。”尊者,正是在此事上制定的。
Vissajjanā – chabbaggiye bhante ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū kosiyakārake upasaṅkamitvā evamahaṃsu bahū āvuso kosakārake pacatha amhākampi dassatha mayampi icchāma kosiyamissakaṃ santakaṃ kātunti, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
51二、丝品 (二)纯黑学处问
2. Kosiyavagga 2. suddhakāḷaka sikkhāpucchā
45问:“尊者,关于制作纯黑羊毛毯者,世尊是在何处制定舍堕的?”
Pucchā – suddhakāḷakānaṃ āvuso eḷakalomānaṃ santhataṃ kārāpentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
46答:“尊者,是在毗舍离制定的。”
Vissajjanā – vesāliyaṃ bhante paññatthaṃ.
47问:“尊者,是缘于何人、因何事而制定的?”
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
48答:「尊者,这是因六群比丘而制定的。尊者,六群比丘叫人制作了纯黑羊毛毯,尊者,正是在这件事上制定的。」
Vissajjanā – chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū suddhakāḷakānaṃ eḷakalomānaṃ santhataṃ kārāpesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
56二、丝品 (三)二分学处问
2. Kosiyavagga 3. dvebhāga sikkhāpucchā
49问:「尊者,对于那些不取等量白羊毛与等量劣羊毛、却令人制作新毯者,世尊是在何处制定舍堕的?」
Pucchā – anādiyitvā āvuso tulaṃ odātānaṃ tulaṃ gocariyānaṃ navaṃ santhataṃ kārāpentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
50答:「尊者,是在舍卫城制定的。」
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
51尊者,这是因谁、于何事而制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
52答:「尊者,这是因六群比丘而制定的。尊者,六群比丘只取了少许白羊毛,便让人制作了纯黑羊毛毯。尊者,正是在此事上制定的。」
Vissajjanā – chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū thokaṃyeva odātaṃ ante ādiyitvā tatheva suddhakāḷakānaṃ eḷakalomānaṃ santhataṃ kārāpesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
61二、拘稀耶品 (四)六年学处问
2. Kosiyavagga 4. chabbassa sikkhāpucchā
53尊者,彼世尊……正自觉者,为于每年雨季安居后令人制作坐具者所制定的舍堕,是在何处制定的?
Pucchā – yaṃ tena āvuso bhagavatā…pe… sammāsambuddhena anuvassaṃ kārāpentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
54答:“在舍卫城,由尊者所制定。”
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
55问:“尊者,这是关系何人、在何因缘下制定的?”
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
56答:“尊者,这是为众多比丘而制定的。尊者,因为众多比丘令人在每年雨安居后制作坐具,才在此因缘上制定的。”
Vissajjanā – sambahule bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū anuvassaṃ santhataṃ kārāpesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
57问:“尊者,这是谁的话?”
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
58答:“是世尊的话,阿拉汉、正自觉者的话。”
Vissajjanā – bhagavato bhante vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa.
59问:“尊者,是由谁传来的?”
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
60答:尊者,这是依传承次第传来的。
Vissajjanā – paramparāya bhante ābhataṃ.
61问:尊者,此处可有什么违犯的过失吗?
Pucchā – atthi nukho āvuso ettha koci viraddhadoso.
62答:没有,尊者。
Vissajjanā – natthi bhante.
72为结集而告知僧团
Saṃgāyanatthāya saṅghassa ñāpanaṃ
63诸位尊者,请听我一言。我曾向具寿维奇塔萨拉毗旺萨——三藏持者、法藏守护者——请教这些舍堕罪学处乃至六年学处中的诸多应问之处,如缘起等种种要点,具寿维奇塔萨拉毗旺萨对我所问皆一一解答。诸位尊者,如此这些学处清净无垢、极为善净,正是彼世尊、阿拉汉、正自觉者的教言。是故,如同往昔以大迦叶为首的诸大长老、古结集者,为梵行长存、为大众利益、为大众安乐、为悲悯世间、为诸天与人的利益、福祉与安乐,而结集并随结集法与律,如今我等参与此第六次结集大法会的所有成员,亦当从六年舍堕学处开始,将这些舍堕学处一同作集体诵习后,共同诵出。
Suṇātu me bhante saṅgho, ahaṃ āyasmantaṃ vicittasārābhivaṃsaṃ tipiṭakadhara dhammabhaṇḍāgārikaṃ imesaṃ nissaggiyapācittiyasikkhāpadānaṃ yāva chabbassasikkhāpadaṃ nidānādīni pucchitabbāni anekāni ṭhānāni pucchiṃ, puṭṭhopuṭṭho ca so āyasmā vicittasārābhivaṃso vissajjesi, itihidaṃ bhante imāni sikkhāpadāni nimmalāni suparisuddhānī tasseva bhagavato vacanāni arahato sammāsambuddhassa, tasmā yathāpure mahākassapādayo mahātheravarā porāṇasaṃgītikārā brahmacariyassa ciraṭṭhitiyā bahujanahitāya bahujanasukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya devamanussānaṃ dhammavinayaṃ saṃgāyiṃsu ceva anusaṃgāyiṃsu ca, evameva mayampi dāni sabbeva chaṭṭhasaṃgīti mahādhammasabhā pariyāpannā chabbassa nissaggiya sikkhāpadato paṭṭhāya imāni nissaggiyasikkhāpadāni ekato gaṇasajjhāyaṃ katvā saṃhāyeyyāma.
74二、丝品 (五)坐具覆物学处问
2. Kosiyavagga 5. nisīdanasanthata sikkhāpucchā
64问:贤友,彼世尊、阿拉汉、正自觉者所制定的,若比丘不取旧敷具之边而令作新坐具敷具,犯舍堕罪,此学处制定于何处?
Pucchā – yaṃ tena āvuso bhagavatā…pe… sammāsambuddhena anādiyitvā purāṇasanthatassa sāmantā sugatavidattiṃ navaṃ nisīdanasanthataṃ kārāpentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
65答:尊者,制定于舍卫城。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
66问:贤友,这是关于谁、在何种事缘中制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
67答:尊者,这是缘于众多比丘而制定的。尊者,那时众多比丘丢弃了敷具,受持了阿兰若支、托钵支、粪扫衣支。尊者,正是依此事缘而制定。
Vissajjanā – sambahule bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū santhatāni ujjhitvā āraññikaṃ piṇḍapātikaṅgaṃ paṃsukūlakaṅgaṃ samādiyiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
79二、丝品 (六)羊毛学处问
2. Kosiyavagga 6. eḷakaloma sikkhāpucchā
68问:贤友,接受羊毛后,若携带超过三由旬,犯舍堕罪。此学处制定于何处?
Pucchā – eḷakalomāni āvuso paṭiggahetvā tiyojanaṃ atikkāmentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
69答:尊者,于舍卫城所制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
70问:贤友,此学处是缘于何人、于何事缘中所制?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
71答:尊者,是缘于一位比丘而制定的。尊者,有一位比丘接受了羊毛,携带它行路超过了三由旬。尊者,正是在此一事缘中所制立的。
Vissajjanā – aññataraṃ bhante bhikkhuṃ ārabbha paññattaṃ, aññataro bhante bhikkhu eḷakalomāni paṭiggahetvā tiyojanaṃ atikkāmesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
84二、丝绸品 七、羊毛洗涤学处问
2. Kosiyavagga 7. eḷakalomadhovāpana sikkhāpucchā
72问:贤友,关于非亲里比丘尼令(人)洗羊毛所犯的舍堕罪,是在何处制定的?
Pucchā – aññātikāya āvuso bhikkhuniyā eḷakalomāni dhovāpentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
73答:尊者,是在释迦族中制定的。
Vissajjanā – sakkesu bhante paññattaṃ.
74问:贤友,是缘于何人、以何事为缘而制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
75答:尊者们,这是关于六群比丘而制定的。尊者们,六群比丘让非亲族的比丘尼清洗羊毛,正是基于此事为缘而制定。
Vissajjanā – chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū aññātikāhi bhikkhūnīhi eḷakalomāni dhovāpesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
892. 憍奢耶品 8. 金银学处问
2. Kosiyavagga 8. rūpiya sikkhāpucchā
76问:贤友,世尊在何处为接受金银者制定了这条舍堕罪?
Pucchā – rūpiyaṃ āvuso paṭiggaṇhantassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
77答:尊者们,是在王舍城制定的。
Vissajjanā – rājagahe bhante paññattaṃ.
78贤友,是关于何人、以何事为缘而制定的呢?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
79尊者,此是相对于具寿乌巴难达释迦子而制定的;尊者,具寿乌巴难达释迦子接受了金银,尊者,正是以此事为缘而制定的。
Vissajjanā – āyasmantaṃ bhante upanandaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante upanando sakyaputto rūpiyaṃ paṭiggahesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
80贤友,怎样行持才名为接受金银?
Pucchā – kathaṃ āvuso tattha paṭipajjanto rūpiyaṃ paṭiggaṇhāti nāma.
81尊者,若亲自拿取,或令他人拿取,或认可‘这是尊者的’而寄存之物,比丘如此行持,即名为接受金银。
Vissajjanā – sayaṃ bhante gaṇhāti, aññaṃ vā gaṇhāpesi, idaṃ ayyassa hotūti upanikkhittaṃ sādiyati, evaṃ kho bhante paṭipajjanto bhikkhu rūpiyaṃ paṭiggaṇhāti nāma.
82贤友,比丘如何行持,才名为不接受金银?
Pucchā – kathaṃ āvuso tattha paṭipajjanto bhikkhu rūpiyaṃ na paṭiggaṇhāti nāma.
83尊者,正如在国王学处与门达迦学处中所说,依此奉行的比丘,即名为不接受金银。
Vissajjanā – yathā bhante rājasikkhāpade yathā ca bhante meṇḍakasikkhāpade āgacchati, tathā bhante paṭipajjanto bhikkhu rūpiyaṃ na paṭiggaṇhātināma.
982. 拘稀耶品 9. 金钱交易学处问
2. Kosiyavagga 9. rūpiyasaṃvohāra sikkhāpucchā
84贤友,世尊为从事金钱交易者,于何处制定了舍堕?
Pucchā – rūpiyasaṃvohāraṃ āvuso samāpajjantassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
85尊者,于舍卫城制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
86贤友,是缘于何人、因何事而制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
87答:尊者,此乃缘于六群比丘而制定。尊者,六群比丘从事种种金钱交易,尊者,即因此事而制。
Vissajjanā – chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū nānappakārakaṃ rūpiyasaṃvohāraṃ samāpajjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
2第二 拘稀耶品,第十 买卖学处问
2. Kosiyavagga, 10. kayavikkaya sikkhāpucchā
89问:友,对于从事种种买卖者,世尊于何处制定舍堕?
Pucchā – nānappakārakaṃ āvuso kayavikkayaṃ āpajjantassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ.
90回答:尊者,这是在舍卫城制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
91问:贤友,这是缘于何人、在何事上制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
92回答:尊者,这是缘于具寿释子乌巴难达而制定的。尊者,具寿释子乌巴难达曾与一位外道共作买卖,尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – āyasmantaṃ bhante upanandaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante upanando sakyaputto paribbājakena saddhi kayavikkayaṃ samāpajji, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
93问:贤友,在那里,怎样行持的比丘才称为从事买卖呢?
Pucchā – kathaṃ āvuso tattha paṭipajjanto bhikkhu kayavikkayaṃ samāpajjatināma.
94答:如果这样行持——“以此给他这个,以此取来这个,以此交换这个,以此安排这个”——即称为从事买卖。尊者,如此行持者,即称为从事买卖。
Vissajjanā – iminā imaṃ dehi iminā imaṃ āhara iminā imaṃ parivattehi iminā imaṃ cetāmehīti ajjhācarati, evaṃ kho bhante paṭipajjanto kayavikkayaṃ samāpajjatināma.
95问:贤友,在那里,怎样行持的比丘才不称为从事买卖呢?
Pucchā – kathaṃ āvuso tattha paṭipajjanto bhikkhu na kayavikkayaṃ samāpajjatināma.
96尊者,若比丘询问价格,或告知净人,或说“我们有此物,我们需用此物及彼物”——尊者,如此行持的比丘,不名为从事买卖。
Vissajjanā – yo bhante agghaṃ pucchati, yo ca bhante kappiyakārakassa ācikkhati, yo ca bhante amhākañca idaṃ atthi amhākañca iminā ca iminā ca atthoti bhaṇati, evaṃ kho bhante paṭipajjanto bhikkhu na kayavikkayaṃ samāpajjatināma.
1123. 钵品,1. 钵学处问
3. Pattavagga, 1. patta sikkhāpucchā
97贤友,超过十日持有额外之钵,所犯舍堕罪于何处制定?
Pucchā – atirekapattaṃ āvuso dasāhaṃ atikkāmentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
98尊者,于舍卫城制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
99问:贤友,关于何人、在何事上制定?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
100答:尊者,这是关于六众比丘而制定的。尊者,六众比丘持有多余的钵,尊者,正是在此事上制定。
Vissajjanā – chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū atirekapattaṃ dhāresuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
514514. 3. 钵品,2. 不足五缀钵学处问
514 3. Pattavagga, 2. ūnapañcabandhana sikkhāpucchā
102问:若以不足五缀的钵,求取另一新钵者,此舍堕罪于何处制定?
Pucchā – ūnapañcabandhanena pattena aññaṃ navaṃ pattaṃ cetāpentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
103答:尊者,此戒在释迦族中制定。
Vissajjanā – sakkesu bhante paññattaṃ.
104问:贤友,是关于何人、缘于何事而制定的呢?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
105解答——尊者,这是针对六群比丘而制定的。尊者,六群比丘以微小的破损、微小的缺口、微小的刮痕为由,导致许多钵被分发。尊者,正是基于此事而制定。
Vissajjanā – chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū appamattakenapi bhinnena appamattakenapi khaṇḍena vilikhitamattenapi bahū patte viyyāpesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
106比丘们,不应乞求钵。若乞求者,犯恶作罪。
Na bhikkhave patto viññāpetabbo, yo viññāpeyya āpatti dukkaṭassa.
1233. 钵品 3. 药学处问
3. Pattavagga 3. bhesajja sikkhāpucchā
107问——贤友,接受药物后,存放超过七日,犯舍堕罪。这是在哪里制定的?
Pucchā – bhesajjāni āvuso paṭiggahetvā sattāhaṃ atikkāmentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
108答:尊者,这是在舍卫城制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
109问:贤友,缘于谁?因何事而制定?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
110答:尊者,这是缘于众多比丘而制定的。尊者,众多比丘接受药物后,令其超过七日。尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – sambahule bhante bhikkhū ārabbha ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū bhesajjāni paṭiggahetvā sattāhaṃ atikkāmesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
1283. 钵品 4. 雨浴衣学处问
3. Pattavagga 4. vassikasāṭika sikkhāpucchā
111问:贤友,在热季还剩一个多月时寻求雨浴衣,犯舍堕罪,此于何处制定?
Pucchā – atirekamāse sese gimāne āvuso vassikasāṭikacīvaraṃ pariyesantassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
112解答:尊者,制定于舍卫城。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
113问:贤友,缘于何人、何事而制定?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
114解答——尊者,这是关于六群比丘而制定的。尊者,那时六群比丘在热季还剩一个多月时,就去寻找雨浴衣。尊者,正是依据此事而制定的。
Vissajjanā – chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū atirekamāse sese gimhāne vassikasāṭikacīvaraṃ pariyesiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
1333. 钵品,5. 夺衣学处问
3. Pattavagga 5. cīvaraacchindana sikkhāpucchā
115问:尊者,若比丘亲自将衣给与某位比丘后,又因愤怒、不悦而夺回该衣,此舍堕罪是在何处制定的?
Pucchā – bhikkhussa āvuso sāmaṃ cīvaraṃ datvā kupitena anattamanena acchindantassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
116答:尊者,是在舍卫城制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
117问:尊者,此戒是因何人、依何事而制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
118答:尊者,是因释迦子乌巴难达尊者而制定的。尊者,释迦子乌巴难达尊者亲自将衣给与一位比丘后,因愤怒、不悦而夺回,尊者,正是依此事而制定的。
Vissajjanā – āyasmantaṃ bhante upanandaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante upanando sakyaputto bhikkhussa sāmaṃ cīvaraṃ datvā kupito anattamano acchindi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
1383. 钵品,6. 线求衣学处问
3. Pattavaggo, 6. suttaviññatti sikkhāpucchā
119问:尊者,若比丘亲自乞得线后,令织工织衣,此舍堕罪是在哪里制定的?
Pucchā – sāmaṃ āvuso suttaṃ viññāpetvā tantavāyehi cīvaraṃ vāyāpentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
120答:尊者,是于王舍城所制。
Vissajjanā – rājagahe bhante paññattaṃ.
121问:尊者,是因谁、依何事而制?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
122答:尊者,是因六群比丘而制。尊者,六群比丘亲自指定纱线,令织工织衣,尊者,正是依此事而制。
Vissajjanā – chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū sāmaṃ suttaṃ viññāpetvā tantavāyehi cīvaraṃ vāyāpesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
1433. 钵品,7. 大织师学处问
3. Pattavagga, 7. mahāpesakāra sikkhāpucchā
123问:尊者,若有比丘先前未曾被邀请,便前往非亲属的居士织工处,对衣的分派加以干预,由此犯下的舍堕罪,是在何处制定的?
Pucchā – pubbe appavāritassa āvuso aññātakassa gahapatikassa tantavāye upasaṅkamitvā cīvare vikappaṃ āpajjantassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
124答:尊者,这是在舍卫城制定的。
Vissajjanā – sāvatthi yaṃ bhante paññattaṃ.
125问:尊者,这条戒是关于何人、依于何种因缘而制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
126答:尊者,此戒是关于具寿乌巴难达释子而制定的。尊者,具寿乌巴难达释子先前未受邀请,便前往非亲里居士的织布工处,对衣作了安排。尊者,正是在这件事中制定的。
Vissajjanā – āyasmantaṃ bhante upanandaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante upanando sakyaputto pubbe appavārito aññātakassa gahapatikassa tantavāye upasaṅkamitvā cīvare vikappaṃ āpajji, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
1483. 钵品,8. 急施衣学处问
3. Pattavaggo, 8. accekacīvara sikkhāpucchā
127问:尊者,接受急施衣后,超过衣时的比丘犯舍堕,此戒在何处制定?
Pucchā – acceka cīvaraṃ āvuso paṭiggahetvā cīvarakālasamayaṃ atikkāmentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
128答:尊者,于舍卫城制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
129问:“尊者,这是依谁、由何事缘而制定的?”
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
130答:“尊者,这是依众多比丘而制定的。尊者,众多比丘接受急施衣后,超过了衣时——正是依此事缘而制。”
Vissajjanā – sambahule bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū accekacīvaraṃ paṭiggahetvā cīvarakālasamayaṃ atikkāmesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
1533. 钵品,9. 有疑学处问
3. Pattavaggo, 9. sāsaṅka sikkhāpucchā
131问:“尊者,将三衣中任何一衣留在村内,离别超过六夜者犯舍堕——此于何处制定?”
Pucchā – tiṇṇaṃ āvuso cīvarānaṃ aññataraṃ cīvaraṃ antaraghare nikkhipitvā atirekachārattaṃ vippavasantassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
132答曰:“尊者,这是在舍卫城制定的。”
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
133问曰:“尊者,这是缘于何人、于何事而制定的?”
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
134答曰:“尊者,这是缘于众多比丘而制定的。尊者,众多比丘将三衣中的一件衣留在村落中后,离衣过夜超过一夜。尊者,正是因此事而制定。”
Vissajjanā – sambahule bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū tiṇṇaṃ cīvarānaṃ aññataraṃ cīvaraṃ antaraghare nikkhipitvā atirekachārattaṃ vippavasiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
1583. 钵品,10. 已指定(供养)的学处问
3. Pattavaggo, 10. pariṇata sikkhāpucchā
135问:“贤友,世尊、见者、阿拉汉、正自觉者所制定的‘明知而将僧团利养转为己用者犯舍堕’,是在何处制定的?”
Pucchā – yaṃ tena āvuso bhagavatā passatā arahatā sammāsambuddhena jānaṃ saṅghikaṃ lābhaṃ atthano pariṇāmentassa nissaggiyaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ.
136答:“尊者,是在舍卫城制定的。”
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ.
137问:“贤友,是缘于谁、因何事而制定的?”
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
138回答:尊者,这是缘于六群比丘而制定的。尊者,六群比丘明知是已指定给僧团的利养,却转归自己受用。尊者,正是在此因缘上制定的。
Vissajjanā – chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū jānaṃ saṅghikaṃ lābhaṃ pariṇataṃ attano pariṇāmesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
139问:贤友,明知是已指定给僧团的利养而转为己用者,犯多少罪?
Pucchā – jānaṃ āvuso saṅghikaṃ lābhaṃ pariṇataṃ attano pariṇāmento, kati āpattiyo āpajjati.
140回答:尊者,明知是已指定给僧团的利养而转为己用者,犯二罪:在进行转用时犯恶作,转用完成时犯舍堕。尊者,明知是已指定给僧团的利养而转为己用者,即犯此二罪。
Vissajjanā – jānaṃ bhante saṅghikaṃ lābhaṃ pariṇataṃ attano pariṇāmento dve āpattiyo āpajjati, pariṇāmeti payoge dukkaṭaṃ, pariṇāmite nissaggiyaṃ pācittiyaṃ, jānaṃ bhante saṅghikaṃ lābhaṃ pariṇataṃ attano pariṇāmento imā dve āpattiyo āpajjati.
141问:“贤友,这是谁的话语?”
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
142答:“这是世尊——阿拉汉、正自觉者的话语。”
Vissajjanā – bhagavato bhante vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa.
143问:“贤友,由谁传来?”
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
144“尊者,这是代代相传而来的。”
Vissajjanā – paramparāya bhante ābhataṃ.
145“贤友,其中可有任何违犯的过失吗?”
Pucchā – atthi nukho āvuso tattha kocipi viraddhadoso.
146“没有,尊者。”
Vissajjanā – natthi bhante.
171为结集而作的告知
Saṃgāyanatthāya ñāpanaṃ
147尊者,愿僧团听我说。我向持三藏、为法库藏的具妙心严饰尊者请问了这十六舍堕罪学处的因缘等众多应问之事,他一一予以解答。如是,尊者,此学处之生起,无垢、极清净,正是彼世尊、阿拉汉、正自觉者之言。因此,如同往昔大迦叶等诸大长老、古结集者,为了使名为梵行的佛陀教法久住,为众多人之利益,为众多人之安乐,为世间之悲悯,为天与人之义利、利益、安乐,而结集并随结集法与律;同样地,作为第六次结集大法会的参与者,我们现在也应当如此,将这些学处从所发生之处开始,一起众合诵而结集。
Suṇātu me bhante saṅgho, ahaṃ bhante imesaṃ soḷasannaṃ nissaggiyapācittiyasikkhāpadānaṃ nidānādīni anekāni pucchitabbāni āyasmantaṃ vicittasārābhivaṃsaṃ tipiṭakadhara dhammabhaṇḍāgārikaṃ pucchiṃ, so ca puṭṭho puṭṭho vissajjeti, itihidaṃ bhante sikkhāpadasañjātaṃ nimmalaṃ su parisuddhaṃ tasseva bhagavato vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa, tasmā yathā pure mahākassapādayo mahāthera varā porāṇasaṃgītikārā brahmacariyasaṅkhātassa buddhasāsanassa ciraṭṭhitiyā bahujanahitāya bahujanasukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya devamanussānaṃ dhammavinayaṃ saṃgāyiṃsuceva anusaṃgāyiṃsuca, evameva mayampi dāni chaṭṭhasaṃgīti mahādhammasabhāpariyāpannā imāni sikkhāpadāni yathānuppattaṭṭhānato paṭṭhāya ekato gaṇasajjhāyaṃ katvā saṃgāyeyyāma.
173波逸提本文
Pācittiyapāḷi
174一、妄语品,一、妄语学处问
1. Musāvādavagga, 1. musāvāda sikkhāpucchā
148问:「贤友,由那位知者、见者、阿拉汉、正自觉者世尊,在故妄语上制定的波逸提,是于何处制定?缘于何人?在何事上制定?」
Pucchā – yaṃ tena āvuso bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sampajānamusāvāde pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
149答:「尊者,于舍卫城制定,缘于释迦子哈达卡而制定。尊者,哈达卡释迦子与外道交谈时,否认之后又承认,承认之后又否认,正是就此事而制定。」
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ, hatthakaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, hatthako bhante sakyaputto titthiyehi saddhiṃ sallapanto avajānitvā paṭijānāti paṭijānitvā avajānāti, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
177一、妄语品,二至三、辱骂语、离间语学处问
1. Musāvādavaggo, 2-3. omasavāda, pesuñña sikkhāpucchā
150问:贤友,辱骂语波逸提与比丘离间语波逸提,世尊于何处制定?缘于何人、依何事而制定?
Pucchā – omasavāde pācittiyañca āvuso bhikkhupesuññe pācittiyañca bhagavatā katthapaññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
151答:尊者,于舍卫城制定,缘于六群比丘而制定。尊者,六群比丘在与比丘们争吵时辱骂,即缘此事;尊者,六群比丘在比丘们发生争论、口角与纷争时进行离间,即依此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ, chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū bhikkhūhi saddhiṃ bhaṇḍantā omasiṃsu tasmiṃca vatthusmiṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū bhikkhūnaṃ bhaṇḍanajātānaṃ kalahajātānaṃ vivādāpannānaṃ pesuññaṃ upasaṃhariṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
180一、妄语品,四、逐句说法学处问
1. Musāvādavagga, 4. padasodhamma sikkhāpucchā
152问:贤友,教未受具足戒者逐句读诵法之波逸提,于何处制定?缘于何人、依何事而制定?
Pucchā – anupasampannaṃ āvuso padaso vācentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
153答:尊者,此事于舍卫城制定,因六群比丘而制定。尊者,六群比丘为优婆塞逐句教说法,尊者,即就此因缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante paññattaṃ, chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū upāsake padaso dhammaṃ vācesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
183一、妄语品:五、同宿学处问
1. Musāvādavaggo 5. sahaseyya sikkhāpucchā
154问:贤友,与未受具足戒者同宿超过二夜、三夜者,犯波逸提。此戒于何处制定?因谁、于何因缘中制定?
Pucchā – anupasampannena āvuso uttaridirattatirattaṃ sahaseyyaṃ kappentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
155答:尊者,此事于阿罗毘制定,因众多比丘而制定。尊者,众多比丘与未受具足戒者同宿,尊者,即就此因缘而制定。
Vissajjanā – āḷaviyaṃ bhante paññattaṃ, sambahule bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū anupasampannena sahaseyyaṃ kappesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
156问:朋友,哪些人与未受具足戒者同宿,亦无犯?
Pucchā – kesaṃ āvuso ettha anupasampannena sahaseyyaṃ kappentānampi anāpatti hoti.
157答:尊者,有十一种人与未受具足戒者同宿而无犯:住二夜、三夜者,住不足二夜、三夜者,住满二夜后于第三夜破晓前离去复又住者,全覆全无隔者,全隔全无覆者,多覆者,多无隔者,未受具足戒者卧而比丘坐者,比丘卧而未受具足戒者坐者,两者俱坐者,疯狂者,最初犯者。尊者,这十一种人与未受具足戒者同宿,是无犯的。
Vissajjanā – ekādasannaṃ bhante puggalānaṃ anupasampannena sahaseyyaṃ kappentānaṃ anāpatti, dvetisso rattiyo vasatī, ūnakadve tisso rattiyo vasati, dverattiyo vasitvā tatiyāyarattiyā purāruṇā nikkhamitvā puna vasati, sabbacchanne sabbaaparicchanne, sabbaparicchanne sabbaacchanne, yebhuyyena acchanne yebhuyyena aparicchanne, anupasampanne nipanne bhikkhu nisīdati, bhikkhunipanne anupasampanno nisīdati, ubhovā nisīdanti, ummattakassa, ādikammikassa, imesaṃkho bhante ekādasannaṃ puggalānaṃ anupasampannena sahaseyyaṃ kappentānaṃ anāpatti.
188一、妄语品,六、第二同宿学处问
1. Musāvādavaggo, 6. dutiya sahaseyya sikkhāpucchā
158问:朋友,关于与女人同宿的波逸提学处,于何处制定?因何人之缘、于何等事中制定?
Pucchā – mātugāmena āvuso sahaseyyaṃ kappentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
159答:尊者,于舍卫城因具寿阿那律而制定。尊者,因具寿阿那律与女人同宿,尊者,即就此因缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante āyasmantaṃ anuruddhaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante anuruddho mātugāmena sahaseyyaṃ kappesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
191一、妄语品,七、说法学处问
1. Musāvādavaggo, 7. dhammadesanā sikkhāpucchā
160问:朋友,对超过五六语为女人说法者,波逸提于何处制定?因谁、于何因缘中制定?
Pucchā – mātugāmassa āvuso uttari chappañcavācāhi dhammaṃ desentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
161答:尊者,于舍卫城因具寿优陀夷而制定。尊者,具寿优陀夷为女人说法,尊者,即因此因缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante āyasmantaṃ udāyiṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante udāyī mātugāmassa dhammaṃdeseti, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
194一、妄语品,八、实说上人法学处问
1. Musāvādavaggo, 8. bhūtārocana sikkhāpucchā
162问——贤友,比丘向未受具足戒者宣说真实的上人法,波逸提於何处制定?因谁、因何事而制定?
Pucchā – anupasampannassa āvuso uttarimanussadhammaṃ bhūtaṃ ārocentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
163解答——尊者,在毘舍离,缘跋耆河岸的比丘们而制定。尊者,跋耆河岸的比丘们互相在居士面前称赞上人法,正是因此事而制定。
Vissajjanā – vesāliyaṃ bhante vaggumudātīriye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, vaggumudātīriyā bhante bhikkhū gihīnaṃ aññamaññassa uttarimanussadhammassa vaṇṇaṃ bhāsiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
197一、妄语品,九、告知粗重罪学处问
1. Musāvādavaggo, 9. duṭṭhullārocana sikkhāpucchā
164问——贤友,比丘向未受具足戒者说比丘所犯的粗重罪,波逸提於何处制定?因谁、因何事而制定?
Pucchā – bhikkhussa āvuso duṭṭhullāpattiṃ anupasampannassa ārocentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
165答:尊者,于舍卫城,因六群比丘而制定;六群比丘向未受具足戒者说了比丘的粗重罪,即因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū bhikkhussa duṭṭhullāpattiṃ anupasampannassa ārocesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
200一、妄语品,十、掘地学处问
1. Musāvādavaggo, 10. pathavīkhaṇana sikkhāpucchā
166问:贤友,对挖掘地面者,波逸提于何处制定?因谁、因何事而制定?
Pucchā – pathaviṃkhaṇantassa āvuso pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
167答:尊者,于阿罗毘,因阿罗毘诸比丘而制定;阿罗毘诸比丘掘地,即因此事而制定。
Vissajjanā – āḷaviyaṃ bhante āḷavike bhikkhū ārabbha paññattaṃ, āḷavikā bhante bhikkhū pathaviṃkhaṇiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
203二、植物品,一、植物学处问
2. Bhūtagāmavaggo, 1. bhūtagāma sikkhāpucchā
168问:贤友,关于坏生种[破坏植物]的波逸提,世尊在何处制定?缘于何人、因何事而制定?
Pucchā – bhūtagāmapātabyatāya pācittiyaṃ āvuso bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
169答:尊者,在阿拉维,缘于阿拉维的比丘们而制定。尊者,阿拉维的比丘们砍伐了树木,尊者,正是因此事而制定。
Vissajjanā – āḷaviyaṃ bhante āḷavike bhikkhū ārabbha paññattaṃ, āḷavikā bhante bhikkhū rukkhaṃ chindiṃ su, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
2二、草木品 二、异语者学处问
2. Bhūtagāmavagga, 2. aññavādaka sikkhāpucchā
171问:贤友,关于异语者、恼害者的波逸提,世尊在何处制定?针对谁?因何事而制定?
Pucchā – aññavādake vihesake pācittiyaṃ āvuso bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
172答:尊者,在憍赏弥,针对具寿阐那而制定。尊者,当时具寿阐那在僧团中被就犯戒之事追问时,以他言回避,尊者,对此事而制定。
Vissajjanā – kosambiyaṃ bhante āyasmantaṃ channaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante channo saṅghamajjhe āpattiyā anuyuñjīyamāno aññenaññaṃ paṭicari, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
209二、植物品,三、使人抱怨学处问。
2. Bhūtagāmavagga, 3. ujjhāpanaka sikkhāpucchā
173问:贤友,关于教唆抱怨者、教唆嫌责者的波逸提,世尊在何处制定?针对谁?因何事而制定?
Pucchā – ujjhāpanake khiyyanake pācittiyaṃ āvuso bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
174答:尊者,此戒于王舍城,针对慈地比丘与土地比丘而制定;尊者,慈地比丘与土地比丘教唆诸比丘嫌责具寿达巴摩罗子,尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – rājagahe bhante mettiyabhūmajake bhikkhū ārabbha paññattaṃ, mettiyabhūmajakā bhante bhikkhū āyasmantaṃ dabbaṃ mallaputtaṃ bhikkhū ujjhāpesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
212二、植物品,四、第一坐卧处学处问。
2. Bhūtagāmavagga, 4. paṭhama senāsana sikkhāpucchā
175问:贤友,若将僧团的床、凳、床垫或靠枕铺设在露天处,用后既未收好、也未告知便离去者,犯波逸提。此戒在何处制定?针对谁而制?因何事而制?
Pucchā – saṅghikaṃ āvuso mañcaṃvā pīṭhaṃvā bhisiṃvā kocchaṃvā ajjhokāse santharitvā anuddharitvā anāpucchā pakkamantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
176答:尊者,此戒于舍卫城,针对众多比丘而制定;尊者,众多比丘将僧团的坐卧具铺设在露天处,用后既未收好、也未告知便离去,尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahule bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū saṅghikaṃ senāsanaṃ ajjhokāse santharitvā anuddharitvā anāpucchā pakkamiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
215二、植物品,五、第二坐卧处学处问。
2. Bhūtagāmavagga, 5. dutiya senāsana sikkhāpucchā
177问:贤友,在僧团精舍中铺设卧具,用后不收好、不告知便离去者,犯波逸提。此戒制定于何处?缘于何人?因何事而制?
Pucchā – saṅghike āvuso vihāre seyyaṃ santharitvā anuddharitvā anāpucchā pakkamantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
178答曰:尊者,此戒制定于舍卫城,缘于十七众比丘。尊者,十七众比丘在僧团精舍中铺设卧具后,未收好、未告知便离去了,因此事而制戒。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sattarasavaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sattarasavaggiyā bhante bhikkhū saṅghike vihāre seyyaṃ santharitvā anuddharitvā anāpucchā pakkamiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
179问:贤友,这是谁的话?
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
180答曰:“尊者,这是世尊、阿拉汉、正自觉者的话语。”
Vissajjanā – bhagavatā bhante vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa.
181问曰:“贤友,这是由谁传来的?”
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
182答曰:“尊者,这是通过师徒次第辗转传来的。”
Vissajjanā – paramparāya bhante ābhataṃ.
183贤友,此处可有什么疏漏?
Pucchā – atthi nukho āvuso ettha kocipi viraddhadoso.
184尊者,没有。
Vissajjanā – natthi bhante.
224告知僧团。
Saṅghassa ñāpanaṃ
185尊者们,愿僧团听我陈说。尊者们,我向具寿妙戒智长老请教了这十五条学处之因缘等应问的诸多问题,他随问随答。尊者们,如此无垢清净的,正是彼世尊、阿拉汉、正自觉者的话语。因此,正如过去大迦叶等诸大长老、上首的古结集者,为了梵行的久住,为了众人的利益,为了众人的安乐,为了对世间的悲悯,为了人天的利益与安乐,结集并复诵了法与律;同样,我们这些参加第六次结集大法会的众人,依如理忆念,将这些学处汇集一处,大众共诵而结集。
Suṇātu me bhante saṅgho, ahaṃ bhante āyasmantaṃ vicittasārābhivaṃsaṃ imesaṃ pannarasannaṃ sikkhāpadānaṃ nidānādīni pucchitabbāni anekāni ṭhānāni pucchiṃ, so ca puṭṭho puṭṭho vissajjeti, iti hidaṃ bhante nimmalaṃ suparisuddhaṃ tasseva bhagavato vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa, tasmā yathāpure mahākassapādayo mahātheravarā porāṇasaṃgītikārā brahmacariyassa ciraṭṭhitiyā bahujanahitāya bahujanasukhāya lonukampāya atthāya hitāya sukhāya devamanussānaṃ dhammavinayaṃ saṃgāyiṃsuceva anusaṃgāyiṃsuca, evameva mayampi dāni chaṭṭhasaṃgītimahādhammasabhā pariyāpannā yathānuppaṭṭhānato paṭṭhāya imāni sikkhāpadāni ekato gaṇasajjhāyaṃ katvā saṃgāyeyyāma.
226二、生物品,六、闯入(学处问)
2. Bhūtagāmavagga, 6. anupakhajja sikkhāpucchā
186问:贤友,关于由那位……乃至……正自觉者,针对明知而闯入僧团住处中先已进入的比丘处铺设卧具者所制定的波逸提,是在何处制定的?缘何人而制?缘何事而制?
Pucchā – yaṃ tena āvuso…pe… sammāsambuddhena saṅghike vihāre jānaṃ pubbupagataṃ bhikkhuṃ anupakhajja seyyaṃ kappentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
187答:尊者!于舍卫城,缘六众比丘而制。尊者!彼六众比丘闯入长老比丘处铺设卧具。尊者!即因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū there bhikkhū anupakhajja seyyaṃ kappesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
229二、植物品,七、驱出学处问。
2. Bhūtagāmavagga, 7. nikaḍḍhana sikkhāpucchā
188问:尊者,关于比丘因忿怒、不悦而从僧团住处逐出比丘者,世尊所制的波逸提,是在何处制定的?缘何人而制?缘何事而制?
Pucchā – bhikkhuṃ āvuso kupitena anattamanena saṅghikā vihārā nikkaḍḍhentassa pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
189解答——尊者,此事于舍卫城,为六群比丘而制定。尊者,那时六群比丘心生忿怒、不悦,将诸比丘从僧团住处驱出。尊者,正是缘此因缘而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū kupitā anattamanā bhikkhū saṅghikāvihārā nikkaḍḍhiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
2322. 植物品,8. 空中精舍学处问
2. Bhūtagāmavagga, 8. vehāsakuṭi sikkhāpucchā
190问——贤友,关于在上层楼阁中,坐于高脚床或凳的波逸提,世尊在何处制定?因谁、于何事缘而制定?
Pucchā – uparivehāsakuṭiyā āvuso āhaccapādakaṃ mañcaṃvā pīṭhaṃvā abhinisīdantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
191解答——尊者,此事于舍卫城,为某比丘而制定。尊者,那时该比丘在僧团住处的上层楼阁中,猛然坐于高脚床上。尊者,正是缘此因缘而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuṃ ārabbha paññattaṃ, aññataro bhante bhikkhu saṅghike vihāre uparivehāsa kuṭiyā āhaccapādakaṃ mañcaṃ sahasā abhinisīdi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
2352. 植物品,9. 大精舍学处问
2. Bhūtagāmavagga, 9. mahallakavihāra sikkhāpucchā
192尊者,关于作出两三层覆盖的决定后,又再作超过此决定的波逸提,世尊在何处制定?因谁、因何事而制定?
Pucchā – dvatti pariyāye āvuso adhiṭṭhahitvā tatuttari adhiṭṭhahantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
193解答——尊者,世尊在憍赏弥因具寿阐陀长老而制定。尊者,具寿阐陀令已完工的精舍一再覆盖、一再涂抹,精舍因过于沉重而倒塌,尊者,正是以此因缘而制定。
Vissajjanā – kosambiyaṃ bhante āyasmantaṃ channattheraṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante chando katapariyositaṃ vihāraṃ punappunaṃ chādāpesi punappunaṃ lepāpesi, atibhārito vihāro paripati, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
2382. 植物品,10. 有虫水学处问
2. Bhūtagāmavagga, 10. sappāṇaka sikkhāpucchā
194尊者,关于明知水中有虫,却以此水浇泼于草或泥上的波逸提,世尊在何处制定?因谁、因何事而制定?
Pucchā – jānaṃ āvuso sappāṇakaṃ udakaṃ tiṇaṃvā mattikaṃvā siñcantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
195答:尊者,这是在阿罗毘、因阿罗毘的比丘们而制定的。尊者,阿罗毘的比丘们明知水中有虫,却以之浇草和泥,尊者,正是以此因缘而制定。
Vissajjanā – āḷaviyaṃ bhante āḷavike bhikkhū ārabbha paññattaṃ, āḷavikā bhante bhikkhū jānaṃ sappāṇakaṃ udakaṃ tiṇampi mattikampi siñciṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
2413. 教诫品,1. 教诫学处问
3. Ovādavagga, 1. ovāda sikkhāpucchā
196问:贤友,世尊于何处、因何人、于何事中制定了未受认可而教诫比丘尼的波逸提?
Pucchā – asammatena āvuso bhikkhuniyo ovadantassa pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
197答:尊者,这是在舍卫城、因六群比丘而制定的。尊者,六群比丘未受认可而教诫比丘尼,尊者,正是以此因缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū asammatā bhikkhuniyo ovadiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
2443. 教诫品,2. 日没学处问
3. Ovādavagga, 2. atthaṅgata sikkhāpucchā
198贤友,世尊于何处、因何人、于何等事缘中,制定了“日没后教诫比丘尼”的波逸提?
Pucchā – atthaṅgate āvuso sūriye bhikkhuniyo ovadantassa pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
199尊者,此事制定于舍卫城,因具寿周利槃陀伽而起。尊者,具寿周利槃陀伽于日没后教诫比丘尼;尊者,正是因此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante āyasmantaṃ cūḷapanthakaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante cūḷapanthako atthaṅgate sūriye bhikkhuniyo ovadi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
2473. 教诫品,3-4. 比丘尼住所、利养学处问
3. Ovādavagga, 3-4. bhikkhunupassaya, āmisa sikkhāpucchā
200贤友,世尊于何处、因何人、于何等事缘中,制定了“前往比丘尼住处教诫比丘尼”以及说“上座比丘为利养而教诫比丘尼”的波逸提?
Pucchā – bhikkhunupassayaṃ āvuso upasaṅkamitvā bhikkhuniyo ovadantassaca āmisahetu therā bhikkhū bhikkhuniyo ovadantīti bhaṇantassaca pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
201答:尊者,前往比丘尼住处教诫比丘尼的波逸提,是在释迦族中因六群比丘而制。尊者,六群比丘前往比丘尼住处教诫比丘尼后,又出言“上座比丘是为了利养才教诫比丘尼”的波逸提,则是在舍卫城因六群比丘而制。尊者,正是因此事而制。
Vissajjanā – bhikkhunupassayaṃ upasaṅkamitvā bhikkhuniyo ovadantassa pācittiyaṃ bhante sakkesu chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū bhikkhunupassayaṃ upasaṅkamitvā bhikkhuniyo ovadiṃsu, āmisahetu therā bhikkhū bhikkhuniyo ovadantīti bhaṇantassa pācittiyaṃ sāvatthiyaṃ chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū āmisahetu therā bhikkhū bhikkhuniyo ovadantīti bhaṇiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
250第三、教诫品,第五、施衣学处问
3. Ovādavagga, 5. cīvaradāna sikkhāpucchā
202问:贤友,世尊是在何处、因何人、于何事发下,给予非亲戚比丘尼衣服的波逸提?
Pucchā – aññātikāya āvuso bhikkhuniyā cīvaraṃ dentassa pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
203答:尊者,在舍卫城,因某位比丘而制。尊者,当时有一位比丘给予了非亲戚比丘尼衣服,尊者,正是因此事发下此制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuṃ ārabbha paññattaṃ, aññataro bhante bhikkhu aññātikāya bhikkhuniyā cīvaraṃ adāsi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
253第三、教诫品,第六、缝衣学处问
3. Ovādavagga, 6. cīvarasibbana sikkhāpucchā
204问:尊者,为无亲属关系的比丘尼缝制衣服者,犯波逸提。此戒是世尊在何处制定的?因何人、于何事而制?
Pucchā – aññātikāya āvuso bhikkhuniyā cīvaraṃ sibbentassa pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
205答:尊者,此戒于舍卫城,因具寿乌达夷而制定。尊者,具寿乌达夷曾为无亲属关系的比丘尼缝制衣服,正是因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante āyasmantaṃ udāyiṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante udāyī aññātikāya bhikkhuniyā cīvaraṃ sibbesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
256第三、教诫品,第七、相约同行学处问
3. Ovādavagga, 7. saṃvidhāna sikkhāpucchā
206问:尊者,与比丘尼约定后,共行一路者,犯波逸提。此戒是世尊在何处制定的?因何人、于何事而制?
Pucchā – bhikkhunayā āvuso saddhiṃ saṃvidhāya ekaddhānamaggaṃ paṭipajjantassa pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
207答:尊者,此戒是在舍卫城,因六群比丘而制定。尊者,六群比丘与比丘尼们约定后,同行一条道路——正是因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū bhikkhunīhi saddhiṃ saṃvidhāya ekaddhānamaggaṃ paṭipajjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
259第三、教诫品,第八、登船学处问
3. Ovādavagga, 8. nāvābhiruhana sikkhāpucchā
208问:尊者,与比丘尼约定后同乘一条船,犯波逸提。此戒由世尊在何处制定?因何人、于何事而制定?
Pucchā – bhikkhuniyā āvuso saddhiṃ saṃvidhāya ekaṃ nāvaṃ abhiruhantassa pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
209答:尊者,此戒是在舍卫城,因六群比丘而制定。尊者,六群比丘与比丘尼们约定后,同乘一条船——正是因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū bhikkhūnīhi saddhiṃ saṃvidhāya ekaṃ nāvaṃ abhiruhiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
262第三、教诫品,第九、所促成供养学处问
3. Ovādavagga, 9. paripācita sikkhāpucchā
210问:尊者,明知而食用由比丘尼所促成之抟食,犯波逸提。此戒是世尊在何处制定的?因何人、于何事而制定?
Pucchā – jānaṃ āvuso bhikkhuniparipācitaṃ piṇḍapātaṃ bhuñjantassa pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
211答:尊者,在王舍城,因提婆达多而制定。尊者,提婆达多明知而食用了由比丘尼所促成之抟食,尊者,正是因此事而制定。
Vissajjanā – rājagahe bhante devadattaṃ ārabbha paññattaṃ, devadatto bhante jānaṃ bhikkhuniparipācitaṃ piṇḍapātaṃ bhuñji, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
265第三、教诫品,第十、屏处共坐学处问
3. Ovādavagga, 10. rahonisajja sikkhāpucchā
212问:尊者,与比丘尼一对一在隐蔽处共坐,犯波逸提。此戒是世尊在何处制定的?因何人、于何事而制定?
Pucchā – bhikkhuniyā saddhiṃ āvuso eko ekāya raho nisajjaṃ kappentassa pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
213答:尊者,这是在舍卫城针对具寿优陀夷制定的。具寿优陀夷与比丘尼单独在隐蔽处共坐,尊者,正是因这件事而制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante āyasmantaṃ udāyiṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante udāyī bhikkhuniyā saddhiṃ eko ekāya raho nisajjaṃ kappesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
268四、饮食品,一、客舍施食学处问
4. Bhojanavagga, 1. āvasathapiṇḍa sikkhāpucchā
214问:贤友,关于超过规定次数食用客舍施食而犯波逸提,世尊是在何处制定的?是针对谁?因何事而制定?
Pucchā – tatuttari āvuso āvasathapiṇḍaṃ bhuñjantassa pācittiyaṃ bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
215答:尊者,这是在舍卫城针对六群比丘制定的。尊者,六群比丘反复留住并食用客舍施食,尊者,正是因此事而制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū anuvasitvā anuvasitvā āvasathapiṇḍaṃ paribhuñjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
271四、饮食品,二、众食学处问
4. Bhojanavagga, 2. gaṇabhojana sikkhāpucchā
216问:贤友,关于众食的波逸提,世尊是在何处制定的?因谁而起?源何因缘而制定?
Pucchā – gaṇabhojane pācittiyaṃ āvuso bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
217答:尊者,此戒在王舍城制定,缘起于提婆达多。尊者,提婆达多率领随从在俗人家中乞求并进食,正是因这件事而制定。
Vissajjanā – rājagahe bhante devadattaṃ ārabbha paññattaṃ, devadatto bhante sapariso kulesu viññāpetvā bhuñji, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
274四、饮食品,三、展转食学处问
4. Bhojanavagga 3. paramparabhojana sikkhāpucchā
218问:贤友,关于辗转食的波逸提,世尊是在何处制定的?因谁而起?源何因缘而制定?
Pucchā – parampara bhojane pācittiyaṃ āvuso bhagavatā kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
219答:尊者,此戒在毘舍离因众多比丘而制。尊者,众多比丘于未受邀请时另处而食;尊者,正是因此事缘而制。
Vissajjanā – vesāliyaṃ bhante sambahule bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū aññatra nimantitā aññatra bhuñjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
277四、饮食品,四、迦那母学处问
4. Bhojanavagga, 4. kāṇamātu sikkhāpucchā
220问:领受满二钵、三钵的饼后,若更领受则犯波逸提,此戒于何处制定?因谁而制?于何事缘中制定?
Pucchā – dvattipattapūraṃ pūvaṃ paṭiggahetvā tatuttari paṭiggaṇhantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
221答:尊者,此戒在舍卫城因众多比丘而制。尊者,众多比丘不知限量领受饼食;尊者,正是因此事缘而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahule bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū na mattaṃ jānitvā pūvaṃ paṭiggahesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
222问:贤友,这是谁所说?
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
223答:尊者,这是世尊、阿拉汉、正自觉者的话语。
Vissajjanā – bhagavato bhante vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa.
224问:贤友,由谁传来?
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
225回答:尊者,这是由传承次第传来。
Vissajjanā – paramparāya bhante ābhataṃ.
226问:贤友,此处可有任何违失或过失?
Pucchā – atthi nukho āvuso ettha kocipi viraddhadoso.
227回答:没有,尊者。
Vissajjanā – natthi bhante.
286四、饮食品,五、第一足食学处问
4. Bhojanavagga, 5. paṭhamapavāraṇā sikkhāpucchā
228贤友,由彼……正自觉者所制:‘已食、已遮止,而食非残食之嚼食或啖食者,犯波逸提。’此学处于何处制定?因谁而制?于何种事缘中制定?
Pucchā – yaṃ tena sāvuso…pe… sammāsambuddhena bhuttāvinā parivātena anatirittaṃ khādanīyaṃvā bhojanīyaṃvā bhuñjantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
229解答——尊者,于舍卫城因众多比丘而制定。尊者,众多比丘已食、已遮止,却于他处更食,尊者,即缘这些事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahule bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū bhuttāvī pavāritā aññatra bhuñjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
289四、食物品,六、第二请食学处问
4. Bhojanavagga, 6. dutiya pavāraṇā sikkhāpucchā
230贤友,若人对已食、已遮止的比丘,以非残食之嚼食或啖食而邀请,犯波逸提。此学处于何处制定?因谁而制?于何种事缘中制定?
Pucchā – bhikkhuṃ āvuso bhuttāviṃ pavāritaṃ anatirittena khādanīyena bhojanīyena abhihaṭṭhuṃ pavārentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
231答:尊者,此学处制于舍卫城,因一位比丘而制。当时有一位比丘,以非残食的软食邀请已食已请的比丘进食。尊者,正是因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuṃ ārabbha paññattaṃ, aññataro bhante bhikkhu bhikkhuṃ bhuttāviṃ pavāritaṃ anatirittena bhojanīyena abhihaṭṭhuṃ pavāresi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
292四、食物品,七、非时食学处问
4. Bhojanavagga, 7. vikālabhojana sikkhāpucchā
232问:尊者,非时食用硬食或软食者,犯波逸提。此学处制于何处?因谁而制?因何事而制?
Pucchā – vikāle āvuso khādanīyaṃ vā bhojanīyaṃ vā bhuñjantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
233答:尊者,此学处制于王舍城,因十七群比丘而制。当时十七群比丘于非时食用食物。尊者,正是因此事而制。
Vissajjanā – rājagahe bhante sattarasavaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sattarasavaggiyā bhante bhikkhū vikāle bhojanaṃ bhuñjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
295四、食物品,八、蓄藏食学处问
4. Bhojanavagga, 8. sannidhikāraka sikkhāpucchā
234问:尊者,食用蓄藏的硬食或软食者,犯波逸提。此学处制于何处?因谁而制?因何事而制?
Pucchā – sannidhikārakaṃ āvuso khādanīyaṃ vā bhojanīyaṃ vā bhuñjantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
235答:尊者,此学处制于舍卫城,因具寿贝拉特西沙而制。尊者,具寿贝拉特西沙食用了蓄藏的食物,尊者,即因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante āyasmantaṃ belaṭṭhasīsaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante belaṭṭhasīso sannidhikārakaṃ bhojanaṃ bhuñji, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
298四、食物品,九、美味食学处问
4. Bhojanavagga, 9. paṇītabhojana sikkhāpucchā
236问:尊者,为自己要求美味食后而食用者,犯波逸提。此学处制于何处?因谁而制?因何事而制?
Pucchā – paṇīta bhojanāni āvuso attano atthāya viññāpetvā bhuñjantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
237答:尊者,这是在舍卫城,因六群比丘而制定的。尊者,六群比丘为自己求取美味食物后食用,尊者,正是依此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū paṇītabhojanāni attano atthāya viññāpetvā bhuñjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
301四、食物品,第十:齿木学处问
4. Bhojanavagga, 10. dantapona sikkhāpucchā
238问:尊者,未给予而取入口之食,这条波逸提罪在何处制定?因谁而制定?依何事而制定?
Pucchā – adinnaṃ āvuso mukhadvāraṃ āhāraṃ āharantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
239答:尊者,这是在毗舍离,因某比丘而制定的。尊者,某比丘未给予而取入口之食,尊者,正是依此事而制定。
Vissajjanā – vesāliyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuṃ ārabbha paññattaṃ, aññataro bhante bhikkhu adinnaṃ mukhadvāraṃ āhāraṃ āhari, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
304五、裸形者品,第一:裸形者学处问
5. Acelakavagga, 1. acelaka sikkhāpucchā
240问:尊者,若亲手给裸形外道男、游方外道男或游方外道女嚼食或啖食,此波逸提学处于何处制定?因谁而制定?缘何事而制定?
Pucchā – acelakassavā āvuso paribbājakassavā paribbājikāyavā sahatthā khādanīyaṃvā bhojanīyaṃvā dentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
241答:尊者,此学处是在毗舍离因阿难尊者而制定的。尊者,阿难尊者以为只是一个人,便给了某游方外道女两个糕饼。尊者,正是缘此事而制定。
Vissajjanā – vesāliyaṃ bhante āyasmantaṃ ānandaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante ānando aññatarissā paribbājikāya ekaṃ maññamāno dve pūve adāsi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
307五、裸形者品,第二:遣离学处问
5. Acelakavagga, 2. uyyojana sikkhāpucchā
242问:尊者,若有人对比丘说:‘来,朋友,我们一起去村落或城镇乞食吧’,之后无论是否让他得到食物,便将他遣离,犯波逸提。此学处于何处制定?因谁而制定?缘何事而制定?
Pucchā – bhikkhuṃ ehāvuso gāmaṃvā nigamaṃvā piṇḍāya pavisissāmāti tassa dāpetvāvā adāpetvāvā uyyojentassa āvuso pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
243答:尊者,此戒是在舍卫城,因尊者乌巴难达释迦子而制定的。当时,尊者乌巴难达释迦子对一位比丘说:‘来吧,贤友,我们进村乞食。’却没有让他得到食物,便把他遣走了。尊者,正是依此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante āyasmantaṃ upanandaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante upanando sakyaputto bhikkhu ehāvuso gāmaṃ piṇḍāya pavisissāmāti tassa adāpetvā uyyojesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
310五、裸形者品,第三:有食家学处问
5. Acelakavagga, 3. sabhojana sikkhāpucchā
244问:尊者,对于在有食家不请自入而坐者,其波逸提罪是在何处制定的?因谁而制定?依何事而制定?
Pucchā – sabhojane kule anupakhajja nisajjaṃ kappentassa āvuso pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
245答:尊者,此戒是在舍卫城,因尊者乌巴难达释迦子而制定的。当时,尊者乌巴难达释迦子在有食家不请自入而坐。尊者,正是依此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante āyasmantaṃ upanandaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante upanando sakyaputto sabhojane kule anupakhajja nisajjaṃ kappesi, tasmiṃ bhantevatthusmiṃ paññattaṃ.
313第5 裸行者品,第4—5 隐秘处坐、屏处坐学处问
5. Acelakavagga 4-5. rahopaṭicchanna, rahonisajja sikkhāpucchā
246问:贤友,与女人在隐蔽、有遮蔽的座位上同坐,以及一位比丘与一位女人在屏处一对一坐着,此波逸提在何处制定?因谁而制定?在什么事件中制定?
Pucchā – mātugāmena saddhiṃ raho paṭicchanne āsane nisajjaṃ kappentassaca āvuso mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho nisajjaṃ kappentassaca pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
247答:尊者,此戒在舍卫城因尊者释迦子乌巴难达而制定。尊者释迦子乌巴难达与女人在隐蔽、有遮蔽的座位上同坐,也与女人在屏处一对一坐着。尊者,正是因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante āyasmantaṃ upanandaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante upanando sakyaputto mātugāmena saddhiṃ raho paṭicchanne āsane nisajjaṃ kappesi, mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho nisajjaṃ kappesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
316第5 裸行者品,第6 行访学处问
5. Acelakavagga, 6. cāritta sikkhāpucchā
248问:贤友,受请并已备食的比丘,未告知在场的比丘,在食前或食后到俗人家中走动,犯此波逸提。此戒在何处制定?因谁而制定?在什么事件中制定?
Pucchā – nimantitena āvuso sabhattena santaṃ bhikkhuṃ anāpucchā purebhattaṃvā pacchābhattaṃvā kulesu cārittaṃ āpajjantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
249解答:尊者,这是在王舍城,因尊者释迦子乌巴难达而制定的。尊者释迦子乌巴难达受请食足,却在食前、食后仍去俗人家中行走。尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – rājagahe bhante āyasmantaṃ upanandaṃ sakyaputtaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante upanando sakyaputto nimantito sabhatto samāno purebhattaṃ pacchābhattaṃ kulesu cārittaṃ āpajji, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
319第5 裸行者品,第7 大名学处问
5. Acelakavagga, 7. mahānāma sikkhāpucchā
250问:贤友,比丘超过时限乞求药品的波逸提,是在何处制定的?因谁而制定?在何事中制定?
Pucchā – tatuttari āvuso bhesajjaṃ viññāpentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
251解答:尊者,这是在释迦族中,因六群比丘而制定的。尊者,六群比丘被释迦族大名告知:“贤者,请稍待!”时,却不肯等待。尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – sakkesu bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū mahānāmena sakkena ajjaṇho bhante āgametāti vuccamānā nāgamesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
322第5 裸行者品,第8—10 出征军等学处问
5. Acelakavagga 8-9-10. uyyuttasenā caso sikkhāpucchā
252问:贤友,前往观看出征的军队、在军中住超过三夜、前往战场——犯此波逸提,在何处制定?因谁而制定?因何事而制定?
Pucchā – uyyuttaṃ āvuso senaṃ dassanāya gacchantassa ca atirekatirattaṃ senāya vasantassa ca uyyodhikaṃ gacchantassa ca pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
253答:尊者,此学处制定于舍卫城,因六群比丘而制定。尊者,六群比丘前往观看出征的军队,又在军中住超过三夜,又前往战场。尊者,正是以此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū uyyuttaṃ senaṃ dassanāya agamaṃsu, teyeva bhante chabbaggiyā bhikkhū atirekatirattaṃ senāya vasiṃsu, teyeva bhante chabbaggiyā bhikkhū uyyodhikaṃ agamaṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
325第6 饮酒品,第1 饮酒学处问
6. Surāpānavagga, 1. surāpāna sikkhāpucchā
254问:贤友,饮用酒类的波逸提,在何处制定?因谁而制定?因何事而制定?
Pucchā – surāmerayapāne āvuso pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
255答:尊者,于拘睒弥,因具寿萨伽陀而制定。尊者,具寿萨伽陀饮了酒,尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – kosambiyaṃ bhante āyasmantaṃ sāgataṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante sāgato majjaṃ pivi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3286. 饮酒品,2. 指戳学处问
6. Surāpānavagga, 2. aṅgulipatodaka sikkhāpucchā
256问:贤友,关于以指戳弄,波逸提制于何处?因谁、因何事而制?
Pucchā – aṅgulipatodake āvuso pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
257答:尊者,于舍卫城,因六群比丘而制定。尊者,六群比丘以指戳弄比丘,令其发笑,尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū bhikkhuṃ aṅgulipatodakena hāsesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3316. 饮酒品,3. 戏笑法学处问
6. Surāpānavagga, 3. hasadhamma sikkhāpucchā
258问——尊者,关于水中嬉戏这条波逸提,是在何处制定的?依谁、因何事而制定?
Pucchā – udake hasadhamme āvuso pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
259答——尊者,此戒在舍卫城制定,缘于十七群比丘。尊者,十七群比丘在阿致罗筏底河中戏水,因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sattarasavaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sattarasavaggiyā bhante bhikkhū aciravatiyā nadiyā udake kīḷiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3346. 饮酒品,4. 不恭敬学处问
6. Surāpānavagga, 4. anādariya sikkhāpucchā
260问——尊者,关于不恭敬这条波逸提,是在何处制定的?依谁、因何事而制定?
Pucchā – anādariya āvuso pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
261答:尊者,此学处在拘睒弥,因具寿阐那而制定。尊者,具寿阐那在被追究犯戒时,表现出不恭顺的态度,尊者,正是因此事由而制定。
Vissajjanā – kosambiyaṃ bhante āyasmantaṃ channaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante channo āpattiyā anuyuñjiyamāno anādariyaṃ akāsi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3376. 饮酒品,5. 恐吓学处问
6. Surāpānavagga, 5. bhiṃsāpana sikkhāpucchā
262问:贤友,恐吓比丘这一行为的波逸提,在何处制定?因谁而制定?因何事由而制定?
Pucchā – bhikkhuṃ bhiṃsāpentassa āvuso pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
263答:尊者,此学处在舍卫城,因六群比丘而制定。尊者,六群比丘恐吓了其他比丘,尊者,正是因此事由而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū bhikkhuṃ bhiṃsāpesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3406. 饮酒品,6. 火光学处问
6. Surāpānavagga, 6. jotika sikkhāpucchā
264问:贤友,关于生火取暖者的波逸提,在何处制定?针对谁?因何事缘而制定?
Pucchā – jotiṃ āvuso samādahitvā visibbentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
265答:尊者,在跋耆国,针对众多比丘而制定。尊者,众多比丘生火取暖,即依此事缘而制定。
Vissajjanā – bhaggesu bhante sambahule bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū jotiṃ samādapetvā visibbesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3436. 饮酒品,7. 沐浴学处问
6. Surāpānavagga, 7. nahāna sikkhāpucchā
266问:贤友,关于未满半月而沐浴者的波逸提,在何处制定?针对谁?因何事缘而制定?
Pucchā – orenaddhamāsaṃ āvuso nahāyantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
267答:尊者,此是在王舍城,缘于众多比丘而制。尊者,当时众多比丘见到国王后,不知节制,前去沐浴,正是缘于此因而制。
Vissajjanā – rājagahe bhante sambahule bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū rājānampi passitvā na mattaṃ jānitvā nahāyiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
268问:贤友,这是谁的话语?
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
269答:尊者,这是世尊、阿拉汉、正自觉者的话语。
Vissajjanā – bhagavato bhante vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa.
270问:贤友,是谁传来的?
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
271答:尊者,是辗转传来的。
Vissajjanā – paramparāya bhante ābhataṃ.
272问:贤友,此处可有什么相违的过失吗?
Pucchā – atthi nukho āvuso ettha kocipi viruddhadoso.
273答言:“尊者,没有。”
Vissajjanā – natthi bhante.
274唯愿僧团听我说……乃至……我们应合诵。
Suṇātu me bhante saṅgho…pe… saṃgāyeyyāma.
275问:“尊者,……乃至……不以正自觉者所定,取三种坏色中任一种坏色,着用新衣者所犯的波逸提,制于何处?缘于何人?因何事而制?”
Pucchā – yaṃ tena āvuso…pe… sammāsambuddhena anādiyitvā tiṇṇaṃ dubbaṇṇakaraṇānaṃ aññataraṃ dubbaṇṇakaraṇaṃ navaṃ cīvaraṃ paribhuñjantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
276答:尊者,这是于舍卫城缘众多比丘而制定的。尊者,当时众多比丘不认识自己的衣,尊者,便是因此事而制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahule bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū attano cīvaraṃ na sañjāniṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3556. 饮酒品,10. 衣藏置应学法问
6. Surāpānavagga, 10. cīvaraapanidhāna sikkhāpucchā
277问:贤友,关于比丘藏匿钵、衣、坐具、针筒或腰带者,此波逸提是在何处制定的?缘于谁?在何事上制定?
Pucchā – bhikkhussa āvuso pattaṃ vā cīvaraṃ vā nisīdanaṃ vā sūcigharaṃ vā kāyabandhanaṃ vā apanidhentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
278答:尊者,这是于舍卫城缘六群比丘而制定的。尊者,六群比丘藏匿了比丘们的钵与衣,尊者,便是因此事而制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū bhikkhūnaṃ pattampi cīvarampi apanidhesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3587. 有生命品,1. 故意应学法问
7. Sappāṇakavagga, 1. sañcicca sikkhāpucchā
279贤友,故意夺取有情生命者,其波逸提于何处制定?缘于何人?缘于何事而制?
Pucchā – sañcicca āvuso pāṇaṃ jīvitā voropentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
280回答:尊者,于舍卫城缘具寿优陀夷而制定。尊者,具寿优陀夷故意夺取了有情生命,尊者,即缘彼事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante āyasmantaṃ udāyiṃ ārabbha paññattaṃ āyasmā bhante udāyī sañcicca pāṇaṃ jīvitā voropesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3617. 有虫水品,2. 有虫水学处问
7. Sappāṇakavagga, 2. sappāṇaka sikkhāpucchā
281贤友,明知而饮用有虫水者犯波逸提,此戒于何处制定?缘于何人?缘于何事而制?
Pucchā – jānaṃ āvuso sappāṇakaṃ udakaṃ paribhuñjantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
282答:尊者,此戒制于舍卫城,因六群比丘而制。尊者,六群比丘明知水中有虫而饮用,即因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū jānaṃ sappāṇakaṃ udakaṃ paribhuñjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3647. 有虫水品,6. 盗贼队学处问
7. Sappāṇakavagga, 6. theyyasattha sikkhāpucchā
283问:贤友,明知而与盗贼队相约同行同一道路者,犯波逸提。此戒制于何处?因谁而制?因何事而制?
Pucchā – jānaṃ āvuso theyyasatthena saddhiṃ saṃvidhāya ekaddhānamaggaṃ paṭipajjantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
284答:尊者,此戒制于舍卫城,因某比丘而制。尊者,某比丘明知而与盗贼队相约同行同一道路,即因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuṃ ārabbha paññattaṃ, aññataro bhante bhikkhu jānaṃ theyyasatthena saddhiṃ saṃvidhāya ekaddhānamaggaṃ paṭipajji, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3677. 有虫水品,7. 约定学处问
7. Sappāṇakavagga, 7. saṃvidhāna sikkhāpucchā
285问:贤友,‘与女人相约同行同一道路’犯波逸提,此戒制于何处?因谁、因何事而制?
Pucchā – mātugāmena saddhiṃ āvuso saṃvidhāya ekaddhānamaggaṃ paṭipajjantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
286答:尊者,此戒制定于舍卫城,因某位比丘而制。尊者,即因那位比丘与女人相约同行同一道路这件事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuṃ ārabbha paññattaṃ, aññataro bhante bhikkhu mātugāmena saddhiṃ saṃvidhāya ekaddhānamaggaṃ paṭipajji, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3708. 如法品,1. 如法学处问
8. Sahadhammikavagga, 1. sahadhammika sikkhāpucchā
287问:贤友,有比丘被如法劝告时,说:‘贤友,我暂不于此学处修学,待我询问其他通达律藏的比丘为止。’犯波逸提。此戒制于何处?因谁、因何事而制?
Pucchā – bhikkhūhi āvuso sahadhammikaṃ vuccamānena na tāvāhaṃ āvuso etasmiṃ sikkhāpade sikkhissāmi, yāva na aññaṃ bhikkhuṃ byattaṃ vinayadharaṃ paripucchissāmīti bhaṇantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
288答:“尊者,此戒是在拘睒弥因具寿阐那而制定的。尊者,具寿阐那受到比丘们如法劝告时,说道:‘贤友,在未向另一位通达律藏的比丘请教之前,我暂不修学此学处。’尊者,便是因此事而制定的。”
Vissajjanā – kosambiyaṃ bhante āyasmantaṃ channaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante channo bhikkhūhi sahadhammikaṃ vuccamāno na tāvāhaṃ āvuso etasmiṃ sikkhāpade sikkhissāmi, yāva na aññaṃ bhikkhuṃ byattaṃ vinayadharaṃ paripucchissāmīti bhaṇi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3738. 如法品,2. 讥嫌学处问
8. Sahadhammikavagga, 2. vilekhana sikkhāpucchā
289问:“尊者,诋毁戒律的波逸提是在何处制定的?是缘于何人、因何事而制定的?”
Pucchā – vinayaṃ vivaṇṇentassa āvuso pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
290答:“尊者,是在舍卫城因六群比丘而制定的。尊者,六群比丘诋毁了戒律,尊者,即是因此事而制定的。”
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū vinayaṃ vivaṇṇesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3768. 如法品,3. 迷惑学处问
8. Sahadhammikavagga, 3. mohana sikkhāpucchā
291问:尊者,关于迷惑的波逸提,是在何处制定的?因谁、在什么事由中制定的?
Pucchā – mohanake āvuso pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
292答:尊者,是在舍卫城,因六群比丘而制定的。尊者,六群比丘作了迷惑。尊者,即由于此事由而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū mohesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
293问:尊者,关于比丘因忿怒、不悦而打人,及作手刀势的波逸提,是在何处制定的?因谁、由于什么事由而制定的?
Pucchā – bhikkhussa āvuso kupitena anattamanena pahāraṃ dentassa ca talasattikaṃ uggirantassa ca pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
294答:尊者,此学处制定于舍卫城,因六群比丘而制。尊者,六群比丘忿怒不悦,殴打十七群比丘,并作出手刀势,即因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū kupitā anattamanā sattarasavaggiyānaṃ bhikkhūnaṃ pahāraṃ adaṃsu, talasattikañca uggiriṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3818. 如法品,7. 故意学处问
8. Sahadhammikavagga, 7. sañcicca sikkhāpucchā
295问:尊者,比丘故意令人生追悔的波逸提,在何处制定?因谁、由何事而制定?
Pucchā – bhikkhussa āvuso sañcicca kukkuccaṃ upadahantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
296答:尊者,此学处制定于舍卫城,因六群比丘而制。尊者,六群比丘故意令比丘们心生追悔,即因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū bhikkhūnaṃ sañcicca kukkuccaṃ upadahiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3848. 如法品,8. 窃听学处问
8. Sahadhammikavagga, 8. upassuti sikkhāpucchā
297问——诸友,比丘们争吵、诤论、纷诤时,立于近处偷听者,犯波逸提。此学处制于何处?因谁、于何事而制?
Pucchā – bhikkhūnaṃ āvuso bhaṇḍanajātānaṃ kalahajātānaṃ vivādā pannānaṃ upassutiṃ tiṭṭhantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
298答——尊者,此学处制于舍卫城,因六群比丘而制。尊者,六群比丘在比丘们争吵、诤论、纷诤时,立于近处偷听;尊者,即因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū bhikkhūnaṃ bhaṇḍanajātānaṃ kalaha jātānaṃ vivādāpannānaṃ upassutiṃ tiṭṭhahiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3878. 如法品,9. 阻碍羯磨学处问
8. Sahadhammikavagga, 9. kammapaṭibāhana sikkhāpucchā
299问——诸友,于如法羯磨先表示同意,事后却生起非难之心者,犯波逸提。此学处制于何处?因谁、于何事而制?
Pucchā – dhammikānaṃ āvuso kammānaṃ chandaṃ datvā pacchā khīyanadhammaṃ āpajjantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
300答——尊者,此学处制定于舍卫城,因六群比丘而制;尊者,六群比丘对如法羯磨给予意欲后,事后却生起非难法,尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū dhammikānaṃ kammānaṃ chandaṃ datvā pacchā khīyanadhammaṃ āpajjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3908. 如法品,10. 不给欲而去学处问
8. Sahadhammikavagga 10. chandaṃ adatvāgamana sikkhāpucchā
301问——诸友,僧团在进行裁决讨论时,未给予意欲便从座起身离去者,其所犯的波逸提,制定于何处?因谁、因何事而制定?
Pucchā – saṅghe āvuso vinicchakathāya vattamānāya chandaṃ adatvā uṭṭhāyāsanā pakkamantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
302答——尊者,此学处制定于舍卫城,因某比丘而制;尊者,有一位六群比丘,在僧团进行裁决讨论时,未给予意欲便从座起身离去,尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuṃ ārabbha paññattaṃ, aññataro bhante chabbaggiyo bhikkhu saṅghe vinicchayakathāya vattamānāya chandaṃ adatvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3938. 如法品,12. 回向学处问
8. Sahadhammikavagga, 12. pariṇāmana sikkhāpucchā
303问:诸友,明知已回向僧团的利养却转给个人者,犯波逸提。此戒制定于何处?因谁、因何事而制定?
Pucchā – jānaṃ āvuso saṅghikaṃ lābhaṃ pariṇataṃ puggalassa pariṇāmentassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
304答:尊者,此戒制定于舍卫城,因六群比丘而制;尊者,六群比丘明知已回向僧团的利养而转给个人,正因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū jānaṃ saṅghikaṃ lābhaṃ pariṇataṃ puggalassa pariṇāmesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3969. 宝品,1. 内宫学处问
9. Ratanavagga, 1. antepura sikkhāpucchā
305问:贤友,未先告知便进入王宫后宫者,犯波逸提。此戒制定于何处?因谁、因何事而制定?
Pucchā – pubbe appaṭisaṃviditena āvuso rañño antepuraṃ pavisantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
306答:尊者,此学处制定于舍卫城,因具寿阿难而制。尊者,具寿阿难先前未先告知便进入国王后宫,尊者,正是因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante āyasmantaṃ ānandaṃ ārabbha paññattaṃ, āyasmā bhante ānando pubbe appaṭisaṃvidito rañño antepuraṃ pāvisi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
3999. 宝品,2. 宝学处问
9. Ratanavagga, 2. ratana sikkhāpucchā
307问:贤友,关于接受宝物者犯波逸提,此学处制定于何处?因何人、因何事而制?
Pucchā – ratanaṃ āvuso uggaṇhantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
308答:尊者,此学处制定于舍卫城,因某位比丘而制。尊者,某位比丘接受了宝物,尊者,正是因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuṃ ārabbha paññattaṃ, aññataro bhante bhikkhu ratanaṃ uggahesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
4029. 宝品,3. 非时入村学处问
9. Ratanavagga, 3. vikālagāmappavisana sikkhāpucchā
309问:尊者,有比丘在场而未先行告知,于非时进入村落,此波逸提罪是在何处制定的?因谁而起?因何事而制?
Pucchā – santaṃ āvuso bhikkhuṃ anāpucchā vikāle gāmaṃ pavisantassa pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
310答:尊者,是在舍卫城,因六群比丘而制定的。尊者,六群比丘在尚有比丘在场时,未曾告知便于非时进入村落——尊者,正是因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū santaṃ bhikkhuṃ anāpucchā vikāle gāmaṃ pavisiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
311悔过法
Pāṭidesanīya
4063. 第三悔过学处问
3. Tatiyapāṭidesanī sikkhāpucchā
312问:贤友,关于在有学所认可的家庭中,亲手接受嚼食或啖食而食者,所犯的悔过罪,是在何处制定的?因谁、因何事而制定?
Pucchā – sekkhasammatesu āvuso kulesu khādanīyaṃ vā bhojanīyaṃ vā sahatthā paṭiggahetvā bhuñjantassa pāṭidesanīyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
313答:尊者,于舍卫城,因众多比丘而制定。尊者,众多比丘以为只是少量便接受了,尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahule bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū namattaṃ jānitvā paṭiggahesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
409应学法篇
Sekhiyakaṇḍa
314问:贤友,因不恭敬,比丘以衣垂于前或垂于后的方式穿着下衣或披着上衣,此恶作于何处制定?因谁而制定?因何事而制定?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca purato vā pacchato vā olambentena nivāsentassaca pārupantassaca dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ paññattaṃ.
315答:尊者,于舍卫城,因六群比丘而制定。尊者,六群比丘前后衣摆垂下,着下衣、披上衣,尊者,即依此因缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū purato ca pacchato ca olambantā nivāsesuṃceva pārupiṃsuca, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
316问:尊者,因不恭敬而敞开身体于村落中行走或坐下,此恶作于何处制定?缘于何人?依于何事而制定?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca kāyaṃ vivaritvā antaraghare gacchantassa ca nisīdantassa ca dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
317答:尊者,于舍卫城,因六群比丘而制定。尊者,六群比丘敞开身体于村落中行走及坐下,尊者,即依此因缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggīye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū kāyaṃ vivaritvā antaraghare gacchiṃsu ceva nisīdiṃsuca, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
318问:尊者,因不恭敬,比丘于村落中行走或坐下时玩弄手脚,于村落中行走或坐下时东张西望,于村落中行走或坐下时高抬身体,此恶作于何处制定?因谁制定?依何事而制定?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca hatthaṃ vā pādaṃ vā kīḷāpentena antaraghare gacchantassa ca nisīdantassa ca, tahaṃ tahaṃ olokentena antaraghare gacchantassa ca nisīdantassa ca, ukkhittakāya antaraghare gacchantassa ca nisīdantassa ca dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
319答:尊者,于舍卫城,因六群比丘而制定。尊者,六群比丘玩弄手脚、东张西望,于村落中行走、坐下;尊者,正是那些六群比丘高抬身体,于村落中行走、坐下。尊者,即依此因缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū hatthampi pādampi kīḷāpentā tahaṃ tahaṃpi olokentā antaraghare gacchiṃsuceva nisīdiṃsu ca, teyeva bhante chabbaggiyā bhikkhū ukkhittakāya antaraghare gacchiṃsuceva nisīdiṃsuca, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
320问:尊者,因不恭敬,比丘于村落中行走或坐下时高声大笑或发出高声喧哗,此恶作于何处制定?因谁制定?依何事而制定?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca ujjagghikāya vā uccāsaddaṃ mahāsaddaṃ karontena vā antaraghare gacchantassaca nisīdantassaca dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
321答:尊者,此是于舍卫城因六群比丘而制定。尊者,六群比丘在村落中行走及坐下时,高声大笑、发出大喧哗声,尊者,即依此因缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū mahāhasitaṃ hasantā ca uccāsaddaṃ mahāsaddaṃ karontā ca antaraghare gacchiṃsuceva nisīdiṃsuca, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
322问:尊者,因不恭敬,比丘在村落中行走或坐下时,摇身、摆臂、晃头、叉腰、覆头,以及以蹲姿行走,此是依何因缘而制定?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca kāyappacālakaṃ vā bāhuppa cālakaṃ vā sīsappacālakaṃ vā khambhakatena vā oguṇṭhitena vā antaraghare gacchantassa ca nisīdantassa ca ukkuṭikāya kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
323答:尊者,此是于舍卫城因六群比丘而制定。尊者,六群比丘在村落中行走及坐下时,摇身、摆臂、晃头、叉腰、覆头,并以蹲姿在村落中行走,尊者,即依此因缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū kāyappacālakaṃ bāhuppacālakaṃ sīsappacālakaṃ karontā ca khambhīkatā ca oguṇṭhitā ca antaraghare gacchiṃsuceva nisīdiṃsuca, ukkuṭikāyaca antaraghare gacchiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
324问:尊者,出于不恭敬,比丘在村落中叠腿而坐,此恶作于何处制定?针对谁而制定?基于何事而制定?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca pallatthikāya antaraghare nisinnassa dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
325答:尊者,此戒制定于舍卫城,是针对六群比丘的。尊者,当时六群比丘在村落中叠腿而坐,基于此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū pallatthikāya antaraghare nisīdiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
326问:贤友,出于不恭敬,对于不恭敬地接受食、一边四处张望一边接受食、接受大量汤汁、接受堆成塔状的食物,这些恶作是在何处制定?针对谁而制定?基于何事而制定?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca asakkaccaṃ piṇḍapātaṃ paṭiggaṇhantassa ca tahaṃ tahaṃ olokentena piṇḍapātaṃ paṭiggaṇhantassaca sūpaññeva bahuṃ paṭiggaṇhantassaca thūpīkataṃ piṇḍapātaṃ paṭiggaṇhantassaca dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
327答:尊者,这是在舍卫城针对六群比丘而制定的。那时,六群比丘以不恭敬的态度接受钵食,一边四处张望一边接受钵食,接受了过多的汤汁,并将钵食堆成塔状来接受。尊者,正是基于此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū asakkaccaṃ piṇḍapātaṃ paṭiggahesuṃ, tahaṃ tahaṃ olokentā piṇḍapātaṃ paṭiggahesuṃ, sūpaññeva bahuṃ paṭiggahesuṃ, thūpīkataṃ piṇḍapātaṃ paṭiggahesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
328问:朋友,关于不恭敬地食用钵食、一边四处张望一边食用钵食、一边四处挑剔一边食用钵食、食用大量汤汁、从顶部按压后食用钵食,以及用米饭遮盖汤或菜肴——这些出于不敬的行为所犯的恶作,是在何处、针对何人、基于何事而制定的?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca āsakkaccaṃ piṇḍapātaṃ bhuñjantassaca tahaṃ tahaṃ olokentana piṇḍapātaṃ bhuñjantassa ca tahaṃ tahaṃ omasitvā piṇḍapātaṃ bhuñjantassa ca sūpaññeva bahuṃ bhuñjantassa ca thūpakato omadditvā piṇḍapātaṃ bhuñjantassa ca sūpaṃ vā byañjanaṃ vā odanena paṭicchādentassa ca dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
329答:尊者,这是在舍卫城针对六群比丘而制定的。那时,六群比丘不恭敬地食用钵食,一边四处张望一边食用钵食;又,那些六群比丘一边四处挑剔一边食用钵食;那些六群比丘食用了大量汤汁;那些六群比丘从顶部按压后食用钵食;那些六群比丘用米饭遮盖了汤和菜肴。尊者,正是基于此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū asakkaccaṃ piṇḍapātaṃ bhuñjiṃsu, tahaṃ tahaṃ olokentā piṇḍapātaṃ bhuñjiṃsu, teyeva bhante chabbaggiyā bhikkhū tahaṃ tahaṃ omasitvā piṇḍapātaṃ bhuñjiṃsu, teyeva bhante chabbaggiyā bhikkhū bahuṃ sūpaṃ bhuñjiṃsu, teyeva bhante chabbaggiyā bhikkhū thūpakato omadditvā piṇḍapātaṃ bhuñjiṃsu, teyeva bhante chabbaggiyā bhikkhū sūpampi byañjanampi odanena paṭicchādesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
330问——朋友,缘于轻慢,无病者为自己乞求汤或饭后而食,此恶作是在何处、针对谁、基于何事而制定的?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca sūpaṃvā odanaṃvā agilānena attano atthāya viññāpetvā bhuñjantassa dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
331解答——尊者,在舍卫城,针对六群比丘而制定。尊者,六群比丘为自己乞求了汤和饭后而食,尊者,即依此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū sūpampi odanampi attano atthāya viññāpetvā bhuñjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
332问——朋友,缘于轻慢,以挑剔心观看他人钵者、做特大饭团者、做长条食团者,此恶作是在何处、针对谁、基于何事而制定的?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca ujjhānasaññinā paresaṃ pattaṃ olokentassa ca atimahantaṃ kabaḷaṃ karontassa ca dīghaṃ ālopaṃ karontassa ca dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
333解答:在舍卫城,尊者,此事针对六群比丘而制定。尊者,六群比丘以挑剔心观看他人钵;尊者,那些六群比丘做了特大饭团;尊者,那些六群比丘做了长条食团。尊者,即基于此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū ujjhānasaññino paresaṃ pattaṃ olokesuṃ, teyeva bhante chabbaggiyā bhikkhū atimahantaṃ kabaḷaṃ kariṃsu, teyeva bhante chabbaggiyā bhikkhū dīghaṃ ālopaṃ kariṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
334问:朋友,出于不敬,对于饭团未送到时便张口、进食时将整只手放入口中、口含饭团说话、投掷饭团式地食用钵食、咬断饭团式地食用钵食、鼓腮食用钵食,以及甩手、撒落饭粒、伸舌、发出吧唧声地食用钵食——这些行为的恶作,是在何处、针对谁、基于何事而制定的?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca anāhaṭe kabaḷe mukhadvāraṃ vivarantassa ca bhuñjamāne sabbaṃ hatthaṃ mukhe pakkhipantassa ca sakabaḷena mukhena byāharantassa ca piṇḍukkhepakaṃ piṇḍapātaṃ bhuñjantassa ca kabaḷāvacchedakaṃ piṇḍapātaṃ bhuñjantassa ca avagaṇḍakārakaṃ piṇḍapātaṃ bhuñjantassa ca hatthaniddhunakaṃ sitthāvakārakaṃ jivhānicchārakaṃ capucapukārakaṃ piṇḍapātaṃ bhuñjantassa ca dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
335解答:在舍卫城,尊者,此事针对六群比丘而制定。尊者,六群比丘于饭团未送到时便张口,进食时将整只手放入口中,口含饭团说话,投掷饭团式地食用,咬断饭团式地食用,鼓腮食用,以及甩手、撒落饭粒、伸舌、发出吧唧声地食用。尊者,即基于此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū anāhaṭe kabaḷe mukhadvāraṃ vivariṃsu, bhuñjamānā sabbaṃ hatthaṃ mukhe pakkhipiṃsu, sakabaḷena mukhena byāhariṃsu, piṇḍukkhepakaṃ bhuñjiṃsu, kabaḷāvacchedakaṃ bhuñjiṃsu, avagaṇḍakārakaṃ bhuñjiṃsu, hatthaniddhunakaṃ sitthāvakārakaṃ jivhānicchārakaṃ capucapukārakaṃ bhuñjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
336问——朋友,出于不敬,对于发出“苏噜苏噜”声而食者、舔手或舔钵或舔唇而食者、以沾有食物的手接取饮水器者、于村落内倾倒带有饭粒的洗钵水者,这些恶作是在何处、针对何人、依何事而制定的?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca surusurukārakaṃ bhuñjantassaca hatthanillehakaṃvā pattanillehakaṃ vā oṭṭhanillehakaṃ vā bhuñjantassa ca sāmisena hatthena pānīyathālakaṃ paṭiggaṇhantassa ca sasitthakaṃ pattadhovanaṃ antaraghare caḍḍentassa ca dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
337解答——尊者,进食时发出“苏噜苏噜”之声者,犯恶作,此戒于拘睒弥制定,缘于众多比丘而制:众多比丘进食时发出“苏噜苏噜”之声饮用牛乳,即依此因缘而制。舔手而食者、舔钵而食者、舔唇而食者,犯恶作,此戒于舍卫城制定,缘于六群比丘而制:六群比丘舔手而食、舔钵而食、舔唇而食,即依此因缘而制。
Vissajjanā – suru surukārakaṃ bhante bhuñjantassa dukkaṭaṃ kosambiyaṃ paññattaṃ, sambahule bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhū surusurukārakaṃ khīraṃ piviṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ. Hatthanillehakaṃ bhuñjantassa ca pattanillehakaṃ bhuñjantassa ca oṭṭhanillehakaṃ bhuñjantassa dukkaṭaṃ sāvatthiyaṃ paññattaṃ, chabbaggiye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū hatthanillehakaṃ bhuñjiṃsu, pattanillehakaṃ bhuñjiṃsu, oṭṭhanillehakaṃ bhuñjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
338以沾有食物的手接取饮水器者,及在俗人家中倾倒带有饭粒的洗钵水者,犯恶作,此戒于跋耆国制定,缘于众多比丘而制:众多比丘以沾有食物的手接取饮水器,且正是那些众多比丘在俗人家中倾倒带有饭粒的洗钵水,即依此因缘而制。
Sāmisena hatthena pānīyathālakaṃ paṭiggaṇhantassa ca sasitthakaṃ pattadhovanaṃ antaraghare chaḍḍentassa ca dukkaṭaṃ bhaggesu paññattaṃ, sambahule bhikkhū ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhikkhū sāmisena hatthena pānīyathālakaṃ paṭiggahesuṃ, teyeva bhante sambahulā bhikkhū sasitthakaṃ pattadhovanaṃ antaraghare chaḍḍesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
339问:贤友,出于不恭敬,为持伞者说法,或为持杖者、持刀者、持武器者说法,即犯恶作。此戒在何处制定?缘于何人?依何因缘而制?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca chattapāṇissa dhammaṃ desentassa ca daṇḍapāṇissa vā satthapāṇissa vā āvudhapāṇissa vā dhammaṃ desentassa ca dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
340答:尊者,此戒于舍卫城制定,缘于六群比丘。六群比丘为持伞者、持杖者、持刀者、持武器者说法,即依此因缘而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū chattapāṇissa daṇḍapāṇissa satthapāṇissa āvudhapāṇissa dhammaṃ desesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
341问:贤友,出于不恭敬,为穿鞋者说法,或为穿拖鞋者、乘车者、卧于床者说法,即犯恶作。此戒在何处制定?缘于何人?依何因缘而制?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca pādukāruḷhassa ca upahanāruḷhassa ca yānagatassa ca sayanagatassa ca dhammaṃ desentassa dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
342解答——尊者,此戒在舍卫城因六群比丘而制定。六群比丘为穿鞋者、着拖鞋者、乘车者、卧床者说法,正是依此因缘而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiye bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū pādukāruḷhassa upahanāruḷhassa yānagatassa sayanagatassa dhammaṃ desesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
343问——贤友,出于不恭敬,若为以手抱膝而坐者、缠头者、覆头者、坐于地而对方坐于座者、坐于低座而对方坐于高座者、站立者为坐者、走在后者为走在前者、走于非道者为走于道者说法,犯恶作。此戒在何处制定?缘于何人?依何因缘而制?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca pallatthikāya nisinnassa ca veṭhitasīsassa ca oguṇṭhitasīsassa ca chamāyaṃ nisīditvā āsane nisinnassa ca nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa ca ṭhitena nisinnassa ca pacchato gacchantena purato gacchantassa ca uppathena gacchantena pathena gacchantassa ca dhammaṃ desentassa dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
344解答——尊者,此戒在舍卫城因六群比丘而制定。六群比丘为以手抱膝而坐者、缠头者、覆头者、坐于地而对方坐于座者、坐于低座而对方坐于高座者、站立者为坐者、走在后者为走在前者、走于非道者为走于道者说法,正是依此因缘而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiyeva bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū pallatthikāya nisinnassa ca veṭhitasīsassa ca oguṇṭhitasīsassa ca chamāyaṃ nisīditvā āsane nisinnassa ca nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa ca ṭhitānisinnassa ca pacchato gacchantā purato gacchantassa ca uppathena gacchantā pathena gacchantassa ca dhammaṃ desesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
345问——贤友,若有人出于不恭敬而站立大小便,或在青草上、水中大小便或吐痰,便犯恶作。此戒于何处制定?以谁为缘?依何因缘而制?
Pucchā – anādariyaṃ āvuso paṭicca ṭhitena uccāraṃ vā passāvaṃ vā karontassa ca harite vā udake vā uccāraṃ vā passāvaṃ vā kheḷaṃ vā karontassa ca dukkaṭaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
346答——尊者,此戒制于舍卫城,正是以六群比丘为缘。六群比丘曾站立大小便,也正是这些六群比丘在青草上及水中大小便、吐痰,即依此因缘而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiyeva bhikkhū ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhū ṭhitā uccārampi passāvampi akaṃsu, teyeva bhante chabbaggiyā bhikkhū haritepi udakepi uccārampi passāvampi kheḷampi akaṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
347比丘尼分别
Bhikkhunīvibhaṅga
4445. 第五波罗夷学处问
5. Pañcama pārājika sikkhāpucchā
348尊者,比丘尼的第五波罗夷于何处制定?因谁、因何事而制定?
Pucchā – bhikkhunīnaṃ āvuso pañcama pārājikaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
349尊者,此事于舍卫城,因孙陀利难陀比丘尼而制定。尊者,孙陀利难陀比丘尼心怀染欲,接受染心男子的身体接触。尊者,正是因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sundarīnandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, sundarīnandā bhante bhikkhunī avassutā avassutassa purisapuggalassa kāyasaṃsaggaṃ sādiyi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
447比丘尼分别,桑喀地谢萨学处问
Bhikkhunīvibhaṅga, saṅghādisesa sikkhāpucchā
350尊者,比丘尼作诤论裁决时,其所犯桑喀地谢沙于何处制定?因谁、因何事而制定?
Pucchā – ussayavādikāya āvuso bhikkhuniyā aḍḍaṃ karontiyā saṅghādiseso kattha paññatto, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññatto.
351答:尊者,此于舍卫城制,因偷兰难陀比丘尼而制。尊者,偷兰难陀比丘尼住于诤论,即因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante tullanandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññatto, thullanandā bhante bhikkhunī ussayavādikā vihari, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññatto.
352问:尊者,度盗贼出家的比丘尼,其桑喀地谢沙罪于何处制定?因谁而制?因何事而制?
Pucchā – coriṃ āvuso vuṭṭhāpentiyā saṅghādiseso kattha paññatto, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññatto.
353答:尊者,此于舍卫城制,因偷兰难陀比丘尼而制。尊者,偷兰难陀比丘尼度盗贼出家,即因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante thullanandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññatto, thullanandā bhante bhikkhunī coriṃ vuṭṭhāpesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññatto.
354问:尊者,关于比丘尼独自前往村落间所犯的桑喀地谢沙罪,是在何处制定的?因谁而制?因何事而制?
Pucchā – ekāya āvuso gāmantaraṃ gacchantiyā saṅghādiseso kattha paññatto, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññatto.
355答:尊者,此戒在舍卫城制定,因某比丘尼而制。尊者,当时某比丘尼独自前往村落间,即因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññatto, aññatarā bhante bhikkhunī ekā gāmantaraṃ gacchi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññatto.
356问:尊者,有染心的比丘尼,从有染心的男子手中亲手接受硬食或软食并进食,此桑喀地谢沙戒在何处制定?因谁而制?因何事而制?
Pucchā – avassutāya āvuso bhikkhuniyā avassutassa purisapuggalassa hatthato khādanīyaṃvā bhojanīyaṃvā sahatthā paṭiggahetvā bhuñjantassa saṅghādiseso kattha paññatto, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññatto.
357答:尊者,于舍卫城,因孙陀利难陀比丘尼而制。尊者,孙陀利难陀比丘尼心生染着,从心生染着的男子手中亲手接受了食物,尊者,即因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sundarīnandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññatto, sundarīnandā bhante bhikkhunī avassutā avassutassa purisapuggalassa hatthato āmisaṃ paṭiggahesi tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññatto.
358问:尊者,一位比丘尼心怀忿怒、不悦,虽经如法劝谏至第三次仍不弃舍,此桑喀地谢沙罪于何处制定?因谁而制?因何事而制?
Pucchā – kupitāya āvuso anattamanāya bhikkhuniyā yāvatatiyaṃ samanubhāsantiyā na paṭinisajjantiyā saṅghādiseso kattha paññatto, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññatto.
359答:尊者,于舍卫城,因比丘尼旃陀迦利而制。尊者,比丘尼旃陀迦利心怀忿怒、不悦,说出此言:‘我背弃佛,我背弃法,我背弃僧,我背弃学处。那些沙门尼算什么?那些释迦族女儿沙门尼又算什么?还有其他沙门尼,具足惭耻、追悔,乐于学处,我将在她们面前修习梵行。’尊者,即因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante caṇḍakāḷiṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññatto, caṇḍakāḷī bhante bhikkhunī kupitā anattamanā evaṃ abhaṇi, buddhaṃ paccācikkhāmi, dhammaṃ paccācikkhāmi, saṅghaṃ paccācikkhāmi, sikkhaṃ paccācikkhāmi, kinnumāva samaṇiyo yā samaṇiyo sakyadhītaro, santaññāpi samaṇiyo lajjiniyo kukkuccikā sikkhākāmā, tāsāhaṃ santike brahmacariyaṃ carissāmīti, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññatto.
360请问尊者,这是谁的话?
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
361尊者,这是世尊、阿拉汉、正自觉者的话。
Vissajjanā – bhagavato bhante vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa.
362请问尊者,是由谁传来的?
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
363解答——尊者,此乃辗转相承,次第传来。
Vissajjanā – paramparāya bhante ābhataṃ.
364问——尊者,此处可有过失?
Pucchā – atthi nukho āvuso ettha kocipi viraddhadoso.
365解答——尊者,没有过失。
Vissajjanā – natthi bhante.
366比丘尼分别·波逸提
Bhikkhunī vibhaṅgapācittiya
4651. 蒜品,1. 第一学处问
1. Lasuṇavagga, 1. paṭhama sikkhāpucchā
367问——尊者,由彼世尊……正自觉者所制的‘嚼食相状者波逸提’,是在何处制定的?因何人?于何事而制定?
Pucchā – yaṃ tena āvuso bhagavatā…pe… sammāsambuddhena lakkhaṇaṃ khādantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
368答——尊者,此事是在舍卫城,因比丘尼偷罗难陀而制定的。尊者,比丘尼偷罗难陀不知量,叫人取来了大量大蒜。尊者,正是由于这一事件而制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante thullanandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, thullanandā bhante bhikkhunī na mattaṃ jānitvā bahuṃ lasuṇaṃ harāpesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
4681. 蒜品,6. 第六学处问
1. Lasuṇavagga, 6. chaṭṭha sikkhāpucchā
369问:尊者,比丘正在进食时,有比丘尼以食物、饮料或扇子侍奉,由此犯波逸提。此学处制定于何处?因谁、因何事而制定?
Pucchā – bhikkhussa āvuso bhuñjamānassa annena vā pānena vā vidhūpanena vā upatiṭṭhantiyā bhikkhuniyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
370答:尊者,此学处制定于舍卫城,因某比丘尼而制。尊者,当时有比丘尼在比丘进食时,为其提供饮水并执扇侍立,即依此事为缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, aññatarā bhante bhikkhunī bhikkhussa bhuñjamānassa pānīyena vidhūpanena ca upatiṭṭhati, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
4711. 蒜品,8. 第八学处问
1. Lasuṇavagga, 8. aṭṭhama sikkhāpucchā
371问:尊者,将大便、小便、垃圾或剩饭弃置墙外者,犯波逸提。此学处制定于何处?因谁、因何事而制定?
Pucchā – uccāraṃvā āvuso passāvaṃvā saṅkāraṃvā vighāsaṃvā thirokuṭṭe chaḍḍentiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
372答言:尊者,于舍卫城因某比丘尼而制定。尊者,某比丘尼将大便弃于墙外;尊者,即依此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, aññatarā bhante bhikkhunī uccāraṃ tirokuṭṭe chaḍḍesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
4741. 蒜品,10. 第十学处问
1. Lasuṇavagga, 10. dasama sikkhāpucchā
373问言:尊者,为观赏舞蹈、歌唱或奏乐而前往者,犯波逸提,此学处于何处制定?因谁、依何事而制定?
Pucchā – naccaṃ vā āvuso gītaṃ vā vāditaṃ vā dassanāya gacchantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
374答言:尊者,于舍卫城因六群比丘尼而制定。尊者,六群比丘尼为观赏舞蹈、歌唱与奏乐而前往;尊者,即依此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiyā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhuniyo naccampi gītampi vāditampi dassanāya agamaṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
375问:尊者,比丘若为观赏舞蹈、歌唱或奏乐而前往,犯何罪?
Pucchā – bhikkhupana āvuso naccaṃ vā gītaṃ vā vāditaṃ vā dassanāya gacchanto kaṃ nāma āpattiṃ āpajjati.
376答:尊者,犯恶作罪。
Vissajjanā – dukkaṭaṃ bhante āpattiṃ āpajjati.
4791. 第一学处问
1. Paṭhama sikkhāpucchā
377问:尊者,在无灯黑夜处,与一男子单独共立者,犯波逸提。此学处制于何处?因何人、依何事而制?
Pucchā – rattandhakāre āvuso apadīpe purisena saddhiṃ ekenekāya santiṭṭhantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
378尊者,此戒于舍卫城因某比丘尼而制定:有一比丘尼,于黑夜无灯处与一男子单独站立共处。尊者,正是依此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, aññatarā bhante bhikkhunī rattandhakāre apadīpe purisena saddhiṃ ekenekā santiṭṭhi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
4822. 黑暗品,2-3. 第二、第三学处问
2. Andhakāravagga, 2-3. dutiya, tatiya sikkhāpucchā
379尊者,对于在有覆盖处或露地处,与男子单独站立共处的比丘尼所制的波逸提罪,在何处制定?针对谁而制?依何事缘而制定?
Pucchā – paṭicchanne vā āvuso okāse ajjhokāse vā purisena saddhiṃ ekenekāya santiṭṭhantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
380尊者,此戒于舍卫城因某比丘尼而制定:有一比丘尼,于有覆盖处及露地处,与一男子单独站立共处。尊者,正是依此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, aññatarā bhante bhikkhunī paṭicchanne okāse ajjhokāse ca purisena saddhiṃ ekenekā santiṭṭhi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
4852. 黑暗品,8. 第八学处问
2. Andhakāravagga, 8. aṭṭhama sikkhāpucchā
381尊者,因错误执取、错误受持而讥嫌他人的比丘尼,其波逸提罪在何处制定?针对谁?依何事缘而制定?
Pucchā – duggahitena āvuso dūpadhāritena paraṃ ujjhāpentiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
382尊者,此戒是在舍卫城针对某比丘尼制定的;尊者,某比丘尼因错误执取、错误受持而讥嫌他人,正是依此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, aññatarā bhante bhikkhunī duggahitena dūpadhāritena paraṃ ujjhāpesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
4882. 黑暗品,9. 第九学处问
2. Andhakāravagga, 9. navama sikkhāpucchā
383尊者,以地狱或梵行诅咒自己或他人的比丘尼,其波逸提罪在何处制定?针对谁?依何事缘而制定?
Pucchā – attānaṃ vā āvuso paraṃ vā nirayena vā brahmacariyena vā abhisapantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
384答:世尊,此戒是在舍卫城针对凶恶的迦利比丘尼而制定的。世尊,凶恶的迦利比丘尼以地狱与梵行诅咒自己及他人;世尊,正是依此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante caṇḍakāḷiṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, caṇḍakāḷī bhante bhikkhunī attānampi parampi nirayenapi brahmacariyenapi abhisapi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
4912. 黑暗品,10. 第十学处问
2. Andhakāravagga, 10. dasama sikkhāpucchā
385问:世尊,关于捶打自己后哭泣的比丘尼,其波逸提罪是在何处制定的?是针对谁?依何事缘而制定?
Pucchā – attānaṃ āvuso vadhitvā vadhitvā rodantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
386答:世尊,此戒是在舍卫城针对比丘尼旃陀迦利而制定的。世尊,比丘尼旃陀迦利与其他比丘尼争吵后,一再自打并哭泣;世尊,正是依此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante caṇḍakāḷiṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, caṇḍakāḷī bhante bhikkhunī bhikkhunīhi saddhiṃ bhaṇḍitvā attānaṃ vadhitvā vadhitvā rodi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
4943. 裸体品,3. 第三学处问
3. Naggavagga, 3. tatiya sikkhāpucchā
387问:贤友,若比丘尼拆开或令他人拆开衣服后,既不自己缝纫,也不致力于请人缝纫,此波逸提罪于何处制定?针对何人?依何事缘而制定?
Pucchā – bhikkhuniyā āvuso cīvaraṃ visibbetvā vā visibbāpetvā vā neva sibbentiyā na sibbāpanāya ussukkaṃ karontiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
388答:在舍卫城,针对比丘尼偷罗难陀而制定。尊者,偷罗难陀比丘尼令比丘尼拆开衣服后,既不自己缝纫,也不致力于请人缝纫。尊者,即依此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante thullanandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, thullanandā bhante bhikkhunī bhikkhuniyā cīvaraṃ visibbāpetvā neva sibbesi na sibbāpanāya ussukkaṃ akāsi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
4973. 裸体品,8. 第八学处问
3. Naggavagga, 8. aṭṭhama sikkhāpucchā
389问:贤友,若比丘尼将沙门衣施与在家者、外道游行者或外道游行者女,此波逸提罪于何处制定?针对何人?依何事缘而制定?
Pucchā – agārikassa vā āvuso paribbājakassa vā paribbājikāya vā samaṇacīvaraṃ dentiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
390答:在舍卫城,针对比丘尼偷罗难陀而制定。尊者,比丘尼偷罗难陀将沙门衣给与了在家人。尊者,即依此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante thullanandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, thullanandā bhante bhikkhunī agārikassa samaṇacīvaraṃ adāsi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5004. 共卧品,1-2. 第一、第二学处问
4. Tuvaṭṭavagga, 1-2. paṭhama, dutiya sikkhāpucchā
391问:贤友,两位比丘尼同卧一床,或同覆一敷具、共用一覆具,这条波逸提戒于何处制定?针对何人?依何事缘而制定?
Pucchā – dvinnaṃ āvuso bhikkhunīnaṃ ekamañce vā ekattharaṇapāvuraṇe vā tuvaṭṭentīnaṃ pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
392答:在舍卫城,针对众多比丘尼而制定。尊者,众多比丘尼中两人同卧一床,同覆一敷具、共用一覆具。尊者,即依此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo dve ekamañce tuvaṭṭesuṃ, ekattharaṇapāvuraṇe tuvaṭṭesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5034. 共卧品,3. 第三学处问
4. Tuvaṭṭavagga, 3. tatiya sikkhāpucchā
393问:贤友,对于比丘尼故意令其他比丘尼感到不适,此波逸提学处在何处制定?针对何人?依何事缘而制定?
Pucchā – bhikkhuniyā āvuso sañcicca aphāsuṃ karontiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
394答:尊者,这条学处制定于舍卫城,缘于偷兰难陀比丘尼。偷兰难陀比丘尼故意令一位比丘尼感到不安,尊者,正是依此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante thullanandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, thullanandā bhante bhikkhunī bhikkhuniyā sañcicca aphāsuṃ akāsi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5064. 速行品,4. 第四学处问
4. Tuvaṭṭavagga, 4. catuttha sikkhāpucchā
395问:贤友,对于遭受病苦的同住者,既不亲自看护,也不努力安排他人看护,此波逸提在何处制定?针对何人?依何事缘而制定?
Pucchā – dukkhitaṃ āvuso sahajīviniṃ neva upaṭṭhentiyā na upaṭṭhāpanāya ussukkaṃ karontiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
396答曰:尊者,此法于舍卫城制立,因偷兰难陀比丘尼而制。偷兰难陀比丘尼对患病苦楚的同住者,既不亲自看护,亦不致力安排他人照护。尊者,即依此事因缘而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante thullanandaṃyeva bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, thullanandā bhante bhikkhunī dukkhitaṃ sahajīviniṃ nevaupaṭṭhesi na upaṭṭhāpanāya ussukkaṃ akāsi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5094. 速行品,5. 第五学处问
4. Tuvaṭṭavagga, 5. pañcama sikkhāpucchā
397问曰:尊者,比丘尼授与住处后,因忿怒不悦而将彼驱出,此波逸提于何处制立?为谁而制?因何因缘而制?
Pucchā – bhikkhuniyā āvuso upassayaṃ datvā kupitāya anattamanāya nikkaḍḍhantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
398答曰:尊者,此法于舍卫城制立,因偷兰难陀比丘尼而制。偷兰难陀比丘尼授与比丘尼住处后,因忿怒不悦而将其驱出。尊者,即依此事因缘而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante thullanandaṃyeva bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, thullanandā bhante bhikkhunī bhikkhuniyā upassayaṃ datvā kupitā anattamanā nikkaḍḍhi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5124. 速行品,6. 第六学处问
4. Tuvaṭṭavagga, 6. chaṭṭha sikkhāpucchā
399问:尊者,对于结交共住的比丘尼,经三次劝告仍不舍弃,此波逸提于何处制定?因谁而起?依何事而制定?
Pucchā – saṃsaṭṭhāya āvuso bhikkhuniyā yāvatatiyaṃ samanubhāsanāya na paṭinissajjantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
400答:尊者,此事制定于舍卫城,因旃陀迦旃延比丘尼而起。尊者,旃陀迦旃延比丘尼结交而住,正是依此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante caṇḍakāḷiṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, caṇḍakāḷī bhante bhikkhunī saṃsaṭṭhā vihari, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5154. 速行品,7-8. 第七、第八学处问
4. Tuvaṭṭavagga, 7-8. sattama aṭṭhama sikkhāpucchā
401问:尊者,于国内或国外,在公认为有危险、有怖畏之处,无伴侣而行游,此波逸提于何处制定?因谁而起?依何事而制定?
Pucchā – antoraṭṭhe vā āvuso tiroraṭṭhe vā sāsaṅkasammate sappaṭibhaye asatthikāya cārikaṃ carantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
402答:尊者,此戒制定于舍卫城,缘于众多比丘尼。尊者,众多比丘尼在境内与境外,在那些被视为危险、有恐怖、无护卫的地区游行。尊者,正是依此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo antoraṭṭhepi tiroraṭṭhepi sāsaṅkasammate sappaṭibhaye asatthikāyo cārikaṃ cariṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5184. 图瓦塔瓦格,9. 第九学处问
4. Tuvaṭṭavagga, 9. navama sikkhāpucchā
403问:贤友,比丘尼于雨安居期间游行的波逸提罪,在何处制定?缘于何人?依何事缘而制定?
Pucchā – antovassaṃ āvuso cārikaṃ carantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
404答:尊者,此戒制定于王舍城,缘于众多比丘尼。尊者,众多比丘尼在雨安居期间外出游行。尊者,正是依此事缘而制定。
Vissajjanā – rājagahe bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo antovassaṃ cārikaṃ pakkamiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5214. 图瓦塔瓦格,10. 第十学处问
4. Tuvaṭṭavagga, 10. dasama sikkhāpucchā
405问:贤友,雨安居结束后,比丘尼不外出游行的波逸提罪,是在何处制定的?是针对谁?因何事缘而制定的?
Pucchā – vassaṃ vuṭṭhāya āvuso bhikkhuniyā cārikaṃ na pakkamantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
406答:尊者,此戒是在王舍城,针对众多比丘尼而制定的。尊者,那些比丘尼在雨安居结束后不外出游行。尊者,正是因此事缘而制定的。
Vissajjanā – rājagahe bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbhaṃ paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo vassaṃvuṭṭhā cārikaṃ na pakkamiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
407问:贤友,这是谁所说的话?
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
408答:这是世尊、阿拉汉、正自觉者的教说。
Vissajjanā – bhagavato bhante vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa.
409问:贤友,是由何人传来?
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
410答:尊者,这是辗转传承而来的教说。
Vissajjanā – paramparāya bhante vacanaṃ.
411尊者,请僧团听我说……我等应结集。
Suṇātu me bhante saṅgho…pe… saṃgāyeyyāma.
5295. 心堂品,1. 第一学处问
5. Cittāgāravagga, 1. paṭhama sikkhāpucchā
412问:“尊者,由世尊……正自觉者所制,为前往观看王宫、心堂、僧园、园林或池塘的比丘尼而制定的这条波逸提,于何处制定?缘于何人?在何事中制定?”
Pucchā – yaṃ tena āvuso bhagavatā…pe… sammāsambuddhena rājāgāraṃ vā cittāgāraṃ vā ārāmaṃ vā uyyānaṃ vā pokkharaṇiṃ vā dassanāya gacchantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
413答:“尊者,这是于舍卫城,缘六群比丘尼而制定的。尊者,六群比丘尼前往观看王宫与心堂,正是以此事为因缘而制定。”
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiyā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhuniyo rājāgārampi cittāgārampi dassanāya gacchiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5325. 心堂品,4. 第四学处问
5. Cittāgāravagga, 4. catuttha sikkhāpucchā
414问:“尊者,比丘尼为在家人服务所犯的波逸提,在何处制定?因谁而起?于何因缘中制定?”
Pucchā – gihiveyyāvaccaṃ āvuso karontiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
415答:“尊者,在舍卫城,因众多比丘尼而制定。尊者,众多比丘尼为在家人做了服务,即依此因缘而制定。”
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyogihi veyyāvaccaṃ akaṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5355. 心堂品,6. 第六学处问
5. Cittāgāravagga, 6. chaṭṭha sikkhāpucchā
416问:“尊者,比丘尼亲手授予在家人、游方者或游方女行者嚼食或噉食所犯的波逸提,在何处制定?因谁而起?于何因缘中制定?”
Pucchā – agārikassa vā āvuso paribbājakassa vā paribbājikāya vā sahatthā khādanīyaṃ bhojanīyaṃ dentiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
417答:尊者,此学处于舍卫城,因偷兰难陀比丘尼而制。尊者,偷兰难陀比丘尼亲手将嚼食和噉食施与在家人,便是依此事缘制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante thullanandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, thullanandā bhante bhikkhunī agārikassa sahatthā khādanīyampi bhojanīyampi adāsi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5385. 心堂品,9-10. 第九、第十学处问
5. Cittāgāravagga, 9-10. navama, dasama sikkhāpucchā
418问:尊者,关于比丘尼学习畜生明及教人学习畜生明所犯的波逸提,于何处制定?缘何人而制?依何事而制?
Pucchā – tiracchānavijjaṃ āvuso pariyāpuṇantiyā ca vācentiyā ca pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
419答:尊者,于舍卫城,因六群比丘尼而制。尊者,六群比丘尼既自学畜生明,又教人学习畜生明,此学处即依此事缘而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiyā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhuniyo tiracchānavijjaṃ pariyāpuṇiṃsuceva vācesuñca, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
420问:尊者,比丘学习、教导这样的畜生明,犯何等罪?
Pucchā – bhikkhu pana āvuso tādisaṃ tiracchānavijjaṃ pariyāpuṇanto ca vācento ca kiṃ nāma āpattiṃ āpajjati.
421答:尊者,犯恶作罪。
Vissajjanā – dukkaṭaṃ bhante āpattiṃ āpajjati.
5436. 园品,1. 第一学处问
6. Ārāmavagga, 1. paṭhama sikkhāpucchā
422问:尊者,明知有比丘的寺院,不告而入者犯波逸提罪。此戒在何处制定?缘谁而制?因何事而制?
Pucchā – jānaṃ āvuso sabhikkhukaṃ ārāmaṃ anāpucchā pavisantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
423答:尊者,此学处于舍卫城因众多比丘尼而制。尊者,众多比丘尼未经告知便进入寺院,尊者,即因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo ārāmaṃ anāpucchā pavisiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5466. 园品,2. 第二学处问
6. Ārāmavagga, 2. dutiya sikkhāpucchā
424问:尊者,辱骂比丘的波逸提戒是在何处制定的?因谁而制?因何事而制?
Pucchā – bhikkhuṃ āvuso akkosantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
425答:尊者,此学处于毗舍离因六群比丘尼而制。尊者,六群比丘尼辱骂了具寿优波离,尊者,即因此事而制。
Vissajjanā – vesāliyaṃ bhante chabbaggiyā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhuniyo āyasmantaṃ upāliṃ akkosiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5496. 园品,3. 第三学处问
6. Ārāmavagga, 3. tatiya sikkhāpucchā
426问:尊者,因瞋怒辱骂僧众而犯波逸提,此戒制于何处?缘谁而制?因何事而制?
Pucchā – caṇḍikatāya āvuso gaṇaṃ paribhāsantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
427答:尊者,此戒制于舍卫城,缘偷兰难陀比丘尼而制。尊者,偷兰难陀比丘尼因瞋怒辱骂僧众,因此事而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante thullanandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, thullanandā bhante bhikkhunī caṇḍikatāya gaṇaṃ paribhāsi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5526. 园品,5. 第五学处问
6. Ārāmavagga, 5. pañcama sikkhāpucchā
428问:贤友,因对家族悭吝而犯波逸提,此戒制于何处?缘谁而制?因何事而制?
Pucchā – kulaṃ āvuso maccharāyantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
429答:“尊者,于舍卫城,因某一比丘尼而制定。尊者,某一比丘尼悭吝俗家,依此事而制定。”
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante aññataraṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, aññatarā bhante bhikkhunī kulaṃ maccharāyi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5556. 园品,6. 第六学处问
6. Ārāmavagga, 6. chaṭṭha sikkhāpucchā
430问:“朋友,于无有比丘的住处雨安居,所犯波逸提,制定于何处?因谁而制定?依何事而制定?”
Pucchā – abhikkhuke āvuso āvāse vassaṃ vasantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
431答:“尊者,于舍卫城,因众多比丘尼而制定。尊者,众多比丘尼于无有比丘的住处雨安居,依此事而制定。”
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo abhikkhuke āvāse vassaṃ vasiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5586. 园品,7. 第七学处问
6. Ārāmavagga, 7. sattama sikkhāpucchā
432问曰:「贤友,比丘尼于雨安居竟后,不于二部僧中以三事行自恣,犯波逸提。此学处何处制立?为谁而制?依何事而制?」
Pucchā – vassaṃ vuṭṭhāya āvuso bhikkhuniyā ubhatosaṅghe tīhi ṭhānehi na pavārentiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
433答曰:「尊者,制于舍卫城,缘众多比丘尼而制;尊者,众多比丘尼于雨安居竟,未向比丘僧团行自恣,尊者,依此因缘而制。」
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo vassaṃ vuṭṭhā bhikkhusaṅghaṃ na pavāresuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5616. 园品,8. 第八学处问
6. Ārāmavagga, 8. aṭṭhama sikkhāpucchā
434问曰:「贤友,比丘尼不为求训诫或共住而前往,犯波逸提。此学处何处制立?为谁而制?依何事而制?」
Pucchā – ovādāya vā āvuso saṃvāsāya vā nagacchantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
435答:尊者,这是在释迦族中,因六群比丘尼而制定的。尊者,六群比丘尼不前往请教诫,正是在这件事上制定的。
Vissajjanā – sakkesu bhante chabbaggiyā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhuniyo ovādaṃ nagacchiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5646. 园品,9. 第九学处问
6. Ārāmavagga, 9. navama sikkhāpucchā
436问:贤友,对于不问布萨、也不请教诫者,波逸提在何处制定?因谁而制?于何事而制?
Pucchā – uposathampi āvuso na pucchantiyā ovādampi na yācantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
437答:尊者,在舍卫城,因众多比丘尼而制定。尊者,众多比丘尼不问布萨,也不请教诫,正是在这件事上制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo uposathaṃ na pucchiṃsu, ovādampi na yāciṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
567第七,孕妇品;第一、第二学处问。
7. Gabbhinīvagga, 1-2. paṭhama, dutiya sikkhāpucchā
438问:“贤友,关于令孕妇或哺乳妇女出家所结的波逸提,在何处制定?因谁而制?依何事由而制?”
Pucchā – gabbhiniṃ vā āvuso pāyantiṃ vā vuṭṭhāpentiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
439答:“尊者,此于舍卫城,因众多比丘尼而制定。尊者,那时众多比丘尼令孕妇出家,令哺乳妇女出家。尊者,正是依于此事由而制定。”
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo gabbhiniṃ vuṭṭhāpesuṃ, pāyantiṃ vuṭṭhāpesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
570第七,孕妇品;第三学处问。
7. Gabbhinīvagga, 3. tatiya sikkhāpucchā
440问:“贤友,关于令未于六法上修学满二年的在学尼出家的波逸提,在何处制定?因谁而制?依何事由而制?”
Pucchā – dve vassāni āvuso chasu dhammesu asikkhitasikkhaṃ sikkhamānaṃ vuṭṭhāpentiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
441答:尊者,此事制于舍卫城,因众多比丘尼而制。尊者,彼诸比丘尼令未于六法修学满二年的在学尼出家,即依此事缘而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo dve vassāni chasu dhammesu asikkhitasikkhaṃ sikkhamānaṃ vuṭṭhāpesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
573第八,童女品;第九学处问。
8. Kumārībhūtavagga, 9. navama sikkhāpucchā
442问:贤友,若令与男子交往、与少年交往、性情暴戾、住于忧苦的在学尼出家,此波逸提于何处制定?因谁而制?依何事由而制?
Pucchā – purisasaṃsaṭṭhaṃ āvuso kumārakasaṃsaṭṭhaṃ caṇḍiṃ sokāvāsaṃ sikkhamānaṃ vuṭṭhāpentiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
443答:尊者,此事制于舍卫城,因偷罗难陀比丘尼而制。尊者,偷罗难陀比丘尼令与男子交往、与少年交往、性情暴戾、住于忧苦的在学尼暴戾黑出家,即依此事由而制。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante thullanandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, thullanandā bhante bhikkhunī purisasaṃsaṭṭhaṃ kumārakasaṃsaṭṭhaṃ caṇḍiṃ sokāvāsaṃ caṇḍakāḷiṃ sekkhamānaṃ vuṭṭhāpesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5768. 童女品,10. 第十学问
8. Kumārībhūtavagga, 10. dasama sikkhāpucchā
444问:尊者,关于令未得父母或丈夫许可的在学尼受具足戒的波逸提戒,是在何处制定?因谁而制定?于何种因缘下制定?
Pucchā – mātāpitūhi vā āvuso sāmikena vā ananuññātaṃ sikkhamānaṃ vuṭṭhāpentiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
445答:尊者,此戒在舍卫城,因偷兰难陀比丘尼而制定。尊者,偷兰难陀比丘尼曾令未得父母与丈夫许可的在学尼受具足戒,即于此因缘下制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante thullanandaṃ bhikkhuniṃ ārabbha paññattaṃ, thullanandā bhante bhikkhunī mātāpitūhipi sāmikenapi ananuññātaṃ sikkhamānaṃ vuṭṭhāpesi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5799. 伞履品,1-2. 第一、第二学处问
9. Chattupāhanavagga, 1-2. paṭhama, dutiya sikkhāpucchā
446问:尊者,关于持伞、着履者及乘车者的波逸提戒,是在何处制定?因谁而制定?于何种因缘下制定?
Pucchā – chattupāhanaṃ āvuso dhārentiyā ca yānena yāyantiyā ca pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
447释曰:尊者,此戒在舍卫城,因六群比丘尼而制定。尊者,六群比丘尼手持伞盖、穿着鞋履,乘车而行,尊者,正是于这一因缘而制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiyā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhuniyo chattupāhanaṃ dhāresuṃ, yānena yāyiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5829. 伞履品,4. 第四学处问
9. Chattupāhanavagga, 4. catuttha sikkhāpucchā
448问曰:尊者,关于佩戴女性装饰品者的波逸提,在何处制定?因谁而制?于何种因缘下制定?
Pucchā – itthālaṅkāraṃ āvuso dhārentiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
449释曰:尊者,此戒在舍卫城,因六群比丘尼而制定。尊者,六群比丘尼佩戴了女性装饰品,尊者,正是于这一因缘而制定的。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiyā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhuniyo itthālaṅkāraṃ dhāresuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
450问:尊者,若比丘佩戴男子装饰品,应犯何罪?
Pucchā – bhikkhu pana āvuso purisālaṅkāraṃ dhārento kiṃ nāma āpattiṃ āpajjeyya.
451答:尊者,应犯恶作罪。
Vissajjanā – dukkaṭaṃ bhante āpattiṃ āpajjeyya.
5879. 伞履品,5. 第五学处问
9. Chattupāhanavagga, 5. pañcama sikkhāpucchā
452问:尊者,对于以香粉涂身而沐浴者,波逸提在何处制定?因谁而制?缘于何事而制?
Pucchā – gandhavaṇṇakena āvuso nahāyantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
453答曰:尊者,此戒在舍卫城,因六群比丘尼而制定。尊者,当时六群比丘尼以香粉沐浴,尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiyā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhuniyo gandhavaṇṇakena nahāyiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5909. 伞盖鞋履品,11. 第十一学处问
9. Chattupāhanavagga, 11. ekādasama sikkhāpucchā
454问曰:贤友,关于比丘尼未问许可便坐于比丘面前座位,此波逸提于何处制定?因何人、于何事而制定?
Pucchā – bhikkhussa āvuso purato anāpucchā āsane nisīdantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
455答曰:尊者,此戒在舍卫城,因众多比丘尼而制定。尊者,当时众多比丘尼未问许可便坐于比丘面前的座位,尊者,即因此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo bhikkhussa purato anāpucchā āsane nisīdiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
5939. 伞盖鞋履品,12. 第十二学处问
9. Chattupāhanavagga, 12. dvādasama sikkhāpucchā
456问曰:贤友,比丘尼向未作许可的比丘提问,此波逸提于何处制定?缘何人、于何事而制定?
Pucchā – anokāsakataṃ āvuso bhikkhuṃ pañhaṃ pucchantiyā pācittiyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
457答曰:尊者,于舍卫城,缘众多比丘尼而制定。尊者,众多比丘尼向未作许可的比丘提问,尊者,即缘此事而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante sambahulā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, sambahulā bhante bhikkhuniyo anokāsakataṃ bhikkhuṃ pañhaṃ pucchiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
458问曰:贤友,比丘尼乞得熟酥、油、蜂蜜、糖、鱼、肉、牛奶、酪而食,此应悔过于何处制定?缘何人、于何事而制定?
Pucchā – sappiṃ vā āvuso telaṃ vā madhuṃ vā phāṇitaṃ vā macchaṃ vā maṃsaṃ vā khīraṃ vā dadhiṃ vā viññāpetvā bhuñjantiyā pāṭidesanīyaṃ kattha paññattaṃ, kaṃ ārabbha kismiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
459尊者,答曰:此事于舍卫城,因六群比丘尼而制定。尊者,六群比丘尼乞求熟酥、油、蜂蜜、糖、鱼、肉、牛奶、酪后而食用,尊者,即因此而制定。
Vissajjanā – sāvatthiyaṃ bhante chabbaggiyā bhikkhuniyo ārabbha paññattaṃ, chabbaggiyā bhante bhikkhuniyo sappimpi telampi madhumpi phāṇitampi macchampi maṃsampi khīrampi dadhimpi viññāpetvā bhuñjiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
460问:贤友,四种过失中,此为哪一种过失?
Pucchā – catunnaṃ āvuso vipattīnaṃ katamā vipatti.
461答:尊者,此属行为过失。
Vissajjanā – ācāravipatti bhante.
462问:贤友,六种犯缘之中,由几种缘而生起?
Pucchā – channaṃ āvuso āpattisamuṭṭhānānaṃ katihi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti.
463答:尊者,由四种缘而生起:或由身生,非由语、非由心;或由身与语生,非由心;或由身与心生,非由语;或由身、语、心生。尊者,即由此四种缘而生起。
Vissajjanā – catūhi bhante samuṭṭhānehi samuṭṭhāti, siyā kāyato samuṭṭhāti, navācato nacittato, siyā kāyato ca vācato ca samuṭṭhāti, nacittato, siyā kāyato ca cittato ca samuṭṭhāti, navācato, siyā kāyato ca vācato ca cittato ca samuṭṭhāti, imehi bhante catūhi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti.
464问:贤友,什么是退堕?
Pucchā – kā āvuso vipatti.
465答曰:尊者,不防护即是退失。
Vissajjanā – asaṃvaro bhante vipatti.
466问曰:尊者,何为成满?
Pucchā – kā āvuso sampatti.
467答曰:尊者,防护即是成满。
Vissajjanā – saṃvaro bhante sampatti.
468尊者,什么是修行?
Pucchā – kā āvuso paṭipatti.
469尊者,即“我不如此做”——尽形寿受持学处而修学,这就是修行。
Vissajjanā – na evarūpaṃ karissāmīti yāvajīvaṃ āpāṇakoṭikaṃ samādāya sikkhati sikkhāpadesu, ayaṃ bhante paṭipatti.
470尊者,这话是谁说的?
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
471答曰——此乃世尊、阿拉汉、正自觉者所说之语。
Vissajjanā – bhagavato bhante vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa.
472问曰——尊者,此语由谁传来?
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
473答曰——尊者,由传承传来。
Vissajjanā – paramparāya bhante ābhataṃ.
474尊者僧团,请听我说……(中略)……我们应当合诵。
Suṇātu me bhante saṅgho…pe… saṃgāyeyyāma.