第十二章
1第十二章
Dvādasama pariccheda
2诸方之净信
Nānādesapasādo
1
1.
2这位目犍连子长老,是胜者教法的光辉照耀者;
Thero moggaliputto so, jinasāsana jotako;
3结集圆满后,他观察未来。
Niṭṭhāpetvāna saṃgītiṃ, pekkhamāno anāgataṃ.
2
2.
5他观察到教法已在边地稳固建立之后,
Sāsanassa patiṭṭhānaṃ, paccantesu avekkhiya;
6便于迦提月派遣诸长老分赴各地。
Pesesi kattike māse, tete there tahiṃ tahiṃ.
3
3.
8他派末阐提长老前往迦湿弥罗和犍陀罗。
Theraṃ kasmīragandhāraṃ, majjhantikamapesayi;
9派遣大天长老前往摩醯娑曼陀罗。
Apesayī mahādeva-ttheraṃ mahisamaṇḍalaṃ.
4
4.
11派遣名为勒弃多的长老前往婆那婆私;
Vanavāsiṃ apesayi, theraṃ rakkhitanāmakaṃ;
12同样,派遣名为法勒弃多的长老前往阿波兰多迦。
Tathā’parantakaṃ yona-dhammarakkhitanāmakaṃ.
5
5.
14派遣了名为大法勒弃多的长老前往摩诃勒咤。
Mahāraṭṭhaṃ mahādhamma-rakkhitatthera nāmakaṃ;
15派遣了那位大勒弃多长老前往臾那世界。
Mahārakkhita theraṃ taṃ, yona lokamapesayi.
6
6.
17他派遣了一位中部长老——来自喜马拉雅地方的长老。
Pesesi majjhimaṃ theraṃ, himavantapadesakaṃ;
18两位长老索那与乌塔拉,被派往金地;
Suvaṇṇabhūmiṃ there dve, soṇamuttara meva ca.
7
7.
20大玛欣德长老,以及伊提耶长老与乌提耶长老;
Mahāmahindattheraṃ taṃ, thera iṭṭiyamuttiyaṃ;
21还有桑巴拉与跋陀萨罗,及他们各自的共住弟子。
Sambalaṃ bhaddasālañca, sake saddhivihārike.
8
8.
23在可爱的楞伽岛上,胜者的教法亦复可爱。
Laṃkādīpe manuññamhi, manuññaṃ jinasāsanaṃ;
24“你们应当建立教法”,如是嘱已,便派遣了五位长老。
Patiṭṭhāpetha tumhe’ti, pañca there apesayi.
9
9.
26那时,迦湿弥罗与犍陀罗谷物成熟,大神通者现身。
Tadā kasmīragandhāre, pakkaṃ sassaṃ mahiddhiko;
27龙王阿罗瓦罗降下了一场雹雨。
Aravālo nāgarājā, vassaṃ karakasaññitaṃ.
10
10.
29雨季过后,他于大海中极尽凶暴,摧毁一切;
Vassā petvā samuddasmiṃ, sabbaṃ khipatidāruṇo;
30那时,末阐提长老迅速从空中前往。
Tatra majjhantikatthero, khippaṃ gantvā vihāyasā.
11
11.
32他在阿罗瓦罗龙王池畔等处经行;
Aravāladahevāri-piṭṭhe caṅkamanādike;
33那些龙见后,便向愤怒的龙王禀告。
Akāsi disvā taṃnāgā, ruṭṭhārañño nivedayuṃ.
12
12.
35那龙王于是勃然大怒,施现种种恐吓之相;
Nāgarājā’tharuṭṭho so, vividhā bhisikā’kari;
36狂风呼啸,乌云雷鸣,大雨倾盆;
Vātā mahantā vāyanti, megho gajjati vassati.
13
13.
38霹雳闪电,四处迸射;
Phalantya’saniyo vijju, niccharanti tato tato;
39大树与山巅,俱皆崩坠。
Mahiruhā pabbatānaṃ, kūṭāni papatanti ca.
14
14.
41形态各异的龙众,四面恐怖威逼;
Virūparūpā nāgā ca, bhiṃsāpenti samantato;
42自身喷烟冒火,以种种方式怒吼咒骂。
Sayaṃ dhupāyati jalati, akkosanto anekadhā.
15
15.
44长老以神通力,挡退了这一切恐怖景象;
Sabbaṃ taṃ iddhiyā thero, paṭibāhiya bhiṃsanaṃ;
45他向那龙王说法,示现无上威力。
Avoca nāgarājaṃ taṃ, dassento balamuttamaṃ.
16
16.
47即使连同天神在内的整个世间,前来恐吓我,
Sadeva kopi ce loko, āgantvā tāsayeyya maṃ;
48也无力令我生起怖畏。
Na me paṭibalo assa, janetuṃ bhayabheravaṃ.
17
17.
50大龙啊,纵使你举起这整个大地——连同海洋、连同山岳——
Sace’pi tvaṃ mahiṃ sabbaṃ, sasamuddaṃ sapabbataṃ;
51把它抛向我,
Ukkhipitvā mahānāga, khipeyyāsi mamo’pari.
18
18.
53也绝不可能让我生起一丝怖畏。
Neva me sakkuṇeyyāsi, janetuṃ bhayabheravaṃ;
54蛇王啊,那只会给你自己带来祸患。
Aññadatthu tave‘va’ssa, vighāto uragādhipa.
19
19.
56长老听闻后,便为他开示佛法;
Taṃsutvā nimmadassa’ssa, thero dhammamadesayi;
57随后,龙王便安住于皈依与戒律之中。
Tato saraṇasīlesu, nāgarājā patiṭṭhahi.
20
20.
59同样地,八万四千条蛇亦复如是;
Tatheva caturāsīti-sahassāni bhujaṅgamā;
60亦如在喜马拉雅山,住着众多乾闼婆、夜叉与鸠槃荼。
Himavanteva gandhabbā, yakkhā kumbhaṇḍakā bahū.
21
21.
62然而,有位名唤般达迦的夜叉,与他的夜叉女妻子共住;
Paṇḍako nāma yakkho tu, saddhiṃhārita yakkhiyā;
63他们与五百位儿子一同,最初证得了果报。
Pañcasatehi puttehi, phalaṃ pāpuṇi ādikaṃ.
22
22.
65“从今以后,莫再如往昔那般生起愤怒;
‘‘Mā’’dāni kodhaṃ janiyittha, ito uddhaṃ yathāpure;
66你们这些希求安乐的有情,切莫杀害自己的同类。”
Sasaghātañca mā’kattha, sukhakāmāhi pāṇino.
23
23.
68当对众生行慈爱,愿人们得安乐;
Karotha mettaṃ sattesu, vasantu manujā sukhaṃ;
69蒙受他这般教诫后,他们便依教奉行。
Iti tenā’nusiṭṭhā te, tatheva paṭipajjisuṃ.
24
24.
71于是,那位龙主请长老升上宝座;
Tato ratanapallaṅke, theraṃ so uragādhipo;
72让他坐下后,自己立于一旁侍奉。
Nisīdāpiya aṭṭhāsi, bījamāno tadantike.
25
25.
74那时,迦湿弥罗与犍陀罗的居民们前来;
Tadā kasmīragandhāra-vāsino manujā’gatā;
75为礼敬龙王,他们商议后,忆念起那位具大神力的长老。
Nāgarājassa pūjatthaṃ, mantvā theraṃ mahiddhikaṃ.
26
26.
77他们向长老礼敬之后,退坐一面。
Theramevā’bhi vādetvā, ekamantaṃ nisīdisuṃ;
78那位长老为他们宣说了《毒蛇譬喻经》。
Tesaṃ dhammamadesesi, thero āsivisopamaṃ.
27
27.
80有八万人得法现观。
Asītiyā sahassānaṃ, dhammābhisamayo ahu;
81有十万人在长老座下出家。
Satasahassa purisā, pabbajuṃ therasantike.
28
28.
83从那时起至今,迦湿弥罗与犍陀罗之人,
Tatoppabhupati kasmira-gandhāraṃ te idānipi;
84成为身着袈裟、依止三衣的光辉。
Āsuṃ kāsāva pajjotā, vatthuttayaparāyanā.
29
29.
86大天长老前往摩希沙曼达拉地区,
Gantvā mahādevatthero, desaṃ mahisamaṇḍalaṃ;
87在众人之中讲说了《天启使者经》。
Suttantaṃ devadūtaṃ so, kathesi janamajjhago.
30
30.
89四万人得法眼清净。
Cattālīsa sahassāni, dhammacakkhuṃ visodhayuṃ;
90有四万人于他座下出家。
Cattālīsa sahassāni, pabbajiṃsu tadantike.
31
31.
92随后,护法长老前往林居地,立于空中;
Gantvā’tha rakkhitatthero, vanavāsiṃ nabhe ṭhito;
93他于大众中宣说了《无始相应》。
Saṃyuttamanamataggaṃ, kathesi janamajjhago.
32
32.
95六万人得法眼净
Saṭṭhi narasahassānaṃ, dhammābhisamayo ahu;
96有三万七千人于他座下出家
Sattatiṃsa sahassāni, pabbajiṃsu tadantike.
33
33.
98有五百座精舍于此地建立
Vihārānaṃ pañcasataṃ, tasmiṃdese patiṭṭhahi;
99那位长老便在那里如此建立了胜者的教法。
Patiṭṭhāpesi tatthevaṃ, thero so jinasāsanaṃ.
34
34.
101那位臾那人法护长老前往阿波兰多迦后,
Gantvā’parantakaṃ thero, yonako dhammarakkhito;
102在众人中讲说了《火聚譬喻经》。
Aggikkhandhopamaṃ suttaṃ, kathetvā janamajjhago.
35
35.
104三万七千众生聚集于此;
Sattatiṃsa sahassāni, pāṇe tattha samāgate;
105他善巧于诸法,令他们饮下不死之法。
Dhammāmatamapāyesi, dhammā dhammesu kovido.
36
36.
107有千位男子,以及更多的女子;
Purisānañca sahassañca, itthiyo ca tato’dhikā;
108他们正是从刹帝利家族中,离家出家。
Khattiyānaṃ kulāyeva, nikkhamitvāna pabbajuṃ.
37
37.
110他——大法护尊者,前往大邦国后,
Mahāraṭṭhamisī gantvā, so mahādhammarakkhito;
111在那里讲述了《大那罗陀迦叶所问》本生经。
Mahānāradakassapavhaṃ, jātakaṃ kathayī tahiṃ.
38
38.
113八万四千人证得道果。
Maggaphalaṃ pāpuṇiṃsu, caturāsīti sahassakā;
114一万三千人在他座下出家。
Terasantu sahassāni, pabbajiṃsu tadantike.
39
39.
116那位大法护仙人前往臾那国后,
Gantvāna yonavisayaṃ, so mahādhammarakkhito isi;
117于大众中宣说了《黑园经》。
Kāḷakārāma suttantaṃ, kathesi janamajjhago.
40
40.
119十万众生及七万众生,
Pāṇasata sahassāni, sahassāni ca sattati;
120证得道果,一万人出家。
Maggaphalaṃ pāpuṇiṃsu, dasa sahassāni pabbajuṃ.
41
41.
122中道仙人往诣四位长老,宣说……
Gantvā catūhi therehi, desesi majjhimo isi;
123于雪山地区,宣说《转法轮经》。
Himavantapadesasmiṃ, dhammacakkapavattanaṃ.
42
42.
125证得道果者,达八亿众。
Maggaphalapāpuṇiṃsu, asītipāṇa koṭiyo;
126五位长老,分别令五国之人净信。
Visuṃ te pañcaraṭṭhāni, pañcatherā pasādayuṃ.
43
43.
128各有十万男子,亲近每一位长老。
Purisasatasahassāni, ekekasseva santike;
129他们以净信之心,于正自觉者的教法中出家。
Pabbajiṃsu pasādena, sammāsambuddha sāsane.
44
44.
131大神通者索那长老,与上座长老一同
Saddhiṃ uttaratherena, soṇatthero mahiddhiko;
132那时,他前往了金地。
Suvaṇṇabhūmiṃ agamā, tasmiṃ tu samaye pana.
45
45.
134每当王宫中有男孩降生,便有凶残的罗刹女出现。
Jāte jāte rājagehe, dārake ruddarakkhasī;
135它从海中跃出,吞食后便离去。
Samuddato nikkhamitvā, bhakkhitvā pana gacchati.
46
46.
137那时,王宫中,
Tasmiṃ khaṇe rājagehe,
138诞生了一位小王子。
Jāto hoti kumārako;
139长老看见众人
There manussā passitvā,
140是罗刹们的同伴。
Rakkhasānaṃ sahāyakā.
47
47.
142她心想:“要杀了他”,便走近那位年轻男子;
Iti cintiya māretuṃ, sā yuvā upasaṅkamuṃ;
143他们向长老询问“这是什么意思”之后,便如此告诉了他。
‘‘Kimetanti’’ca pucchitvā, theraṃ te eva māhute.
48
48.
145我等是来自雪山的沙门,并非罗刹,亦非同伴;
Samaṇā mayaṃ himavantā, na rakkhasi sahāyakā;
146那罗刹女与她的随从,从大海中出来。
Rakkhasī sā saparisā, nikkhantā hoti sāgarā.
49
49.
148见到那发出巨大吼声的(罗刹)后,众人惊恐地尖叫起来;
Taṃ disvāna mahārāvaṃ, viraviṃsu mahājanā;
149长老化现出加倍数量的恐怖罗刹。
Diguṇe rakkhase thero, māpayitvā bhayānake.
50
50.
151他将那女罗刹连同其随从,从四面八方团团围住;
Taṃ rakkhasiṃ saparisaṃ, parikkhipi samantato;
152她心想:‘这些人将会驱赶它们’,便惊恐地逃走了。
Idaṃ imehi uddhanti, mantvā bhītā palāyisā.
51
51.
154他在那片土地四周遍设防护后,
Tassa desassa ārakkhaṃ, ṭhapetvāna samantato;
155在那次集会中,长老宣说了《梵网经》。
Tasmiṃ samāgame thero, brahmajālamadesayi.
52
52.
157众多的人,在皈依与戒律上得以确立;
Saraṇesu ca sīlesu, aṭṭhaṃsu bahavo janā;
158而于六万人中,有法现观。
Saṭṭhiyā tu sahassānaṃ, dhammābhisamayo ahu.
53
53.
160两千五百位良家子弟,出家修行;
Aḍḍhuḍḍhāni sahassāni, pabbajuṃ kuladārakā;
161一千五百位良家女子,出家修行。
Pabbajiṃsu diyaḍḍhantu, sahassaṃ kuladhītaro.
54
54.
163从那时起,凡在王宫中诞生的王子,
Tatoppabhuti sañjāte, rājagehe kumārake;
164诸王都为他取名为索那达罗。
Nāmaṃ kariṃsu rājāno, soṇuttara sanāmake.
55
55.
166乃至大众也都赞叹胜者;
Mahājanassāpi jinassa kaḍḍhanaṃ;
167舍离之后,他便证得了不死之乐;
Vihāya pattaṃ amataṃ sukhampite;
168他们在各处为世间作利益;
Kariṃsu lokassa hitaṃ tahiṃ tahiṃ;
169若有人在世间利益上放逸懈怠,他便不可能成就。
Bhaveyya yo lokahite pamādavāti.
172在为令善人生起净信与悚惧而作的《大史》中
Sujanappasāda saṃvegatthāya kate mahāvaṃse
173名为“诸方生信”的第十二章。
Nānādesapasādo nāma dvādasamo paricchedo.