大礼敬诵
礼敬彼世尊、阿拉汉、正自觉者
Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa
1大礼敬篇
Mahāpaṇāmapāṭha
1(礼敬佛陀)
(Buddhavandanā)
1
1.
4彼,谁;彼等,之;
So , ko; Ne, saṃ;
2
2.
6导师,彼等之;安稳,给予者;
Satthā, nesaṃ; Khemaṃ, dātā;
3
3.
8彼乃轻慢之行者;众生,莫非;
Heḷāta-kkāro so; Jantūnaṃ, no mā nu;
4
4.
10彼摧世间之痴暗,非蛇;
So lokandhaṃ, hantvā nakko;
11七觉支,觉悟者耶。
Sattambojaṃ, bodhetā nu.
5
5.
13胜利的英雄,如日于三界苍穹中光辉照耀;
Jinasūriyo, tibhavanabhe;
14如大黑暗之明灯,驱除恐惧;
Muhatimiraṃ, abhitapaye.
6
6.
16因见胜利之根本,而临其父母;
Jeno jinamūle, disvā janakāyaṃ;
17明了轮回之苦,完全断除虚妄烦恼;
Saṃsāranimuggaṃ, sabbaññuta micchaṃ.
7
7.
19舍弃残暴厌恶,立志解脱;
Hitvā karupetaṃ, mokkhaṃ paṇidhānaṃ;
20发慈悲事业,赞礼此圣贤者。
Vattesi dayāṇā, yo taṃ muni vande.
8
8.
22我曾舍弃长寿妻子,亦舍弃财富尊荣。
Sutāyubhariyā me, dhanaṅgamapi cajjaṃ.
23在信心与智慧根源处,未曾亲近此修行者。
Cinaṃ budhinidāne, agā muniyaṃ metaṃ.
9
9.
25他舍弃了同族身体与财富;
So sasajātiya dehaṃ, cajjiya dānavarañca;
26不动如牛,不辱如驴,圆满了庄严饰具。
Nāgusabho varasīlaṃ, pūrayi samparicāgo.
10
10.
28曾为国王舍弃出家路,阅尽众多兵士,乃智慧至上者;
Nekkhammaggaṃ rājā hutvā, senabbidvā paññāseṭṭhaṃ;
29是维德希国之勇士,忍耐辩说中最为第一。
Vedehindo vīrukkaṃsaṃ, khantīvādī khantīseṭṭhaṃ.
11
11.
31如此智慧胜妙者,以坚定的正见护持如来;
So sutasomo tathagaṃ, temiya dhiṭṭhānavaraṃ;
32专于一心慈悲至上,最为温和胜于毛发立起之人。
Ekabhugo mettavaraṃ, lomahasopekkhataraṃ.
12
12.
34渡彼难渡三度法,成就贵最之觉悟者;
Pāramī tidukkarāva, pūriyāna seṭṭhabodhi;
35我顶礼无量法藏的主尊者。
Pāpuṇittha yo ananta-dhammasāradaṃ namāmi.
13
13.
37舍弃诸天王位,承纳宽慈柔软之心;
Pahāya cakkavattikaṃ, karopanīta maddiyaṃ;
38居于尘世如田园,生于凡夫恶习之中。
Bhusidhare sasenakaṃ, ajeni pāpimaṃ name.
14
14.
40无上胜利者,广行有益,胜利者;
Athuttaraṃ jayākaraṃ, bahūpakārataṃ jino;
41因此依止善根,我顶礼彼世尊。
Paṭicca nimmisakkhibhi, udikkhate namāmi taṃ.
15
15.
43于沙漠中行走者,当断恶欲之根;
Caṅkame maruvimati yo, chindayaṃ kami rataniye;
44施展神通威力者,持戒善护者,我顶礼彼明眼者。
Iddhipāṭihiraṇakaro, cakkhumaṃ tamabhipaṇame.
16
16.
46于宝塔中,佛引生众多善法之数;
Atha ratanaghare buddho, chadidhiti janayaṃ saṅkhyaṃ;
47守护界限法则者,护卫众天人、人民者,我礼敬之。
Sīmīsā tamabhidhammaṃ yo, suranaramahitaṃ vande.
17
17.
49如无忧树叶尖般自然生起的安乐,能洞察法义者为智慧之主;
Nigrodhantika nubbhavī sukhaṃ, dhammaṃ yo vicinaṃ nadhīvaro;
50虽困苦少闻觉悟,仍顶礼那善逝者,行忍辱而不退转。
Kicchāladdha manaññabodhiyaṃ, vande taṃ sugataṃ nigrocaraṃ.
18
18.
52在诸恶境之中,如同无畏之王穆查林达,
Sabbhogehi tha mucalindena,
53被龙王掩护环绕于秘处;
Nāgindena rahasi pāvutto;
54能生起清净解脱者,
Sokhyaṃ yo nubhavi vimuttiṃtaṃ,
55当顶礼智慧无双的魔王敌手。
Vande mārāji atulappañño.
19
19.
57慈悲庄严者王舍城中,
Kāruṇiko rājāyatane yo,
58供养根本,供养美味;
Bhoja muḷāraṃ bhojjarasekaṃ;
59所居处为众所赞,具足众多优德,
Vāsa makā nantagguṇadhāro,
60我专一敬礼此大贵妇。
Ekagato vandāmi mahesī.
20
20.
62何处可得称为胜利之旗,
Keyyaṃ keyyaṃ abhijayaketuṃ,
63何处能得为第一胜利人所饮?
Jeyyaṃ jeyyaṃ varajayapānaṃ;
64此处应予弃置,弃置之物应当单独予以观照,
Peyyaṃ peyyaṃ suvici name taṃ,
65应远离者应当舍弃,对之应生平等、恒常的观照。
Neyyaṃ neyyaṃ samatamupekkhiṃ.
21
21.
67已有堪胜之人,于七日之内曾战胜,
Satta ca sattāhe vijitāvī,
68甚至能再至彼枇杷树处;
Khepiya nigrodhaṃ puna gantvā;
69此处法义如未净,犹如再生,
Dhammasududdasyaṃ pati jāto,
70而法义说说正悉无杂念之清净思惟。
Dhammakathā pposukka vitakko.
22
22.
72与诸天众及婆罗门平等,
Marugaṇehi brahmunā samaṃ,
73如同奉献宝珠于山峦一般,
Ratanadāmameruṇā dadā;
74被一视同仁地乞求回报,
Samabhiyācito paṭissavaṃ,
75我顶礼十力,致敬于教化诸人。
Dasabalo namāmi desituṃ.
23
23.
77前往伊悉波塔森林,
Gantvā isippātakkānanañca,
78导师为鹿野苑而说法;
Satthā migaddāyaṃ desayittha;
79真谛的宣说者,是那个转动法轮者,
Saccappakāraṃ yo dhammacakka-
80在此名为经文,是六种法门的总称。
Suttaṃ name chabbīdhaṃsu tāva.
24
24.
82他应当前往摩揭陀国王处,
Rañño magadhassa katappaṭiñño,
83前往王舍城以示敬意;
Gantvānatha rājagahaṃ vineti;
84在那里有七种皮肤疾病苦难的人,
Satte malarogayute gadaggaṃ,
85他应当为其疗疾,礼敬医师。
Pāyetuna taṃ paṇame bhisakkaṃ.
25
25.
87在萨迦族所居住的咖毕拉城,形成了认知的基础,
Sakyādhivāse kapile saññatiṃ,
88如同强风击碎树冠上结的果实一般,
Mānaddhajaṃ bhindiya middhivātā;
89这样他将善法之味完整守持,母亲般的慈悲具足,
Dhammāmataṃ pāyi pituppabhuti,
90我敬礼萨迦领主、心地悦乐者。
Vandāmi sakyinda manomadassiṃ.
26
26.
92名为给孤独者,他放弃了巨额财产,
Anāthapiṇḍoti vhayena nanta-
93安住于清净的修行住所中;
Ddhanaṃ cajitvā sukate vihāre;
94更加勤修行止住,为利益大众幸福而住世间,
Vihāsi bhiyyo janatā hitatthaṃ,
95宣说纯正正法庄严的教法,敬礼世尊。
Sudhammabheriṃ vadayaṃ bhivande.
27
27.
97具足善业的殊胜功德圣者——
Upetapuññaṃ varalakkhaṇokaṃ-
98清净无染如莲花般的;
Ṇokaṃ visuddhaṃ jalitappadīmaṃ;
99如灯塔明朗无碍,没有污秽,
Dīpaṃ pajānaṃ anighaṃ navajjaṃ-
100以清净无过失的语辞称扬如来,我顶礼敬拜。
Navajjavācaṃ sugataṃ namāmi.
28
28.
102如明智圣者以法之光照耀众生;
Munibhānu dhammapabhāhi jana-
103如洗净烦恼坎坷的勤苦修行者;
Mbuja muddhatandhatamo sutapo;
104以慈悲赤诚使众觉醒者,
Karuṇāruṇo samabodhayi yo,
105乃至未来之世同于烈热中冷却者,敬礼之。
Bhavisītalattapano paṇame.
29
29.
107如同明月照耀于夜空之中,
Indu viyambaramajjhatale yo,
108使众星辰因而辉映者,即为圣人之尊也。
Rājati tāragaṇena munindo;
109如圣者众所环绕,其在三界中,
Ariyagaṇapparito tibhave taṃ,
110其清净光明恭敬庄严鲜明。
Sādara muggatasobha mavandi.
30
30.
112名为「根本之根」者,是念完具庄严,
Mūlāmūlā tiṃsatipāramiyo,
113如枝与枝相连,如干与干连接;
Sākhāsākhā majjhimajjhānakāyā;
114佛眼所见之能得与不得,
Pattāpattā buddhacakkhuni yassa,
115如花与花相连之慈悲,乃通达道集之根本。
Pupphāpupphā kāruṇā maggakhandho.
31
31.
117以木质优劣之辨别为双关,通达心材与边材,
Sārāsārā yamakā pheggubhiññā,
118『具足一切支持之芽』者,以戒为茎干也——
Sabbālambaṅkurakaṃ sīlavaṇṭaṃ;
119其余诸法,则如蜜熟之果;
Sesādhammā madhupakkapphalāni,
120光焰、皮肤、发肤,乃至诸相,
Raṃsīchallī sutacā lakkhaṇāni.
32
32.
122众多人天皆趋近其荫庇之下;
Chāyupagā suṃ puthunaradevā,
123征魔者、然灯者,生于大地之上;
Mārajidīpaṅkara mahijātaṃ;
124彻悟无尽且充满善种子者,
Patthatanantañca kusalabījaṃ,
125我独自一人顶礼于至高足下。
Ekaruhaṃ pādapamuni vande.
33
33.
127若有魔天、外道及恶敌,
Māratitthiyaripuṃ tamañca yo,
128毁灭而又破坏城市法者,
Dhaṃsayaṃ nagaradhamma māpayaṃ;
129戒法之蔽障犹如城门围墙,
Sīlanīvaraṇa dvārakoṭṭhakaṃ,
130戒律如坚牢无比城堡之门扉。
Esikāparamasaddha muttamaṃ.
34
34.
132门卫严密坚固的守护,
Dvārapālasuyataṃ satiṭālaṃ,
133智慧之辩巧妙如门扉开启的光辉;
Ñāṇacaccara sighāṭapadiddhiṃ;
134与法道之所共同相应的堂屋,
Dhammamaggakuṭisāla sahittaṃ,
135如同法军统帅般庄严雄健。
Dhammasenapatisārijabhūtaṃ.
35
35.
137第二次供养时乃至盛大庄严,
Dutiyasutaparohitaṃ mahā-
138具足绝妙美德的观察者。
Dhutaguṇadharamaggha dassikaṃ;
139戒律守护法义者,
Vinayacinaka dhammarakkhakaṃ,
140三世织成法王者。
Tibhavapatika dhammarājiyaṃ.
36
36.
142闻已闻已,诸善士所悉闻者,
Sutaṃ sutaṃ sabbadhi sajjanaṃjanaṃ,
143量已量已,尽除不善之所聚集者;
Mitaṃ mitaṃ nantaguṇālayaṃ layaṃ;
144毁已毁已,众生所不称之称者,
Hutaṃ hutaṃ jantunamānamaṃ namaṃ,
145生已生已,缘生灭者恶缘亦灭者。
Bhave bhave tebhavamaṅgalaṃ galaṃ.
37
37.
147世间令人欢喜,妙乐怡人者,
Lokābhirāmaṃ ramaṇeyyaveduraṃ,
148超越世间、远离内外恐怖者,
Lokantaguṃ antubhayānupāgataṃ;
149世间之旗,心之旗帜除弃者,
Lokaddhajaṃ mānadhajappahārakaṃ,
150世间登高者,依登高者而致敬。
Lokaggaruṃ aggaru paccaye name.
38
38.
152宝冠果实,眼目明珠,
Makuṭaggaphalaṃ nayanañcanikaṃ,
153耳之华饰,口之华饰;
Savanabbhusanaṃ vadanabbhusanaṃ;
154加拉曼陀纳摩地者,谛观之乐也,称为思惟的趣味,
Galamaṇḍanamiddhi manaññurasaṃ,
155作意于行为,具足顾念,能辨殊异的行持意念,
Kiriyaññudaraṃ dvikhaṇaññukaraṃ.
39
39.
157腰部饰物如中间之圈,
Kaṭivibhūsana majjhimaññaṇakaṃ,
158施以慈悲涂抹,维持并装饰之,
Dayavilepana dhāraṇamaṇḍanaṃ;
159断除破坏之衣,极为纯净,
Paṭakhilaññunivattha manuttaraṃ,
160此称为圣贤最上之衣,我称其为至高无上服饰。
Munimaruttama meka mahaṃ name.
40
40.
162清净明了、智慧强健的念,
Sativara sucakaṃ ibbhaggapaññaṃ,
163具足善力、善志,以及清净喜悦的禅悦;
Suvīriyavasuvāhaṃ pītiselaṃ;
164坚定如主人般安忍的信心,
Gahapatisamathaggaṃ thīpasaddhiṃ,
165随顺舍弃欲乐的平等心,如此得七种利益。
Asaṇiyasunupekkhaṃ sattabhogaṃ.
41
41.
167四方成就力的基础坚固,
Catudisikiddhippada masahāyaṃ,
168优良修养,如同不谄媚的贵族。
Suparivutaṃ khattiyavirajānaṃ;
169善法集会,天人之所欢喜,
Suciparisaṃ devanara manāpaṃ,
170十力眼及诸天王而敬仰者。
Dasabalacakkādhipati bhivande.
42
42.
172禅定已破,念已浇灭,
Samādhibbahiddhaṃ saticchaṭṭhaselaṃ,
173生于欲火之中心,勤巧善行,
Virappañcamā jīvamajjhaṃ sukamma-
174善语为第二,恶语为最恶,
Ttatiyaṃ suvācādutiyaṃ bhiseṭṭhaṃ,
175及前行平等,七重波浪。
Samātakkapubbañca sattappavāraṃ.
43
43.
177具有多种智慧与广博能力的,
Vividhañāṇapabhutibbasākaraṃ,
178能够移山倒海,在世间堪称伟大的;
Bahumahiddhika marūna māsayaṃ;
179如烟雾般环绕,布满华美乐园,
Dhuṃvapabhājalitarāmaṇeyyakaṃ,
180是善逝如来的尊贵天之王城的荣耀。
Sugatanerunagarāja māname.
44
44.
182其戒法清净如珍宝般光辉灿然,
Sīlajjalaṃ ratanadhamma mākaraṃ,
183坚固深厚如坚硬木材,稳固牢靠如深渊。
Bhiññāviciṃ satikulaṭṭhi gambhiraṃ;
184『Vitthiṇṇañāṇa』者,表示内观智已达彼岸,证入涅槃的智,称此为出离的知见。
Vitthiṇṇañāṇa mariyodajāsayaṃ,
185具八种希有奇妙之德,无可比拟者也。
Aṭṭhambīdhacchariyakaṃ asandanaṃ.
45
45.
187众河归流汇一味,
Bahunajjamosaraṇa mekarasaṃ,
188未积资粮者难渡;
Durupaggamaṃ acitasambharinaṃ;
189唯具福德诸众生之舟筏,
Puthupotapuññavatameva name,
190顶礼此岛、此胜处、此海中河王之最上者。
Dvīpaduttamaṇṇava nadindavaraṃ.
46
46.
192修行如同射箭,功德圆满至善之境,
Abhiniharadhanuṃ guṇapāramiṃ,
193心志坚定不动,目光清澈,毫无杂染;
Naḷamatimanabājarahammukhā;
194以坚定智慧之力净化清理,
Dhitisamitasarena sudhārayaṃ,
195如同晴空一扫尘垢,除却烦恼污浊。
Malama gagaṇa mekapavedanā.
47
47.
197谁能射中顶尖之目标,处于极端正道,
Yo pāvedhesiṃ aggamaggañca tūṇiṃ,
198以法为装饰,将那靶心稳固牢固。
Dhammālaṅkārabbamma mekabbalaṃ taṃ;
199以无尽智慧为引导者,
Nettiṃsānantañāṇa gīrellimantaṃ,
200敬礼那一切知见所成的神通之杖。
Sabbaññussāsaṃ iddhidaṇḍaṃ namāmi.
48
48.
202戒律纯正,信心深厚,
Varatapavuṭṭhi subījakasaddhā,
203理智如群星般明亮,苦恼如蛇尾消散;
Matiyuganaṅgala hīrutapīsā;
204善巧牵引正念双翅,具足觉知的智慧,
Susamatharajju satidvijatuttaṃ,
205勇猛不懈推动真理之本源。
Vīriyadurāvaha saccanidānaṃ.
49
49.
207守护禁戒和解除烦恼,
Vatisaṃvaraṃ soratamocanañcaṃ,
208为了使皈依得以回归,
Saraṇā nivattabbahanatthaṃ yassa;
209为求不死果报,放弃恶行,
Amatapphalaṃ nekarasehupetaṃ,
210请勿不敬顺从善逝大迦叶。
Sugataṃ mahākassaka mābhivande.
50
50.
212此天人在三十三天座上,
Devaggo tidasapure varāsane yo,
213为天众之母生及其子孙的保护者;
Devānaṃ janikapabhutinaṃ bhidhammaṃ;
214犹如愚人破坏峻急不动的山崖,
Bālakkova laḷayamācale timāsaṃ,
215无敌者要示现对外道境界。
Desesyā paravisayaṃ name ajeyyo.
51
51.
217那广大威德、显现多样清善光明者,
Mahāyaso vividhasubhappakāsakaṃ,
218其如光辉普照,灭除黑暗无量美德者;
Kurūsu yo amitaguṇo tamonudo;
219能斥责异见者,善护正道之人,
Parappavādahari subhānuyoginaṃ,
220我敬礼讲述正念持守者。
Namāmi taṃ kathayi satippaṭhānakaṃ.
52
52.
222定力圆满者,为世尊正念之所持。
Samathakapaliko sasnehasammāsati,
223至极乐者,具足广大神通威力。
Paramamatiginī savaṭṭiparakkamo;
224遍行诸善者,明达正法之灯台。
Sakalajutikaro sudhammapadīpako,
225于此净处,谨以敬礼敬奉胜利者如来。
Ima mupajalito jinena namāmahaṃ.
53
53.
227净已断灭一切过失,过患消散且不复染著,
Vigatagatamalaṃ malagatavigataṃ,
228心心广大利益众生,身心利益他人恒常具足。
Mahita hitamanaṃ manahitamahitaṃ;
229造就世间繁盛与衰败,打造因果转变的诸境,
Vibhavabhavakaraṃ karabhavavibhavaṃ,
230善士所具的贤德,贤德亦聚集善士身上。
Sujana janaguṇaṃ guṇajanasujanaṃ.
54
54.
232严持律仪如坚杖所护,证得善妙正定,
Sīlaggadaṇḍavicitaṃ susamādhipattaṃ,
233光明熠熠照耀,具足观察通达的智慧火焰;
Sobhāsamujjala manantaga ñāṇasīkhaṃ;
234世尊是真法的至尊宝珠,更是十方世界的明灯,
Saddhammaseṭṭharatanañca tilokaketuṃ,
235我礼敬这目光庄严的盛会,庄严光耀非常殊胜。
Vandāmi locanabhiseka susobhayuttaṃ.
55
55.
237律藏者,意为守持戒律之教法,
Vinayanaya manayavinaya manamitaṃ,
238胜利与征服者,谓战胜烦恼与魔障之教义,
Vijayajaya majayavijaya matulitaṃ;
239分割与受用者,指能辨别分别并依教修持者,
Vibhajabhaja mabhajavibhaja mananakaṃ,
240不等与相对者,意谓调伏身心不令偏差之义。
Visamasama masamavisama mabhiname.
56
56.
242至高无上者,表明智慧具足无上正觉之德,
Paramarama maramaparama matiguṇaṃ,
243进退往来者,指有始有终、循序渐进之修道法。
Pagahagati magatipagata mamamakaṃ;
244因果事相,所作所为皆为因缘所成,
Pacayacaya macayapapaya manaṇakaṃ,
245显露之果,着于相续,动摇不定,宛如流动。
Pakatakata makatapakata macalakaṃ.
57
57.
247教主按正直之道,立定解脱之境,
Ujuka mayanamagge mokkhadesaṃ niyāsi,
248以正契合之法轮,胜于百马奔驰之车,
Vararathakujarena cammacakkena satthā;
249以谦敬与庄严护持,承受持法,
Hiritapadukapālambena dhammassutena,
250以具足正念,远离蔽障,披戴王者之衣。
Satinivarayutena ppāṭihiraddhajena.
58
58.
252不受破坏者,坚固如甘蔗柱,
Avihananakkhinā suyama nemupakkharā,
253以宽广心怀,圆满真实如实,
Udariyamabbhinā paripuraṅgasaccinā;
254具足善德光彩,犹如水泡之饰,
Kusalavibhūsinā nimadakupparena yo,
255口不妄言者,内藏善行之乐。
Akharanatesinā gupitasilanandanā.
59
59.
257循随而行者,于心意之城中,随时而动,
Anusanughātinā matipurejavena kāla-
258记忆纯熟者,非是无能之行刑者。
Ññutamatisārike na ca visāradatthidaṇḍā;
259具念、正智的师长,像智慧的海洋般充满恩赐,
Satituda dhītirasmi manadammasindhavena,
260我向律藏群敬礼,因我深知其无上的教益。
Vinayagaṇe namāmi ta matulyasatthavāhaṃ.
60
60.
262束缚在欲界的黑暗网罗之中,以及烦恼的重负,
Yamakkaggijālaṃ paravisaya maccherasahitaṃ,
263我如同蒙蔽眼目之人,堕入彼岸的双重魔障;
Dudiṭṭhandhubbāhaṃ yugagahaṇatitthīna makarī;
264在众多珍宝之中,他如同宝玉般的守护者,
Bahūnaṃ majjhe yo ratanakamane pāṭihariyaṃ,
265我亦愿称颂这胜利者,居近困境之所在。
Jayakketussāpi ta mabhinami kaṇṭambasamipe.
61
61.
267甲手如钩,掌中载轮,足端如莲花,
Nakhajutirajaṃ cakkaṅgopeta pādavarambujaṃ,
268头发华美,肤色清净,十指圆润壮实;
Subhasirimato raṃsijālaṅgulidasasaṃsubhiṃ;
269尊贵之首如诸天王,常不垢污,
Pavarasirasā devādevā sadā na pilandhayuṃ,
270此实为动人心目之妙相,观者咸顶礼;
Ta mativa manorammaṃ tittīkarā nami yassa ke.
62
62.
272世尊独有,具无限宝德,称赞终生,
Buddhopyeko nidhanaguṇino vaṇṇaye yāvajīvaṃ,
273何能言说除彼欲乐?正当舍断,莫堕邪途。
Kāmaṃ aññaṃ kathamabhaṇa māsuṃ khiyethā yukappo;
274不是那些灭尽者中有所缺少或终结的色相无边,
Na tvevā yaṃ khaya mupavajje yassa vaṇṇo ananto,
275我礼敬那位洞察一切、远离身见的主宰。
Taṃ sabbaññuṃ sakalarirī nekanāthaṃ namāmi.
63
63.
277我礼敬那双足踩踏而生、法身所成的圣者,智者圣洁,
Pādidīpādaṃ dvinayanadijaṃ dhammakāyaṃ dhisoṇḍaṃ,
278口吐妙音、皈依顶礼,行道完美,光明华美;
Bhāṇīsoṇḍaggaṃ saraṇasirasiṃ maggāvālaṃ subhaṅgaṃ;
279品德宛如装饰光洁无瑕,具足七种究竟安住的力量,
Sīlālaṅkāraṃ vimalibhavu taṃ sattatiṭṭhidhidabbaṃ,
280我皈依那绝无破损、善护果实、享有解脱滋养者。
Nāthebhindaggaṃ phalakariṇukaṃ mokkhabhojaṃ namāmi.
64
64.
282污秽波涛汹涌,极其惊怖,难以渡越的轮回之海,
Malāloḷullolaṃ atibhayajanaṃ duggasaṃsārasinduṃ,
283如疾风搏击波浪般地猛烈,愁苦之舟如水上蓬舟船夫;
Phiyabbhāniggāho sivataṭamukho nāvi kajjeṭṭhanātho;
284渴求彼岸渡船的广大众生群体,在唯一正道上,
Padappārakkāmaṃ bahujanagaṇaṃ ekamaggattaramhi,
285奉献一切所拥有的,相亲敬重地恭敬于尊者。
Samāropetvā mattari ta matulasādarañcā bhivande.
65
65.
287伸展出坚实如牙般锐利的钩爪,闪烁如雷光般照耀,
Byāmaṃsugghanadhāra makkuḷusatabbhāṇujjalantattanaṃ,
288扬起猛烈风浪,驱散污秽肮脏,携持正法光明者;
Ukkaṃsajjuti ketumālavicitaṃ saddhammajotindharaṃ;
289在此火焰燃烧炽盛的处所,光明绵延至今,
Bundinniggatapajjalanta didhitiṃ ajjatthanā yāva ca,
290当顶礼那位出世尊者、释迦族的卓越圣者及满月般圆满的光辉。
Vandetaṃ muni sakyapuṅgava mahaṃ puṇṇinduvattampi ca.
66
66.
292最彻底消灭一切烦恼的,唯有调伏恶趣聚集之处的免灭者,
Sattamaṃtamaṃ vināsakaṃsakaṃ dadaṃ vineyyakānameva,
293如同在树林中修习禅法者,除尘除垢,三苦皆灭,饮食众生仿若食用;
Bhāvanaṃvanaṃ dhulīkaraṃ karaṃ tidukkaraṃ pajābhibhuñja;
294我敬礼那庄严庄重、悦目可爱的人中之圣者,
Gāravaṃravaṃ manoharaṃharaṃ narānarānayaṃ namāmi,
295以恭敬、柔和、令人愉悦的态度,如雨露般滋润众生的尊者。
Sādaraṃdaraṃ vinodakaṃdakaṃ pavassakaṃ pajānamiva.
67
67.
297佛陀如无忧树下之象,行如青蛙步履,犹如婆罗门佛音之膝盖,
Buddho nigrodhabimbo mudukaracaraṇo brahmaghoseṇijaṅgho,
298其身披迦尸布,复生于迦尸地,称为善逝,立足稳固;
Kosacchādaṅgajāto punarapi sugato suppatiṭṭhitapādo;
299毛发棕黄而卷曲,善逝乃梵住世群中之本相,
Mudodātuṇṇalomo athamapi sugato brahmujuggattabhāvo,
300眼睛蓝黑,眼白长宽,睫毛细长光洁,头发犹如刚破裂之梵花般蓬松。
Nīlakkhī dīghapaṇhī sukhumamalachavī thomyarassaggasaggī.
68
68.
302牙齿如四十颗象牙整齐排列,牙齿相对整洁坚韧,
Cattālīsaggadanto samakalapanajo antaraṃsappapīṇo,
303眼睛如同被画上眼线之眼,口不宽大,鼻则如魔王之塔尖形态。
Cakkenaṅkītapādo aviraḷadasano mārajussaṅkhapādo;
304立于其上,张口露出可怖威严,口中齿牙坚固而锋利,
Tiṭṭhantonomento bhayakaramudunā jaṇṇukānā masanto,
305舌似轮盘,得胜者出生如力壮年轻马匹,体貌似狮子般强壮。
Vaṭṭakkhandho jino gotaruṇapakhumako sīhapubbaḍḍhukāyo.
69
69.
307满身毛发,长指如长钉般坚硬,头颅坚固如须弥山,披着毛发。
Sattappīṇo ca dīghaṅgulaṃ matha sugato lomakūpekalomo,
308具足威能,雄壮刚猛,舌如金色盔甲,毛发蓝黑,披散如山峦,
Sampannodātadāṭho kanakasamataco nīlamuddhaggalomo;
309觉者舌厚实,似狮子之舌,掌如网罩高举,
Sambuddho thūlajivho atha sīhahanuko jālikappādahattho,
310乃天王,头顶红色冠饰,具德庄严,吾敬礼于伟大之王。
Nātho uṇhīsasīso iti guṇasahitaṃ taṃ mahesiṃ namāmi.
70
70.
312波状的生命流如同美丽的细长手指,像柔软的花蕾与锋利的指甲,
Vaṭṭacitānupubbakasubhaṅgulī ruhiramaṭṭhatuṅganakhako,
313像紧握的拳头,姿态端正,威严如狮,似天鹅般清雅无瑕;
Nigguḷagopphako samapado sīhosabhibha haṃsasannibhakamo;
314南方的护卫者盘旋环绕,身形全面如圆形光环,肩膀坚实有力,
Dakkhiṇatāvatakkami samantamaṇḍala nigaṇṭhi jāṇusubhako,
315丰满威严,腹部深邃,紧密无隙,向右旋转流动不息。
Byañjanapuṇṇaposatanu nābhigambhīra achiddadakkhiṇavaṭo.
71
71.
317双臂若猛兽般强劲,肩膀宽厚,动作连贯精细有节奏,
Dviradakarappakāsurubhujo suvibbhajanupubbamaṭṭhaanunā-
318手指如果穗般排列整齐,表面无杂质清净柔软。
Nunaalinānupubbarucira ttilādirahitabbisuddhatanuko;
319具有十亿象力承载的身躯,金色坚挺而鼻端秀美,
Dasasatakoṭi hatthibaladhāraṇo kanakatuṅganāsikasubho,
320象鼻如犀牛牙般坚硬,齿洁白如乳脂,口净清朗,乃世间依止之尊。
Suruhiradantamaṃsatha sucisiniddhadasano tha lokasaraṇo.
72
72.
322清净华丽的容貌,同时具备轮状般的全身装饰,唇红如玫瑰,镇守天地之尊。
Suddhapasādindri ca vaṭṭataradāṭho ruhiroṭṭha ca suranaranātho,
323脸部广大光明,面貌庄严,圣人般的威仪肃穆深沉,体态宽广舒展,字迹长久清晰。
Āyatasobhabbadano tha muni gambhīrujukāyatasuruciralekho;
324扩散光辉如天体光环般照耀,圆润而美丽,众翼众羽丰盈,具有圆长之美,羽喙丰厚。
Byāmapabhāmaṇḍalabundi supuraggaṇṇi ca āyatavisaṭasubhakkhī,
325眼睛纯净美丽,眉如扬起的弯月,嘴唇宽广柔润,舌头如红珊瑚般柔和温润。
Pañcapasādakkhi ca kuñcikasubhaggapakhumo mudutanuruṇajivho.
73
73.
327其身洁净柔嫩,宛若天界洒水之琼浆,纯净无垢,具无限美德,
Sommasiniddha tyujjalakomala varuṇavimalatanu ca amitaguṇo,
328如同细腻柔软的南风,使眼周如画,涂抹眼睑,配以青蓝色光泽,身姿优雅挺拔;
Komala dakkhiṇāvaṭa añjanabhidasarisanilaka mudutanuruho;
329南风般温柔,肤色青蓝,光滑细腻,脸颊洁净平整的圣者,
Dakkhiṇavaṭṭakomala saṇusamasunila alulita siraruhi jino,
330其威仪庄严,洁净庄重,面容善美,举止纯正,具备珍贵高尚的品德光辉。
Sobhaṇasaṇṭhāno tha siniddhasiraruhi ca supacitasatakusala jo.
74
74.
332其头上连结着无染净光,如同华盖般五彩辉映,光芒照耀,明朗清净,耳朵呈现和悦光辉,
Nigguḷonigganticchattassarisaatisubhagasira cāyatāruci kaṇṇako,
333其声音和悦,言语圆融温和,善于安抚悦心,深得欢喜,面带谦和而祥和的微笑。
Sosaṇṭhānassaṇhāhārānukamapahutabhamutha suāyatabbhamuko ca so;
334身发妙香,顶门、面门与宽广额际皆具端严之相,
Suggandhaggatto muddhicātha vadani ca puthulakanalāṭa āyatasobhaṇo,
335入息出息极为均匀,顶髻庄严,种种彩饰,令人瞻仰叹服。
Assāsappassāsātissaṇu dharamasamasama nami ketumālavicittakaṃ.
75
75.
337佛陀出世,于世间乃至其声名亦极为稀罕难得,
Buddhuppādo kimaṅgaṃ atidulabhataraṃ ghosamattampi loke,
338因此,凡明智者,渴求种种自利利他之安乐,
Tasmā nānappakāraṃ saparahitasukhaṃ viddhasū patthayantā;
339愿此为天人之归依处、能断除一切障难者长久住世,
Yātiṭṭhatthāva haṃ taṃ suranarasaraṇaṃ antarāyappahānaṃ,
340愿诸善士不断礼敬善逝——彼独为一切福田之所依。
Puññakkhettekabhūtaṃ sugatamavirataṃ sādhu vandantu santo.
76
76.
342田地、土地及城邑,生机勃发的火力在此生命中,
Khettavaraṅgatatthutipure javapaṇama tejasā idha bhave,
343因疾病和恐惧等折磨,使享福的福德有所减少;
Rogabhayādyupaddavahato anunasukha bhogapuññamatiko;
344天人及人类的享乐是第一,来世果报及终极生命中,
Devamanussabhogapavaraṃ paratthanubhāvañca antimabhave,
345某一人将在智慧的至高境地,如其意愿所为般出现。
Aññataro tibodhipavare bhavissati yathāsayaṃ katanato.
77
77.
347凭借此福德,我以熟练的火力、温柔的言辞、真诚的友爱,
Puññenānena sohaṃ nipuṇajavamati pemavāco sakhīlo,
348信心坚定,奔赴善友之所,具足持戒且致力精进。
Saddho kalyāṇamittotisaraṇagamano sīlavā cāgayogo;
349慷慨而无畏,机敏且正直,不流荡不邪行,有定力且真实善言者,
Hirottappī sudakkho avitasucarito dhitimā saccabhāṇī,
350善于言辞,讲分明真实,不害他人,清晰明了,勇猛刚健,
Bāhussacci vibhāgi saparahitakaro vaggurāvo bhirupo.
78
78.
352寿命长久,无病无灾,洁净如莲花,乐于法,离欲,
Dīghajjīvi nirogo sucikulapassuto dhammaratto viratto,
353恒不动摇,知恩感恩,过于谦恭,心地纯善,善于辨识善恶之根本,
Niccāpalyo kataññu atimudujumano sādhubhāvādiviññū;
354依法而活,善行多乐,少嗔恚,不亲近恶劣,
Dhammājīvo bhaveyyaṃ bahukusalarato appakodho aluddho,
355亦能为他人行誓愿,最终得解脱,得涅槃之分。
Evañcaññaṃ kareyyaṃ paṇidhi carimake mokkhanibbānabhāgī.
79
79.
357(1) 佛音尊者的伟大神论,即使就其体裁亦当如此处理;
(1) Mahākathaṃ buddhaghoso, tanumeva karaṃapi;
358应受舍弃者,当舍弃;应给予者,须按所宜给予;绝不可胡乱为之。
Cajaṃ heyyā diyā deyyaṃ, akarittha yathā tathā.
80
80.
360(2) 伟大的烦恼债务,无论多少,反复出现;
(2) Mahāpaṇāmaporāṇaṃ, kiñci eva punappunaṃ;
361欲望及其果报是此债务,应当舍弃并给予予以清偿。
Kāmokkamaṃ dudhārañca, cajaṃ deyyā diyaññattha.
81
81.
363(3) 以闻法获胜、证悟的利益为标志时,
(3) Sutajjaya anubhava-ṭṭhapanatthena lañchinā;
364以严正的闻法精神,才有此新的债务产生。
Sutena garunānena, katoyaṃ paṇāmo navo.
82
82.
366(四)单字诗句,最多二十四字;
(4) Ekakkharāya gāthāyo, yāva chabbisatakkharā;
367种类共七十种,构成四加法组成。
Jātiya pajjasattatyā, saṅkhato caturādhikā.
83
83.
369(五)八种及以上相互和合,由诸因素所促成;
(5) Aṭṭhādhikā sahevuyyo- janādīhi midaṃ nataṃ;
370如前所说之欲,如常持有者是也。
Yathāvuttatthakā kāmā, ye niccaṃ dhārayantu te.
84
84.
372君中王者中至尊,令人欢喜者,
Rājātirājātimanoharo yo,
373诸天中王,具绝妙法力者;
Devātidevātiguṇoghadhārī;
374超越梵天者,甚深难测,
Brahmātibrahmātibhavantagū taṃ,
375远离一切纷争,敬礼赞叹。
Saṅghātisaṅghātivirāva vande.
85
85.
377无有欲望之躯,乃人中之天王,
Anaṅganaṅgaṃ naradevadevaṃ,
378心无搅乱恐惧,坚固不动摇;
Aniñjaniñjaṃ bhayatāṇatāṇaṃ;
379无苦无难,无有所依托之主,
Anaṇḍanaṇḍañca anāthanāthaṃ,
380灭尽消亡者,谨恭礼拜于我。
Khayantayantaṃ paṇamāmi māmi.
86
86.
382如同谭巴的翅膀上有翼爪,及细净洁白的趾甲,圣者亦是如此,具足纯净纤细的指趾。
Tambasiniddhatuṅganakhako nuṃvaṭṭasucituraṅguli ca muniso,
383其身形如狮、野牛、天鹅之群,密集如深林,躯体覆盖厚密之毛,头面如兽貌。
Sīhusabhobhahaṃsasamago nigūḷasama gopphakāyatamukho;
384其肌肤柔嫩细腻,象牙般洁白光润,身体圆滑明亮如磨光的乳白玉石。
Komaladakkhāṇāvaṭatanuruho sucimalujjalābhasariro,
385其眼含五种悦目之相,面带清香,指趾鼻端皆洁净莹润。
Pañcapasādayuttanayano sugandhamukhatuṅganāsikayuto.
87
87.
387身具亿万梵天般的威严,口中吐出温润悦耳的妙音,言语清晰朗朗,辞义通达。
Koṭisahassanāgabaliko surattamadharo suvaṭṭadasano,
388体态修长,毛发细密柔顺,语言柔和甜美,舌头灵活,具口舌善巧。
Āyatasaṇulomabhamūko muduttanukaratta jivhasahito;
389持伞如同同等光辉的华美头饰,有檐端的华盖,色彩鲜明洁净,华丽非凡,
Chattasamānasobhaṇasiro sukesavara ketumālavicito,
390我顶礼这尊尊圣贤的至上圣人,冠以心愿的殊胜标记,身为尊贵的护法者。
Iccanubyañjanebhi sahitaṃ munindapavaraṃ namāmi sirasā.
88
88.
392这圣贤以诸种污秽为敌,舍弃远离恶秽,远离一切污垢,
Sakalamalehi so muni sudūratāya ca malāriniṃ hatatayā,
393如三车之主者,同等庄严,高尚徳行,世人中的值得顶礼者;
Tibhavarathe samānitamanārakāni ca namālayo naravaro;
394护持清净清洁,心念周密,悲愍众生,博识广济,圣人正是如此;
Malakaraṇe rahāraha manantañeyya mabhijānanā muni tathā,
395脚步坚定,学问精湛,言语善巧,行止安详,广为众生所敬仰,善行利众的圣者。
Caraṇayuto tivijji ca suvācatā sugamanā janesu sugato.
89
89.
397他是世间的智者,完全远离世俗的污染,彻底超脱不善的障碍,
Lokavidū so nitalokatayatā sākalato asamanaradamā so,
398是驾驭者、胜利者、示教的导师,教化众生渡离恶趣者;
Sārathi jino anusāsanakaro satthavaho dupathataraṇasattā;
399觉悟者彻知平等真理,宣说四圣谛,令一切众生得以开悟,
Bujjhati sāmaṃ catusaccamakhilaṃ bodhayi jantugaṇamiti ca buddho,
400如太阳之光穿透云雾,智慧之莲花绽放于正道之识;
Bhākaraābhāphuṭapaṅkajasamo maggiyañāṇaphuvikasito ca.
90
90.
402世尊远离贪嗔痴烦恼,常行于三界之外,与善知识亲近奉行,
Bhaggakileso so bhagavā tibhava vamita gamana sujana bhajanato,
403他亲近正法,弃绝邪行,恪守清净、庄严且严肃的道义。
So bhaji saddhamme pavibhatta sarasa chabhagayuta garukaraṇiyato;
404众生群中,有谁等同其德,超过其量,迅速且坚稳,清净而殊胜,
Sattanikāye kenapitulyaguṇamapamita sirighaṃnajutisusubhaṃ,
405如天人中唯一的座位,真实无误,不虚假之名广为传扬。
Devanarānaṃ ekapatiṭṭha mavitathutiyasa masaki mabhaṃname.
91
91.
407世尊的出世,有何途径?此生极其难得,难以言喻且极为殊胜,
Buddhuppādo kimmaṅgaṃ bho atidulabhataramidha bhave sughosa mapāparo,
408因此当精通一切之人,称赞于多种利益安乐中心德的圣者;
Tasmā patthentā sabbaññuṃ vividhahitasukha manadhikaṃ namantu ca sādhavo;
409由于功德,这些人已在目前,远离恐怖,苦痛消除,称善而光明,
Puññenānenete diṭṭhe bhayaaghaṃpīḷanaṭṭha virahitā parattha cubho subhe,
410成佛者之后,将永恒存在,成为不动安乐之至福享有者,无上福报。
Bhutvānante ve hessante avikalasukhasirimatikā anuttara bhāgino.
92
92.
412此足具轮状眼,足底柔软如粉膏,行步稳健扎实,
So cakkopetapādo mudubhujacaraṇo suppatiṭṭhitapādo,
413膝关节如象腿,佛应是金色体相,支撑膝部坚固如金属护带;
Eṇījaṅgho ca buddho kanakanibhataco āyatapaṇhi nātho;
414由大腿关节分生,细腻彻底,皮肤如纱网般细密;
Kosonaddhaṅgajāto atisudhumachavī jālikappānaheṭṭhā,
415与足趾紧密相连,目光明亮如新擦之蓝宝石般深邃;
Ussaṅkhapādayutto abhinilanayano āyataṅguliyogo.
93
93.
417坚定不动,面容庄严,无畏无惧,常持清净心;
Ṭhito kho no namanto kirubhayaputhunājāṇuyo āmasanto,
418覆满毛发,独一无二,眉目平正端庄,眼眶微隆如涂膏般清净。
Lomakūpekekalomo samataladasano añjanuddhaggalomo;
419如梵天般高峻挺立,面容清净,无忧愁,形体坚硬不动,镇定安稳,
Brahmaddehujjugatto aviraḷamukhato sattakaṅgussado so,
420如无花果树影映照,猛兽之王雄壮雄健,狮子般威严壮大。
Nigrodhappāribimbo migapatihanuko sīhapubbaḍḍhakāyo.
94
94.
422满齿四十三,牙齿整齐洁净,光彩照人,牙龈丰满坚固,牙齿坚牢锋利,
Puṇṇattālīsadanto supahutarasano sobhaṇodātadāṭho,
423毛发浓密坚韧,身体匀称纹理明晰,肤色光润亮泽,形体健壮,
Saṇhodātuṇṇalomo samavaṭalagalo antaraṃsapiṇo so;
424梵声庄严,如尊贵仙人,身披袈裟如盛放的花冠,威严雄壮,
Brahmagghoso munindo punapi gupakhumo uṇhisasamphullasīso,
425三十三重耀世光辉,璀璨明亮,世间尊贵者,向其恭敬顶礼。
Bāttiṃsaṅgopasobhaṃ mudurasahaṇī lokajeṭṭhaṃ name taṃ.
426大礼敬已完结。
Mahāpaṇāma niṭṭhitā.