← 文献总目录

第五章

abh06t.nrf46 · 静态文献页 · 164 段 · 打开交互阅读器

1第五品
Pañcamo paricchedo
25. 地与人论
5. Bhūmipuggalakathā
180
180.
2自此以后,我将依地与人的差别而宣说;
Ito paraṃ pavakkhāmi, bhūmipuggalabhedato;
3然一切心,如何依次摄集?
Cittānaṃ pana sabbesaṃ, kamato saṅgahaṃ kathaṃ.
181
181.
5地狱、畜生、饿鬼、阿修罗,亦复如是;
Nirayañca tiracchānayoni petāsurā tathā;
6四恶趣地,即欲界中的恶趣。
Caturāpāyabhūmīti, kāme duggatiyo matā.
182一百八十二
182.
8四大王天、三十三天与夜摩天,
Cātumahārājikā ca, tāvatiṃsā ca yāmakā;
9兜率天、化乐天、他化自在天。
Tusitā ceva nimmānaratino vasavattino.
183一百八十三。
183.
11这六种天界与人,合为七种。
Chaḷete devalokā ca, mānavāti ca sattadhā;
12欲界善趣与欲界地,合为十一类。
Kāmasugatiyo cekādasadhā kāmabhūmiyo.
184
184.
14梵众天,以及梵辅天;
Brahmānaṃ pārisajjā ca, tathā brahmapurohitā;
15大梵天,如是三种,即为初禅地。
Mahābrahmā ca tividhā, paṭhamajjhānabhūmiyo.
185
185.
17少光天、无量光天,以及光音天;
Parittābhāppamāṇābhā, tathevābhassarāti ca;
18第二禅地,也分为三种。
Dutiyajjhānabhūmi ca, tividhāva pakāsitā.
186一百八十六。
186.
20少净天、无量净天及遍净天。
Parittasubhāppamāṇāsubhā ca subhakiṇhakā;
21此三种即名为第三禅地。
Tividhāpi pavuccanti, tatiyajjhānabhūmiyo.
187一百八十七。
187.
23广果天、无想天,及五种净居天;
Vehapphalā asaññī ca, suddhāvāsā ca pañcadhā;
24这些众生,即属第四禅地。
Iccetā pana sattāpi, catutthajjhānabhūmiyo.
188
188.
26无烦天、无热天、善现天及善见天;
Avihā ca atappā ca, sudassā ca sudassino;
27阿迦腻吒天,此五种即所谓净居天。
Akaniṭṭhāti pañcete, suddhāvāsā pakāsitā.
189
189.
29如此梵天界分为十六种,是为色界梵天的居所,即色界诸地。
Iti soḷasadhā bhinnā, brahmalokā pavuccare;
30有色梵天的住处,即色界地。
Rūpibrahmānamāvāsā, rūpāvacarabhūmiyo.
190
190.
32以空无边处等名称所开示;
Ākāsānañcāyatananāmādīhi pakāsitā;
33而无色梵天界,则为四无色地。
Arūpibrahmalokā ca, catudhārūpabhūmiyo.
191
191.
35依须陀洹等差别,被许为四种无上地;
Sotāpannādibhedena, catudhānuttarā matā;
36如是,一切地共有三十五或三十六种。
Pañcatiṃsa paniccevaṃ, sabbathāpi ca bhūmiyo.
192
192.
38由于恶业的关联,他们生于四恶趣;
Jāyanti caturāpāye, pāpapākāya sandhiyā;
39在欲界天中,他们由大善业而生。
Kāmāvacaradevesu, mahāpākehi jāyare.
193
193.
41无因者,由善果或无因而生;
Ahetukā puññapākāhetukena tu jāyare;
42在地居天与人间,其余者由大善业而生。
Bhummadevamanussesu, mahāpākehi cetare.
194一百九十四。
194.
44初禅的果报,生于初禅地;
Vipākaṃ paṭhamajjhānaṃ, paṭhamajjhānabhūmiyaṃ;
45第二与第三禅的果报,则生于第二禅地。
Dutiyaṃ tatiyañceva, dutiyajjhānabhūmiyaṃ.
195一百九十五。
195.
47第三禅中即为第四禅,第四禅中又是第五禅;
Tatiyamhi catutthaṃ tu, catutthamhi ca pañcamaṃ;
48无色界诸禅依次相接,在无色界中便成连结;
Āruppā ca kameneva, āruppe honti sandhiyo.
196
196.
50于身、语、意门,造作杀生等业;
Kāyavācāmanodvāre, kammaṃ pāṇavadhādikaṃ;
51以恶心造作之后,生于恶趣。
Katvā pāpakacittehi, jāyantāpāyabhūmiyaṃ.
197
197.
53于身、语、意三门,行布施、持戒与修习;
Kāyavācāmanodvāre, dānaṃ sīlañca bhāvanaṃ;
54以欲界福德造作之后,生于欲界善趣。
Kāmapuññehi katvāna, kāmasugatiyaṃ siyuṃ.
198
198.
56依次修习小、中、胜妙之禅。
Parittaṃ majjhimaṃ jhānaṃ, paṇītañca yathākkamaṃ;
57修习之后,行者在三地中便成为三种。
Bhāvetvā tividhā honti, tīsu bhūmīsu yogino.
199
199.
59同样地,修习第五禅后,便生于广果天中。
Vehapphalesu jāyanti, bhāvetvā pañcamaṃ tathā;
60以及修习离想后,生于无想地。
Saññāvirāgatañceva, bhāvetvāsaññibhūmiyaṃ.
200
200.
62阿那含生于净居天中;
Suddhāvāsesu jāyanti, anāgāmikapuggalā;
63修习无色定后,依次生于无色界中。
Āruppāni ca bhāvetvā, arūpesu yathākkamaṃ.
201二百零一。
201.
65修习出世间法之后,依各自无间心的次第;
Lokuttaraṃ tu bhāvetvā, yathāsakamanantaraṃ;
66于等至的刹那,果心安止于果定。
Samāpattikkhaṇe ceva, appeti phalamānasaṃ.
202
202.
68众生从恶趣死后,生于欲界。
Apāyamhā cutā sattā, kāmadhātumhi jāyare;
69从欲界善趣死后,生于一切处。
Sabbaṭṭhānesu jāyanti, kāmasugatito cutā.
203
203.
71从色界死后,生于除恶趣以外的一切处。
Cutā jāyanti rūpamhā, sabbatthāpāyavajjite;
72从无色界、非想非非想处死后,生于欲界善趣。
Kāmasugatiyaṃ honti, arūpāsaññato cutā.
204
204.
74同样,从色界死后,也生于彼处或更上之处;
Tathārūpacutā honti, tatthevoparimeva ca;
75断除轮回之根后,无漏者即般涅槃。
Vaṭṭamūlasamucchedā, nibbāyanti anāsavā.
205
205.
77阿那含者往生净居天;
Suddhāvāsesvanāgāmi-puggalāvopapajjare;
78生于欲界,唯除阿那含;
Kāmadhātumhi jāyanti, anāgāmivivajjitā.
206
206.
80下生梵天中,圣者绝无。
Heṭṭhupapattibrahmānaṃ, ariyānaṃ na katthaci;
81无想有情与诸恶趣中,绝无圣者。
Asaññasattāpāyesu, natthevāriyapuggalā.
207
207.
83安住于广果天、色究竟天及有顶天;
Vehapphale akaniṭṭhe, bhavagge ca patiṭṭhitā;
84所有圣者不再于他处受生。
Na punāññattha jāyanti, sabbe ariyapuggalā.
208
208.
86阿那含不住于六欲天,离贪者亦不住于彼处。
Chasu devesvanāgāmī, vītarāgā na tiṭṭhare;
87彼处无有久住者,世间瑜伽士亦然。
Na ciraṭṭhāyino tattha, lokiyāpi ca yogino.
209
209.
89漏尽者于人间,不现在家相。
Gihiliṅge na tiṭṭhanti, manussesu anāsavā;
90唯安住于出家与梵行。
Pabbajjāyañca bhumme ca, brahmattepi ca tiṭṭhare.
210
210.
92五十载,
Yāni paññāsa vassāni,
93是人的寿命。
Manussānaṃ sa piṇḍito;
94以此为一昼夜;
Eko rattidivo tena,
95一月三十昼夜;
Māseko tiṃsa rattiyo.
211
211.
97十二个月为一年,以此计为五百(年);
Dvādasamāsiyo vasso, tena pañcasataṃ bhave;
98此为四大王天之寿量。
Cātumahārājikānaṃ, pamāṇamidamāyuno.
212二百一十二。
212.
100而那九万一千岁合计起来:
Taṃ navutivassasata-sahassaṃ pana piṇḍitaṃ;
101以人间的计数,每上一层便递增四分之一。
Gaṇanāya manussānaṃ, catubhāgūparūpari.
213二百一十三。
213.
103人间百年,是那里的一日。
Yaṃ manussavassasataṃ, tadeko divaso kato;
104因此,在三十三天中,宣说他拥有千岁之寿。
Tena vassasahassāyu, tāvatiṃsesu desito.
214
214.
106为三俱胝又六百万。
Koṭittayaṃ saṭṭhisatasahassañcādhikaṃ bhave;
107以人间的算法,在三十三天中合计。
Gaṇanāya manussānaṃ, tāvatiṃsesu piṇḍitaṃ.
215
215.
109诸天层层向上的寿量,即是如此;
Āyuppamāṇamiccevaṃ, devānamuparūpari;
110以两倍再两倍计,说为四分之一。
Dvikkhattuṃ dviguṇaṃ katvā, catubhāgamudāhaṭaṃ.
216二百一十六。
216.
112人趣之中,有十四亿数。
Gaṇanāya manussānaṃ, tattha cuddasa koṭiyo;
113夜摩天界,四百万有余。
Cattālīsasatasahassādhikā yāmabhūmiyaṃ.
217二百一十七。
217.
115他们宣说兜率天众,有五十七亿。
Tusitānaṃ pakāsenti, sattapaññāsa koṭiyo;
116另有六百万年,乃至更久。
Saṭṭhisatasahassāni, vassāni adhikāni ca.
218二百一十八。
218.
118化乐天众,其数二亿三千万,
Nimmānaratidevānaṃ, dvisataṃ tiṃsa koṭiyo;
119寿命则四千一百五十万年,悉皆如此。
Cattālīsavassasatasahassāni ca sabbathā.
219二百一十九
219.
121九百俱胝又二十一俱胝年
Navakoṭisatañcekavīsativassakoṭiyo;
122于他化自在天,又十万零六十年
Saṭṭhivassasatasahassādhikā vasavattisu.
220二百二十
220.
124依次为劫的三分之一与一半。
Kappassa tatiyo bhāgo, upaḍḍhañca yathākkamaṃ;
125一劫、二劫、四劫、八劫与十六劫。
Kappeko dve ca cattāro, aṭṭha kappā ca soḷasa.
221二百二十一。
221.
127三十二与六十四,于九种梵天界中;
Dvattiṃsa catusaṭṭhī ca, navasu brahmabhūmisu;
128广果天与无想天,寿命五百劫。
Vehapphalā asaññī ca, pañcakappasatāyukā.
222二百二十二。
222.
130一千劫、二劫、四劫、八劫、十六劫,次第如是;
Kappasahassaṃ dve cattāri, aṭṭha soḷasa cakkamā;
131这说的是净居天的诸千劫。
Sahassāni ca kappānaṃ, suddhāvāsānamuddise.
223二百二十三。
223.
133二万劫、四十劫与六十劫;
Vīsakappasahassāni, cattālīsañca saṭṭhi ca;
134八万四千劫,依次第而圆满。
Caturāsītisahassā, kappā cāruppake kamā.
224二百二十四。
224.
136地居天与人类中,寿量并无定限。
Āyuppamāṇaniyamo, natthi bhumme ca mānave;
137四恶趣地中,并无年岁的计算。
Vassānaṃ gaṇanā natthi, caturāpāyabhūmiyaṃ.
225二百二十五。
225.
139凡夫与圣者,如是,人分二种;
Puthujjanāriyā ceti, duvidhā honti puggalā;
140依三因等差别,凡夫亦有三种。
Tihetukādibhedena, tividhā ca puthujjanā.
226
226.
142道位者与果位者,
Maggaṭṭhā ca phalaṭṭhā ca,
143圣者之人,有八种;
Aṭṭhevāriyapuggalā;
144最初七种是有学,
Ādito satta sekkhā ca,
145无学则是其余的阿拉汉。
Asekkho cārahāparo.
227二百二十七。
227.
147于恶趣中,众生唯得无因心;
Ahetukāva labbhanti, sattā duggatiyaṃ pana;
148于色界、无色界中,有心者唯得三因心。
Tihetukāva labbhanti, rūpārūpe sacittakā.
228二百二十八
228.
150在欲界天中,除无因者外;
Kāmāvacaradevesu, ahetukavivajjitā;
151在恶趣、诸天及人间,三者亦然。
Vinipātāsure ceva, mānave ca tayopi ca.
229二二九。
229.
153圣者可生于无想有情天与恶趣之外。
Ariyā nāma labbhanti, asaññāpāyavajjite;
154凡夫则可生于净居天之外。
Puthujjanā tu labbhanti, suddhāvāsavivajjite.
230二百三十
230.
156除去净居天与恶趣,以及无想有情地,三种圣者;
Suddhāvāsamapāyañca, hitvāsaññibhavaṃ tidhā;
157须陀洹等二种圣者,亦可得于其余诸地。
Sotāpannādayo dvepi, sesaṭṭhānesu labbhare.
231二百三十一。
231.
159如是,以一切分类,摄地与补特伽罗。
Iti sabbappabhedena, bhūmipuggalasaṅgahaṃ;
160智者了知后,便能辨别:诸心于彼处如何生起。
Ñatvā viññū vibhāveyya, tattha cittāni sambhavāti.
163如是,于心之分别中,地与补特伽罗之论已毕。
Iti cittavibhāge bhūmipuggalakathā niṭṭhitā.
164第五品。
Pañcamo paricchedo.