8. 第八章
8. 第八品
8. Aṭṭhamo paricchedo
1遍与不净的分别
Kasiṇāsubhavibhāgo
880八百八十。
880.
3现在我将宣说,修习之中最高的教导;
Ito paraṃ pavakkhāmi, bhāvanānayamuttamaṃ;
4断除名色,依此而行。
Nāmarūpaṃ pariggayha, paṭipajjitumīhato.
881八百八十一。
881.
6修习有两种,即止与观;
Bhāvanā duvidhā tattha, samatho ca vipassanā;
7止又分为二,一为周遍,一为广大。
Samatho duvidho tattha, paritto ca mahaggato.
882
882.
9「近行」者,谓已达近行而未达安止,称为微小(之定)也。
Upacāramanuppatto, parittoti pavuccati;
10「世间止」者,谓已达广大安止之定,名为世间止也。
Mahaggatappanāpatto, samatho lokiyo mato.
883
883.
12遍有十种,不净亦然,念随念亦十种;
Kasiṇāni dasāsubhā, dasadhānussatī tathā;
13又有无量、想,以及界差别。
Appamaññā ca saññā ca, vavatthāruppakāni ca.
884八百八十四。
884.
15所谓业处,共有四十四种精妙的对象;
Kammaṭṭhānāni tatthāhu, cattālīsa vicakkhaṇā;
16执持这些对象进行修习者,修习止与观二法。
Yatthānuyogaṃ kubbantā, bhāventi samathadvayaṃ.
885八百八十五。
885.
18借由对这些业处的正确用功,具足对治的方法;
Taṃ payogavisuddhena, patvānopāyasampadaṃ;
19清净自心意念,依此修行,是当修的法门。
Ajjhāsayaṃ visodhetvā, bhāvetabbanti bhāsitaṃ.
886
886.
21如何行持正行,应当断绝恶行;
Kathaṃ karonto cārittaṃ, vārittañca vivajjiya;
22受持巴帝摩卡戒律,以信心充满之。
Pātimokkhaṃ samādāya, saddhāya paripūraye.
887
887.
24反省清净自身,修治六门污秽;
Paṭisaṅkhāya sodhetvā, chadvāresu malāsavaṃ;
25智慧具足者,应以精勤护念六根。
Chaḷindriyāni medhāvī, satārakkhena gopaye.
888八百八十八。
888.
27远离恶行生活,断绝虚妄行为;
Pāpakājīvanissaṅgo, kuhakācāranissaṭo;
28应当净除业生之因,怀清净之善根。
Ājīvaṃ parisodheyya, pahitatteṭṭhisuddhiyā.
889八百八十九。
889.
30断恶行已,应反观正道,以智慧而深思熟虑;
Idamatthitamārabbha, paṭisaṅkhāya yoniso;
31具有智慧且正知正念,方能善用条件为缘。
Paññavā sampajaññena, paribhuñjeyya paccaye.
890
890.
33持守巴帝摩卡戒律,以及守护根身之戒;
Saṃvaraṃ pātimokkhe ca, sīlamindriyasaṃvaraṃ;
34并净除生活行为,由此而依赖彼此因缘而成。
Ājīvapārisuddhiñca, tathā paccayanissitaṃ.
891
891.
36专注于这四事其中,随后而行;
Samādāya catuddheva-madhiṭṭheyya tato paraṃ;
37为其护持,随宜依止斡旋净行法门。
Tasseva parivārāya, dhutaṅgāni yathārahaṃ.
892八百九十二。
892.
39尘堆衣是由三件衣服组成的衣物组合;
Paṃsukūlikamaṅgaṃ ti-cīvaraṃ cīvarāyugaṃ;
40托钵用具也是组成之一,每日用之充足完整。
Piṇḍapātikamaṅgañca, sapadānikamuttamaṃ.
893八百九十三。
893.
42餐后衣、破衣和布制托钵袋,经常使用的辅助用具;
Khalupacchābhattikaṅgaṃ, dhutaṅgaṃ pattapiṇḍikaṃ;
43还有带有单坐垫的垫子,总计五种食用器具整齐摆放。
Ekāsanikamiccevaṃ, pañcadhā bhojane ṭhitaṃ.
894
894.
45如同森林中的一种泰山那蒂草,
Āraññikaṃ yathāsantha-
46又如树根般,
Tikaṅgaṃ rukkhamūlikaṃ;
47空旷处之竹筒,
Abbhokāsikasosāni-
48还有如墙壁的床席。
Kaṅgā nesajjikaṃ tathā.
895
895.
50既已开始安住于此,所谓沉淀身法,共三种;
Cha senāsanamārabbha, dhutaṅgānīti terasa;
51即使是可取之物,若因贪染行为则远离之。
Kappiyepi ca loluppa-samācāravimuttiyā.
896八百九十六。
896.
53所谓正当修行,是以约束烦恼而行;
Sāmīcipaṭipattīti , katvā sallekhavuttiyā;
54当稍加觉知,诸规约由善知识所制定。
Paccayattayamāhacca, paññattāni mahesinā.
897八百九十七。
897.
56持守四净戒,身著净衣;
Catupārisuddhisīlaṃ, dhutaṅgaparivāritaṃ;
57充满纯净之心,以修习诸净相为力所专注。
Pūretvāna visuddhevaṃ, payogaparisuddhiyā.
898八百九十八。
898.
59然后,具足坚定誓愿,精通修习,
Tato paṇidhisampanno, bhāvanāya visārado;
60当如何在独处中修行修法?
Upāyaṃ paṭipādeyya, pavivekarato kathaṃ?
899八百九十九。
899.
62住处与家族为利,
Āvāso ca kulaṃ lābho,
63群体与行为为第五;
Gaṇo kammañca pañcamaṃ;
64亲族间的苦恼,
Addhānaṃ ñāti ābādho,
65联系即为神通,这十种皆是。
Gantho iddhīti te dasa.
900
900.
67斩断后熟练的修行者,
Chetvāna nipako yogī,
68对于巴利语的理解如实明了;
Palibodhe yathārahaṃ;
69没有混乱,没有牵连,
Nirālayo nirārambho,
70心清净平息,专注其中。
Papañcopasame rato.
901九百零一。
901.
72善于培养亲爱与庄重之心,言辞恰当,能够约束言语行为;
Piyaṃ garuṃ bhāvaniyaṃ, vattāraṃ vacanakkhamaṃ;
73论义深远,善于辨析,能够决定立场并加以固定。
Kattāramatigambhīrakathaṃ ṭhānaniyojakaṃ.
902九百零二。
902.
75多闻广闻、品德完整、为众所归依的圣者;
Bahussutaṃ guṇavanta-māgammācariyaṃ budho;
76宽忍恭敬、循规蹈矩、具备正确善业的吉祥者。
Khamo padakkhiṇaggāhī, niyyātattuju bhadrako.
903九百零三。
903.
78应当尊重并接受,那个授与修习法门者;
Ārādhetvāna gaṇheyya, taṃ kammaṭṭhānadāyakaṃ;
79审察所修的平台完备,践行自觉所应行道。
Kammaṭṭhānaṃ parikkhitvā, cariyārahamattano.
904
904.
81贪、瞋、痴三者,
Rāgo doso ca moho ca,
82乃为智慧者的行为;
Cariyā tīhi paṇḍitā;
83凭信、觉、思维而行,
Saddhābuddhivitakkehi,
84具六种分别洞察之力。
Chabbidhā ca vibhāvayuṃ.
905
905.
86对于躁恼现前者,其觉受痛苦,犹如被灼烧般的折磨;
Rāgussannassa sappāyā, koṭṭhāsāsubhabhāvanā;
87对于嗔怒现前者,其表现犹如深青等四种色相。
Dosussannassappamaññā, nīlādi ca catubbidhā.
906
906.
89对于愚痴现前者,其心念显露于入出息之间;
Vitakkaṃ mohussannānaṃ, ānāpānaṃ pakāsitaṃ;
90对于信根行为者,则表现如持戒者、忆佛念佛等。
Cha saddhācaritassāhu, buddhānussatiādayo.
907
907.
92死亡终止的见解,是智者们的根本所在;
Maraṇopasamāsaññāvavatthānāni buddhino;
93而其余的一切虽多,不过是方便法门,然诸佛亦以遍色相为资粮。
Sesāni pana sabbesaṃ, tatthāpi kasiṇaṃ budhā.
908
908.
95念头起伏扰乱者,是无明恶行的护卫;
Vitakkapakatikassa, parittaṃ mohacārino;
96真如大海般广大,得其全体以后,方能通达彼岸。
Mahantamiti sappāyaṃ, gahetvāna tato paraṃ.
909
909.
98大住处,新旧交替,邻近驿路;
Mahāvāsaṃ navaṃ jiṇṇaṃ, panthasoṇḍikasantikaṃ;
99树叶花果围绕,众多供养环绕。
Paṇṇapupphaphalākiṇṇaṃ, bahusammānapatthitaṃ.
910
910.
101界限分明,临近矛盾之城;
Sīmantadārunagara-kkhettapaccantanissitaṃ;
102敌友混杂,都市甚难结交。
Visabhāgamasappāyaṃ, paṭṭanaṃ mittadullabhaṃ.
911九百十一。
911.
104聪明人应当避开那些扰乱基地(修行场所)之人,
Ṭhānāniṭṭhārasetāni, parivajjeyya paṇḍito;
105应亲近适合修习禅定的地方,不应贪恋床榻的安逸。
Seveyya bhāvanāyoggaṃ, senāsanamatandito.
912
912.
107基地不应过于遥远,也不宜过于接近,不应嘈杂纷乱,
Nātidūraṃ nāccāsannaṃ, appasaddamanākulaṃ;
108出入通达顺畅,不致有损害与危险。
Gamanāgamanasampannaṃ, appaḍaṃsānupaddavaṃ.
913
913.
110不生起意愿之因缘,令比丘群中生羞愧心;
Akicchapaccayuppādaṃ , lajjībhikkhugaṇocitaṃ;
111多具清净独处之所,广为多闻所习行。
Vivekaṭṭhānabahulaṃ, bahussutanisevitaṃ.
914
914.
113无忧无疑之小无畏,少有过失为大美德;
Appabhayaṃ nirāsaṅkaṃ, appadosaṃ mahāguṇaṃ;
114安住修行而得恬静,心无执著保持宁静。
Vihāramanusevanto, tattha nissaṅgacetasā.
915
915.
116此后,由于斩断头发、指甲等而生起的脏污;
Tato kesanakhaccheda-rajanādimasesato;
117此外,对于末那舍那的一切细微烦恼,亦须像恰当的方法般斩断抛弃。
Khuddakaṃ palibodhañca, chinditvāna yathārahaṃ.
916第九百一十六条。
916.
119住所、活动地、人身与食物,皆是修行者;
Āvāsaṃ gocaraṃ bhassaṃ, puggalaṃ bhojanaṃ tathā;
120只要没有伤害他人的意图,护持自身的行止正当。
Vajjentotumasappāyaṃ, iriyāpathamattano.
917第九百一十七条。
917.
122七种受用皆净尽者,如彼筹算具足者,
Sevanto satta sappāye, te evāti padhānavā;
123具备修行方所者,远离隐秘深藏者。
Bhāvanūpāyasampanno, vūpakaṭṭho rahogato.
918第九百一十八。
918.
125见欲乐新陋,见出家之安稳;
Kāmesvādīnavaṃ disvā, nekkhammaṃ daṭṭhu khemato;
126当断除其束缚,如何净其心意?
Pariyuṭṭhānanibbindo, sodheyyajjhāsayaṃ kathaṃ.
919第九百一十九。
919.
128失去安宁是极为痛苦的,欲乐的果实本质是苦涩。
Appassādā mahādukkhā, kāmā hi kaṭukapphalā;
129难以保全且难以消散,常处于多种危险之中。
Dussaṃhārā durārakkhā, bahvādīnavasaṇṭhitā.
920
920.
131如骨骼被破坏凿穿般,受苦的人被强暴所侵袭;
Aṭṭhikā khajjamānāva, vighātāya pabhijjitā;
132如鸟类肉质被啄食一般遭到摧残。
Gayhantattavadhāyete, maṃsapesīva pakkhibhi.
921
921.
134如逆风中燃烧的草炬,灼烧执持者;
Paṭivāte tiṇukkāva, pariggāhakadāhino;
135犹如炭坑,令人全身惊惧恐怖。
Aṅgārakāsusaṅkāsā, sabbaṅgaparitāsakā.
922第九百二十二
922.
137仰卧而受用者,不能使任何人满足;
Supine paribhuttāva, nālaṃ kassaci tittiyā;
138然而借来的装饰品,亦非对任何人永久有益。
Na tu kassaci accantā, alaṅkārāva yācitā.
923第九百二十三
923.
140像果实枯萎凋谢的树木,经历过破坏的种子,
Chajjantā phalarukkhāva, paṭipannapabhañjino;
141犹如刀刃般锋利坚硬,常受损伤的根茎活物。
Asisūnūpamā nicca-madhikoṭṭenti pāṇino.
924
924.
143犹如刺满长针的坚硬物,锐利利刺般刺入渴爱,
Sattisūlūpamā daḷhaṃ, taṇhāsallānuvedhino;
144散布严酷恶世之痛苦,宛如黑蟒环绕缠绕的模样。
Ghorānatthavisākiṇṇā, kaṇhasappasirūpamā.
925
925.
146诸漏皆已浊染,诸结皆为烦恼所织成;
Sabbāsavaparikliṭṭhā , sabbāsaṃklesavatthukā;
147业道又动摇低下,为外道庸人所迷惑。
Gammā ca capalā nīcā, puthujjanamamāyitā.
926
926.
149多为凡夫共识,依附同类众生;
Bahusādhāraṇā cete, sapattajanapatthitā;
150随顺大故障之处,纷纷起诸恐怖和忧惧。
Mahopaddavupayaṭṭhā, bahvāyāsā bhayāvahā.
927
927.
152大起大行之时,迅疾快速如同毁灭者;
Mahārambhasamāraddhā, khippākāravidhaṃsino;
153进入忧伤悲痛,逐渐远去,缓缓消散。
Sokasallaṃ pavesentā, vigacchanti suve suve.
928
928.
155无有任何适合牵制者,无有任何适合教法的固定绳索;
Nālaṃ kassaci tāṇāya, nālamassāsanāya ca;
156于非持戒之时,堕入魔王的所作所为。
Avisāsaniyāvassaṃ, kitavā mārakiṃkarā.
929
929.
158为害众生,因其形态俊美诱人;
Sattānamupaghātāya , madhurākāranimmitā;
159犹如女亚卡侵袭家族,令人心神迷醉。
Rakkhasī viya santāna-māvisanti manoharā.
930
930.
161愚痴之人冥顽不化,生起恶习不利根本;
Āviṭṭhā yehi dummedhā, byasanāhitasambhavā;
162性情扭曲败坏,陷入恶趣自相残害。
Vipallāsaparābhūtā, byāpajjantā vihaññare.
931
931.
164由心意所造作,伴随喜悦与爱欲而随顺;
Cetosaṅkapparacitā, nandirāgopasevanā;
165如同蜜流般细密,受烦恼所役使。
Madhulittāsidhārāva, byāpārenopasevitā.
932
932.
167外观美妙庄严,令人喜爱的外表;
Manoramasubhākārā, piyarūpopalambhino;
168然而面带微笑,实则欺骗广大众生。
Mittamukhaṃ sapattāva, vañcayanti mahājanaṃ.
933
933.
170受欺骗者为愚痴者,毁灭一切财富财富所有;
Vañcitā yehi dummedhā, sabbasampattidhaṃsitā;
171周绕安全之道行走,背负自身灭亡之业。
Khemamaggā paribbhaṭṭhā, dhārenti vadhamattano.
934九百三十四。
934.
173因姿形丑陋,逞怒施害恶意者;
Virūparūpākārena, nimmathentā palobhino;
174破坏愚昧众生心识,乃内心灭亡者也。
Abhāvitānaṃ bālānaṃ, mānasaṃ nihanantime.
935九百三十五。
935.
176云何贪欲如箭射中,如箭射中,则野鹿所在林中;
Yattha rāgasallaviddhā, salleneva vane migā;
177彼诸箭紧随其后,终日不断地追逐纷争。
Tattha tatthānudhāvantā, vipphandanti nirantaraṃ.
936
936.
179犹如由我起的恶者增长,如同凶猛的蛇蟒;
Mamaṃkārena vuḍḍhantā, ghoramāsīvisaṃ yathā;
180其身沉溺于财货享乐,不觉而不可满足。
Vissaṭṭhā bhogadhammesu, assādenti aviddasu.
937
937.
182未受制于贪欲的愚人,其言语如同被毒蛇毒害般恶毒;
Anayabyasanāyete , vasī kubbanti pāṇino;
183其言辞杂乱无章,如同恶鬼所居之城一般混乱。
Vicittākārasaṇṭhānā, pisācanagaraṃ yathā.
938九百三十八。
938.
185没有利益且多带害的愚者,好似在搁浅的舟中蒙昧不知所措;
Anatthāvahitā bālā, vāguraṃ nāvabujjhare;
186他们就在此处反抗真理,如同盲目者互相残杀一般。
Tattheva paṭivamanti, yathā haññanti mucchitā.
939九百三十九。
939.
188迅疾的深坑,如大海之狭槽,是烦恼的轮回,是极大的恐怖;
Sīghavāhī mahoghoyaṃ, klesavaṭṭaṃ mahabbhayo;
189又如荆棘丛林之深密,如泥沼之难以超越。
Sakaṇṭakañca gahanaṃ, paṅkova duratikkamo.
940
940.
191这是心被迷惑所住,是由懈怠而起;
Cetosaṃmohanaṭṭhānaṃ, pamādapaṭisandhitaṃ;
192放弃了松驰的心,难以解脱的束缚。
Ohāri sithilaṃ cetaṃ, duppamuñcañca bandhanaṃ.
941
941.
194如网罗般广布于世间,
Jālaṃva vitthataṃ loke,
195宛如被魔缚住的锁索;
Mārapāso samoḍḍito;
196牢狱囚禁的牢笼,
Pañjaraṃ cārako ceso,
197引导众生俱被束缚。
Sattānamanayāvaho.
942第九百四十二。
942.
199凡是因爱缠缚,执着依附之处,
Yatthānurāgasambaddhā, paliguṇṭhitasāyino;
200被称为狡诈巧言者者,便是那些随意扰乱者。
Makkaṭālepabaddhāva, nitthunanti vighātino.
943九百四十三。
943.
202犹如愚昧主人所掩盖,亦如众生食之充满毒害;
Baḷisaṃvāmisacchannaṃ, savisaṃ viya bhojanaṃ;
203宛若群狼之火焰炽盛,最终毁灭无遗。
Migaluddanivāpova, vināsāya samoḍḍitā.
944九百四十四。
944.
205如同鱼群以及弯曲的秃鹫,那些吞噬凡夫俗子的,
Mīnakā vaṅkagiddhāva, ye gilitvā puthujjanā;
206堕入生死大苦之中,承受忧愁与痛苦之报。
Ghoraṃ maccumukhaṃ patvā, socantāpāyabhāgino.
945九百四十五。
945.
208此地为恶业之地,因从事错误贪欲所致;
Pāpakkhettamidaṃ ṭhānaṃ, micchālobhanisevanaṃ;
209恶行苦果如恶劣嫩芽拔出,满布痛苦果报。
Duccarītaṅkurārohaṃ, apāyaphalapūraṇaṃ.
946九百四十六。
946.
211此处贪欲狂放燃烧,焚毁一切善根。
Ajjhositā panettha ca, lobhamucchāvidāhino;
212因愤怒而起的恶言谩诮,如火燃烧焚烧着;因嫉妒而伤害他人关系,如烟雾熏染般扩散不散。
Kodhūpanāhajalitā, issāmaccheradhūpitā.
947
947.
214如战斗士兵般准备武装,满怀着内心欲望的膨胀;
Sārambhāyudhasannaddhā, vipphurantā manorathā;
215怀抱着强烈的灭绝他者之志,于世间灾难之际依然止步不前。
Ābandhicchā mahākacchā, ṭhanti lokavipattiyā.
948
948.
217此等之中毫无无过之物,无任何可责难之处,实无此理。
Avajjaṃ natthi etesa-makattabbaṃ na vijjati;
218彼等所具足的真实确凿,善法并未因此而动摇不立。
Sammuṭṭhasaccatā tesu, na patiṭṭhāti sādhutā.
949
949.
220乐于利益他人,慈悲法为其根本所在;
Paropaghātābhiratā, dayādhammaparammukhā;
221信赖一切众生,处处与众和合相应。
Sabbasattesvavissāsī, sabbattha parisaṅkitā.
950
950.
223恐怖惊惧多生,悉行诸利益之法。
Bhayasantāsabahulā, sabbānatthānusārino;
224那些意图成就四种恶道的人,都是造作恶业的始作俑者。
Sādhentā caturāpāyaṃ, pāpakammapurakkhakā.
951第九百五十一句。
951.
226他们被极大的困苦缠绕,愚昧无知导致全面的痛苦显现;
Mahāsaṅkaṭupabyuḷhā, palibodhaparipphuṭā;
227被苦难法所伤害,愚痴人堕入欲界他娑婆世界。
Haññanti dukkhadhammehi, kāme bālā bhavepare.
952第九百五十二句。
952.
229于是,他们心生对死的憎恶而恐惧,因游戏玩耍般的极度迷惑而错乱;
Tato maccunirāsaṅkā, khiḍḍārativimohitā;
230何况是饮食者,乐事造作的反对者。
Kimpakkamiva bhakkhantā, rammakāravirodhino.
953九百五十三。
953.
232如同村野之猪,沾满欲垢污秽;
Gāmasūkarapotāva, kāmāsucipariplutā;
233从事刮皮的工匠,在此世间被人贪馋所视。
Camarīkatakammantā, asmiṃ loke palobhitā.
954九百五十四。
954.
235烦恼正被侵蚀,犹如此处常常连续般,如何能断?
Khajjamānā kilesehi, kimīhiva nirantaraṃ;
236愚痴者因愚昧而毁坏损坏,缠绕纠缠于其中。
Parihāniṃ panaññāya, parivārenti mucchitā.
955九百五十五。
955.
238于是,老年紧随其后,青春渐渐远离;
Tato jarāhi santattaṃ, yobbanañcopamuyhati;
239欲乐也被破坏,生命亦由此衰退。
Kāmā ca parihāyanti, jīvitañcoparujjhati.
956九百五十六。
956.
241彼者乃由疏忽大意而生,乃诸恶烦恼之大源泉。
Paraṃ pamādābhivaṭṭhā, pāpaklesamahodakā;
242于是渴爱之河充满,成为恶道之深海。
Tato taṇhānadī pūrā, pāpetāpāyasāgaraṃ.
957九百五十七。
957.
244此界流转轮回,适用于他世;
Idhalokapariccattā, paralokatthadhaṃsitā;
245如恒河水波涛般,溢满悲伤之所归。
Gaṅgākuṇapakākāva, senti sokaparāyaṇā.
958九百五十八。
958.
247此处义理及彼处义理,众生皆为欲爱所缚;
Iccattatthaṃ paratthañca, sattā kāmanibandhanā;
248穿破了则坏灭,在这里及彼处亦然。
Viddhaṃsetvā vinassanti, idha ceva parattha ca.
959
959.
250如此这般,欲念如同可怖的尖刺形态;
Iti sādīnavā kāmā, ghorā sālasilūpamā;
251愚人由此感到消沉,因未认识所依相续。
Yattha bālā visīdanti, natthi saṅgo vijānataṃ.
960
960.
253以此方式,断绝欲望之怖畏,修习此最胜之戒戒律。
Itthaṃ kāmabhayaṭṭānaṃ, sikkhattayamanuttaraṃ;
254善巧方便为解脱之道,守戒严行即名为出离,明慧者称之为舍弃。
Samācikkhi vimokkhāya, nekkhammamiti cakkhumā.
961九百六十一。
961.
256为断除一切烦恼,行持无上正法;
Sabbāsavavighātāya, paṭipatti anuttarā;
257超越二边无二妙道,显现于其中位教法。
Antadvayamanāgamma, majjhimāyaṃ pakāsitā.
962九百六十二。
962.
259断一切苦之根本,清净至高无上者。
Sabbadukkhasamugghātī, visuddhi paramuttamā;
260智慧与行为的圆满,诸种圆满之所依。
Vijjācaraṇasampatti, sabbasampattisādhikā.
963九百六十三。
963.
262这是福田之地,修苦行之所;
Puññakkhettamidaṃ ṭhānaṃ, tapokammanisevanaṃ;
263信心如戒律之绳索,登彼处满益成就。
Saddhāsīlaṅkurārohaṃ, sampattiphalapūraṇaṃ.
964九百六十四。
964.
265为烦恼之断尽,此门无上无双;
Klesacārakamokkhāya , dvārametamanuttaraṃ;
266为使牢狱得到彻底超越,此法既是安乐,亦能破除罪恶。
Mahoghuttaraṇaṃ kullaṃ, sotthi pārimapāpakaṃ.
965第九百六十五。
965.
268为防止恶劫凶杀,保障安稳无虞,此路无上无比;
Pāpacoravighātāya, khemamaggo anuttaro;
269无障碍且不可夺舍,正直而明了传达于众生。
Akaṇṭako agahano, uju sabbhi pavedito.
966第九百六十六。
966.
271为解脱大缚束,
Mahābandhanamokkhāya,
272超凡脱俗、声名远扬;
Abbhuto jinaghosito;
273洞达真理、弃绝愚昧;
Palibodhapariccāgo,
274飘逸清净、不染污秽。
Abbhokāso alepano.
967
967.
276聚集泥泞者之拔除,纠缠结节之解除;
Saṅgapaṅkasamuttāro, ganthānaṃ viniveṭhanaṃ;
277贪爱烦恼之消除,安稳愉悦之安乐。
Taṇhādāsabyanitthāro, seribhāvo sukhāvaho.
968
968.
279一切结缚之断尽者,诸种忧恼之止息者,
Sabbayogavisaṃyogo, sabbasokanirundhano;
280一切烦恼之拆除者,诸苦痛之终息者。
Sabbālayavisaṅkhāro, sabbadukkhaviniggamo.
969
969.
282魔缚绳索断尽者,已得此无上无比果;
Mārapāsasamucchedī, pattametamanuttaraṃ;
283无明黑暗破除者,智慧光明显照者。
Mohandhakāraviddhaṃsī, vijjālokavirocano.
970
970.
285无热忿之地,无畏惧之所,无纷扰之境;
Abyāpajjamidaṃ ṭhāna-mabhayaṃ nirupaddavaṃ;
286是苦行者的自由空间,魔眼所不能迷惑之处。
Tapokammānamokāso, māracakkhuvimohano.
971
971.
288此处宛若凉爽的檀香,能消除一切热痛;
Sabbasantāpaharaṇamidaṃ sītaṃva candanaṃ;
289是法水清净,无垢污,能净化一切染污。
Nimmalaṃ dhammasalilaṃ, saṃklesamalasodhanaṃ.
972
972.
291轮回之桥已然安立,具足觉道诸胜法的坚固基座;
Saṃsārasetu suhatā, bodhipakkhiyapatthatā;
292能拔除苦恼与烦恼,如同稳固妥缚所结之桥。
Sokasallasamuddhārī, yantaṃ sukatayojitaṃ.
973
973.
294心行如洪流波涛,亦为调伏烦恼之良药,
Cittātaṅkasamuddhaṃsī, paribhogasukhosadhaṃ;
295使世人苦楚消退,心中恶念得以净除。
Lokāmisānaṃ vamanaṃ, cetodosavirecanaṃ.
974九百七十四。
974.
297所谓安静无过者,是指法的滋养;
Accantatittikāraṇamīrenti dhammabhojanaṃ;
298止渴解除饮水,且对解脱毫无杂染。
Pipāsaharaṇaṃ pānaṃ, vimuttirasapesalaṃ.
975九百七十五。
975.
300色泽光明清雅芬芳,具诸功德如花环般散发香气;
Vaṇṇakittisugandhāya , guṇamālā suganthitā;
301却带有邪恶的臭气,生起骄慢与羞愧之心。
Pāpakopīnavasanaṃ, hirottappavicittitaṃ.
976
976.
303此为纯净具足之境界,乃是正法宝链。
Accantaparisuddho ca, saddhammaratanāvali;
304为圣人饰品之庄严者,不依赖他方而自显华光。
Ariyānamalaṅkāro, anupāyi siriṅkaro.
977
977.
306此境正断妄念杂想,能除恶缘,乃至难入之境,功效殊胜。
Cintānaṃ dunnimittānamidaṃ santikaraṃ paraṃ;
307为灾难反击之具,护持甚为上妙者。
Vipattipaṭighātāya, parittamidamuttamaṃ.
978九百七十八。
978.
309为破除障碍,胜利之吉祥法被乔达摩宣说;
Antarāyavināsāya, maṅgalaṃ jinadesitaṃ;
310为了断除邪见束缚,正觉者所宣说的安乐法。
Micchāgāhavimokkhāya, sotthi sambuddhabhāsitā.
979九百七十九。
979.
312永不退转,正当、清净、无负担者;
Anivatti ca paccakkhamāvenikamabhāriyaṃ;
313不死妙法,能灭贪欲、老死之苦之手段。
Amatosadhamaccantamajarāmarasādhanaṃ.
980
980.
315立志于此禅定,为究竟正觉所站立;
Yametaṃ samadhiṭṭhāya, sambodhittayamuttamaṃ;
316获得圆满一切功德财富具足完善。
Papponti sabbasampattiguṇapāramipūritaṃ.
981
981.
318此乃全身具足清净之出世间行;
Sabbākāravaropeta-metaṃ nekkhammasammataṃ;
319修习持戒深妙,铸成像铁般坚固之门。
Sīlagambhīraparikkhaṃ, dhutaṅgoditatoraṇaṃ.
982九百八十二。
982.
321从定门广布开显,守护以念为城壁;
Samādhivīthivitthinnaṃ, satipākāragopuraṃ;
322以信心成就而繁盛,凭智慧为基而光明炫耀。
Saddhāsamiddhisamphullaṃ, paññāpāsādasobhitaṃ.
983九百八十三。
983.
324庄严正命之旌旗,遮蔽傲慢与羞怯;
Sammājīvadhajaṃ rammaṃ, hirottappapaṭicchadaṃ;
325与解脱智慧相会,受众生恭敬礼敬。
Vimuttāmatasambhogaṃ, veneyyajanasevitaṃ.
984九百八十四。
984.
327不堕恶道者,昔日得于善处;
Abhejjaṃ pāpaverīhi, puraṃ sugatamāpitaṃ;
328心不染污,已行大圣道者。
Anītimanupasaggaṃ, paṭipannā mahesayo.
985九百八十五。
985.
330极乐常满,心愿皆成;
Paramassāsasampattā , paripuṇṇamanorathā;
331超越一切染著,远离无量怖畏。
Sabbasaṅgamatikkamma, nikkhantā akuto bhayā.
986
986.
333具足正见通达之理,断除死患的修行者;
Sammadatthamabhiññāya, maccudheyyapahāyino;
334超越诸多苦难,遍历苦海的智者们达至彼岸。
Sabbadukkhoghanittiṇṇā, pāraṃ gacchanti paṇḍitā.
987
987.
336如是诸般圆满无缺,受大圣众供养;
Iti sabbaṅgasampannaṃ, mahesigaṇasevitaṃ;
337出离贪欲远离欲界,遵循上妙正法之道。
Nekkhammaṃ kāmanikkhantaṃ, saddhammapathamuttamaṃ.
988九百八十八。
988.
339受到恶人因怨恨所起的侵害,像被愚痴遮蔽困扰一般,
Virādhenti parābhūtā, mucchitā yena dujjanā;
340那种恶劣的行事言行,称为放逸堕落。
Taṃ pāpasamudācāraṃ, pariyuṭṭhānamabravuṃ.
989九百八十九。
989.
342心识被遮蔽,智慧之眼被阻断,
Cetonīvaraṇaṃ cetaṃ, paññācakkhunirodhanaṃ;
343破坏戒律的行为,心意散乱的缠缚。
Sīlopaghātakaraṇaṃ, cittavikkhepasaṅgamo.
990第九百九十节。
990.
345『金刚般若坚固』者,彼坚立所在;『德行智慧灭尽』者,彼德行与光明俱灭。
Ayasānaṃ padaṭṭhānaṃ, guṇatejavināsanaṃ;
346『诸善业燃烧者』者,是者能破坏四恶趣之因;
Sabbasampattidahanaṃ, caturāpāyasādhakaṃ.
991第九百九十一节。
991.
348彼者『尽染烦恼者』,满具一切障碍;
Sabbāsavamalopeto, sabbopaklesasañcayo;
349如同恶鬼,彼为怒恨恶毒之集。
Pāpayakkhasamo ceso, dosāsīvisasaṅgamo.
992九百九十二。
992.
351陷于疏忽坠落,是失去财富者的集结处;
Pamādapathamakkantaṃ, amittagaṇasaṅgamaṃ;
352生起极大恐惧,是大堕落的混杂之因。
Mahabbhayasamuṭṭhānaṃ, mahābyasanasaṅkaraṃ.
993九百九十三。
993.
354造作苦难之恶道,是不善不利之处;
Apāyadukkhamāruḷhaṃ, ahitāvahitaṃ padaṃ;
355全然违背利益而可怖恐怖,是造成诸苦之根源。
Sabbānatthakaraṃ ghoraṃ, sabbadukkhavidhāyakaṃ.
994九百九十四。
994.
357愿那些恶法远离世间,愿所有善法得以广行传播;
Dhiratthu pāpadhammānaṃ, sabbakalyāṇahāyinaṃ;
358即使获得片刻的财富享受,失去它却极为困难。
Laddhāpi khaṇasampatti, dullabhā yehi nāsitā.
995九百九十五。
995.
360因为这些恶劣行为的兴起,使佛陀的教法极难流布;
Tesaṃ hi samudācāro, dullabhaṃ buddhasāsanaṃ;
361它如同雷霆轰鸣,震荡那宝珠山岳般的庄严光辉。
Samuddhaṃseti asani, yathā ratanapabbataṃ.
996
996.
363那些盗取正法之粮者,阻碍出离之道者;
Saddhammadhanacorā te, nekkhammapatibandhakā;
364毁坏修行实践,败坏贤者之人。
Paṭipattiṃ vilumpantā, palibundhanti pāṇino.
997
997.
366彼等如同割断信心之刀,毁坏净信之雨;
Vissāsivadhakāpete, vissaṭṭhāvassaghātino;
367愚痴者因此远离,不能依止尊师教法。
Yehi bālāhatā senti, nissayejinasāsane.
998
998.
369两者都住于愚昧中,毫无疑虑,受迷惑纠缠;
Tepi vāsenti dummedhā, nissaṅkā mohapārutā;
370内心狂妄如同野猪,在险恶长夜中狂乱不堪。
Antomanasi ucchaṅke, ghoramāsīvisaṃ yathā.
999
999.
372为了自我毁灭,陷于痛苦的牢笼之中;
Attano ca vināsāya, nissaṭaṃ klesapañjare;
373思虑纷纷却无法觉悟,行走在危险的歧路上。
Cinantā nāvabujjhanti, vipattipathayāyino.
1000
1000.
375如同吞食毒药者,握持着恶业者;
Halāhalaṃva khādantā, āliṅgantāva pāpakaṃ;
376终将堕入地狱,恶行难以逃脱者。
Avassamupahaññanti, pāpadhammopalāḷino.
1001一千零一。
1001.
378众生为恶念缠绕,心生谬妄妄想;
Pāpacintā paribyuḷhā, vitakkamathitā janā;
379他们毁灭世间二者,即名利二重之害者。
Lokadvayāpi dhaṃsenti, atthadvayavināsino.
1002
1002.
381愤怒的如火燃烧,嫉恨如同污秽的荆棘;
Kodhūpanāhi vigacchā, issāmaccheradūsitā;
382蚊蚋如毒刺般骚扰,谄媚无度且轻慢无礼。
Makkhī palāsī sārambhī, appatissā agāravā.
1003
1003.
384自大狂妄众多,无知愚顽暴虐;
Mānātimānabahulā, mudhāmukharacaṇḍikā;
385傲慢妄为又疏忽,俱被暴徒所擒。
Uddhatā ca pamattā ca, dabbitā ketugāhino.
1004
1004.
387心识失散,全然散乱,陷于牵缠的束缚之中;
Cetokhilakhilabhūtā, vinibandhānuveṭhitā;
388如同大水泛滥,毁灭一切苦行的善根。
Mahogho viya sassāni, vināsenti tapoguṇaṃ.
1005
1005.
390执著于境界,心神迷乱,感官散乱而疲乏;
Visayassādavikkhittā, vikiṇṇā pākatindriyā;
391失去正念且愚痴,徒然苟活于空虚生命之中。
Muṭṭhassatī kusītā ca, jīvanti moghajīvitaṃ.
1006
1006.
393多言繁杂,愚痴深重。
Mahagghasā bāhulikā, duppaññā kāyadaḷhikā;
394缚于结缔,随欲贪婪。
Ganthanīvaraṇābaddhā, icchālobhavasīkatā.
1007
1007.
396恶交之种,轻慢邪说;
Malaggahitasantānā, tiracchānakathāratā;
397违犯戒律,行于邪道。
Vinayopasamāpetā, visamācāragocarā.
1008
1008.
399苦难与缺乏,软弱柔弱之所居;
Dubbharatā ca dupposā, sukumārasukhālayā;
400不满足且心怀贪欲,标记为贪求之人。
Asantuṭṭhā mahicchā ca, loluppācāralakkhitā.
1009
1009.
402如同沾染恶臭之犬,沉迷于臭气熏鼻;
Duggandheneva sunakhā, āmagandhena mucchitā;
403彼等在此各处奔走,却不立足于正法之中。
Tattha tatthābhidhāvantā, na patiṭṭhanti sāsane.
1010
1010.
405不知廉耻且无羞耻心,沉迷于世俗法中;
Nillajjā vītasārajjā, lokadhammesu mucchitā;
406抱有恶意贪欲且隐蔽其心,贪图非正当生计。
Pāpicchā kuhanacchannā, micchājīvapalobhitā.
1011
1011.
408奸诈狡猾而擅长欺骗,内心污浊不洁;
Saṭhā pagabbhā māyāvī, antopūti avassutā;
409常流转于不善之行,言辞松散如破布。
Saṅkassarasamācārā, kasambu sithilā jaḷā.
1012
1012.
411「爱好妆饰、心不坚定者,着迷于污秽之身;
Siṅgāracapalācittā, pūtikāyānurāgino;
412心中晦暗、堕入邪见者,于此教法中不生长。」
Sīdantā palimāpannā, na viruḷhanti sāsane.
1013
1013.
414「恶人聚集,习染邪见者;
Pāpapuggalasaṃsaṭṭhā, pāpadiṭṭhiparāgatā;
415不信法戒,内心邪恶残忍者。」
Asaddhā dhammanicchinnā, duṭṭhā dubbacaniṭṭhurā.
1014一〇一四。
1014.
417泛泛地曲解、歪曲如来教法者;
Sāmaññaṃ paridhaṃsentā, dūsentā jinasāsanaṃ;
418愚痴且堕落,远离正道。
Atikkamma jinovādaṃ, bālā duggatibhāgino.
1015一〇一五。
1015.
420贪欲深重、行为恶劣、愚痴蒙蔽之人;
Kāmagiddhā durācārā, dussīlā mohapārutā;
421破坏戒律、堕入恶道,犹如如来法中的荆棘。
Khajjantā kaddamībhūtā, jinasāsanakaṇṭakā.
1016一〇一六。
1016.
423不知利害者,既不顺从亦反抗,
Hitāhitamajānantā, anurodhavirodhino;
424心念被断灭,妄执谬见缠绕。
Cetopahatasantānā, vipallāsapalambhitā.
1017一〇一七。
1017.
426迷乱错乱之行者,作恶失败之辈;
Vipannākulakammantā, pāpakārī parājitā;
427长期怨恨哀号,沉沦于堕落之境。
Socanti dīghamaddhānaṃ, apāyamhi samappitā.
1018一〇一八。
1018.
429如是,断除利益者,此道甚为邪恶;
Itthaṃ hitasamucchedī, kumaggoyaṃ rajāpatho;
430恶法流转,贤者深知后复明了。
Pāpadhammappavattīti, viditvā puna paṇḍito.
1019一〇一九。
1019.
432能够解脱束缚,明达自在之人,
Pariyuṭṭhānasaṃklesaṃ, vippharantaṃ visārado;
433若能反观自省,应当泣涕如大海波涛。
Paṭisaṅkhāya rundheyya, manteneva mahāvisaṃ.
1020
1020.
435如同迅速燃烧的火焰,恶行迅速生起;
Khippamādittacelova, pāpapāvakamuṭṭhitaṃ;
436以修习的清净之水,持续不断地熄灭它。
Bhāvanājalasekena, nibbāpeyya nirantaraṃ.
1021
1021.
438具足正念的智者,如同一条大河;
Appamādena medhāvī, nageneva mahānadiṃ;
439切断恶毒浓烟,时时刻刻将其消除。
Pāpoghaṃ paṭibandhanto, pidaheyya khaṇe khaṇe.
1022
1022.
441如同陷入荆棘丛林,犹如遭遇可怖的毒蜂;
Sabhayaṃ viya kantāraṃ, ghoramāsīvisaṃ yathā;
442好似陡坠深渊,贤者却如丛林中之隐士。
Papātamiva gambhīraṃ, miḷhaṃ viya ca paṇḍito.
1023
1023.
444断绝所有缠绕,断除烦恼,坚决弃除;
Pahāya pariyuṭṭhānaṃ, nekkhammamadhimuccati;
445善友相伴左右,所见不生怖惧,如清净花。
Kalyāṇamitto vajjesu, bhayadassāvi subbato.
1024一〇二四。
1024.
447执著于欲爱离却者,不为财物所缚;
Kāmarāgavisaṃyutto, bhogadhananirālayo;
448解脱于贪欲与嗔恚者,没有污秽也无所取有。
Icchālobhavinimutto, amamo apariggaho.
1025一〇二五。
1025.
450无邪婬者,恪敬守身者,具足友爱,行仁慈为先;
Sorato sakhilo saṇho, mettāyanto dayāparo;
451无妒恨之心,智者沉静,安定心怀,宽容为前。
Anāhaṭamano dhīro, santacitto khamāparo.
1026一〇二六。
1026.
453善乐于一切众生。
Hitesī sabbapāṇīnaṃ,
454放弃嫉妒的心。
Issāmaccheramuccito;
455远离愤怒、恶意与嗔恨。
Kodhopanāhabyāpāda
456喜乐于消除反感与冲突。
Virodhopasame rato.
1027一〇二七。
1027.
458心恒不散的瑜伽行者,恒常具足精进不懈;
Anolīnamano yogī, niccāraddhaparakkamo;
459意念调伏恰当,清净明朗而不污浊。
Susamāhitasaṅkappo, vippasanno anāvilo.
1028一〇二八。
1028.
461于行持上,能正确制定并获得解脱,智慧明达;
Okappento vimuccanto, paññavā paṭipattiyaṃ;
462摒弃妄念,远离欺诳,守护正自觉者法教。
Pihayanto mamāyanto, sammāsambuddhasāsanaṃ.
1029一〇二九。
1029.
464由盖除灭者,智慧之光具足之火持者;
Iti nīvaraṇāpeto, ñāṇālokajutindharo;
465礼敬正自觉者,依正法行持。
Pūjeti sammāsambuddhaṃ, saddhammapaṭipattiyā.
1030一零三零。
1030.
467具大惭愧德行者,
Hirottappaguṇopeto,
468善行所依止者;
Kalyāṇācāragocaro;
469远离污秽垢染者,
Makkhappalāsarahito,
470正定不妄,是正敬法。
Sappatisso sagāravo.
1031一〇三一。
1031.
472今天言行端正,不依邪诈谲诈;
Ajjavācāracāritto, māyāsāṭheyyanissaṭo;
473不与阴狡之人亲近,远离谄媚言语。
Thambhasārambhanissaṅgo, maddavācārapesalo.
1032一〇三二。
1032.
475远离骄慢,不轻慢圣法;尊敬正法,心怀敬重。
Mānātimānavimukho , saddhammagarusādaro;
476彼恒无懈怠、不散乱、勤勉恪守、勇猛精进。
Parappamādanimmaddī, saṃvegabahulo sadā.
1033一零三三。
1033.
478发于愚痴的心念,生于恶欲而未受戒束缚;
Vodātacittasaṅkappo , pāpicchāmalavajjito;
479越过邪见,坚立正法之中。
Micchādiṭṭhimatikkanto, saddhammesu patiṭṭhito.
1034一零三四。
1034.
481能断除心各类堕落痼疾,善于解脱羁绊。
Cetokhilasamucchedī, vinibandhaviveṭhako;
482心意纯净,不为烦恼所染污而得解脱。
Mānasaṃ sampahaṃseti, saṃkilesavimuttiyā.
1035一〇三五。
1035.
484内心清净、无纷乱、安住且不贪恋;
Pavivitto asaṃsaṭṭho, santo appicchatārato;
485具足圣者家族之庄严,身业清净、安稳、喜乐。
Ariyāvaṃsālaṅkāro, supposo subharo sukhī.
1036一〇三六。
1036.
487洁净常修持,远离恶行堆集;
Sallekhavutti dhutavā, pāpāpacayatapparo;
488有优美庄重的行为,宽容多忍的圣者。
Pāsādikasamācāro, pasādabahulo muni.
1037一〇三七。
1037.
490不妄语,恒行不懈,
Anuddhato acapalo,
491调伏自己,戒护感官;
Danto gutto yatindriyo;
492心定坚重,
Cetosamādhigaruko,
493正知觉聪明具足者。
Sampajāno satīyuto.
1038一〇三八。
1038.
495于正法中生起精进,于恒常生起意乐;
Ussāhajāto saddhamme, chandajāto nirantaraṃ;
496热心勤奋,自有本色,致力于修学实践。
Sātaccakārī svākāro, paṭipattiparāyaṇo.
1039一〇三九。
1039.
498慧灯光明相续,至于修习最胜法;
Cetokāḷakāpagato, bhāvanārasamuttamaṃ;
499如扑灭之火点燃般,择取善法善业。
Raṅgaṃ niddhotavatthaṃva, sādhukaṃ paṭigaṇhati.
1040
1040.
501此为已成就之形,心志清净、所愿纯洁;
Iti sampāditākāro, parisuddhamanoratho;
502无烦恼缠绕,如同脱离荆棘,获得安乐自在。
Nirādīnavasañcāro, sotthipatto niraṅgaṇo.
1041
1041.
504解脱于恶行,如月光脱离黑暗之苦;
Pāpagāhavinimutto, rāhumuttova candimā;
505被美德环绕光辉,世尊教法因此显现光明。
Guṇaraṃsiparikkhitto, sobheti jinasāsanaṃ.
1042一〇四二。
1042.
507嗔恚、慢慢,并愚痴邪见等,彼此相继接连生起;
Iccālobhamadosañca, mohābhāvamathāparaṃ;
508出离、独处寂静,及如智者所说的解脱也是这样。
Nekkhammaṃ pavivekañca, tathā nissaraṇaṃ budho.
1043一〇四三。
1043.
510开始修习而净除内心污秽,无有邪念分散;
Samārabbha visodhento, ajjhāsayamasesato;
511有智慧者善于修行,证得最上优胜的禅定之乐。
Dhīro sampaṭipādeti, bhāvanāsukhamuttamaṃ.
1044
1044.
513于是,妙胜的自在,了了觉知之清净;
Tato paṇītādhimutti, palibodhavinissaṭo;
514断除诸缠缚,自在无碍之所住。
Paripanthavinimutto, vigatāvaraṇālayo.
1045
1045.
516心不局促而安住修习者,善于正思维者;
Bhāvanāninnasantāno, kallacitto visārado;
517于遍等诸法起始安立,正修止定,如何修习。
Kasiṇādikamārabbha, bhāveyya samathaṃ kathaṃ.
1046一〇四六。
1046.
519塑造地坩埏遍,知其四指足宽;
Pathavīkasiṇaṃ tāva, vidatthicaturaṅgulaṃ;
520用红色陶土作,成观音莲花形。
Katvānāruṇavaṇṇāya, mattikāya sumaṇḍalaṃ.
1047一〇四七。
1047.
522双屉并置妥,安坐其上乐无忧;
Yugamatte ṭhapetvāna, ṭhāne sukhanisinnako;
523以地为座止,成其所需身心安。
Pathavīti samaññāya, katvābhogaṃ tu bhāvaye.
1048
1048.
525即使尚未完成起点,正是在未成熟的境地中;
Akatepi khalādimhi, akiccheneva maṇḍale;
526他们说因缘生起了相,然则这是依以前的联系而有。
Nimittaṃ jāyaticcāhu, pubbayogavato pana.
1049
1049.
528如同烧莲花池边的水,在分裂等各种水流当中;
Āpomaṇḍalamuggaṇhe, bhājanādigate jale;
529火焰中光亮的辅佐,伴随热与火焰破裂等现象。
Tejamhi tejokasiṇaṃ, paṭacchiddādisaṃgate.
1050
1050.
531在观业篆刻等修习中,风轮界显现。
Sassaggādimhi kammante, vāyokasiṇamaṇḍalaṃ;
532其分相行持,唯于触处而生。
Paṭibhāgasamācāro, phuṭṭhaṭṭhāneva jāyati.
1051
1051.
534在蓝及诸底相遍中,或于花和色土中;
Nīlādikasiṇaṃ vatthe, pupphe vā vaṇṇadhātuyaṃ;
535空轮则缘壁与洞阙等所分别显现。
Ākāsamaṇḍalaṃ bhitti-chiddādimhi upaṭṭhitaṃ.
1052
1052.
537「切断观」者,须能洞彻明了、明晰分明,且坚固不动摇;
Chiddappaviṭṭhamālokaṃ, uggaṇheyya patiṭṭhitaṃ;
538如日光、月光等分别明亮,或如大地、墙壁一般稳定不变。
Sūriyālokādibhedaṃ, bhūmiyaṃ vātha bhittiyaṃ.
1053
1053.
540于十种遍色中,凡修行者于任何一处选择所行,
Dasadhā kasiṇesvevaṃ, yattha katthaci yogino;
541便生起一种名为「起用」的现象。
Parikammaṃ karontassa, uggaho nāma jāyati.
1054
1054.
543心念集中的状态中,正如眼睛在观看般,
Cittassupaṭṭhite tasmiṃ, passantasseva cakkhunā;
544应当在所观的相中,修习念住禅定。
Uggahamhi nimittamhi, paṭipādeyya bhāvanaṃ.
1055
1055.
546排遣散乱,防止心念妄动,令心澄明圆满;
Vikkhepaṃ vinivārento, paripanthe virājayaṃ;
547如同面对所观的相,专心调御其心。
Nimittābhimukheneva, mānasaṃ paṭipādaye.
1056
1056.
549对修习者而言,其心境是专注的;
Āsevantassa tassevaṃ, cittaṃ hoti samāhitaṃ;
550烦恼得以摒息,觉知的智慧(反应)于是产生。
Saṃklesā sannisīdanti, paṭibhāgo ca jāyati.
1057
1057.
552此中,所说的分别计数,是指修习时所借助的对象和相状;
Tattha paṇṇattisaṅkhāte, nimitte bhāvanāmaye;
553在觉知的智慧中,亦应以此为依,进而修习禅观。
Tatheva paṭibhāgamhi, tato yuñjeyya bhāvanaṃ.
1058
1058.
555在此教法中,具足了念的觉察者,精通相的分别知识;
Tatthādhimutto satimā, nimittavidhikovido;
556调伏感官诸根,观察诸项正勤的起现。
Indriyāni samānento, sappāyamupalakkhayaṃ.
1059
1059.
558摄持欢喜高昂的心,塑造安住沉静的心;
Niggayha uddhataṃ cittaṃ, paggayha līnamānasaṃ;
559涵养放弃断灭的心,调遏摒弃执着的心,达至不动的安稳禅定。
Ūhataṃ sampahaṃsento, upekkhanto samāhitaṃ.
1060
1060.
561在莲花瓣上,有细如舟楫桨叶的脉络;
Reṇumhi uppaladale, sutte nāvāya nāḷiyā;
562正如蜜蜂等众所真实描绘的那样。
Yathā madhukarādīnaṃ, pavatti samma vaṇṇitā.
1061一〇六一。
1061.
564内心活动的形态,智者应体察其善;
Cittapavattiākāraṃ, sādhukaṃ lakkhayaṃ budho;
565以相同的平静心态,致力于外境的修行。
Tathā samenākārena, pahitatto parakkame.
1062一〇六二。
1062.
567明了体相,作善标记,恒常了知;
Samappavattamākāraṃ, sallakkhetvā nirantaraṃ;
568对于专注者,因是专注而生起。
Padahantassa tassevaṃ, appanā nāma jāyati.
1063一〇六三。
1063.
570以照见对应标比之故,复增长遍相;
Paṭibhāganimittaṃ tu, vaḍḍheyya kasiṇaṃ puna;
571或为近行所依,或在某处专注所成。
Upacārabhūmiyaṃ vā, appanāyaṃ va katthaci.
1064
1064.
573如同正当的拇指与食指之间的距离一般,
Ekaṅguladvaṅgulādi-vaseneva yathākkamaṃ;
574只凭心念而伸展,熟练至心意所及之处。
Pharanto manasāyeva, nipuṇo yāvadicchakaṃ.
1065
1065.
576正是在此以第一禅定取胜,继而躺卧安稳;
Tatthevaṃ paṭhamajjhānaṃ, patvāna paguṇaṃ tato;
577成就身体的沉住后,智者从中苏醒而起。
Katvā ciṇṇavasībhūtā, tamhā vuṭṭhāya paṇḍito.
1066
1066.
579对于思维等烦恼的根本障碍,应当以适当方法舍弃;
Vitakkādikathūlaṅgaṃ, pahānāya yathākkamaṃ;
580修习者如是践行,即会获得第二禅等境界。
Tatheva paṭipajjanto, pappoti dutiyādayo.
1067
1067.
582修行者若专注于十种光明处(十种遍处)加以勤修,
Dasadhā kasiṇānevaṃ, bhāvetvā pana yogino;
583在完成四禅或五禅之后,可了断分散散乱。
Catukkapañcakajjhānaṃ, katvā vikkhepanissaṭā.
1068一〇六八。
1068.
585精进调伏烦恼,心安住而专注;
Supakkhālitupaklesā , santacittā samāhitā;
586在隐静清净之所,随喜而得安乐。
Pavivekarasassādaṃ, anubhonti yathāsukhaṃ.
1069一〇六九。
1069.
588若观察不净,于所缘诸相之处;
Asubhaṃ pana bhāvento, nimittaṃ yattha katthaci;
589于高起粗恶处,如何能正知不净?
Uddhumātādibhedamhi, uggaṇheyyāsubhe kathaṃ?
1070一零七零。
1070.
591渡过独一之日,悲恸如高山树叶凋萎;
Ekāhādimatikkantaṃ, uddhumātakamīritaṃ;
592无所遮盖恐惧,全身呈现青黑,似无生之体。
Vigatacchavi bībhacchaṃ, nīlākāraṃ vinīlakaṃ.
1071一零七一。
1071.
594前面倒地四散,身躯四分分裂;
Vikiṇṇapubbakudhitaṃ, paribhinnaṃ vipubbakaṃ;
595四肢分离残缺,断裂成了尸体。
Viccheditaṅgapaccaṅgaṃ, vicchiddakaṃ kaḷevaraṃ.
1072
1072.
597诸种状貌手足上,受损破裂散乱者,
Vividhākārapāṇehi, khajjamānaṃ vikhāditaṃ;
598残毁肢节断块状,皆称破碎了。
Vināsitaṅgapaccaṅgaṃ, vikkhittanti pavuccati.
1073
1073.
600足等处破、裂、散乱,并断伤残者,
Pādādibhaṅgavikkhittaṃ, hatavikkhittakaṃ mataṃ;
601盖为流血、满染血迹,或夹杂草芥者也。
Lohitaṃ lohitākiṇṇaṃ, puḷavaṃ kimisaṅkulaṃ.
1074一零七四。
1074.
603「八结法量」者,无处不八也;
Aṭṭhisaṅkhalikāmattaṃ, aṭṭhikanti ca sabbathā;
604依结缘相分别,宣说十种品类。
Saṇṭhānākārabhedena, dasadhāsubhadesanā.
1075一零七五。
1075.
606此中果如是,十种品类本乐;
Tatthevaṃ dasadhā bhede, nijjīvakuṇapāsubhe;
607地部分离时,心识灭时壳中。
Ujjhite bhūmibhāgasmiṃ, matakāye kaḷevare.
1076一零七六。
1076.
609观察所获的相状,详细注意其显著特征;
Labbhamānakamākāraṃ, oloketvā salakkhaṇaṃ;
610用心紧握,凭名相思维运作。
Uggahetvāna cittena, taṃtaṃnāmena bhāvaye.
1077一零七七。
1077.
612厌恶而又难亲近,恶臭且形态丑陋;
Paṭikūlañca jegucchaṃ, duggandhañca virūpakaṃ;
613失去光彩与种性,宛如枯槁、变形之般。
Harāyitamajaññañca, hīḷitaṃ vikkhitāsivaṃ.
1078一零七八。
1078.
615如是作善功德,
Iccevamasubhākāre,
616比丘修习得到利益;
Katvābhogaṃ tu yogino;
617其修持得正近行,
Bhāventassupacāro ca,
618因而生起相应回报。
Paṭibhāgo ca jāyati.
1079一零七九。
1079.
620反应之所缘,乃由紧密辅助而生;
Paṭibhāganimittaṃ tu, upacārena sevato;
621引入初禅之境,以达安稳之道。
Appeti paṭhamajjhāna-metthevaṃ samathe nayo.
1080
1080.
623然无正法则,此身为愚痴而乐之;
Vinā saddhammaṃ panidaṃ, sarīraṃ bālananditaṃ;
624沉溺于倒乱及终逝,必致解脱偏离。
Vipattipariyosānaṃ, avassaṃ bhedagāmikaṃ.
1081
1081.
626正如此法为彼法所成,彼法亦复因此法而成;
Yathā idaṃ tathā etaṃ, yathā etaṃ tathā idaṃ;
627有情生命与无生命同归于法的呈现与灭尽。
Jīvamānañca nijjīvameva dhammaparāyaṇaṃ.
1082一零八二。
1082.
629身体本性固然如是,
Sabhāvo sopi dehassa,
630无处不在亦普遍无所不包;
Sabbassāpi ca sabbathā;
631应以智慧斟酌调适,
Vicitabbā dhirenāpi,
632此者为固定归趣。
Esāyaṃ niyatā gati.
1083一零八三。
1083.
634无常及消灭之性,唯为苦且令人畏惧;
Aniccaṃ khayadhammañca, dukkhameva bhayāvahaṃ;
635无我亦已被破坏,时时刻刻受破坏。
Anattā ca parābhūtā, vibbhijjati khaṇe khaṇe.
1084一零八四。
1084.
637正在消灭的色身,如是见之现实境相;
Vināsamānassākāraṃ, tatthevaṃ pana passato;
638观行者,即如来所称之『观』也。
Vipassanābhāvanāti, tamīrenti tathāgatā.
1085
1085.
640修习分为二种,智者复行修习;
Bhāvanaṃ duvidhampetaṃ, bhāventi puna paṇḍitā;
641乃至活着的身上,也由此种形态而生。
Jīvamānepi kāyamhi, taṃtadākārasambhave.
1086
1086.
643有生命者身,乃是此身,
Jīvamānopi kāyoyaṃ,
644如同隐匿本性之态;
Kuṇapova sabhāvato;
645被污垢装饰覆盖,
Tamalaṅkārapaṭicchanno,
646不为愚人所觉察。
Bālānaṃ na pakāsati.
1087
1087.
648外面覆盖泥土,内里充满污垢;
Bahi maṭṭhamupaṭṭhāti, anto kuṇapapūritaṃ;
649有开裂与破裂,新门上淌满脓汁。
Uggharantaṃ paggharantaṃ, navadvāramalassavaṃ.
1088一〇八八。
1088.
651身体是固定不净的,聚合着各种污秽杂染;
Sarīraṃ niccaduggandhaṃ, nānākimisamākulaṃ;
652被腐肉所覆盖,被骨笼所围绕。
Tacamaṃsapaṭicchannaṃ, aṭṭhipañjarasaṇṭhitaṃ.
1089一〇八九。
1089.
654这叫做口袋的空处,装满三十二颗牙齿;
Vaccakūpamidaṃ nāma, dvattiṃsāsucipūritaṃ;
655如同人间农田一样,经历多个雨季的众多村庄。
Narānukkārabhūmīva, nekavassagaṇocitā.
1090
1090.
657腐坏堕落之物,广受常见之不净;
Susānagamanosānaṃ, bahusādhāraṇāsubhaṃ;
658长满脓痂,耷拉垂落,受多种痛苦束缚。
Gaṇḍabhūtaṃ sallabhūtaṃ, bahudukkhanibandhanaṃ.
1091一〇九一。
1091.
660混集多种疾病,纠结各种杂乱病症;
Nānābyādhisamākiṇṇaṃ , nānopaddavasaṃkulaṃ;
661有多种病因根源,包含诸多病理缘故。
Nānānatthasamodhānaṃ, nānāsaṃklesavatthukaṃ.
1092一〇九二。
1092.
663诚然,我之形体终归腐坏,受时间摧残;
Positampi ciraṃ kālaṃ, mamaṃkāramamāyitaṃ;
664如同恶友亲近,使我苦恼沉沦,受诸苦难折磨。
Lahudujjanamittova, pīḷitaṃ sampadussati.
1093一〇九三。
1093.
666即使青春消逝,衰老摧毁其华;
Parihāyati nissāraṃ, jaratāpi taṃ yobbanaṃ;
667死亡吞噬,终致形体灰烬无余,实已完全淹灭。
Maccubhajjitamaccanta-masesaṃ paribhijjati.
1094一○九四。
1094.
669然而,如同蛛网般细密交织,聚合众多缀累,
Tathāpi jālasantāno, bahusambhārasaṅkhato;
670覆盖布纹花饰,佩戴花环香气芬芳。
Vatthālaṅkārasañchanno, mālāgandhādisobhito.
1095一○九五。
1095.
672身体以意识变化装饰,形态多变如莲花;
Saviññattivikārehi, vicittākāramaṇḍito;
673此身以嬉戏嬉弄为乐,令众人沉迷。
Kāyo līḷavilāsehi, palambheti mahājanaṃ.
1096
1096.
675愚痴之人以何人为所骗,被欲染污所缠绕;
Vañcitā yena dummedhā, kāmaklesamalīmayā;
676充满四道堕落者,是应受魔王追随者。
Pūrenti caturāpāyaṃ, māradheyyānusārino.
1097
1097.
678如是了解其害,有慧者于浊腐之身;
Evamādīnavaṃ ñatvā, pūtikāye vicakkhaṇā;
679起恶不善本相,随欲而生贪著心。
Asubhādikamākāra-mārabbha chandupaṭṭhahuṃ.
1098
1098.
681于此落下之处,若有反向分别,
Yasmiṃ patanti kuṇape viparītasaññā,
682常行于纷乱恶事、恶趣之境;
Saṃklesapāpavasagā visamaṃ carantā;
683当观察该恶不善及灭尽之义,
Taṃ passathetamasubhampi vināsadhammaṃ,
684如是,善逝如来说十种分别。
Iccevamāha sugato dasadhā vibhāgaṃ.
1099
1099.
686老师所授的遍具法中的光明遍,是十种别离散乱的遍具法之一,
Satthārā kasiṇañca yaṃ dasavidhaṃ vikkhepavikkhambhanaṃ,
687以消除欲爱烦恼为旨的十种遍具法之中所称的丑法;
Kāmaklesavināsanaṃ dasavidhaṃ yañcāsubhaṃ bhāsitaṃ;
688能带来天人及梵天之乐的平等法,是由修行者开显智慧而得,
Dibbabrahmasukhāvahaṃ samapadaṃ vijjodayaṃ yoginā,
689此法为最纯净,具最高品德,宜当勤行以修持之。
Kammaṭṭhānamalaṃ tamuttamaguṇenāsevitaṃ sevituṃ.
690如是名色分别中,名为遍与不净的分别
Iti nāmarūpaparicchede kasiṇāsubhavibhāgo nāma
691第八品。
Aṭṭhamo paricchedo.