21. 第二十一章
1第二十一章
21. Ekavīsatimo paricchedo
2行道智见清净的阐释
Paṭipadāñāṇadassanavisuddhiniddeso
1298一二九八。
1298.
2依八智之力,观智成熟;
Aṭṭhañāṇavaseneva , sikhāpakkā vipassanā;
3第九种称为行道智见。
Navamaṃ paṭipadāñāṇa-dassananti pavuccati.
1299一二九九。
1299.
5此处有八种智,智者应当了知;
Aṭṭha ñāṇāni nāmettha, veditabbāni viññunā;
6此智离随烦恼,极为明净。
Upaklesavinimuttaṃ, ñāṇaṃ suvisadaṃ pana.
1300
1300.
8于生灭、坏灭、怖畏与过患,
Udayabbaye ca bhaṅge ca, bhaye ādīnave tathā;
9厌离观智、欲解脱智。
Nibbidāpassanāñāṇaṃ, ñāṇaṃ muccitukamyatā.
1301一三〇一
1301.
11审察诸行,与第八行舍智
Paṭisaṅkhā ca saṅkhāre, upekkhāñāṇamaṭṭhamaṃ;
12此八智,与第九顺谛智
Imāni aṭṭha ñāṇāni, navamaṃ saccānulomakaṃ.
1302一三〇二
1302.
14“顺谛智”者,即是随顺;
Saccānulomañāṇanti , anulomaṃ pavuccati;
15欲成就此之修行比丘。
Taṃ sampādetukāmena, yogāvacarabhikkhunā.
1303一三〇三。
1303.
17以生灭智为初,于这些智中,
Udayabbayañāṇaṃ taṃ, ādiṃ katvā panaṭṭhasu;
18于这些智中,应修瑜伽。
Etesu pana ñāṇesu, yogo karaṇiyo pana.
1304
1304.
20他于八智之中,依循次第安住;
Yathānukkamato tassa, tesu ñāṇesu aṭṭhasu;
21即是依无常等,修习瑜伽而安住。
Aniccādivaseneva, yogaṃ katvā ṭhitassa hi.
1305
1305.
23观察诸行,为无常、苦、无我,
Aniccaṃ dukkhamanattāti, saṅkhāre anupassato;
24瑜伽行者依此八智,
Aṭṭhannaṃ pana ñāṇānaṃ, vasena pana yogino.
1306
1306.
26观智成熟,趣向出起;
Vipassanā sikhāpattā, hoti vuṭṭhānagāminī;
27此即称为顺谛智。
Saccānulomañāṇanti, ayameva pavuccati.
1307
1307.
29瑜伽行者数数修习行舍智;
Saṅkhārupekkhāñāṇaṃ taṃ, āsevantassa yogino;
30现在他的道将生起。
Idāni tassa maggo ca, samuppajjissatīti hi.
1308
1308.
32行舍智观察诸行,或无常,或苦;
Saṅkhārupekkhā saṅkhāre, aniccā dukkhāti vā tathā;
33审察有分之后,便还入有分。
Sammasitvā bhavaṅgaṃ tu, puna votarateva sā.
1309
1309.
35于有分之后,依行舍智转起之理。
Bhavaṅgānantaraṃ saṅkhāru-pekkhāgatanayena tu;
36依无常等,而以诸行为所缘。
Aniccādivaseneva, saṅkhāre pana gocaraṃ.
1310
1310.
38当于心门活动时,先生起意门转向;
Kurumānaṃ manodvāre, jāyatāvajjanaṃ tato;
39有分波动之后,即随之生起。
Bhavaṅgāvaṭṭanaṃ katvā, jātassānantaraṃ pana.
1311
1311.
41其取诸行为所缘,生起初次速行心;
Saṅkhāre gocaraṃ katvā, paṭhamaṃ javanamānasaṃ;
42那称作“生起”之心,名为遍作。
Uppajjatīti taṃ cittaṃ, parikammanti vuccati.
1312一三一二。
1312.
44紧随其后,另一心即以诸行为所缘。
Tadanantaramevaññaṃ, saṅkhārārammaṇaṃ puna;
45这是第二速行,被认作近行。
Dutiyaṃ javanaṃ hoti, upacāranti taṃ mataṃ.
1313一三一三
1313.
47紧接着,它同样以诸行为所缘而生起。
Tadanantaraṃ taṃ hoti, tathā saṅkhāragocaraṃ;
48第三速行心,称为随顺。
Tatiyaṃ javanacittaṃ, anulomanti saññitaṃ.
1314
1314.
50随顺前述八智,
Purimānaṃ panaṭṭhannaṃ, ñāṇānaṃ anulomato;
51及随顺诸觉支法。
Bodhipakkhiyadhammānaṃ, uddhañca anulomato.
1315
1315.
53因此它便被称为顺谛智;
Teneva taṃ hi saccānulomañāṇaṃ pavuccati;
54而此顺谛智,实为大仙所说。
Idaṃ hi pana saccānu-lomañāṇaṃ mahesinā.
1316
1316.
56这是说:“因为它是趣向出起的终点。”
‘‘Vuṭṭhānagāminīyā hi, pariyosāna’’nti bhāsitaṃ;
57应知以一切种,究竟即种姓。
Ñeyyaṃ sabbapakārena, pariyosānanti gotrabhu.
1317
1317.
59大仙以这些名而称说。
Itinekehi nāmehi, kittitāyā mahesinā;
60导向出起的,寂静、极清净之观。
Vuṭṭhānagāminī santā, parisuddhā vipassanā.
1318一三一八。
1318.
62欲出离轮回苦泥与大怖畏者,
Vuṭṭhātukāmo saṃsāradukkhapaṅkā mahabbhayā;
63具慧者应于彼常修瑜伽。
Kareyya satataṃ tattha, yogaṃ paṇḍitajātiko.
66如是,《入阿毗达摩论》中名为“行道智见清净的阐释”
Iti abhidhammāvatāre paṭipadāñāṇadassanavisuddhiniddeso nāma
67第二十一章。
Ekavīsatimo paricchedo.