← 中部目录

MN 103 · 金提经

Tipitaka 7.0 静态阅读页 · 16 段 · 打开交互阅读器

34如是我闻:有一次,世尊住在拘楼国的迦摩萨昙林。那时,世尊对比丘们说:“比丘们。”那些比丘回答:“尊者。”世尊这样说道:“比丘们,你们对我有这样的看法吗——‘沙门乔达摩是为了衣服而说法,沙门乔达摩是为了食物而说法,沙门乔达摩是为了住所而说法,沙门乔达摩是为了某种更好的存在状态而说法?’”那些比丘说:“尊者,我们绝不是这样看世尊的——‘沙门乔达摩是为了衣服而说法,沙门乔达摩是为了食物而说法,沙门乔达摩是为了住所而说法,沙门乔达摩是为了某种更好的存在状态而说法。’”
Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā pisinārāyaṃ viharati baliharaṇe vanasaṇḍe. Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi – ‘‘bhikkhavo’’ti. ‘‘Bhadante’’ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ. Bhagavā etadavoca – ‘‘kinti vo , bhikkhave, mayi hoti – ‘cīvarahetu vā samaṇo gotamo dhammaṃ deseti, piṇḍapātahetu vā samaṇo gotamo dhammaṃ deseti, senāsanahetu vā samaṇo gotamo dhammaṃ deseti, itibhavābhavahetu vā samaṇo gotamo dhammaṃ desetī’’’ti? ‘‘Na kho no, bhante, bhagavati evaṃ hoti – ‘cīvarahetu vā samaṇo gotamo dhammaṃ deseti, piṇḍapātahetu vā samaṇo gotamo dhammaṃ deseti, senāsanahetu vā samaṇo gotamo dhammaṃ deseti, itibhavābhavahetu vā samaṇo gotamo dhammaṃ desetī’’’ti.
2“比丘们,那么你们对我没有这样的看法——‘沙门乔达摩是为了衣服而说法……乃至为了某种更好的存在状态而说法’;那么,比丘们,你们对我又是什么样的看法呢?”那些比丘回答:“尊者,我们是这么看世尊的:‘世尊是出于怜悯,为了我们的利益;他基于怜悯之心而说法。’”世尊说:“比丘们,那么你们对我确实是这样的看法:‘世尊是出于怜悯,为了我们的利益;他基于怜悯之心而说法。’”
‘‘Na ca kira vo, bhikkhave, mayi evaṃ hoti – ‘cīvarahetu vā samaṇo gotamo dhammaṃ deseti…pe… itibhavābhavahetu vā samaṇo gotamo dhammaṃ desetī’ti; atha kinti carahi vo , bhikkhave, mayi hotī’’ti? ‘‘Evaṃ kho no, bhante, bhagavati hoti – ‘anukampako bhagavā hitesī; anukampaṃ upādāya dhammaṃ desetī’’’ti. ‘‘Evañca kira vo, bhikkhave, mayi hoti – ‘anukampako bhagavā hitesī; anukampaṃ upādāya dhammaṃ desetī’’’ti.
35“因此,比丘们,对于那些由我以证智宣说的法,即:四念处、四正勤、四神足、五根、五力、七觉支、八支圣道。对于这些,你们所有人都应当和合、欢喜、无诤地修学。当你们这样和合、欢喜、无诤地修学时,可能有两位比丘对阿毗达摩持有不同的说法。如果你们这样想:‘这两位尊者在义理上不同,在文句上也不同。’那么,你们认为哪位比丘比较容易沟通,就去靠近他,然后应该这样对他说:‘尊者们在义理上不同,在文句上也不同。请尊者您们要知道,这就是义理不同、文句也不同的情形。愿尊者您们不要陷入争执。’然后,对于另一派别的比丘们,你们认为其中哪位比丘比较容易沟通,就去靠近他,然后应该这样对他说:‘尊者们在义理上不同,在文句上也不同。请尊者您们要知道,这就是义理不同、文句也不同的情形。愿尊者您们不要陷入争执。’如此,‘恶取’之处应被理解为恶取,‘善取’之处应被理解为善取。将恶取理解为恶取,将善取理解为善取之后,那么,凡是符合法与律的,就应该被宣说出来。
‘‘Tasmātiha, bhikkhave, ye vo mayā dhammā abhiññā desitā, seyyathidaṃ – cattāro satipaṭṭhānā cattāro sammappadhānā cattāro iddhipādā pañcindriyāni pañca balāni satta bojjhaṅgā ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, tattha sabbeheva samaggehi sammodamānehi avivadamānehi sikkhitabbaṃ. Tesañca vo, bhikkhave, samaggānaṃ sammodamānānaṃ avivadamānānaṃ sikkhataṃ siyaṃsu dve bhikkhū abhidhamme nānāvādā. Tatra ce tumhākaṃ evamassa – ‘imesaṃ kho āyasmantānaṃ atthato ceva nānaṃ byañjanato ca nāna’nti, tattha yaṃ bhikkhuṃ suvacataraṃ maññeyyātha so upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo – ‘āyasmantānaṃ kho atthato ceva nānaṃ, byañjanato ca nānaṃ. Tadamināpetaṃ āyasmanto jānātha – yathā atthato ceva nānaṃ, byañjanato ca nānaṃ. Māyasmanto vivādaṃ āpajjitthā’ti. Athāparesaṃ ekatopakkhikānaṃ bhikkhūnaṃ yaṃ bhikkhuṃ suvacataraṃ maññeyyātha so upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo – ‘āyasmantānaṃ kho atthato ceva nānaṃ, byañjanato ca nānaṃ. Tadamināpetaṃ āyasmanto jānātha – yathā atthato ceva nānaṃ, byañjanato ca nānaṃ. Māyasmanto vivādaṃ āpajjitthā’ti. Iti duggahitaṃ duggahitato dhāretabbaṃ, suggahitaṃ suggahitato dhāretabbaṃ. Duggahitaṃ duggahitato dhāretvā suggahitaṃ suggahitato dhāretvā yo dhammo yo vinayo so bhāsitabbo.
36“如果你们这样想:‘这两位尊者在义理上确实不同,但在文句上是一致的。’那么,你们认为哪位比丘比较容易沟通,就去靠近他,然后应该这样对他说:‘尊者们在义理上确实不同,但在文句上是一致的。请尊者您们要知道,这就是义理不同而文句一致的情形。愿尊者您们不要陷入争执。’然后,对于另一派别的比丘们,你们认为其中哪位比丘比较容易沟通,就去靠近他,然后应该这样对他说:‘尊者们在义理上确实不同,但在文句上是一致的。请尊者您们要知道,这就是义理不同而文句一致的情形。愿尊者您们不要陷入争执。’如此,‘恶取’之处应被理解为恶取,‘善取’之处应被理解为善取。将恶取理解为恶取,将善取理解为善取之后,那么,凡是符合法与律的,就应该被宣说出来。
‘‘Tatra ce tumhākaṃ evamassa – ‘imesaṃ kho āyasmantānaṃ atthato hi kho nānaṃ, byañjanato sametī’ti, tattha yaṃ bhikkhuṃ suvacataraṃ maññeyyātha so upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo – ‘āyasmantānaṃ kho atthato hi nānaṃ, byañjanato sameti. Tadamināpetaṃ āyasmanto jānātha – yathā atthato hi kho nānaṃ, byañjanato sameti. Māyasmanto vivādaṃ āpajjitthā’ti. Athāparesaṃ ekatopakkhikānaṃ bhikkhūnaṃ yaṃ bhikkhuṃ suvacataraṃ maññeyyātha so upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo – ‘āyasmantānaṃ kho atthato hi kho nānaṃ, byañjanato sameti. Tadamināpetaṃ āyasmanto jānātha – yathā atthato hi kho nānaṃ, byañjanato sameti. Māyasmanto vivādaṃ āpajjitthā’ti . Iti duggahitaṃ duggahitato dhāretabbaṃ, suggahitaṃ suggahitato dhāretabbaṃ. Duggahitaṃ duggahitato dhāretvā suggahitaṃ suggahitato dhāretvā yo dhammo yo vinayo so bhāsitabbo.
37“如果你们这样想:‘这两位尊者在义理上是一致的,但在文句上不同。’那么,你们认为哪位比丘比较容易沟通,就去靠近他,然后应该这样对他说:‘尊者们在义理上是一致的,但在文句上不同。请尊者您们要知道,这就是义理一致而文句不同的情形。而这文句,确实是微不足道的小事。愿尊者您们不要为这微不足道的小事陷入争执。’然后,对于另一派别的比丘们,你们认为其中哪位比丘比较容易沟通,就去靠近他,然后应该这样对他说:‘尊者们在义理上是一致的,但在文句上不同。请尊者您们要知道,这就是义理一致而文句不同的情形。而这文句,确实是微不足道的小事。愿尊者您们不要为这微不足道的小事陷入争执。’如此,‘善取’之处应被理解为善取,‘恶取’之处应被理解为恶取。将善取理解为善取,将恶取理解为恶取之后,那么,凡是符合法与律的,就应该被宣说出来。
‘‘Tatra ce tumhākaṃ evamassa – ‘imesaṃ kho āyasmantānaṃ atthato hi kho sameti, byañjanato nāna’nti, tattha yaṃ bhikkhuṃ suvacataraṃ maññeyyātha so upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo – ‘āyasmantānaṃ kho atthato hi sameti, byañjanato nānaṃ. Tadamināpetaṃ āyasmanto jānātha – yathā atthato hi kho sameti, byañjanato nānaṃ. Appamattakaṃ kho panetaṃ yadidaṃ – byañjanaṃ. Māyasmanto appamattake vivādaṃ āpajjitthā’ti. Athāparesaṃ ekatopakkhikānaṃ bhikkhūnaṃ yaṃ bhikkhuṃ suvacataraṃ maññeyyātha so upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo – ‘āyasmantānaṃ kho atthato hi sameti, byañjanato nānaṃ. Tadamināpetaṃ āyasmanto jānātha – yathā atthato hi kho sameti, byañjanato nānaṃ. Appamattakaṃ kho panetaṃ yadidaṃ – byañjanaṃ. Māyasmanto appamattake vivādaṃ āpajjitthā’ti. Iti suggahitaṃ suggahitato dhāretabbaṃ, duggahitaṃ duggahitato dhāretabbaṃ. Suggahitaṃ suggahitato dhāretvā duggahitaṃ duggahitato dhāretvā yo dhammo yo vinayo so bhāsitabbo.
38“如果你们这样想:‘这两位尊者在义理上一致,在文句上也一致。’那么,你们认为哪位比丘比较容易沟通,就去靠近他,然后应该这样对他说:‘尊者们在义理上一致,在文句上也一致。请尊者您们要知道,这就是义理一致、文句也一致的情形。愿尊者您们不要陷入争执。’然后,对于另一派别的比丘们,你们认为其中哪位比丘比较容易沟通,就去靠近他,然后应该这样对他说:‘尊者们在义理上一致,在文句上也一致。请尊者您们要知道,这就是义理一致、文句也一致的情形。愿尊者您们不要陷入争执。’如此,‘善取’之处应被理解为善取。将善取理解为善取之后,那么,凡是符合法与律的,就应该被宣说出来。”
‘‘Tatra ce tumhākaṃ evamassa – ‘imesaṃ kho āyasmantānaṃ atthato ceva sameti byañjanato ca sametī’ti, tattha yaṃ bhikkhuṃ suvacataraṃ maññeyyātha so upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo – ‘āyasmantānaṃ kho atthato ceva sameti, byañjanato ca sameti. Tadamināpetaṃ āyasmanto jānātha – yathā atthato ceva sameti byañjanato ca sameti. Māyasmanto vivādaṃ āpajjitthā’ti. Athāparesaṃ ekatopakkhikānaṃ bhikkhūnaṃ yaṃ bhikkhuṃ suvacataraṃ maññeyyātha so upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo – ‘āyasmantānaṃ kho atthato ceva sameti byañjanato ca sameti. Tadamināpetaṃ āyasmanto jānātha – yathā atthato ceva sameti byañjanato ca sameti. Māyasmanto vivādaṃ āpajjitthā’ti. Iti suggahitaṃ suggahitato dhāretabbaṃ. Suggahitaṃ suggahitato dhāretvā yo dhammo yo vinayo so bhāsitabbo.
39比丘们,当你们和合、欢喜、无诤地修学之时,如果有某位比丘出现了违犯或过失。在这种情况下,比丘们,不要急于去指责。你们应当先好好审察这个人:'这样做,我不会受到困扰,对方那个人也不会受到伤害。而且,对方那个人不轻易发脾气、不记恨、见解不固执,容易放下,并且我也有能力使他从不善中出离,安立于善之中。' 比丘们,如果是这种情况,那么说话是合适的。
‘‘Tesañca vo, bhikkhave, samaggānaṃ sammodamānānaṃ avivadamānānaṃ sikkhataṃ siyā aññatarassa bhikkhuno āpatti siyā vītikkamo, tatra, bhikkhave, na codanāya taritabbaṃ . Puggalo upaparikkhitabbo – ‘iti mayhañca avihesā bhavissati parassa ca puggalassa anupaghāto, paro hi puggalo akkodhano anupanāhī adaḷhadiṭṭhī suppaṭinissaggī, sakkomi cāhaṃ etaṃ puggalaṃ akusalā vuṭṭhāpetvā kusale patiṭṭhāpetu’nti. Sace, bhikkhave, evamassa, kallaṃ vacanāya.
8比丘们,假如情况是这样:'我虽然不会受到困扰,但对方那个人会受到伤害。对方那个人容易发脾气、记恨,见解不固执,容易放下,我也有能力使他从不善中出离,安立于善之中。而对方那个人受到的这点伤害,其实是很微小的事。相比之下,我能使他从不善中出离,安立于善之中,这才是更大、更重要的事。' 比丘们,如果是这种情况,那么说话是合适的。
‘‘Sace pana, bhikkhave, evamassa – ‘mayhaṃ kho avihesā bhavissati parassa ca puggalassa upaghāto, paro hi puggalo kodhano upanāhī adaḷhadiṭṭhī suppaṭinissaggī, sakkomi cāhaṃ etaṃ puggalaṃ akusalā vuṭṭhāpetvā kusale patiṭṭhāpetuṃ. Appamattakaṃ kho panetaṃ yadidaṃ – parassa puggalassa upaghāto. Atha kho etadeva bahutaraṃ – svāhaṃ sakkomi etaṃ puggalaṃ akusalā vuṭṭhāpetvā kusale patiṭṭhāpetu’nti . Sace, bhikkhave, evamassa, kallaṃ vacanāya.
9比丘们,假如情况是这样:'我虽然会受到困扰,但对方那个人不会受到伤害。对方那个人不轻易发脾气、不记恨,但见解固执,不容易放下,我也有能力使他从不善中出离,安立于善之中。而我自己受到的这点困扰,其实是很微小的事。相比之下,我能使他从不善中出离,安立于善之中,这才是更大、更重要的事。' 比丘们,如果是这种情况,那么说话是合适的。
‘‘Sace pana, bhikkhave, evamassa – ‘mayhaṃ kho vihesā bhavissati parassa ca puggalassa anupaghāto. Paro hi puggalo akkodhano anupanāhī daḷhadiṭṭhī duppaṭinissaggī, sakkomi cāhaṃ etaṃ puggalaṃ akusalā vuṭṭhāpetvā kusale patiṭṭhāpetuṃ. Appamattakaṃ kho panetaṃ yadidaṃ – mayhaṃ vihesā . Atha kho etadeva bahutaraṃ – svāhaṃ sakkomi etaṃ puggalaṃ akusalā vuṭṭhāpetvā kusale patiṭṭhāpetu’nti. Sace, bhikkhave, evamassa, kallaṃ vacanāya.
10比丘们,假如情况是这样:'我既会受到困扰,对方那个人也会受到伤害。对方那个人容易发脾气、记恨,见解固执,不容易放下,但我还是有能力使他从不善中出离,安立于善之中。我和他受到的这点困扰与伤害,其实是很微小的事。相比之下,我能使他从不善中出离,安立于善之中,这才是更大、更重要的事。' 比丘们,如果是这种情况,那么说话是合适的。
‘‘Sace pana, bhikkhave, evamassa – ‘mayhañca kho vihesā bhavissati parassa ca puggalassa upaghāto. Paro hi puggalo kodhano upanāhī daḷhadiṭṭhī duppaṭinissaggī, sakkomi cāhaṃ etaṃ puggalaṃ akusalā vuṭṭhāpetvā kusale patiṭṭhāpetuṃ. Appamattakaṃ kho panetaṃ yadidaṃ – mayhañca vihesā bhavissati parassa ca puggalassa upaghāto. Atha kho etadeva bahutaraṃ – svāhaṃ sakkomi etaṃ puggalaṃ akusalā vuṭṭhāpetvā kusale patiṭṭhāpetu’nti. Sace, bhikkhave, evamassa, kallaṃ vacanāya.
11比丘们,假如情况是这样:'我既会受到困扰,对方那个人也会受到伤害。对方那个人容易发脾气、记恨,见解固执,不容易放下,而且我也没有能力使他从不善中出离,安立于善之中。' 对于这样的人,比丘们,你们不应该看不起他,而应当保持舍心。
‘‘Sace pana, bhikkhave, evamassa – ‘mayhañca kho vihesā bhavissati parassa ca puggalassa upaghāto. Paro hi puggalo kodhano upanāhī daḷhadiṭṭhī duppaṭinissaggī, na cāhaṃ sakkomi etaṃ puggalaṃ akusalā vuṭṭhāpetvā kusale patiṭṭhāpetu’nti. Evarūpe, bhikkhave, puggale upekkhā nātimaññitabbā.
40比丘们,当你们和合、欢喜、无诤地修学之时,如果彼此之间生起了言语上的冲撞、见解上的顽固、内心的嗔怒、不满和不悦。在这种情况下,对于对立双方中那些你们认为比较好说话的比丘,你们应该去到他面前,对他这样说:'贤友,在我们和合、欢喜、无诤修行的时候,我们彼此之间生起了言语上的冲撞、见解上的顽固、内心的嗔怒、不满和不悦。一位知道这些事的沙门,他会指责这些吗?' 比丘们,如果那位比丘正确地回答,他会这样说:'贤友,在我们和合……修行的时候,我们彼此之间生起了言语的冲撞……一位知道这些事的沙门,他会指责这些。' '但是,贤友,如果不舍弃这些法,他能亲自见证涅槃吗?' 比丘们,如果那位比丘正确地回答,他会这样说:'贤友,如果不舍弃这些法,他不能亲自见证涅槃。'
‘‘Tesañca vo, bhikkhave, samaggānaṃ sammodamānānaṃ avivadamānānaṃ sikkhataṃ aññamaññassa vacīsaṃhāro uppajjeyya diṭṭhipaḷāso cetaso āghāto appaccayo anabhiraddhi. Tattha ekatopakkhikānaṃ bhikkhūnaṃ yaṃ bhikkhuṃ suvacataraṃ maññeyyātha so upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo – ‘yaṃ no, āvuso, amhākaṃ samaggānaṃ sammodamānānaṃ avivadamānānaṃ sikkhataṃ aññamaññassa vacīsaṃhāro uppanno diṭṭhipaḷāso cetaso āghāto appaccayo anabhiraddhi, taṃ jānamāno samaṇo garaheyyā’ti . Sammā byākaramāno, bhikkhave, bhikkhu evaṃ byākareyya – ‘yaṃ no, āvuso, amhākaṃ samaggānaṃ sammodamānānaṃ avivadamānānaṃ sikkhataṃ aññamaññassa vacīsaṃhāro uppanno diṭṭhipaḷāso cetaso āghāto appaccayo anabhiraddhi, taṃ jānamāno samaṇo garaheyyāti. Etaṃ panāvuso, dhammaṃ appahāya nibbānaṃ sacchikareyyā’ti. Sammā byākaramāno, bhikkhave, bhikkhu evaṃ byākareyya – ‘etaṃ, āvuso, dhammaṃ appahāya na nibbānaṃ sacchikareyyā’ti.
13那么,这时,你们会认为,在另一方的比丘们当中,有某位比丘比较温和好说话。你们就去找他,这样对他说:‘朋友,我们本是和合、欢喜、无诤地共学的,可是我们之间却生起了言语上的摩擦、见解上的固执、内心的怨恨、不满和厌离。对于这件事,一个知道情况的人,他会责备吗?’比丘们,如果这位比丘正确地回答,他应该这样说:‘朋友,我们本是和合、欢喜、无诤地共学的,可是我们之间却生起了言语上的摩擦、见解上的固执、内心的怨恨、不满和厌离。对于这件事,一个知道情况的人,他会责备。但是,朋友,如果不舍弃这个法,能够亲自体证涅槃吗?’比丘们,如果正确地回答,这位比丘应该这样说:‘朋友,如果不舍弃这个法,是不可能亲自体证涅槃的。’
‘‘Athāparesaṃ ekatopakkhikānaṃ bhikkhūnaṃ yaṃ bhikkhuṃ suvacataraṃ maññeyyātha, so upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo – ‘yaṃ no, āvuso, amhākaṃ samaggānaṃ sammodamānānaṃ avivadamānānaṃ sikkhataṃ aññamaññassa vacīsaṃhāro uppanno diṭṭhipaḷāso cetaso āghāto appaccayo anabhiraddhi, taṃ jānamāno samaṇo garaheyyā’ti. Sammā byākaramāno, bhikkhave, bhikkhu evaṃ byākareyya – ‘yaṃ no, āvuso, amhākaṃ samaggānaṃ sammodamānānaṃ avivadamānānaṃ sikkhataṃ aññamaññassa vacīsaṃhāro uppanno diṭṭhipaḷāso cetaso āghāto appaccayo anabhiraddhi taṃ jānamāno samaṇo garaheyyāti. Etaṃ panāvuso, dhammaṃ appahāya nibbānaṃ sacchikareyyā’ti. Sammā byākaramāno, bhikkhave, bhikkhu evaṃ byākareyya – ‘etaṃ kho, āvuso, dhammaṃ appahāya na nibbānaṃ sacchikareyyā’’’ti.
14比丘们,如果其他的人这样问这位比丘:‘尊者,是您让那些比丘们从不善中出离,并安住于善的吗?’比丘们,如果正确地回答,这位比丘应该这样说:‘朋友,我去见了世尊,世尊为我教导了法。我听了这个法之后,又去对那几位比丘讲。那几位比丘听了这个法之后,就从不善中出离了,安住在了善上。’比丘们,像这样回答,这位比丘既没有抬高自己,也没有贬低他人,他是依照法来回答法的义理,而且任何如法的说责也都不会落到可呵责的地步。
‘‘Taṃ ce, bhikkhave, bhikkhuṃ pare evaṃ puccheyyuṃ – ‘āyasmatā no ete bhikkhū akusalā vuṭṭhāpetvā kusale patiṭṭhāpitā’ti? Sammā byākaramāno, bhikkhave, bhikkhu evaṃ byākareyya – ‘idhāhaṃ, āvuso, yena bhagavā tenupasaṅkamiṃ, tassa me bhagavā dhammaṃ desesi, tāhaṃ dhammaṃ sutvā tesaṃ bhikkhūnaṃ abhāsiṃ. Taṃ te bhikkhū dhammaṃ sutvā akusalā vuṭṭhahiṃsu, kusale patiṭṭhahiṃsū’ti. Evaṃ byākaramāno kho, bhikkhave, bhikkhu na ceva attānaṃ ukkaṃseti, na paraṃ vambheti, dhammassa cānudhammaṃ byākaroti, na ca koci sahadhammiko vādānuvādo gārayhaṃ ṭhānaṃ āgacchatī’’ti.
15这是世尊所说的。那些比丘们对世尊所说的话感到满意,内心欢喜。
Idamavoca bhagavā. Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ abhinandunti.
16金提经完 第三
Kintisuttaṃ niṭṭhitaṃ tatiyaṃ.