← 增支部目录

AN 52 · 1. 拘尸那经

Tipitaka 7.0 静态阅读页 · 62 段 · 打开交互阅读器

1(13) 3. 拘尸那品
(13) 3. Kusināravaggo
21. 拘尸那经
1. Kusinārasuttaṃ
124一时,世尊住在拘尸那的跋利哈拉那丛林中。于此,世尊称呼诸比丘:「诸比丘!」「尊者!」彼诸比丘回答世尊。世尊如此说:
Ekaṃ samayaṃ bhagavā kusinārāyaṃ viharati baliharaṇe vanasaṇḍe. Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi – ‘‘bhikkhavo’’ti. ‘‘Bhadante’’ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ. Bhagavā etadavoca –
4「诸比丘!于此,比丘依止某村或某镇而住。某位屋主或屋主之子前往拜访他,邀请他明日受食。诸比丘!若愿意,比丘接受邀请。他于那夜过后,在上午时分,着下衣,持钵与衣,前往那位屋主或屋主之子的住处;前往后,坐于所设之座。那位屋主或屋主之子以殊妙的副食、主食亲手供养他,使他满足。
‘‘Idha, bhikkhave, bhikkhu aññataraṃ gāmaṃ vā nigamaṃ vā upanissāya viharati. Tamenaṃ gahapati vā gahapatiputto vā upasaṅkamitvā svātanāya bhattena nimanteti . Ākaṅkhamāno, bhikkhave, bhikkhu adhivāseti. So tassā rattiyā accayena pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena tassa gahapatissa vā gahapatiputtassa vā nivesanaṃ tenupasaṅkamati; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdati. Tamenaṃ so gahapati vā gahapatiputto vā paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappeti sampavāreti.
5「他如此想:『实在善哉!这位屋主或屋主之子以殊妙的副食、主食亲手供养我,使我满足。』他如此想:『啊!愿这位屋主或屋主之子将来也以如此殊妙的副食、主食亲手供养我,使我满足!』他被那钵食所缚、迷醉、耽着,不见过患,无出离之慧而受用。他于彼处思惟欲寻,也思惟嗔恚寻,也思惟伤害寻。诸比丘!我说,对如此之比丘,所施不大果。那是什么原因?诸比丘!因为比丘住于放逸。
‘‘Tassa evaṃ hoti – ‘sādhu vata myāyaṃ gahapati vā gahapatiputto vā paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappeti sampavāretī’ti. Evampissa hoti – ‘aho vata māyaṃ gahapati vā gahapatiputto vā āyatimpi evarūpena paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappeyya sampavāreyyā’ti! So taṃ piṇḍapātaṃ gathito mucchito ajjhosanno anādīnavadassāvī anissaraṇapañño paribhuñjati. So tattha kāmavitakkampi vitakketi, byāpādavitakkampi vitakketi, vihiṃsāvitakkampi vitakketi. Evarūpassāhaṃ, bhikkhave, bhikkhuno dinnaṃ na mahapphalanti vadāmi. Taṃ kissa hetu? Pamatto hi, bhikkhave, bhikkhu viharati.
6「然而,诸比丘!于此,比丘依止某村或某镇而住。某位屋主或屋主之子前往拜访他,邀请他明日受食。诸比丘!若愿意,比丘接受邀请。他于那夜过后,在上午时分,着下衣,持钵与衣,前往那位屋主或屋主之子的住处;前往后,坐于所设之座。那位屋主或屋主之子以殊妙的副食、主食亲手供养他,使他满足。
‘‘Idha pana, bhikkhave, bhikkhu aññataraṃ gāmaṃ vā nigamaṃ vā upanissāya viharati. Tamenaṃ gahapati vā gahapatiputto vā upasaṅkamitvā svātanāya bhattena nimanteti. Ākaṅkhamāno, bhikkhave, bhikkhu adhivāseti. So tassā rattiyā accayena pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena tassa gahapatissa vā gahapatiputtassa vā nivesanaṃ tenupasaṅkamati; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdati. Tamenaṃ so gahapati vā gahapatiputto vā paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappeti sampavāreti.
7「他不如此想:『实在善哉!这位屋主或屋主之子以殊妙的副食、主食亲手供养我,使我满足。』他不如此想:『啊!愿这位屋主或屋主之子将来也以如此殊妙的副食、主食亲手供养我,使我满足!』他不被那钵食所缚、不迷醉、不耽着,见过患,有出离之慧而受用。他于彼处思惟出离寻,也思惟无嗔恚寻,也思惟无害寻。诸比丘!我说,对如此之比丘,所施大果。那是什么原因?诸比丘!因为比丘住于不放逸。」第一。
‘‘Tassa na evaṃ hoti – ‘sādhu vata myāyaṃ gahapati vā gahapatiputto vā paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappeti sampavāretī’ti. Evampissa na hoti – ‘aho vata māyaṃ gahapati vā gahapatiputto vā āyatimpi evarūpena paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappeyya sampavāreyyā’ti! So taṃ piṇḍapātaṃ agathito amucchito anajjhosanno ādīnavadassāvī nissaraṇapañño paribhuñjati. So tattha nekkhammavitakkampi vitakketi, abyāpādavitakkampi vitakketi, avihiṃsāvitakkampi vitakketi. Evarūpassāhaṃ, bhikkhave, bhikkhuno dinnaṃ mahapphalanti vadāmi. Taṃ kissa hetu? Appamatto hi, bhikkhave, bhikkhu viharatī’’ti. Paṭhamaṃ.
82. 争论经
2. Bhaṇḍanasuttaṃ
125「诸比丘!在那个方向,诸比丘生起争论、生起争论执、陷入争辩,以口刃互相刺伤而住,诸比丘!我连忆念那个方向都不安乐,何况前往!我于此得出结论:『确实那些具寿舍断了三法,多作了三法。舍断了哪三法?出离寻、无嗔恚寻、无害寻——舍断了这三法。多作了哪三法?欲寻、嗔恚寻、伤害寻——多作了这三法。』诸比丘!在那个方向,诸比丘生起争论、生起争论执、陷入争辩,以口刃互相刺伤而住,诸比丘!我连忆念那个方向都不安乐,何况前往!我于此得出结论:『确实那些具寿舍断了这三法,多作了这三法。』」
‘‘Yassaṃ, bhikkhave, disāyaṃ bhikkhū bhaṇḍanajātā kalahajātā vivādāpannā aññamaññaṃ mukhasattīhi vitudantā viharanti, manasi kātumpi me esā, bhikkhave, disā na phāsu hoti, pageva gantuṃ! Niṭṭhamettha gacchāmi – ‘addhā te āyasmanto tayo dhamme pajahiṃsu, tayo dhamme bahulamakaṃsu . Katame tayo dhamme pajahiṃsu? Nekkhammavitakkaṃ, abyāpādavitakkaṃ, avihiṃsāvitakkaṃ – ime tayo dhamme pajahiṃsu. Katame tayo dhamme bahulamakaṃsu? Kāmavitakkaṃ, byāpādavitakkaṃ, vihiṃsāvitakkaṃ – ime tayo dhamme bahulamakaṃsu’. Yassaṃ, bhikkhave, disāyaṃ bhikkhū bhaṇḍanajātā kalahajātā vivādāpannā aññamaññaṃ mukhasattīhi vitudantā viharanti, manasi kātumpi me esā, bhikkhave, disā na phāsu hoti, pageva gantuṃ! Niṭṭhamettha gacchāmi – ‘addhā te āyasmanto ime tayo dhamme pajahiṃsu, ime tayo dhamme bahulamakaṃsu’’’.
10「然而,诸比丘!在那个方向,诸比丘和合、欢喜、不争论,如水乳交融,以慈眼互相看待而住,诸比丘!我前往那个方向都安乐,何况忆念!我于此得出结论:『确实那些具寿舍断了三法,多作了三法。舍断了哪三法?欲寻、嗔恚寻、伤害寻——舍断了这三法。多作了哪三法?出离寻、无嗔恚寻、无害寻——多作了这三法。』诸比丘!在那个方向,诸比丘和合、欢喜、不争论,如水乳交融,以慈眼互相看待而住,诸比丘!我前往那个方向都安乐,何况忆念!我于此得出结论:『确实那些具寿舍断了这三法,多作了这三法。』」第二。
‘‘Yassaṃ pana, bhikkhave, disāyaṃ bhikkhū samaggā sammodamānā avivadamānā khīrodakībhūtā aññamaññaṃ piyacakkhūhi sampassantā viharanti, gantumpi me esā, bhikkhave, disā phāsu hoti, pageva manasi kātuṃ! Niṭṭhamettha gacchāmi – ‘addhā te āyasmanto tayo dhamme pajahiṃsu, tayo dhamme bahulamakaṃsu. Katame tayo dhamme pajahiṃsu? Kāmavitakkaṃ , byāpādavitakkaṃ, vihiṃsāvitakkaṃ – ime tayo dhamme pajahiṃsu. Katame tayo dhamme bahulamakaṃsu? Nekkhammavitakkaṃ, abyāpādavitakkaṃ, avihiṃsāvitakkaṃ – ime tayo dhamme bahulamakaṃsu’. Yassaṃ , bhikkhave, disāyaṃ bhikkhū samaggā sammodamānā avivadamānā khīrodakībhūtā aññamaññaṃ piyacakkhūhi sampassantā viharanti, gantumpi me esā, bhikkhave, disā phāsu hoti, pageva manasi kātuṃ! Niṭṭhamettha gacchāmi – ‘addhā te āyasmanto ime tayo dhamme pajahiṃsu, ime tayo dhamme bahulamakaṃsū’’’ti. Dutiyaṃ.
113. 乔达摩咖塔庙经
3. Gotamakacetiyasuttaṃ
126一时,世尊住在毗舍离的乔达摩咖塔庙。于此,世尊称呼诸比丘:「诸比丘!」「尊者!」彼诸比丘回答世尊。世尊如此说:
Ekaṃ samayaṃ bhagavā vesāliyaṃ viharati gotamake cetiye. Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi – ‘‘bhikkhavo’’ti. ‘‘Bhadante’’ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ. Bhagavā etadavoca –
13「诸比丘,我以证知而说法,非不证知;诸比丘,我以有因而说法,非无因;诸比丘,我以有神变而说法,非无神变。诸比丘,对于我以证知而说法,非不证知;以有因而说法,非无因;以有神变而说法,非无神变,应当作教诫,应当作教诲。诸比丘,你们足以欢喜,足以欣悦,足以愉悦——『世尊是正自觉者,法是善说的,僧团是善行道的』。」
‘‘Abhiññāyāhaṃ, bhikkhave, dhammaṃ desemi, no anabhiññāya. Sanidānāhaṃ, bhikkhave, dhammaṃ desemi, no anidānaṃ. Sappāṭihāriyāhaṃ, bhikkhave, dhammaṃ desemi, no appāṭihāriyaṃ. Tassa mayhaṃ, bhikkhave, abhiññāya dhammaṃ desayato no anabhiññāya, sanidānaṃ dhammaṃ desayato no anidānaṃ, sappāṭihāriyaṃ dhammaṃ desayato no appāṭihāriyaṃ, karaṇīyo ovādo, karaṇīyā anusāsanī. Alañca pana vo, bhikkhave, tuṭṭhiyā, alaṃ attamanatāya, alaṃ somanassāya – ‘sammāsambuddho bhagavā, svākkhāto dhammo, suppaṭipanno saṅgho’’’ti.
14世尊说此。那些比丘心满意足,欢喜世尊所说。而当此分别论被宣说时,千世界震动。第三经。
Idamavoca bhagavā. Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ abhinandunti. Imasmiñca pana veyyākaraṇasmiṃ bhaññamāne sahassī lokadhātu akampitthāti. Tatiyaṃ.
154. 婆罗楼咖喇马经
4. Bharaṇḍukālāmasuttaṃ
127一时,世尊在憍萨罗游行,到达迦毗罗卫。释迦人马哈那马听闻:「世尊已到达迦毗罗卫。」于是,释迦人马哈那马前往世尊处;抵达后,礼敬世尊,站立一旁。世尊对站立一旁的释迦人马哈那马如此说:
Ekaṃ samayaṃ bhagavā kosalesu cārikaṃ caramāno yena kapilavatthu tadavasari. Assosi kho mahānāmo sakko – ‘‘bhagavā kira kapilavatthuṃ anuppatto’’ti. Atha kho mahānāmo sakko yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhitaṃ kho mahānāmaṃ sakkaṃ bhagavā etadavoca –
17「马哈那马,你去迦毗罗卫,寻找这样的住处,今天我们可以在那里住一夜。」「是的,尊者。」释迦人马哈那马应诺世尊后,进入迦毗罗卫,遍寻整个迦毗罗卫,在迦毗罗卫没有看到这样的住处,今天世尊可以在那里住一夜。
‘‘Gaccha, mahānāma, kapilavatthusmiṃ, tathārūpaṃ āvasathaṃ jāna yatthajja mayaṃ ekarattiṃ vihareyyāmā’’ti. ‘‘Evaṃ , bhante’’ti kho mahānāmo sakko bhagavato paṭissutvā kapilavatthuṃ pavisitvā kevalakappaṃ kapilavatthuṃ anvāhiṇḍanto nāddasa kapilavatthusmiṃ tathārūpaṃ āvasathaṃ yatthajja bhagavā ekarattiṃ vihareyya.
18于是,释迦人马哈那马前往世尊处;抵达后,对世尊如此说:「尊者,迦毗罗卫没有这样的住处,今天世尊可以在那里住一夜。尊者,这位婆罗楼咖喇马是世尊以前的同梵行者。今天世尊可以在他的隐居处住一夜。」「马哈那马,你去铺设卧具。」「是的,尊者。」释迦人马哈那马应诺世尊后,前往婆罗楼咖喇马的隐居处;抵达后,铺设卧具,放置洗足水后,前往世尊处;抵达后,对世尊如此说:「尊者,卧具已铺设,洗足水已放置。尊者,现在世尊认为是时候了。」
Atha kho mahānāmo sakko yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘natthi, bhante, kapilavatthusmiṃ tathārūpo āvasatho yatthajja bhagavā ekarattiṃ vihareyya. Ayaṃ, bhante, bharaṇḍu kālāmo bhagavato purāṇasabrahmacārī. Tassajja bhagavā assame ekarattiṃ viharatū’’ti. ‘‘Gaccha, mahānāma, santharaṃ paññapehī’’ti. ‘‘Evaṃ, bhante’’ti kho mahānāmo sakko bhagavato paṭissutvā yena bharaṇḍussa kālāmassa assamo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā santharaṃ paññāpetvā udakaṃ ṭhapetvā pādānaṃ dhovanāya yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘santhato, bhante, santhāro, udakaṃ ṭhapitaṃ pādānaṃ dhovanāya. Yassadāni, bhante, bhagavā kālaṃ maññatī’’ti.
19于是,世尊前往婆罗楼咖喇马的隐居处;抵达后,坐在所设的座位上。坐下后,世尊洗足。释迦人马哈那马生起此念:「今天不是亲近世尊的时候。世尊疲倦了。明天我将亲近世尊。」礼敬世尊,作右绕后离去。
Atha kho bhagavā yena bharaṇḍussa kālāmassa assamo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi. Nisajja kho bhagavā pāde pakkhālesi. Atha kho mahānāmassa sakkassa etadahosi – ‘‘akālo kho ajja bhagavantaṃ payirupāsituṃ. Kilanto bhagavā. Sve dānāhaṃ bhagavantaṃ payirupāsissāmī’’ti bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkāmi.
20于是,释迦人马哈那马在那夜过后,前往世尊处;抵达后,坐在一旁。世尊对坐在一旁的释迦人马哈那马如此说:「马哈那马,世间存在、可见的导师有三种。哪三种?马哈那马,这里,某位导师施设诸欲的遍知;不施设诸色的遍知,不施设诸受的遍知。马哈那马,这里,某位导师施设诸欲的遍知,施设诸色的遍知;不施设诸受的遍知。马哈那马,这里,某位导师施设诸欲的遍知,施设诸色的遍知,施设诸受的遍知。马哈那马,这些是世间存在、可见的三种导师。马哈那马,这三种导师是一种究竟,还是各别的究竟?」
Atha kho mahānāmo sakko tassā rattiyā accayena yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho mahānāmaṃ sakkaṃ bhagavā etadavoca – ‘‘tayo khome, mahānāma, satthāro santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame tayo? Idha, mahānāma, ekacco satthā kāmānaṃ pariññaṃ paññāpeti; na rūpānaṃ pariññaṃ paññāpeti, na vedanānaṃ pariññaṃ paññāpeti. Idha pana, mahānāma, ekacco satthā kāmānaṃ pariññaṃ paññāpeti , rūpānaṃ pariññaṃ paññāpeti; na vedanānaṃ pariññaṃ paññāpeti. Idha pana, mahānāma, ekacco satthā kāmānaṃ pariññaṃ paññāpeti, rūpānaṃ pariññaṃ paññāpeti, vedanānaṃ pariññaṃ paññāpeti. Ime kho, mahānāma, tayo satthāro santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. ‘Imesaṃ, mahānāma, tiṇṇaṃ satthārānaṃ ekā niṭṭhā udāhu puthu niṭṭhā’’’ti?
21如此说时,婆罗楼咖喇马对释迦人马哈那马如此说:「马哈那马,你说『一种』。」如此说时,世尊对释迦人马哈那马如此说:「马哈那马,你说『各别』。」第二次,婆罗楼咖喇马对释迦人马哈那马如此说:「马哈那马,你说『一种』。」第二次,世尊对释迦人马哈那马如此说:「马哈那马,你说『各别』。」第三次,婆罗楼咖喇马对释迦人马哈那马如此说:「马哈那马,你说『一种』。」第三次,世尊对释迦人马哈那马如此说:「马哈那马,你说『各别』。」
Evaṃ vutte bharaṇḍu kālāmo mahānāmaṃ sakkaṃ etadavoca – ‘‘ekāti, mahānāma, vadehī’’ti. Evaṃ vutte bhagavā mahānāmaṃ sakkaṃ etadavoca – ‘‘nānāti, mahānāma, vadehī’’ti. Dutiyampi kho bharaṇḍu kālāmo mahānāmaṃ sakkaṃ etadavoca – ‘‘ekāti, mahānāma, vadehī’’ti. Dutiyampi kho bhagavā mahānāmaṃ sakkaṃ etadavoca – ‘‘nānāti, mahānāma, vadehī’’ti. Tatiyampi kho bharaṇḍu kālāmo mahānāmaṃ sakkaṃ etadavoca – ‘‘ekāti, mahānāma , vadehī’’ti. Tatiyampi kho bhagavā mahānāmaṃ sakkaṃ etadavoca – ‘‘nānāti, mahānāma, vadehī’’ti.
22那时,婆罗楼咖喇马生起这样的想法:「我在大有名望的释迦人马哈那马面前,被沙门乔达摩三次斥退。我不如从迦毗罗卫离去。」那时,婆罗楼咖喇马从迦毗罗卫离去。他从迦毗罗卫离去后,就这样离去了,不再回来。第四经。
Atha kho bharaṇḍu kālāmassa etadahosi – ‘‘mahesakkhassa vatamhi mahānāmassa sakkassa sammukhā samaṇena gotamena yāvatatiyaṃ apasādito. Yaṃnūnāhaṃ kapilavatthumhā pakkameyya’’nti. Atha kho bharaṇḍu kālāmo kapilavatthumhā pakkāmi. Yaṃ kapilavatthumhā pakkāmi tathā pakkantova ahosi na puna paccāgacchīti. Catutthaṃ.
235. 手长者经
5. Hatthakasuttaṃ
128一时,世尊住在舍卫城祇树给孤独园。那时,手长者天子在夜已深时,以殊胜的容色照亮整个祇园,来到世尊之处;来到之后,想「我将站在世尊面前」,却一直下沉、沉没,无法站立。犹如酥油或油倒在沙上,会一直下沉、沉没,无法停住;同样地,手长者天子想「我将站在世尊面前」,却一直下沉、沉没,无法站立。
Ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho hatthako devaputto abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā – ‘‘bhagavato purato ṭhassāmī’’ti osīdatimeva saṃsīdatimeva , na sakkoti saṇṭhātuṃ. Seyyathāpi nāma sappi vā telaṃ vā vālukāya āsittaṃ osīdatimeva saṃsīdatimeva, na saṇṭhāti; evamevaṃ hatthako devaputto – ‘‘bhagavato purato ṭhassāmī’’ti osīdatimeva saṃsīdatimeva, na sakkoti saṇṭhātuṃ.
25那时,世尊对手长者天子说:「手长者,你化作粗显的身体吧。」「是的,尊者。」手长者天子回答世尊后,化作粗显的身体,礼敬世尊后,站在一旁。世尊对站在一旁的手长者天子说:
Atha kho bhagavā hatthakaṃ devaputtaṃ etadavoca – ‘‘oḷārikaṃ, hatthaka, attabhāvaṃ abhinimmināhī’’ti . ‘‘Evaṃ, bhante’’ti, kho hatthako devaputto bhagavato paṭissutvā oḷārikaṃ attabhāvaṃ abhinimminitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhitaṃ kho hatthakaṃ devaputtaṃ bhagavā etadavoca –
26「手长者,那些以前你作为人时生起的法,现在是否还生起?」「尊者,以前我作为人时生起的那些法,现在也生起;以前我作为人时不生起的那些法,现在也生起。尊者,譬如世尊现在被比丘、比丘尼、近事男、近事女、国王、大臣、外道、外道弟子围绕而住;同样地,尊者,我也被天子们围绕而住。尊者,天子们从远处来到天子手长者处,为了听闻法。尊者,我对三法不满足、不厌足而命终。哪三法?尊者,我对见世尊不满足、不厌足而命终;尊者,我对听闻正法不满足、不厌足而命终;尊者,我对侍奉僧团不满足、不厌足而命终。尊者,我对这三法不满足、不厌足而命终。」
‘‘Ye te, hatthaka, dhammā pubbe manussabhūtassa pavattino ahesuṃ, api nu te te dhammā etarahi pavattino’’ti? ‘‘Ye ca me, bhante, dhammā pubbe manussabhūtassa pavattino ahesuṃ, te ca me dhammā etarahi pavattino; ye ca me, bhante, dhammā pubbe manussabhūtassa nappavattino ahesuṃ, te ca me dhammā etarahi pavattino. Seyyathāpi, bhante, bhagavā etarahi ākiṇṇo viharati bhikkhūhi bhikkhunīhi upāsakehi upāsikāhi rājūhi rājamahāmattehi titthiyehi titthiyasāvakehi; evamevaṃ kho ahaṃ, bhante, ākiṇṇo viharāmi devaputtehi. Dūratopi, bhante, devaputtā āgacchanti hatthakassa devaputtassa santike ‘dhammaṃ sossāmā’ti. Tiṇṇāhaṃ, bhante, dhammānaṃ atitto appaṭivāno kālaṅkato. Katamesaṃ tiṇṇaṃ? Bhagavato ahaṃ, bhante, dassanassa atitto appaṭivāno kālaṅkato; saddhammasavanassāhaṃ, bhante, atitto appaṭivāno kālaṅkato; saṅghassāhaṃ, bhante, upaṭṭhānassa atitto appaṭivāno kālaṅkato. Imesaṃ kho ahaṃ, bhante, tiṇṇaṃ dhammānaṃ atitto appaṭivāno kālaṅkato’’ti.
27「我从未获得对见世尊的满足;
‘‘Nāhaṃ bhagavato dassanassa, tittimajjhagā kudācanaṃ;
28对侍奉僧团和听闻正法。
Saṅghassa upaṭṭhānassa, saddhammasavanassa ca.
29「学习增上戒,乐于听闻正法;
‘‘Adhisīlaṃ sikkhamāno, saddhammasavane rato;
30对三法不满足,手长者去到无恼处。」第五经。
Tiṇṇaṃ dhammānaṃ atitto, hatthako avihaṃ gato’’ti. pañcamaṃ;
316. 咖杜维亚经
6. Kaṭuviyasuttaṃ
129一时,世尊住在波罗奈仙人堕处鹿野苑。那时,世尊在上午时分穿好衣,拿着钵与衣,进入波罗奈行乞食。世尊在牛轭柱行乞食时,看见某位比丘内无味、外求味、失念、不正知、不得定、心散乱、诸根放逸。看见那位比丘后,对他说——
Ekaṃ samayaṃ bhagavā bārāṇasiyaṃ viharati isipatane migadāye. Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya bārāṇasiṃ piṇḍāya pāvisi. Addasā kho bhagavā goyogapilakkhasmiṃ piṇḍāya caramāno aññataraṃ bhikkhuṃ rittassādaṃ bāhirassādaṃ muṭṭhassatiṃ asampajānaṃ asamāhitaṃ vibbhantacittaṃ pākatindriyaṃ. Disvā taṃ bhikkhuṃ etadavoca –
33「比丘,你不要过度折磨自己。比丘过度折磨自己,被生肉气味浸透,苍蝇不会跟随、不会围绕,这是不可能的。」于是那位比丘被世尊以此教诫所教诫后,生起了悚惧。于是世尊在波罗奈行乞后,食后从乞食返回,召唤诸比丘——
‘‘Mā kho tvaṃ, bhikkhu, attānaṃ kaṭuviyamakāsi. Taṃ vata bhikkhu kaṭuviyakataṃ attānaṃ āmagandhena avassutaṃ makkhikā nānupatissanti nānvāssavissantīti , netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ti. Atha kho so bhikkhu bhagavatā iminā ovādena ovadito saṃvegamāpādi. Atha kho bhagavā bārāṇasiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkanto bhikkhū āmantesi –
34「诸比丘,在这里,我在上午时分穿好衣,拿着钵与衣,进入波罗奈行乞食。诸比丘,我在牛轭柱行乞食时,看见某位比丘内无味、外求味、失念、不正知、不得定、心散乱、诸根放逸。看见那位比丘后,我对他说——
‘‘Idhāhaṃ, bhikkhave, pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya bārāṇasiṃ piṇḍāya pāvisiṃ. Addasaṃ kho ahaṃ, bhikkhave, goyogapilakkhasmiṃ piṇḍāya caramāno aññataraṃ bhikkhuṃ rittassādaṃ bāhirassādaṃ muṭṭhassatiṃ asampajānaṃ asamāhitaṃ vibbhantacittaṃ pākatindriyaṃ. Disvā taṃ bhikkhuṃ etadavocaṃ –
35「『比丘,你不要过度折磨自己。比丘过度折磨自己,被生肉气味浸透,苍蝇不会跟随、不会围绕,这是不可能的。』诸比丘,于是那位比丘被我以此教诫所教诫后,生起了悚惧。」如是所说时,某位比丘对世尊如是说:「尊者,什么是过度折磨?什么是生肉气味?什么是苍蝇?」
‘‘‘Mā kho tvaṃ, bhikkhu, attānaṃ kaṭuviyamakāsi. Taṃ vata bhikkhu kaṭuviyakataṃ attānaṃ āmagandhena avassutaṃ makkhikā nānupatissanti nānvāssavissantīti, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’ti. Atha kho, bhikkhave, so bhikkhu mayā iminā ovādena ovadito saṃvegamāpādī’’ti. Evaṃ vutte aññataro bhikkhu bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘kiṃ nu kho, bhante, kaṭuviyaṃ? Ko āmagandho? Kā makkhikā’’ti?
36「比丘,贪欲是过度折磨;嗔恚是生肉气味;恶不善寻是苍蝇。那被过度折磨、被生肉气味浸透的自己,苍蝇竟会不跟随、不围绕——这是不可能的。」
‘‘Abhijjhā kho, bhikkhu, kaṭuviyaṃ; byāpādo āmagandho; pāpakā akusalā vitakkā makkhikā. Taṃ vata, bhikkhu, kaṭuviyakataṃ attānaṃ āmagandhena avassutaṃ makkhikā nānupatissanti nānvāssavissantīti, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ti.
37「在眼耳之门不守护,在诸根不防护;
‘‘Aguttaṃ cakkhusotasmiṃ, indriyesu asaṃvutaṃ;
38苍蝇将会跟随,依于贪的诸寻思。
Makkhikānupatissanti , saṅkappā rāganissitā.
39「成为腐烂伤口的比丘,被生肉臭气浸透;
‘‘Kaṭuviyakato bhikkhu, āmagandhe avassuto;
40即使被驱逐时,也应亲近如是之人。」第六经。
Ārakā hoti nibbānā, vighātasseva bhāgavā.
41「无论在村或在林,未得自己的寂止;
‘‘Gāme vā yadi vāraññe, aladdhā samathamattano ;
42愚者、劣慧者死去,被诸苍蝇引导着。
Pareti bālo dummedho, makkhikāhi purakkhato.
43「而那些戒具足者,以慧而寂静;
‘‘Ye ca sīlena sampannā, paññāyūpasameratā;
44寂静者感受快乐,灭除了诸苍蝇。」第六。
Upasantā sukhaṃ senti, nāsayitvāna makkhikā’’ti. chaṭṭhaṃ;
457. 第一阿那律经
7. Paṭhamaanuruddhasuttaṃ
130那时,具寿阿那律去到世尊那里;到了之后,礼敬世尊,坐在一旁。坐在一旁的具寿阿那律对世尊如此说:「尊者,在这里,我以清净、超越人的天眼,大多看见女人身坏命终后,往生到苦界、恶趣、堕处、地狱。尊者,具足几种法的女人,身坏命终后,往生到苦界、恶趣、堕处、地狱呢?」
Atha kho āyasmā anuruddho yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā anuruddho bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘idhāhaṃ, bhante, dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena yebhuyyena passāmi mātugāmaṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjamānaṃ. Katihi nu kho, bhante, dhammehi samannāgato mātugāmo kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjatī’’ti?
47「阿那律,具足三种法的女人,身坏命终后,往生到苦界、恶趣、堕处、地狱。哪三种呢?阿那律,在这里,女人在上午时分,以被悭垢缠缚的心住于家中;在正午时分,以被嫉妒缠缚的心住于家中;在傍晚时分,以被欲贪缠缚的心住于家中。阿那律,具足这三种法的女人,身坏命终后,往生到苦界、恶趣、堕处、地狱。」第七。
‘‘Tīhi kho, anuruddha, dhammehi samannāgato mātugāmo kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. Katamehi tīhi? Idha, anuruddha, mātugāmo pubbaṇhasamayaṃ maccheramalapariyuṭṭhitena cetasā agāraṃ ajjhāvasati, majjhanhikasamayaṃ issāpariyuṭṭhitena cetasā agāraṃ ajjhāvasati, sāyanhasamayaṃ kāmarāgapariyuṭṭhitena cetasā agāraṃ ajjhāvasati . Imehi kho, anuruddha, tīhi dhammehi samannāgato mātugāmo kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjatī’’ti. Sattamaṃ.
488. 第二阿那律经
8. Dutiyaanuruddhasuttaṃ
131那时,具寿阿那律去到具寿舍利弗那里;到了之后,与具寿舍利弗互相问候。交换了友好、值得忆念的话语后,坐在一旁。坐在一旁的具寿阿那律对具寿舍利弗如此说:「贤友舍利弗,在这里,我以清净、超越人的天眼,观察千世界。我的精进已被发起、不懈怠,念已现起、不忘失,身已轻安、不激动,心已得定、一境。然而,我的心尚未无取地从诸漏解脱。」
Atha kho āyasmā anuruddho yenāyasmā sāriputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā sāriputtena saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā anuruddho āyasmantaṃ sāriputtaṃ etadavoca – ‘‘idhāhaṃ, āvuso sāriputta, dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena sahassaṃ lokaṃ olokemi. Āraddhaṃ kho pana me vīriyaṃ asallīnaṃ, upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā , passaddho kāyo asāraddho, samāhitaṃ cittaṃ ekaggaṃ. Atha ca pana me nānupādāya āsavehi cittaṃ vimuccatī’’ti.
50「贤友阿那律,你这样想:『我以清净、超越人的天眼见千世界』,这是你的慢。贤友阿那律,你这样想:『我的精进已被激发而不懈怠,念已现起而不忘失,身已轻安而不激动,心已得定而专一』,这是你的掉举。贤友阿那律,你这样想:『然而我的心尚未以不取而从诸漏解脱』,这是你的追悔。贤友阿那律,善哉!你应舍断这三法,不作意这三法,应使心趣向不死界。」
‘‘Yaṃ kho te, āvuso anuruddha, evaṃ hoti – ‘ahaṃ dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena sahassaṃ lokaṃ volokemī’ti, idaṃ te mānasmiṃ. Yampi te, āvuso anuruddha, evaṃ hoti – ‘āraddhaṃ kho pana me vīriyaṃ asallīnaṃ, upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā, passaddho kāyo asāraddho, samāhitaṃ cittaṃ ekagga’nti, idaṃ te uddhaccasmiṃ. Yampi te, āvuso anuruddha, evaṃ hoti – ‘atha ca pana me nānupādāya āsavehi cittaṃ vimuccatī’ti, idaṃ te kukkuccasmiṃ. Sādhu vatāyasmā anuruddho ime tayo dhamme pahāya, ime tayo dhamme amanasikaritvā amatāya dhātuyā cittaṃ upasaṃharatū’’ti.
51其后,具寿阿那律舍断了这三法,不作意这三法,使心趣向不死界。于是,具寿阿那律独自远离、不放逸、热诚、自励而住,不久,以善男子正确地从在家出家成为非家的目的——那无上的梵行终极,于现法中以自己的证智作证、具足而住。他证知:『生已尽,梵行已立,应作已作,不受后有。』具寿阿那律成为诸阿拉汉之一。第八经。
Atha kho āyasmā anuruddho aparena samayena ime tayo dhamme pahāya, ime tayo dhamme amanasikaritvā amatāya dhātuyā cittaṃ upasaṃhari . Atha kho āyasmā anuruddho eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī pahitatto viharanto nacirasseva – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti, tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsi. ‘‘Khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’’ti abbhaññāsi. Aññataro ca panāyasmā anuruddho arahataṃ ahosīti. Aṭṭhamaṃ.
529. 覆藏经
9. Paṭicchannasuttaṃ
132「诸比丘,这三者隐蔽时增长,不公开时增长。哪三者?诸比丘,女人隐蔽时增长,不公开时增长;诸比丘,婆罗门的咒语隐蔽时增长,不公开时增长;诸比丘,邪见隐蔽时增长,不公开时增长。诸比丘,这三者隐蔽时增长,不公开时增长。
‘‘Tīṇimāni, bhikkhave, paṭicchannāni āvahanti , no vivaṭāni. Katamāni tīṇi? Mātugāmo, bhikkhave, paṭicchanno āvahati, no vivaṭo; brāhmaṇānaṃ, bhikkhave, mantā paṭicchannā āvahanti, no vivaṭā ; micchādiṭṭhi, bhikkhave, paṭicchannā āvahati, no vivaṭā. Imāni kho, bhikkhave, tīṇi paṭicchannāni āvahanti, no vivaṭāni.
54「诸比丘,这三者公开时光耀,隐蔽时不光耀。哪三者?诸比丘,月轮公开时光耀,隐蔽时不光耀;诸比丘,日轮公开时光耀,隐蔽时不光耀;诸比丘,如来所宣说的法与律公开时光耀,隐蔽时不光耀。诸比丘,这三者公开时光耀,隐蔽时不光耀。」第九经。
‘‘Tīṇimāni , bhikkhave, vivaṭāni virocanti, no paṭicchannāni. Katamāni tīṇi? Candamaṇḍalaṃ, bhikkhave, vivaṭaṃ virocati, no paṭicchannaṃ; sūriyamaṇḍalaṃ, bhikkhave, vivaṭaṃ virocati, no paṭicchannaṃ; tathāgatappavedito dhammavinayo, bhikkhave, vivaṭo virocati, no paṭicchanno. Imāni kho, bhikkhave, tīṇi vivaṭāni virocanti, no paṭicchannānī’’ti. Navamaṃ.
5510. 书写经
10. Lekhasuttaṃ
133「诸比丘,这三种人存在、出现于世间。哪三种?如石刻之人、如地刻之人、如水刻之人。诸比丘,什么是如石刻之人?诸比丘,这里,某人常常生气,而且他的愤怒长久随逐。诸比丘,犹如石上的刻痕不会被风或水迅速消除,会长久存在;诸比丘,同样地,这里某人常常生气,而且他的愤怒长久随逐。诸比丘,这称为如石刻之人。
‘‘Tayome, bhikkhave, puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame tayo? Pāsāṇalekhūpamo puggalo, pathavilekhūpamo puggalo, udakalekhūpamo puggalo. Katamo ca, bhikkhave, pāsāṇalekhūpamo puggalo? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho dīgharattaṃ anuseti. Seyyathāpi, bhikkhave, pāsāṇe lekhā na khippaṃ lujjati vātena vā udakena vā, ciraṭṭhitikā hoti; evamevaṃ kho, bhikkhave, idhekacco puggalo abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho dīgharattaṃ anuseti. Ayaṃ vuccati, bhikkhave, pāsāṇalekhūpamo puggalo.
57「诸比丘,什么是如地刻之人?诸比丘,这里,某人常常生气,但他的愤怒不会长久随逐。诸比丘,犹如地上的刻痕会被风或水迅速消除,不会长久存在;诸比丘,同样地,这里某人常常生气,但他的愤怒不会长久随逐。诸比丘,这称为如地刻之人。
‘‘Katamo ca, bhikkhave, pathavilekhūpamo puggalo? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho na dīgharattaṃ anuseti. Seyyathāpi, bhikkhave, pathaviyā lekhā khippaṃ lujjati vātena vā udakena vā, na ciraṭṭhitikā hoti; evamevaṃ kho, bhikkhave, idhekacco puggalo abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho na dīgharattaṃ anuseti. Ayaṃ vuccati, bhikkhave, pathavilekhūpamo puggalo.
58「诸比丘,什么是如水刻之人?诸比丘,这里,某人即使被粗暴地说、被粗恶地说、被不喜地说,他仍然和解、融洽、欢喜。诸比丘,犹如水上的刻痕会立即消失,不会长久存在;诸比丘,同样地,这里某人即使被粗暴地说、被粗恶地说、被不喜地说,他仍然和解、融洽、欢喜。诸比丘,这称为如水刻之人。诸比丘,这三种人存在、出现于世间。」第十经。
‘‘Katamo ca, bhikkhave, udakalekhūpamo puggalo? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo āgāḷhenapi vuccamāno pharusenapi vuccamāno amanāpenapi vuccamāno sandhiyatimeva saṃsandatimeva sammodatimeva . Seyyathāpi, bhikkhave, udake lekhā khippaṃyeva paṭivigacchati, na ciraṭṭhitikā hoti; evamevaṃ kho, bhikkhave, idhekacco puggalo āgāḷhenapi vuccamāno pharusenapi vuccamāno amanāpenapi vuccamāno sandhiyatimeva saṃsandatimeva sammodatimeva. Ayaṃ vuccati, bhikkhave, udakalekhūpamo puggalo. Ime kho, bhikkhave, tayo puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti . Dasamaṃ.
59拘尸那品第十三
Kusināravaggo terasamo.
60其摄颂——
Tassuddānaṃ –
61拘尸那罗的班达那,以及乔达摩的婆罗楼手长者;
Kusinārabhaṇḍanā ceva, gotamabharaṇḍuhatthako;
62咖杜维亚、两部阿那律、覆藏、刻文,这些为十。
Kaṭuviyaṃ dve anuruddhā, paṭicchannaṃ lekhena te dasāti.